تجزیه و تحلیل سیستم ها

صفحه 1:
تتجزيه و تحليل و طراحى سيستهها 

صفحه 2:


صفحه 3:


صفحه 4:
»- آشنایی با مفهوم سیستم «ترکیب و نحو عملکرد و طبقه بندی و خواص سیستمها ‎-O‏ آشنایی با نظریه عمومی سیستمها (- آشنایی با نگرش سیستمی 

صفحه 5:
©- اجزاءسیستم را نام برده و هر یک را در دو سطر توضیح دهید 3- اجزاءمختلف سیستم در یک موسسه آموزشی را مشخص کنید ‎-P‏ سیستم باز و بسته را مقایسه کنید ‏آنتروپی منفی و گونه های مختلف آن را شرح دهید و نحوه عملکرد آنتروپی را در سیستم های باز و بسته شرح دهید ‏0- سیستم های اصلی و فرعی را با ذکر مثال توضیح دهید 

صفحه 6:
سیستم مجموعه ای است که از اجزاءبه هم وابسته که وابستگی حاکم بر اجزای خود کلیت جدید را احراز کرده و از نظم و سازمان خاصی پیروی می نماید و در جهت تحقق هدف معینی که دلیل وجودی آن است فعالیت می کند 

صفحه 7:
روابط متقابل بین اجزاء وجود هدف 

صفحه 8:
اجزاءچهار گانه سیستم 0 درونداد(]10000) : آنچه بنحوی وارد سیستم می شود و سبب تحرک سیستم می شود 2 فرایند تبدیل(0۳0855) :جریان تغییر و تبدیل آنچه وارد سیستم می شود 9- برونداد(اداماداه) : آنچه از تغییر و تبدیل از سیستم (به شکل کالایا خدمات )خارج می شود بازخورد 0۵1 660]) : فرایندی دورانی که قسمتی از ستاده به عنوان اطلاعات به درونداد پس خورانده می شود 

صفحه 9:


صفحه 10:


صفحه 11:
سیستم های اصلی و فرعی سیستم های اصلی : که در بر گیرنده مجموعه ای از سیستم ها فرعی می باشد سیستم های فرعی : که جزنی از یک سیستم بزرگتر بوده و جهت تحقق هدفهای سيستم اصلى فعاليت مى کند 

صفحه 12:
سیستم بسته : سیستمی ساده است که با محیط خود ارتباط برقرار نمی کند و در بر خورد با محیط سازمان خود را از دست می دهد سیستم باز : سیستمی است که با محیط خود در ارتباط است 

صفحه 13:
در عواملی وجود دارند كه بر خلاف جهت نظم سیستم عمل مى كنند و مختل کننده انتظام سیستم هستند این عوامل را آنتروپی می نامند 

صفحه 14:
0.- آلتروپی منفی : عملکرش خرف جهب آتروپی مت است و برای ایجاد تغیبرات تعدیلاتی در جهت اصلاح انحرافات به منظور بقاء سیستم در محیط عمل می کند 

صفحه 15:
0 کلیت و جامعیت وجودی ©- كرايش به فنا ©- سلسله مراتب 0 گرایش به تکامل ©- همبستكى بين اجزاء 00 كرايش به تعادل يا خود - تناسب بین اجزاء نگهداری 0 گردش دایره وار ©- خاصيت تولید مثل lhe <P 

صفحه 16:
وجودی خود خواصی را ظاهر می سازد که در اجزاء تشکیل دهنده اين كليت نتيجه ارتباط اجزاء با یکدیگر و نحوه یافتن آنها نیز کلیت سیستم را بوجود می آورد 

صفحه 17:
در سیستم ها : عملکر جو نوعی سلسله مراتب از نظر سا 1 از نظر ساختار ‎a‏ 3 : اری ». = هر سیستم عناصری وجود دارد که به نوبه خو 3 ‎ae ae‏ ۳ جود دارد که به نوبه خود عذا 3 ۳ که ساخت و عملکرد ساده تری دارند كيج عضت 

صفحه 18:
ید ‎digs‏ بولدینگ سطح اول : ایستا یا بافتها سطح هشتم : سیستم های اجتماعی و چارچوب وجودی سطح نهم : سیستم های نمادین یا سطح دوم :دینامیک ساده استعلایی سطح سوم : سایبرنتیک سطح چهارم : سطح ياخته يا سیستم های باز سطح پنجم : نباتات پا ارگانیسم ها سطح ششم : سطح حیوان سطح هفتم : سطح انسان 

صفحه 19:
هر جزءدر سيستم به نحوى با سایر اجزاءمرتبط است و به علت وجود این همبستگی چنانچه در جزئی خللی وارد شود سایر اجزاءنيز از أن خلل متأثر مى شوند 

صفحه 20:
بين اجزاءسيستم تناسب» ستخيت بیم انب تناسب؛ سنخيت وكمال متقابل موجود است و وجود تناسب سبب حفظ هویت و کلیت سیستم می شود 

صفحه 21:
فرایند درونداد :تبدیل و برونداد جریانی مستمر و مداوم است . به اين معنی که با صدور برونداد «سیستم بار دیگر آماده کسب نیرو و تجدید فعالیت گردیده و این جریان به شکل گردشی دایره وار ادامه می یابد 

صفحه 22:
ادامه می دهند و چنانچه در کار سیستم نقصی پدید آید دررفع آن می کوشند و برای ادامه حیات تلاش مى کنند » در غير اين صورت از طریق تولید مثل وجود خود را در دیگری ادامه می دهند 

صفحه 23:
متفاوتى به هدف های متفاوتی تم می تواند از راهها ومسیرهای بدین معنی است که سیستم می انى بدي واحدی پرسد 

صفحه 24:
در درون سیستمها عواملی بوجود می آیند که سیستمها از جهت اصلی آن منحرف می سازند و به سمت عدم تعادل سوق می دهند. اين عوامل را آنتروپی می خوانند 

صفحه 25:
از تکامل از پیچیدگی سا خت و تنوع خواص است و چنانچه ساختار سیستم بيجيده تر شود و در اثر آن پیچیدگی ؛عملکردهای متنوعتری از سیستم به ظهور رسد و خواص بیشتری ارانه شود سیستم متکامل تر شده است تکامل سیستم ها به دو شکل تدریجی و یا جهشی و ناگهانی انجام مى كيرد . 

صفحه 26:
0- گرایش به تعادل یا خود نگهداری پوی یانگر تلاش سیستم در حفظ متغیرهای ضروری خود در محدودهای معین به منظور ادامه حیات سیستم می باشد این خصیصه که به هزموستاسیس معروف است 

صفحه 27:
این نظریه توسط برتالانفی ارائه گردید و بر اساس اين نظریه یک ارگانیسم صرفآمجموع عناصر جداگانه ای نبوده بلکه سیستمی است که دارای نظام و کلیت می باشد که مرتبأدر حال تغییر و تبدیل است به اعتقاد وی ارگانیزم را نمی توان با شیوه تفکر و روشهای معمول در مکتب مکانیسمی شناخت و باید طرز تفکر نوینی را برای شناخت موجودات ارگانیک ابداع کرد اين نظر برتالانفی به نظریه عمومی سیستم ها شهرت یافت , 

صفحه 28:
این نگرش چارچوبی منطقی و علمی ارائه می دهد که چند بعدی بوده و چارچوبی برای در نظر گرفتن عوامل محیطی داخلی و خارجی سیستم به عنوان یک کل متشکل ارانه می دهد ,و به پدیده های اطراف بصورت یک کل به هم پیوسته می نگرد., 

صفحه 29:
فصل دوم :تجزیه و تحلیل سیستم چیست؟ و تحلیل کننده سیستم کیست ؟ 

صفحه 30:
)- شناخت تجزيه و تحليل سيستم ©- أشنايى با نحوه ارتباط مديريت با تجزيه و تحليل سيستم ©- شناخت نقش تحليل كنننده سيستم 

صفحه 31:
)- تجزیه و تحلیل سیستم را تعریف ومنظور از «روش» و «شيوه» را در اين باب بيان كنيد ©- نحوه ارتباط سيستم با روش و شيوه را با رسم شكل نشان دهيد ©- مهمترين وظيفه مديران را در ارتباط با تجزيه وتحليل بيان كنيد <4- مهمترين وظايف واحد تجزيه و تحليل سيستم ها را بيان كنيد ©- مهمترين فوائد تجزيه وتحليل سيستم ها را شرح دهيد 0 وغیره 

صفحه 32:
تجزيه تحليل سيستم ها عبارت است از شتاخت جنبه های مختلف سیستم و آگاهی از چگونگی عملکرداجزای تشکیل دهنده آن و بررسی نحوه و میزان ارتباط ین اجزای آن به منظور دستیابی به مبنایی جهت طرح و اجرای یک سیستم مناسب تر 

صفحه 33:
را مجموعه ای از روشها نیز تعریف کرده اند که به وابسته بوده و با اجرای آنها قسمتی از هدف سازمانی محقق می شود 

صفحه 34:
عبارت است از یک رشته عملیات و مراحلی که برای اجرای کل یا قسمتی از یک سیستم انجام می گیرد . مانند روش استخدام در یک سیستم پرسنلی یا روش انبارداری دریک سیستم تدارکاتی 

صفحه 35:
و نحوه انجام دادن کار مثل استفاده از کارت جیت حضور و غیاب کارکنان 

صفحه 36:


صفحه 37:
تجزيه و تحليل سيستم ها در موارد زير به ©- أشنايى بيشتر با نحوه كارها 0 کمک در پی بردن به کمبود ها و نقایص مشکلات *4- با استفاده از روشهای علمی »راههاو شیوه های بهتری را انتخاب و به مرحله 

صفحه 38:
ا ا لل ©- استقرار مناسبترين سيستم ها بروشها و شیوه ها ی انجام کار 0- بررسی تجزیه و تحلیل نحوه تقسیم کار *- بررسی و تجزیه و تحلیل نحوه تخصیص جا و مکان بررسی و کنترل فرمهای مورد نیاز سازمان وغیره 

صفحه 39:
© کمک به ساده کردن کارها و افزایس بهره وری ساره 9< اقدامی مناسب جهت کمک به مدیران در امر سیاست گذاری و تصمیم گیری *4- با کمک تجزیه و تحلیل سیستم ها می توان ساختار سازمانی مناسب تر و روشهای اجرایی کارآمدتر بوجودآورد کمک به دستیابی به اطلاعات دقیق و بهنگام از وضع موجود 6- وغیره 

صفحه 40:
eee معتقد و علاقمند به کار تجزیه و تحلیل باشد 2 دارای ذهنی پرسشگر باشد 0 متوجه نقش مهم کارکنان سازمان باشد - اجزاءسیستمها را در ارتباط با یکدیگر ب متحد در آورد و آنها را به صورت هماهنگ و ایستی با بررسی کافی و برخورد سیستمی علت و معلول ها را تشخیص و برای حل مشکل اقدام کرد ‎OD‏ وغیره 

صفحه 41:
Fee NO Rene ee SS NOL Se) دن کار < توفیق در ساده کردن کار 

صفحه 42:
شنا بررسی و تشخیص مشکلات پیگیری:جهت اجرا انتخاب مهمترین مشکل ارزیابی مجدد روش نو تعين علل مشکل جرح و تعدیل روش نو بررسی راه حل های مشکل استقرار روش نو ارزیابی هر یک از راه حل ها یا روشها انتخاب روش مناسب 

صفحه 43:
هدف کلی ثم ها ‎eat‏ ‏آشنایی با مراحل تجزیه و تحلیل سیستم 

صفحه 44:
»- مراحل روش علمی را به ترتیب برشمارید ©- برخی از روشهای گرداوری اطلاعات را ذکر کنید ©- تفاوت بين مشاهد مستقیم و غیر مستقیم را توضیح دهید ©- متد تركيبى را شرح دهيد ©- همبستكى خطى مستقيم و غير خطى را تشريح كنيد و غيره 

صفحه 45:
در تجزیه و تحلیل سیستمها توصیه می شود که آنالیست از روش پژوهش علمی استفاده کند. 

صفحه 46:
پژوهش علمی اصولاً کوشش نظام مندی برای پاسخ دادن به پرسشهاست و ساختار 

صفحه 47:
)- توضيح و توجيه مشكل ©- ايجاد فرضيه هايى درباره مشكل و علل أن ©- انتخاب فرضيه اهم - جمع آوری اطلاعات درباره فرضیه ‎-G‏ طبقه بندی اطلاعات مکتسبه ‏0 تجزیه و تحلیل اطلاعات ‎ 

صفحه 48:
مرحله اول : شناخت مشکل و تبیین آن مشکل یا مشکلات مربوطه ممکن است از سوی مدیران؛ مقامات مسئول سازمانی و یا شخص آنالیست شناسایی گردد مشکل مربوطه بایستی : - به اندإزه كافى اهميت داشته باد كه وقت و هزينه را بتوان صرف - براى تشخيص مهم بودن مشكل بايد ارتباط آن با هدف سازمان را بررسى كرد . - در شناخت مشکل باید دقت کرد علتها با معلولها اشتباه نشوند . 

صفحه 49:
يس از شناخت مشکل بایستی درباره عواملی که سبب بروز مشکل شده اند حدث زد و فرضیاتی را مطرح کرد و فرضیه اهم (مهمترین و محتمل ترین راه حل )را برگزید. 

صفحه 50:
در اين مرحله بایستی اطلاعاتی را پیرامون مشکل و راه حلهای آن کسب کرد .هر چه صحت و دقت اطلاعات بیشتر باشد ءاحتمال شناخت واقعیت و د راه حل مناسب برای مشکل بیشتر خواهد بود 

صفحه 51:
©- کسب اطلاعات از اسناد و مدارک و بایگانی ها و آرشیوها 0 مراجعه به جداول و نمودارهای سازمانی ‎PF‏ مشاهده ‎ ‏>- تهیه و تنظیم پرسشنامه انجام مصاحبه 

صفحه 52:
قبل از استفاده از روشهای دیگر محقق باید از کتابخانه استفاده نماید تا از اقدامات تکراری جهت جمع آوری اطلاعات خود داری کند . اطلاعات موجود در کتابخانه از طریق کتب » نشریات علمی و تخصصی » جراید روز مره » ميكروفيلم ؛نوار و غيره جمع آوری می گردند . 

صفحه 53:
آنالیست با مراجعه به اسناد : مدارک و پرونده های موجود در ها اطلاعات زیادی درباره موضوع مورد نظر کسب می : 

صفحه 54:
جداول ها » فرمها و نمونه های موجود در سازمان منابعی برای اطلاعات مورد نیاز هستند که تحلیل گر برای شناخت هر چه بیشتر از آنها استفاده می 

صفحه 55:
منظور از مشاهده ثبت و ضبط دقیق کلیه چوانب بروز حادثه و نیز رفتارو گفتار فرد یا افراد خاصی در حین وقوع حادثه است .مشاهده به دو طریق ذیل صورت می الف )مشاهده مستقيم ب)مشاهده غیر مستقیم 

صفحه 56:
در اين مشاهده أناليست شخصاً به مشاهده نحوه انجام کار می پردازد ومشاهده شوندگان نیز از اینکه رفتار و کردارشان مورد مشاهده قرار گرفته است آگاهی دارند . 

صفحه 57:
در اين روش آنالیست بدون اينكه به افرادى كه کارشان تحت بررسی است اطلاع دهد عملکرد آنها را مورد مشاهده قرار می دهد و اطلاعات مورد نیاز را جمع آوری می نماید . 

صفحه 58:
ملاحظاتی که بایستی در مشاهده رعایت کرد الف) آنالیست بایستی از دخالت دادن نظرات شخصی در مشاهده بکاهد . ب) آنالیست باید مشاهدات خود را بطور منظم ثبت و ضبط کند. ج) برای جبران محدودیت حوزه دید توصیه می شود از چند آنالیست استفاده شود . د) در صورت امکان از وسایلی همچون فیلم و ضبط صوت هم کمک گرفته می شود. 

صفحه 59:
پرسشنامه وسیله ای است که توسط آن تحلیل گر می تواند عقاید گروهی از افراد را به شکل یکنواختی ثبت کند . 

صفحه 60:
الف - پرسشنامه آزاد (چند پرسش که در آن محدودیتی برای پاسخ در نظر گرفته نمی شود) ب - پرسشنامه ثابت (در آن برای سوالات پاسخهای ثابت در نظر گرفته می شود ) 

صفحه 61:
الف- در مقدمه پرسشنامه آنالیست خود را معرفی و هدف آن راشرح دهد . ب - تمهيدات كافى براى ياسخ دادن در نظر كرفته شود. (مثلأتمبر و پاکت و ...) ج - چن دیب پرسشامه ‎lye‏ نی دهد ه تاد یقری پرسشامه تحیل دد. د- از طرح سوالات گنگ و کلی بپرهیزد.. ه - سوالات با درجه درک و فهم پاسخگو همخوانی داشته باشد . 

صفحه 62:
مصاحبه عبارت است ا ننود مستقیم و رودررو با فردی که قرار است درباره موضوع مورد نظر از وی اطلاعائی کسب کنند . 

صفحه 63:
1 مصاحبه آزاد مصاحبه ای که در آن یک هدف کلی برای مصاحبه تعیین ومصاحبه مقيد لیست و در صورت لزوم سوالات ©- مصاحبه من مصاحبه اى سازمان داده شده است و طبق برتامه معينى جلسه مصاحبه اداره مى شود . 

صفحه 64:
0 مصاحبه کنده بیستی از هر نوج پیش داوری و امال نظر شخصی در طول احبه بپرهیزد. .- مصاحبه کردن هنری است که مصاحبه گر بایستی ویژگیهای لازم آن را داشته باشد . 2 مصاحبه گر سعی کند نقطه نظرات و نگرشهایش را در طی مصاحبه ابراز نکند - چنانچه مطلبی خلاف میل مصاحبه گر گفته شد مخالفت خود را ابراز ندارد . 0 شرایط مصاحبه برای همه مصاحبه شوندگان یکسان باشد. 

صفحه 65:
مرحله چهارم :طبقه بندی اطلاعات در اين مرحله آنالیست داده های پراکنده را طبقه بندی نموده و به آنها نظم می بخشد تا معنی دار شوند .اين اطلاعات به روشهای منطقی و عقلایی و با توجه به ماهیت و نوع آنها طبقه بندی و کد گذاری می شوند 

صفحه 66:
روشهای طبقه بندی اطلاعات 0 استفاده از جدول 2- استفاده از نمودار ها 

صفحه 67:
جدول بندی یکی از روشهای طبقه بندی اطلاعات است که به آنالیست کمک می کند تا وجوه تشابه و همبستگی اطلاعات را که به کمک طبقه بندی منطقی به صورت ردیف ها و ستونهای افقی و عمودی در آمده است به چشم 

صفحه 68:
تمودارها از وسایل ترسیمی بخشی به اطلاعات هستند و آنالیست با استفاده از آنها می تواند اطلاعات را به صورئی تنظیم و منعکس کند که درک أن براى بیننده و خواننده گزارش آسان تر شود و با صرف وقت کوتاهی از بيام آن مطلع گردد . 

صفحه 69:
0- مقايسه اطلاعات را آسان می کت ©- جون از علائم در آنها استفاده می شود از طولانی شدن کلام جلو گیری می کنند ©- با كمك أنها بهتر ميتوان روند تغييرات و تفاوت بين دو یا چند روند را مشاهده كرد. 

صفحه 70:


صفحه 71:
برای اندار۹ ۳ فروش 

صفحه 72:
5 ۳ Ore ] هه انا dese ووه ههه ‎eo‏ ‏ل مه دهم 

صفحه 73:


صفحه 74:


صفحه 75:
این نمودار برای نشان دادن سلسله مراتب سازمان »قلمرو وظایف و مسئوا ارتباط بین مشاغل و همچنین برای انعکاس چگونگی انجام کارها و نحوه استقرار منابع سازمانی و تسهیلات فیزیکی بکار می رود. 

صفحه 76:
7 در اين مرحله سوالاتى از قبيل سوالات ديل درباره اطلاعات يرسيده مى شود: |)- جه فعاليتى انجام مى شود ؟ 2 چرا آن فعالیت انجام مى شود ؟ 9 آن فعالیت را چه کسی انجام می دهد؟ “4- آن فعلیت چگونه انجام می شود ؟ آن فعالیت در کجا انجام می شود ؟ 3- آن فعالیت در چه زمانی انجام می شود ؟ 

صفحه 77:
طرق اثبات منطقى در تجزيه و تحليل اطلاعات الف) قانون توافق مثبت ب) قانون توافق منفى ج) متد تركيبى با تغييرات ملازم 

صفحه 78:
هرگاه در دو یا چند مورد یک عامل مشترك و. اشته باشد و بدنبال آن عامل مشترک یک پدیدار مشترک نیز به چشم بخورد می توان گقت آن پدیدار معلول عامل مشترک است . 

صفحه 79:
هر كاه در می توان گفت آن پدیدار معلول آن عامل است . یا چند مورد فقدان عاملی »عدم وجود پدیداری را به دنبال داشته باشد 

صفحه 80:
ج)متد ترکیبی با تفییرات ملازم این روش ترکیبی از افق مثبت و منفی است در اين متد چنانچه به دو یا چند مورد برخورد کنیم که در یک دسته از آنها فقط یک عامل مشترک به چشم بخورد و هر جا که اين عامل مشترک دیده شود پدیدار خاصی نیز موجود باشد و در دسته دیگر نبودن آن عامل مشترک نبودن همان پدیدار را باعث می شود آنگاه می توان گفت آن عامل مشترک علت پدیدار مورد نظر است. 

صفحه 81:
تعریف همبستگی : زمائى كه بين دو يا جند عامل رابطه به گونه ای موجود باشد که در یک متغیر »متغیر دیگری را تغییر دهد بین آن دو مثغییر همبستگی موجود می باشد . 

صفحه 82:
همیستگی خطی و مستقیم ©- هميستكى خطى و معكوس 0- همیستگی غیر خطی و منحنی 

صفحه 83:
همبستگی خطی و مستفیم وجود دارد رابطه اين همبستگی در شکل زیر نشان داده شده است . ساعات کار هگ 

صفحه 84:
وقتی کاهش و افزایش در یک عامل (متغییر مستقل )سیب افزایش یا کاهش در عامل دیگر گردد بین آن دو عامل همبستگی خطی و معکوس وجود دارد . شكل ذيل 

صفحه 85:
چنانچه کاهش یا افزایش یک عامل سبب کاهش یا افزایش عامل دیگر و پس از مدتی سبب افزايش يا كاهش همان عامل شود بين آن دو عامل همبستكى غير خطى موجود است . شكل ذيل 

صفحه 86:
در اين مرحله آنالیست به تعبیر و تفسیر یافته های خویش پرداخته و چنانچه فرضیه های اولیه او گردند او موفق به کشف علت شده است و اگر تأیید نشده باشند بایستی بدنبال راه حلهای دیگری برای مشکل باشد. 

صفحه 87:
دراین مرحله تحلیل گر با کمک قدرت خلاقیت و ابتکار خویش و به مدد شناختی که تسبت به وضع موجود بدست آورده است پیشنهاداتی معقول و منطقی جهت رفع مشکلات و نقانص ارائه می دهد. 

صفحه 88:
نکاتی که در زمینه ارائه راه حل بايد oF cole, - همخوانی راه حل با برنامه های سازمان اراه چند راه حل بجای یک راه حل 0. مطابقت با قوانين و مقررات قابلیت اعمال 2 تناسب بین هزینه اجرا و منافع حاصل از اجرای طرح . مسئولیت اجرا 

صفحه 89:
اقداماتی که تا این مرحله انجام گرفته اند توسط تحلیل گر در یک گزارش منظم تدوین و در دسترس مدیران و تكادات البويط قزار هي كيو 

صفحه 90:
در اين این مرحله آنالیست طی پیش بینی جهت اجر ‎2s‏ برنامه ای پیش مصوب و پیاده کردن طر. ای ج 0 رحهای جدد و ایجد ی ‎ae‏ تغییر در نظام قد ‎a‏ قدیم انجام دهد, 

صفحه 91:
‎ge‏ كاف كد ما انجام يذيرد ‎ ‏0- آناليست طى برنامه اى از كادرهاى ستادى و اجرايى نظر بخواهد و از آنها کمک بگیرد ‏آنلیست باینتی جلنات تزجیهی برای کلیه افراد که ‎ER ol Led Salis‏ و ساير كاركنانى كه با ‏طرح در كير هستند تشكيل دهد ‏2- اجراى برنامه آموزشى در خصوص نقائص روش موجود هزوم چ جدید ,آشنایی با طرح جدید و غیره برای کلیه مسئولان اجرای طرح ‏- فراهم سازی ابزار و تسهیلات مورد نیاز ‏9 کسب حمایت از سوی مدیریت و سرپرستی کارکنان 

صفحه 92:
دراین مرحله جهت کسب اطمینان از نتایج طرح .طرح در یک قلمرو محدود به مرحله اجرا گذاشته می شود تا محدودیتهای حین عمل مشخص و جرح و تعدیلهای لازم انجام پذیرد . 

صفحه 93:
باشد و مدیران و مقامات مسئول در عمل پیاده و استقرار می یابد چنانچه نتایج حاصل از اجرای آزمایش طرح ادامه اجرای آن را تصویب کنند طرح مربو: 

صفحه 94:
الف) روشهای موازی یا همزمان ب) روش تدریجی یا مرحله ای ج) روش يكباره د) روش آزمایشی 

صفحه 95:
دراین روش نظام جاری و نظام جدید بطور همزمان اجرا می شوند و اين مرحله ادامه می یابد تا نسبت به کار آیی و قابلیت اجرای روش جدید اطمینان حاصل شود و سپس روش قدیم حذف گردد. 

صفحه 96:
دراين روش طرح جديد به تدريج بياده مى شود و طرح جارى بتدريج كنار كذاشته می شود . قسمتی از کار بر اساس نظام قدیم که در حال کنار گذاشتن است انجام و بقیه کاز بز عهده نظام جدید است.. 

صفحه 97:
دراین روش نظام قديم از تاريخ معينى كنار كذاشته شده و نظام جديد جايكزين أن مى كردد. هزينه استقرار در اين روش كمتر از روشهای ديكر است ولى يسك أن بيشتر مى باشد . 

صفحه 98:
‎sonal silts‏ أت وسيع رادر ‏در یک بخش از سازمان بصورت آزمایشی ‏اجرا و حين عمل نقص آن برطرت و پس از تغیرات لام در کل سازمان جوا مین كزدد.. ‎ 

صفحه 99:
سيستم به عمل أورده و عملكرد أن را ارزيابى مى نمايد تا ميزان موا جديد را مشخص و تجديد نظرهاى احتمالى را انجام دهد. 

صفحه 100:
0 آیا سیستم به نتایجی که از فبل پیش بینی شده اند رسیده است ۴ چه نتایج پیش بینی نشده ای از سیستم حاصل شده است ؟ ‎-O‏ آیا بهره وری افزایش یافته است ؟ - آیا پیاده سازی سیستم جدید طبق برنامه زمان بندی شده انجام پذیرفته است ۶ ابيا سیستم جدیا برنامه زمان بندی شده انجام پذیرفته است ؟ ‏©- أيا انجام کار با سیستم جدید با دشواریهایی مواجه شده است ؟ 

صفحه 101:
فصل چهارم : اصول و مفاهیم سازماندهی 

صفحه 102:
هدفهای کلی فصل چهارم 0- آشنایی با اصول و مفاهیم سازماندهی © شناخت انواع مختلف مبانی سازماندهی آگاهی از نحوه تتظیم نمودار سازمانی *0- آشنایی با روشهای تهیه طرح سازمانی 

صفحه 103:
ی رفتاری فصل چهارم 0- شرح پنج بخش سازمان از دیدگا ©- شرح دوازده مورد از مبانی سازماندهی ©- شرح روشهای تحلیلی تلفيقى و تركيبى ‎a hye‏ را که آنالیست باید درتنظیم نمودارسازمانی مورد توجه قرار دهد برشمارید. ‎ ‎ ‏تهیه سازمان 

صفحه 104:
تعریف سازمان : سازمان عبارت است از سیستمی متشکل از اجزاء به هم پیوسته و مبتنی بر نظم و انضباط که در جهت رسیدن به هدفهای خاصی فعالیت می کند . 

صفحه 105:
سازمان دارای پنج بخش اساسی است : 4 اريت عالی :(مسئولیت نهایی اداره امور سازمان را دارد 0 بخش میانی :( نظارت بر کار واحدها و هماهنگی فعالیت آنها را بر عهده دارد 2.- بخش عملیاتی :(مسئولیت تولید کالاها و خدمات را دارد ) - بخش فنی :(از متخصصان فنی تشکیل و در موارد لزوم نظرات فتی و تخصصی می دهد ) ©- ستاد پشتیبانی :(نقش کمک و یاری دهنده را برای سایر واحدها 

صفحه 106:
بخش عملیاتی 

صفحه 107:
- سازمان بر مبنای مشترا ی (ارباب رجوع) 0 سازمان بر مبنای قلمرو عملیاتی (محل جغرافیایی) 9- سازمان بر مبنای محصول (نوع تولید ) م2 سازمان بر مبنای پروژه © سازمان ماتریسی _ ‎-G‏ سازمان با ساخت آزاد ‏(00- ساخت سازمانی مدولار ‏0- ساختهای ترکیبی 

صفحه 108:
جر آین سآرسادمی»گررمیدی و تضیم رطابف بر مبنان تعلا عبررت ی ردان شامل تقسیم بندی افراد بطور اتفاقی و به دسته هاى مساوى و مأمور كردن هر دسته برای انجام یک قسمت از وظایف سازمانی است . 

صفحه 109:
دراین نوع سازماندهی » واحدها بر حسب وظیفه و کاری که قرار است انجام دهند تقسيم بندى مى شوند در این روش هدف اصلی سازمان به فعالیتهای اصلی و فعالیتهای اصلی به فعالیتهای فرعی و فعالیتهای فرعی به وظایف اصلی و وظایف اصلی به وظایف فرعی تقسیم می شوند . 

صفحه 110:
دراین روث راین روش مبنای تقسرٍ تقسیم کار نوع فعالیت .ت ‎si‏ ‏که کارها را انجام می دهند مه ها 

صفحه 111:
4- سازمان بر مبنای مشتری (ارباب رجوع) دراین سازماندهی به دریافت کنندگان خدمات توجه گردیده و سازماندهی بر اسان گروههای مختلف مشتریان و ارباب رجوع صورت می پذیرد . 

صفحه 112:
محصولی است که ۵ قرار است ت تولید شود . = = ‎os‏ وا وی ۱ 2 2 

صفحه 113:
6- سازمان برمبنای پروژه مستقل اجرا می شود »می توان به تعداد پروژه های موجود واحد های مستقلی را ایجاد نمود . مدير سازمان سدس | مت توا 

صفحه 114:


صفحه 115:
تخصصی بذ بهمقضای موارد مطرح شدهمتاسب ترین قا های تخسستی و عمایانن را به صل مق آورد آورد 

صفحه 116:
باشند شكل مى كيرد .یک فرد در گروهی بعنوان مدیر آدز, گزوه درگز به عنوان مرئوس و در گروه سوم به عنوان مشاوره می تواند انجام وظیفه 

صفحه 117:
دراين سازماندهی سازمان از واحدهای مختلفی تشکیل می شود که هر واحد با ضوابط اجرایی مشخص و مأموریتی که خود مینیاتوری از ماموریت کل سازمان است بطور مستقل ؛غیر متمرکز و خود فا به فعالیت ادامه می دهد. 

صفحه 118:
هر یک از روشهای سازماندهی دارای معایب و محاسنی هستند که با توجه به شرایط زمانی و مکانی و مقتضیات موقعیتی آنهایی را بر می گزیند که بیشترین سود و کمترین زیان را داشته باشند .به همین دلیل در بسیاری از ساز: ممکن است از ترکیبی از روشهای سازماندهی فوق بهره گرفته شود . 

صفحه 119:
برای تهیه طرح سازمان می توان از روشهای ذیل استفا »- تحلیلی © تركيبى 

صفحه 120:
دراين روش امر كروه بندى فعاليتها و وظايف از بالا به يايين انجام مى كيرد .بدين معنى كه هدف سازمان به هدفهاى فرعى »فعاليتها »وظايف و عمليات تقسيم مى شود و اجراى مجموعه اى از وظايف و عمليات تحت عنوان يك شغل به شاغل واكذار مى كردد. 

صفحه 121:
در اين روش کار گروه بندی از پایین به بالا انجام مى كيرد . بدين معنا كه ابتداء مشاغل مختلفی که باید در سازمان انجام شوند مشخص گردیده و آنگاه مشاغل مشابه و مرتبط در یک گروه قرار داده می شوند و به یک واحد سازمانی احاله می گردند و این کار ادامه می یابد تا سلسله مراتب سازمانی کامل 

صفحه 122:
روش ترکیبی در تهیه نمودار سازمانی این روش ترکیبی از روشهای تلفیقی و ترکیبی است و در عمل هم روش استفاده می گردد و در عین حال به محتوای مشاغل نیز توجه ارتباط لازم بين وظايف ‎٠‏ فعاليتها و هدفها مد نظر قرار مى كيرد . 

صفحه 123:
|)- تبادل نظر با مدیریت در زمینه تمركز »عدم تمركزءحيطه مديريت و سطح يا بلند بودن سلسله مراتب ©- تعادل اختیار و مسئولیت © زیع مناسب اختيارات بین واحدهای صف و <- توجه به ارتباط هر یک از مشاغل با هدف سازمان - بررسی قلمرو هر یک از واحدها و در صورت لزوم ترکیب آنها 

صفحه 124:
هدف کلی آشنایی با فنون مختلف تجزیه و تحلیل سیستم ها أشنايى با فنون مختلف تجزيه و تحليا أشنايى ب 

صفحه 125:
یه و تحلیل سیستمها و روشها را نم ببرید ©- جدول تقسيم كار را تعريف كنيد . )- مهمترين فنون ©- مزايا و محدوديتهاى جدول تقسيم كار را بيان كنيد . <6- راههاى از بين بردن محدوديتهاى جدول تقسيم كار را بيان كنيد . ©- مراحل تهيه جدول تقسيم كار را شرح دهيد . 0 فرم لیست وظایف .فعالیتهای واحد و فعالیتهای سازمان را رسم کنید . 

صفحه 126:
0 بررسی تقسیم کار 2 بررسی جریان کار ©- بررسی جا ومکان کنترل فرم ها 0 کنترل اسناد و سیستم های بایگانی 0 اندازه گیری کار م برنامه ریزی شبکه ای (پرت؛سی پی امبپی دی ام) 

صفحه 127:
ارکن ازمان د ت معین «چه کار ها جدولی است که نشان می دهد کارکنان یک ساز: دوية ‎a oe‏ ايى را انجام می دهند و چه مقداروقت صرف انجام دادن اين کارها می کنند . 

صفحه 128:
- کسب آگاهی از بار واقعی کار و نحوه توزیع آن ©- شناخت محلهای تراکم کار و تراکم نیروی انسانی ‎-O‏ آگاهی از تکرار ها و تداخلهای وظایف - آگاهی از نحوه اختصاص وقت به هر یک از وظایف کسب اطلاع از اوقات اضافی کارکنان ©- أكاهى از تعداد واقعی نیروی مورد نیاز م ارزشيابى كاركنان 

صفحه 129:
محدودیتهای جدول تقسیم کار )- چون از اطلاعات کارکنان استفاده می شود ممکن است با واقعیت تطبیق نداشته باشد . تعین زمان در مورد برخی وظایف بطور دقیق میسر نیست. 

صفحه 130:
تشکیل جلسه توجیهی »کارکنان و سرپرست مستقیم آنها پیرامون جدول تقسیم کار 0 کمک گرفتن از اطلاعات تکمیلی برای کسب اطلاعات دقیق تر 0- آنالیست بایستی در فرایند کار از سرپرست کمک بگیرد. <- آنالیست بایستی رابطه ای دوستانه با کارکنان و سرپرست در حین تهیه و تنظیم جدول داشته باشد . 

صفحه 131:
»- انتخاب واحد بررسی لیست وظایف کارکنان (- تهیه لیست فعالیتهای واحد ‎oP‏ تهیه جدول تقسیم کار در وضع موجود ‎ ‎ ‏تجزیه و تحلیل جدول تقسیم کار در وضع موجود ‏©- تهیه جدول تقسیم کار در وضع پیشنهادی 

صفحه 132:
در اين مرحله أناليست کل سازمان را به واحدهای کوچک تقسیم و برای هر یک از واحد ها بطور جداگانه جدول تقسیم کار تهیه و سپس برای کل واحد ها از روی جداول گزازش جامعی تهیه و به مدنزیت ارانه می دهد . 

صفحه 133:
9۱ ea ‏تقسیم کار‎ 

صفحه 134:
لیست وظایف کارکنان لیستی است که نشان می دهد هر یک از کارکنان یک واحد سازمانی در یک مدت معین چه وظايف و عملياتى را انجام و چقدر وقت صرف انجام آنها می کنند. 

صفحه 135:
REGS ents oul sl clegee شاره شرح وظيفه شماره زمان صرف وظيفه فعالیت .شده در روز 

صفحه 136:
اين ليست صورتى از كليه فعالتهايى كه در يك واحد سازمانى انجام مى شود مى اى اساسى و عمده اى كه كاركنان انجام 

صفحه 137:
نمونه ای از لیست فعالیت های واحد شرح فعالیت ساعات صرف شده در هفته جمع كل مج رفي :عر عات علس داشكة ور ‎Rr‏ 898 

صفحه 138:
مرحله چهارم :تهیه جدول تقسیم کار برای دراین مرحله آنالیست با استفاده از اطلاعاتی که در دو مرحله قبلی بدست آورده دو مرحله دوم و سوم می باشد و جدول تقسیم کار : انفرادی کارکنان و لیست فعاليتهاى واحد مى با 

صفحه 139:
مرحله ينجم : تجزيه و تحليل جدول تقسيم كار دراين مرحله به بررسى انتقادى جدول تقسيم كار برداخته مى شود و سوالاتى ان قبیل سوالات ذیل درباره اطلاعات جدول پرسیده و پاسخ آنها مشخص می گردد )- آيا كليه فعاا ©- كدام يك از اين فعا وقت صرف آنها شو ا دراين واحد انجام می شود. ین وقت را مى گیرند و آیا لازم است اين مقدار 0- چه مقدار وقت صرف کارهای غیر ضروری می شود . <- آیا از تخصص و مهارت افراد استفاده مناسب به عمل می آید . 

صفحه 140:
شود که تخصیص زمان نسبت به اهمیت وظایف و فعالیتها به درستی صورت 

صفحه 141:
سس ‎enue‏ 5 ‎D anoue — a =e‏ ‎Bae it‏ ‎ea 3 7 1‏ ا مدل ‎Bee Se Sle Ey‏ 

صفحه 142:
هدف کلی يان كار << أشنايى با بررسى جريان 

صفحه 143:
دار جريان كار را تعريف كنيد ©- ينج علامت مورد قبول أناليستها ©- موارد استفاده از نمودار جريان كار عمودى و افقى را توضيح دهيد *4- تفاوت نمودارهاى جريان كار افقى و عمودى را شرح دهيد >- مراحل بررسى نمودار جريان كار را ذكر كنيد 

صفحه 144:
نمودار جریان کار عبارت است ز تصویری از مراحل مختلفی که برای انجام یک ار از ابتداء تا انتها طی می شود. 

صفحه 145:
برای ترسیم نمودار های جریان کار از علامتهایی استفاده می شود که هر کدام دارای مفهوم خاصی هستند اين علائم در نمودار سیب تسهیل و تسریع درک نمودار می شوند که در اسلاید های بعدی ارائه شده اند 

صفحه 146:
برای نشان دادن عمل یا اقدام که معرف انجام کار است و زمانی که چیزی بوجود ی اضافه شده باشد(مثل أمده يا تغييرى حادث شده و يا اينكه جزئى بر نوشتن یک نامه) از علامت دایره استفاده می شود. 

صفحه 147:
از این علامتها برای نشان دادن بازرسی + گرفته است با معیارهای مورد نظر استفاده می شود مثال:بررسی چکی که صادر شده است . 

صفحه 148:
تصمیم گیری گر چه نوعی عمل است و می توان آن را با دایره بزرگ نشان داد إلى ممكن اسث برخى از آنلیستها از علامت لوزی برای نمیاندن آن استفاده کنند . : اتخاذ تصمیم در مورد ا 

صفحه 149:
این علامت نشان دهنده نگهداشتن کار بطور موقت یا دانمی است . مثال : ضبط یک نامه یا نگهداری یک کالا در قفسه 

صفحه 150:
این علامت نشان دهنده زمانی است که کار در انتظار می ماند تا مرحله بعدی آن صورت گیرد . تأخیر موقعى بيش مى أيد که به علت شرایط موجود »اجرای مرحله بعدی امکان پذیر نباشد و قسمتی از کار متوقف شود . 

صفحه 151:
این علامت برای نشان دادن حرکت یا نقل و انتقال استفاده می شود که معرف مکان از جایی به جای دیگر است. 

صفحه 152:
اين علامت معرف انجام بازرسی در حین عمل است .مثل وزن كردن شيشه های نوشابه 

صفحه 153:
الف) نمودار عمودی یا یک ستونه ب) نمودار افقی یا چند ستونه 

صفحه 154:
در مواردی بکار می آید که کلیه مراحل یک کار در یک قسمت یا یک واحد انجام شود. با کمک این نمودار آنالیست می تواند به ارتباط کاری موجود در یک واحد پی بب اخلهای وظیفه ای وعملیاتی آگاه شود. و از تکرار و 

صفحه 155:
082588 8 9999090000 oi 7 ei هه وه و ول و وود 

صفحه 156:
واحدهای مختلف پی ببرد و از تکرارها و تداخلها یی که در آن واحد رخ می دهد أكاهى بيدا نمايد. 

صفحه 157:
]| ون پا خر ‎wim | se |e btn‏ | سد مده افيه تریغ ای ‎ae‏ ‏- سم مض ب ‎Da‏ ‏مسن مع سس ني ‎Se‏ 1 ‎este | 5-5‏ رادها شرح مراحل اتجام عدم LLL 

صفحه 158:
مرحله اول ن کار مورد نظر مرحله دوم : تعيين مراحل كار مرحله سوم: ترسیم نمودار جریان کار در وضع موجود مرحله چهارم : تجزیه و تحلیل نمودار جریان کار مرحله پنجم : تنظیم نمودار پیشنهادی 

صفحه 159:
۳ قرار دهد رات دراين مر 5 خواهد مورد بررسو دهد را تعییر حله أناليست بايستى كارى كه مى ا ۱ انقطه أغاز و بايان أن را دقيقاً مشخص نم و 

صفحه 160:
دراين مرحله آنالیست بایستی از کلیه مراحل انجام کار لیستی تهیه نموده و دقت نماید که صرفاً جریان کار مورد نظر را تعقیب و از آن منحرف نشود . 

صفحه 161:
مرحله سوم: ترسيم نمودار جريان كار در ت با استفاده از اطلاعات كسب شده در مرحله دوم نموداردر و اكر كليه مراحل در يك واحد انجام شود نمودار عمودی و اگر در چند واحد انجام شود نمودار افقی رسم می گردد . 

صفحه 162:
دراین مرحله آنالیست با دید انتقادی به نمودار وضع موجود نگاه کرده و سوالات ذیل را درباره اطلاعات جدول می پرسد. ‎C1‏ اين مرحله چیست یا بعبارت دیگر در اين مقطع کدام یک از مراحل کار باید انجام شود ؟ ‎-O‏ چرا بایستی این مرحله انجام شود؟ ‏9- چرا این مرحله توسط این فرد انجام می شود ؟ - چرا اين مرحله دراین زمان انجام می گیرد ؟ ‎-<G‏ اين مرحله چگونه انجام می گیرد؟ ‏9- چرا اين مرحله دراین مکان انجام می شود ؟ 

صفحه 163:
دراین مرحله آنالیست تغییرات و اصلاحاتی که با توجه به پاسخ سوالات فوق لازم می داد در نمودار وضع موجود ايجاد و نمودار در وضع بيشنهادى را تنظيم مى نمايد . در اغلب موارد نمودار در وضع بيشنهادى داراى مراحل كمتر و إزوشى مناده تر مى بلشد.. 

صفحه 164:
هدف کلی ترل فرمها آشنایی با نحوه بررسی و کنترل فر 

صفحه 165:
)- فرم را تعريف كنيد ©- مبانى طبقه بندى فرمها را بيان كنيد ©- دو فرم از فرمهاى طبقه بندى شده بر حسب قلمرو استفاده را 6- جهار فرم از فرمهاى طبقه بندى شده برحسب كار و وظيفه را ذكر كنيد ©- هدف از بررسى و كنترل فرمها را توضيح دهيد 9- مراحل بررسی فرمهای سازمانی و ایجاد و بهبود آنها را نام بريد 0 نكاتى كه بايستى در كنترل فرم رعايت كرد رابيان كنيد 

صفحه 166:
فرم یکی از ابزارهای برقراری ارتباط است که برای دریافت اطلاعات خاصی به صورت مکتوب تهیه و تنظیم می شود 

صفحه 167:
فرمها برحسب دو عامل ذيل دسته بندی می شوند : )- قلمرو استفاده ©- کار و وظیفه ای که انجام می دهند. 

صفحه 168:
اب الف - فرمهای داخلی: این فرمها در بخش کوچکی از سازمان استفاده می شوند . ب - فرمهای استاندارد : اين فرمها در کلیه قسمتهای سازمان استفاده می شوند. (مثل برگه مرخصی) 

صفحه 169:
2- انواع فرم بر حسب کار و وظیفه ای كه انجام مى دهند )- فرمهاى يرسنلى ©- فرمهاى مالى ©- فرمهاى أموزشى ‎PF‏ فرمهای تدارکاتی ‏فرمهای تعمیرات و نگهداری وسایل - فرمهای متفرقه 

صفحه 170:
هدف از بررسی و کنترل فرم فرمهای مورد نیاز سازمان از با حد اکثر بازدهی و حد اقل هدف از بررسی و کنترل فرم طراحی »اصلاح و و حذف فرمهای اضافی و تهیه فرمهای مورد هزینه می باشد . 

صفحه 171:
مراحل بررسی و کنترل فرم 4- بررسی فرمهای موجود 0 تجزیه و تحلیل فرمهای موجود تهیه طرح پیشنهادی برای فرمهای مورد ‏ 

صفحه 172:
دراین مرحله آنالیست نمونه ای از فرمهای موجود سازمانی را جمع آوری و با دقت در شکل ظاهری آنها و موارد مندرج در آنها و همچنین ترتیب قرار گرفتن و نحوه تخصیص جا برای هر قسمت آن و نوع کاغذ و سایر مشخصات فرم را دقیقاً شناسایی می نماید . 

صفحه 173:
‎St ee tai‏ لاك ‎ ‎J ‏حله آنالیست با یه و تحلیل اطلاعا‎ i ‏و ها ادا و نار رم‎ ae ‏فرمهای موجود می پردازد.‎ ‏برخي از إلاني كه در اين مرحله يايستى ياسخشان‎ ‏مشخص گردند به شرح دیل هستند‎ ‏چه فرمی مورد بررسی است؟‎ 0 ‏آیا کلیه نسخ اين فرم ضروری است؟‎ -2 ‏کسانی كه آن را بکار می برند‎ lop Ag si Uf ‏م‎ ‏واضح و <- آیا اندازه فرم مناسب است ؟ 0 آیا فرم اطلاعات مورد نیاز را تأمین می کند؟ 

صفحه 174:
پیشنهادی برای فرمهای ال ©- تعيين شماره يا كد فرم <- نظر خواهی از تکمیل کنندگان و استفاده کنندگان از فرم تعیین اطلاعاتی که در فرم درج می شود 0 تهیه طرح فرم > استفاده آزمایشی از فرم در یک واحد نمونه ©- جرح و تعدیل فرم با استفاده مژثر از باز خور ‎-O‏ تهیه فرم نهایی 

صفحه 175:


صفحه 176:
آشنایی با تکنیک بررسی جا ومکان کار آگاهی از هدف بررسی اطلاع از ملاحظاتی که در بررسی جا و مکان کار بایستی رعایت شوند شناخت مراحل بررسی جاومکان 

صفحه 177:
)- بررسى جا و مكان را تعريف كنيد ©- ضرورت برسى جا و مكان را بنويسيد ©- هدف از بررسى جا و مكان راشرح دهيد نکاتی که در قرار دادن میزهای کار بايستى رعايت شود را بیان كنيد - مراحل بررسی جا و مکان را بنویسید 

صفحه 178:
بررسی جا ومکان عبارت است از مطالعه چگونگی تخصیص مکان و فضای در دسترس به نیروی انسانی از یک طرف و وسایل و تجهيزات كارى از طرف دیگر 

صفحه 179:
تامین رضایت نیروی انسانی و توجه به رفاه و راحتی آنها در محیط کار (- تسهیل سرپرستی و نظارت بر کار کارکنان 0 برقراری جریان و گردش کار بطور موثر و کارآمد - ایجاد تسریع در ارائه خدمات و کالاها به ارباب رجوع و تأثیر روانی مثبت بر آنها صرفه جویی و ایجاد قابلیت انعطاف در مورد تغییرات و تحولات آینده 

صفحه 180:
برخى از اصول و معيار هاى بررسى و تخصیص ‎cb‏ و9 مکان ‎-O‏ واحد ها و افرادی که وظایفشان از نظر ماهیت با یکدیگر مرتبط و مشابه است نزدیک به هم قرار گیرند. ‏0 گردش کار حتی الامکان از یک محل شروع و به محل دیگر ختم شود و از تقاطع و رفت و برگشتهای غیر ضروری خوداری شود. ‏۴ محل استقرار افراد و واحدها با ارباب رجوع زیاد نزدیک در ورودی تعیین شود. ‏واحدهایی که کارشان جنبه محرمانه دارد دورتر از محل رفت و آمد مشتریان باشند. 

صفحه 181:
ح)مثلث 75 خط شکسته 7 ‎MB ce‏ ع)خط 5 ۱ د)شكل «ال» ا ه)شكل«1» 01 ب)خط منحنی یا نعلی شکل \( 

صفحه 182:
مرحله اول :بررسى جا ومکان در وضع موجود مرحله دوم : تجزیه و تحلیل طرح جا و مکان کار مرحله سوم : تهیه طرح جا و مکان 

صفحه 183:


صفحه 184:
»- آشنایی با اهمیت بایگانی در سازمانها آشنایی بانواع سیستم های بایگانی آگاهی از اصول بایگانی +4 شناخت روشهای تنظیم اسناد 0- آشنایی با مراحل بررسی سیستم بایگانی 

صفحه 185:
0 بایگانی را تعریف نموده و اهمیت آن را توضیح دهید 68 نپرونده و آرشیو را تعریف کنید 0- انواع سیستم های بایگانی را نام برده و به اختصار توضیح دهید 4- اصولى را که بایستی در ایجاد سیستم بایگانی رعایت شوند ذكر كنيد 6 زوشهای تنظیم اناد را برشمرده و أنها زا توضيح ذهيذ ©- مراحل بررسى سيستم بايكانى را بيان كنيد 

صفحه 186:
بایگانی عبارت است از فن نظارت وحفاظت اسناد و مدارک سازمان به بارت است از فن اداره ؛ نظا اسناد و مد 1 منظور نگهداری و مراجعه ۱ ۱ 

صفحه 187:
وظیفه بایگانی در هر سازمان طبقه بندی اسناد «ثبت و ضبط و کنترل آنهاست و این وظیفه از مرحله دریافت سند آغاز و تا زمانی که به علت سلب ارزش و برطبق مقررات از بین می رود و یا به علت ارزش استثنایی در محل معینی برای هميشه نگهداری می شود دوام خواهد یافت . 

صفحه 188:
سند عبارت است از حقایق کتبی در خصوص وقایع و معاملات سازمان که ممکن است در فرمهای چاپی »کارت ؛اوراق»کاغذ یا کتاب منعکس شود . بنایراین هر شیءقابل استناد مثل نوارهای ضبط صوت .فیلم .میکروفیلم و ...مادام که قابل استناد باشند سند محسوب می شوند . 

صفحه 189:
پرونده عبارت است از مجموعه ای از اسناد و مدارک مربوط به یک موضوع »شخص یا سازمان که بترتیب خاصی در یک پوشه یا کلاسور نگهداری شده است . 

صفحه 190:
ارت است از محل نگهداری دائمی اسناد و مدارک گران بهایی که از نظر اداری »حقوقی :مالی »علمی ؛تاریخی و فرهنگی ارزش نگهداری دائمی را آرشیو 

صفحه 191:
4 سیستم متمرکز سیستم غیرمتمرکز 0 سیستم نیمه متمرکز (کنترل مرکزی ) 

صفحه 192:
0 آسان بودن © قابلیت اجرا ©- قابليت انعطاف 4- دقت واسرعت ©- افراد با صلاحيت ©- نظم اصولى و منطقى 

صفحه 193:
به موجب اين اصل سیستم بایگانی و نحوه تنظیم مدارک و پرونده ها بایستی آسان و قابل درک بوده و با صرف اندكى وقت مفهوم گردد . 

صفحه 194:
براساس این اصل سیستم مورد استفاده بایستی با توجه به نوع و ماهیت کار و امکانات در دسترس و در عمل قابل پیاده شدن باشد . 

صفحه 195:
ید قابلیت تطابق با تغییرات و تحولات را داشته به موجب اين اصل سیستم بایگانی باشد و در اين زمینه نیز پیش بینی لازم را انجام 

صفحه 196:
سیستم بایگانی و روشهای مورد عمل بایستی به نحوی باشند که در عین دقت و صحت امکان تسریع در عمل را نیز میسر سازند . 

صفحه 197:
کارکنان بایگانی بایستی دارای شرایط لازم براى احراز اين شغل بوده و مهارت و تجربه كافى را در اين زمينه داشته باشند . 

صفحه 198:
الف- وجود ارتباط منطقی بین عنوان پرونده و موضوع نامه های مندرج در أن ب- رعایت تقدم و تأخر در شماره و تاریخ نامه ها ج- حفظ یک نسخه از هر نامه و حذف نسخه های اضافی د- رعایت حد متعادل برای قطر هر پرونده 

صفحه 199:
0 روش الفبایی ‎-O‏ روش موضوعی 9- روش شماره ای روش جغرافیایی ‎S‏ روش تاریخی روش تلفیقی 

صفحه 200:
»- بررسی بایگانی در وضع موجود ‎-O‏ تجزیه و تحلیل وضع موجود و تعیین نارسایی ها و نقایص ‏©- اصلاح سیستم و ارائه وضع پیشنهادی 

صفحه 201:
هدف کلی بررسی تکنیکهای کمی تجزیه و تحلیل سیستم ها 

صفحه 202:
- سه الگوی برنامه ریزی شبکه ای را نام ببرید 2 علائم مورد استفاده در روش پرت را مشخص کنید ©- مراحل ضروری برای روش پرت را نام ببرید سوالاتی را که آنالیست برای تنظیم شبکه پرت مطرح می کند را بیان کنید ©6- قدمهاى تحليل زمانى شبكه را بیان كنيد ©- وغيره 

صفحه 203:
روشهای برنامه ریزی شبکه ای روش ارزیابی و بازنگری برنامه (پرت) روش مسير بحرانی (سی پی ام ) 0- روش ترسیم شبکه بر مبنای فعالیتهای مورد نیاز قبلی یا روش ترسیمی پیش نیازها( پی دی ام) 

صفحه 204:
ی دانست که با آرایش بطور خلاصه پرت را مى توان یکی از روشهای برنامه مقداری خود »کلیه عوامل موثر را در راه رسیدن به هدف ,با توجه به عامل زمان در شبکه ای جهت دار مصور می سازد . از این روی پرت را «برنامه ریزی شبکه ای »می خوانند. 

صفحه 205:
علائم مورد استفاده در 0 فعاليت عاريه يا زمان صفر 

صفحه 206:
رویدا عبارت است از لحظه مشخصی از زمان که در آن عمل خاصی انجام می كيرد . كه می تواند شروع و یا پایان یک کار جسمی یا فکری باشد که دربر گیرنده طی زمان نیست . در رزش پرت رزیداد زا با علامت دایز تشانآمی دهند. و برایهز زویداد شماره ای در نظر گرفته می شود. ‎eo‏ 

صفحه 207:
کار و عمل خاصی است که برای انجام شدن هر قسمت از برنامه ضرورت ارد و انجام آن مستلزم طی زمان است و بدیهی است با طی زمان نیز بخشی از منابع سازمان مصرف می شود برای نشان دادن فعالیت از فلش یا پیکان ( ) استفاده می ۵ جد 

صفحه 208:
صرف منابع و كى رود استفاذه مى شود . دراين مورد از علامت 

صفحه 209:
»- تعیین هدف مورد نظر ليست فعاليتها ©- تعيين رويدادهاى مربوط به شروع و يايان هر فعاليت <4- شماره كذارى رويدادها 6 ترسیم شبکه تحلیل زمانی شبکه 

صفحه 210:
00 2 irr tree) 

صفحه 211:
سوالاتی که بایستی برای ترسیم شبکه به آنها پاسخ داد Percy) seul ‏جه‎ -O ©- جه فعاليتها و رويدادهايى را مى توان قبل از اين رويداد شرع كرد ؟ 

صفحه 212:
)- تخمین زمان هر فعالیت 0 تعیین زمان مورد انتظار برای هر فعالیت - تعیین کمترین زمان مورد انتظار برای هر رویداد ‎PF‏ - تعیین بیشترین زمان مجاز برای هر رویداد ‎ ‏©- تعيين فرجه یا زمان آزاد ‎-O‏ تعيين مسير بحرانى ‏تعيين واریانس و احتمال خاتمه بروزه طبق برنامه 

صفحه 213:
برای تعبین زمان هر فعالیت سه زمان برآورد گردیده و سپس با استفا که بعداً ذکر خواهد شد به یک زمان تبدیل می شوند . 

صفحه 214:
الف - برآورد خوش بینانه (زمان حداقل یا کمترین زمان ) انه (زمان حداکثر یا ج- برآورد زمان محتمل ب- براورد ب بين زمان ) 

صفحه 215:
دراین مورد آنالیست سعی می کند زمان انجام هر کاری را بدون در نظر كرا مشکلات و عوامل نا مساعدی که ممکن است در آینده پیش آید تخمین بزند .این ‎Ta b Toll obs‏ نشان می د 

صفحه 216:
دراین مورد آنالیست می کوشد عوامل نامساعد و نیز مشکلات و موانع را در پیش بینی خود دخالت دهد و حد اکثر زمانی را که فکر می کند برای آنجام فعالیت لازم است برآورد نماید . اين زمان را با حرف 0آیا 70 نشان می دهند. 

صفحه 217:
مورد آنالیست سعی دارد با در نظر گرفتن شرایط عادی و با در نظر داشتن زمانی برای وقایع غیر قابل پیش بینی نسبت به برآورد زمان محتمل اقدام نماید این برآورد معرف زمان مورد نیاز برای انجام فعالیت بطور معمول است که با حرف ‎GTM‏ داده می شود . 

صفحه 218:
ازمان حذا اسه زمان به يك زمان بايستى شانس و | فرمول زير استفاده مى شود. ‎Te=_ta+4tm+ta‏ 

صفحه 219:
- تعیین کمترین زمان برای هر رویداد ‎(TE)‏ کمترین زمان مورد انتظار برای هر رویداد عبارت است از مجموع زمانهای مورد انتظار هر فعالیت از ابتداء تا آن رویداد خاصبنابراین وقتی در یک شبکه دو چند مسیر وجود دارد که به یک رویداد ختم می شود کمترین زمان مورد انتظار برای آن رویداد عبارت خواهد بود از زمان مورد انتظار مسیری که بصرف بیشترین زمان احتیاج دارد. 

صفحه 220:
مود ‎we‏ ‏(فعاليت) ]+ رويداد قبلى) 2 -(رويداد بعدى] 0 

صفحه 221:
تکمیل شود د پرور ‎oe‏ ‏از رويداد بايان شبكه تارويداد مورد نظر محاسبه مى 

صفحه 222:
(فعاليت)©] - (رويداد بعدى) |1 (رويداد قبلى)714 ادر مثال قبل جنانجه زمان انجام بروزه 6 هفته باشدا۲ رویداد) عبارت خواهد بود از 00- ©- 48 

صفحه 223:
زمان آزاد یا فرجه عبارت است از تفاضل بین بیشترین زمان مجاز ایعنی 71" و کمترین زمان مورد انتظارایعنیع برای هر رویداد و منظور از آن عبارت است از وقت اضافی موجود است که برای رسیدن به هر رویداد در | باشد . میزان فرجه ممکن است مثبت .صفرو منفی باشد. 

صفحه 224:
- اگر مسیری از نظر زمانی طولانی تر از زمانی باشد که برای اتمام پروژه در نظر گرفته شده اسث در این صورت میزان فرجه منقی خواهد بود 

صفحه 225:


صفحه 226:
آنالیست برای اینکه از میزان دقت برآورد خود آگاه شود می تواند از فرمول واریانس کمک بگیرد . اگر میزان واریانس کم باشد «درصد احتمال برآورد و بالاتر خواهد بود و چنانچه دامنه اختلاف بین دو برآورد حداکثر و حداقل خيلى زياد باشد.ميزان عدم اطمينان افزايش مى يابد. براى محاسبه واریانس از فرمول زیر استفاده می شود . 9-8 < ه 6 

صفحه 227:
روش‌میر بحنول ( ۰۳ 0 6۰ این روش یکی دیگر از روشهای برنامه ریزی است که مبنای برآورد هزینه فعالیتهای مربوط به انجام یک پروژه مرتبط می سازد . 

صفحه 228:
0 در روش ۰۲۳ 6۰.۵ بجای برآورد سه زمان در مورد هر فعالیت فقط یک زمان برآورد می شود . 0 روش پرت صرفاً مبنای پیش بینی زمان فعالیت شکل می گیرد در حالی که در روش۳ 0 ع علاوه بر فعالیت نسبت به هزینه های انجام هرفعالیت نیز توجه می شود . 

صفحه 229:
رویدادهای قبل,بعد و همزمان با هر فعالیت - برآورد زمان انجام هر فعالیت 2 برآورد هزینه عادی و طبیعی برای هر فعالیت ‎-O‏ برآورد زمان فشرده برای هر فعالیت > برآورد هزینه فشرده برای هر فعالیت 0 ترسیم شبکه ©- تعيين مسير بحرانى 

صفحه 230:
این روش برنامه ریزی شبکه ای برمبنای ترسیم شبکه براساس فعالیت های مورد با ترسیم پیش نیازها می باشد در این روش فعالیت ها بصورت مستطيل يا دايره نشان داده می شوند و روابط بين فعاليتها بوسيله فلش یا پیکان مشعکتن ی گر‌طور 

صفحه 231:
ویژگی خاص روش!۸ 0 8 تنظیم جدول زمانبندی فعا تعیین کرد که هر فعالیتی در چه زمانی اتفاق خواهد افتاد ؛چه مدتی طول خواهد کشید و چه ارتباط هایی بین آن فعالیت با فعالیتهای قبل از آن وجود دارد ا است که با آن می توان 

صفحه 232:
۰ ۲ کار ۰ > فصل يازدهم سنجتی 

صفحه 233:
- آشنایی با مقهوم کار سنجی - شناخت فوائد و اصول کار سنجی - اطلاع از پیش نیازهای کار سنجی - آشنایی بافن بررسی حرکات - آگاهی از روشهای معرف کار سنجی 

صفحه 234:
6- پیش نیازهای کارسنجی و ©- مقاصد اساسى بررسى حركات را بنوب 4- مراحل بررسى حركات و مراحل روش استفاده از سوابق ©- مراحل روشهاى كزارش كيرى؛نمونه كيرى و عناصر از 

صفحه 235:
کار سنجی یکی از تکنیکهای مطالعه کار است که به منظور افزایش ثمر بخشی سازمانی انجام می گیرد و عبارت است از بکار گیری روشهایی برای تعیین زمان انجام کار معین به وسیله یک فرد واجد شرایط در سطحی قابل قبول . 

صفحه 236:
0- کمک به برنامه ریزی نیروی انسانی 2 ایجاد امکان کنترل و ارزیابی کارکنان ©- کاهش هزینه تولید و قیمت تمام شده ‎VS‏ ‎P‏ بهبود روابط کار ‏©- كمك به برأورد بهتر قيمت كالاها يا خدمات و برأورد بودجه ‎ ‎ ‏©- افزايش كار أيى حاو غيره 

صفحه 237:
)- در كار سنجى بايد روش کار مورد بررسی و سنجش قرار گیرد نه کارگر یا کارمند روشی برای کار سنجی انتخاب شود که قابل درک و بکار گیری باشد . 3 هزینه کارسنجی با منافع حاصل از پنیرش و اجرای آن مقایسه و در صورت بودن منافع آن انجام شود . 

صفحه 238:
0- اصلاح و ساده سازی روش کار قبل از کار ستجی - علاوه برروش کار وسایل و ابزار کار نیز مناسب واستاندارد باشد. اه در مورد روش ساده شده بایستی آموزش کافی به کارکنان داده شوتد تا بتوانند آن زا بکار برند . 

صفحه 239:
فن بررسی حرکات دقت در کلیه حرکاتی است که برای انجام یک کار صورت می گیرد . هدف از این کار حذف حرکات اضافی و زاند » تشخیص حرکات مورد یاز و در نهایت افزایش کار آیی کارمند و کارگر است . 

صفحه 240:
0 حذف حرکات زاند تقلیل خستگی ناشی از حرکات اضافی برطرف کردن نقائص و نارسایی های محیط فیزیکی کار (مثل نور ناکافیءرطوبت و غیره ) 

صفحه 241:
0 انتخاب کار مورد نظر ©- انتخاب فردی که در نظر است کارش بررسى شود - بررسی حرکات فرد در حين کار دفعات و ثبت آنها ‎PF‏ تعیین زمان انجام هر یک از حرکات ‏©- تجزیه و تحلیل حرکات انجام شده (با طرح سوالاتی از چرایی و چگونگی کار ) ©- حذف »تركيب و تغيير حرکات در صورت لزوم ‎ ‏0 تعيين حركات مورد 

صفحه 242:
0 روش استفاده از سوابق گذشته © روش گزارش گیری ©- روش نمونه گیری ‎PF‏ روش زمان سنجی ‏0 روش عناصر از پیش تعیین شده 

صفحه 243:
ازم و تعداد ت زمان لازم و کار موجود نسبت به پیش بینی مد؛ | توجه به حجم کار با توجه ب برای انجام کارها اقدام می گردد . انسانی مورا 

صفحه 244:
کار مورد نظر جهت اندازه گیری ليستى از وظايف واحد زمانى انجام كار با توجه به نوع و ماهيت كار (روز »هفته»ماه سال) مربوط به کار 4 تعیین حجم کار انجام شده در واحد زمانی منتخب ©- محاسبه واحد زمان کار با در نظر گرفتن حجم کار انجام شده در واحد زمان وتعداد نیروی انسانی بکار رفته از طریق فرمول زیر حجم کار حواحد زمان کار تعداد نیروی انسانی 

صفحه 245:
دراین روش هر یک از کارکنان آنچه را در طی روز انجام می دهد در ليست وظایف روزانه یا فرم مناسب دیگری درج می کند و در پایان واحد زمانی تعبین شده (مثلاً پایان هفته آگزارشی از کل کارهای انجام شده تهیه و در ! أناليست قرا ر مى دهد و أناليست از اطلاعات بدست آمده می تواند میانگین آنها را تعیین و مینایی جهت استاندارد بدست آورد . 

صفحه 246:
تعیین کار مورد نظر برای اندازه گیری ‎-O‏ توجیه کارکنان در مورد روش و جلب همکاری آنها ‏تهیه فرمهای مربوط به جمع آوری اطلاعات (لیست وظایف ) ‏<6- توزیع و جمع آوری فرمها ‎-<G‏ استخراج اطلاعات از فرمها ‎9 ‏م تعیین حجم کار انجام شده در واحد زمانی منتخب ‏- محاسبه واحد زمان کار یا تعدیل وتصحیح آن و انتخاب استاندارد نهایی ‎ ‎ ‏واحد زمان انجام کار با توجه به نوع و ماهیت کار 

صفحه 247:
براساس این روش می توان کار کارکنان را بطور تصادفی در فواصلی مورد مشاهده قرار داد و عملکرد نمونه را تسبت به کل تعمیم 

صفحه 248:
کار مورد نظر جهت اندازه گیری ©- أماده سازى وسايل كار 0- مشاهده کار بطور تصادفی و به دفعات مکرر ايج مشاهدات (6- تقسیم نتایج حاصله بر تعداد دفعات مشاهده ‎-O‏ تعدیل و تصحیح رقم بدست آمده بمنظور نزدیک کردن آن به واقعیت 2 تعيين استاندارد نهايى 

صفحه 249:
براساس این روش در کارهای مختلف اجزای همانند و حرکات مشابهی وجود دارد که زمان لازم جهت انجام أنها را مى توان از قبل تعيين كرد و برزمان ساير اجزاى كار افزود و زمان استاندارد کلی کار را بدست آورد . 

صفحه 250:
»- تعیین کار مورد نظر جهت اندازه گیری 2 مشاهده عملیات و حرکات اصلی لازم برای انجام کار ©- حذف حركات زاند و ساده سازی روش کار <- تعیین زمان انجام حرکات مورد نیاز از جداول مربوطه ©- تعدیل زمان با در نظر گرفتن اضافات مجاز © تعيين استاندارد نهايى كار 

صفحه 251:
این روش یکی از روشهای دقیق و علمی کار سنجی است که در أن كار را به اجزایی تقسیم و زمان انجام هر یک از اجزا را بطور دقیق و با کرنومتر اندازه می گیرند . 

صفحه 252:
کار مورد نظر جهت اندازه گیری ©- تقسيم كار به اجزا ©- ساده سازى و بهتر سازى روش انجام هر يك از اجزا <4- أموزش روش كار به افرادى كه قرار است كارشان اندازه كيرى شود ©- جلب اعتماد و همكارى افراد براى كار سنجى 2 اندازه گیری زمان انجام هریک از اجزا و ثبت آنها ادامه در اسلاید بعدی 

صفحه 253:
تعيين زمان نرمال انجام كار ‎(NT)‏ ‏©- محاسبه اضافات مجاز (8) ©- تعديل زمان بدست آمده و تعيين استاندارد نهايى انجام كار با فرمول ذيل زمان استاندارد -(۸ +۱۳۲)1 .57 ‎ST‏ ‏اضافات مجاز -100 ‎A‏ ‏زمان نرمال انجام كار -0/7 

صفحه 254:
‎ols Sed‏ ا لت ‎ ‏هدف کلی : - آشنایی با مراحل ایجادو گسترش سیستم های اطلاعاتی در سازمان ‏- کسب مهارت در برنامه ریزی سیستمی 

صفحه 255:
0- چرخه ایجاد و گسترش سیستم های اطلاعاتی را توضیح دهید فرمول نمادین برنامه ریزی سیستمی را مصور سازید 0 ارتباط سیستمهای اطلاعاتی را با تکنولوژی اطلاعات مشخص کنید ۳ معیارهای مورد استفاده در برنامه ریزی سيستمى را تعيين كنيد 0 روشهای تجزیه و تحلیل سیستم های اطلاعاتی را توضیح دهید 

صفحه 256:
برنامه ریزی تجزیه و ‎Mas‏ 0 تعيين جهارجوب مفهومی و طراحی کلی سیستم <- ارزیابی و گزینش ©- تعيين جهار چوب وظیفه ای یا طراحی تفضیلی آزمون سیستم © بياده سازی و اجرای سیستم 

صفحه 257:


صفحه 258:
عوامل پنجگانه امکان پذیری )- امکان پذیری فنی 0 امکان پذیری اقتصادی 3- امکان پذیری قانونی امکان پذیری عملیاتی 3 امکان پذیری زمانی 

1 تجزیه و تحلیل و طراحی سیستمها 2 فصل دهم بررسی تکنیکهای کمی فصل اول سیستم و نگرش سیستمی فصل نهم سیستمها و روشهای بایگانی کل کتاب در یک نگاه فصل هشتم بررسی جا و مکان فصل هفتم بررسی و کنترل فرمها فصل ششم بررسی جریان کار فصل دوم تجزیه و تحلیل چیست تحلیل کننده کیست فصل سوم مراحل تجزیه و تحلیل سیستمها فصل چهارم اصول و مفاهیم سازماندهی فصل پنجم ابزارها و فنون تجزیه و تحلیل سیستمها 3 فصل اول :سیستم و نگرش سیستمی 4 اهداف کلی فصل اول -1آشنایی با مفهوم سیستم ،ترکیب و نحو عملکرد و طبقه بندی و خواص سیستمها -2آشنایی با نظریه عمومی سیستمها -3آشنایی با نگرش سیستمی 5 هدفهای رفتاری فصل اول -1سه خصلت اساسی سیستمها را بر شمارید -2اجزاءسیستم را نام برده و هر یک را در دو سطر توضیح دهید -3اجزاءمختلف سیستم در یک موسسه آموزشی را مشخص کنید -4سیستم باز و بسته را مقایسه کنید -5آنتروپی منفی و گونه های مختلف آن را شرح دهید و نحوه عملکرد آنتروپی را در سیستم های باز و بسته شرح دهید -6سیستم های اصلی و فرعی را با ذکر مثال توضیح دهید 6 سیستم چیست ؟ سیستم مجموعه ای است که از اجزاءبه هم وابسته که وابستگی حاکم بر اجزای خود کلیت جدید را احراز کرده و از نظم و سازمان خاصی پیروی می نماید و در جهت تحقق هدف معینی که دلیل وجودی آن است فعالیت می کند 7 سه خصلت اساسی سیستم ها مفهوم کلیت روابط متقابل بین اجزاء وجود هدف سیست م 8 ترکیب سیستم اجزاءچهار گانه سیستم -1درونداد( : )inputآنچه بنحوی وارد سیستم می شود و سبب تحرک سیستم می شود -2فرایند تبدیل(: )processجریان تغییر و تبدیل آنچه وارد سیستم می شود -3برونداد( : )outputآنچه از تغییر و تبدیل از سیستم (به شکل کاالیا خدمات )خارج می شود -4بازخورد ( : )feed backفرایندی دورانی که قسمتی از ستاده به عنوان اطالعات به درونداد پس خورانده می شود ارتباط بین اجزاءسیستم 9 برونداد خروجی فرایند تبدیل باز خورد درونداد ورودی 10 محیط سیستم هر سیستم در محیطی قرار دارد .محیط سیستم شامل کلیه متغیرهایی است که می تواند در وضع سیستم مؤثر باشند و یا از سیستم تأثیر پذیرند عوامل محیطی در بر گیرنده عواملی همچون عوامل طبیعی ،فرهنگی ایدئولوژی ،اجتماعی ،سیاسی ،اقتصادی و غیره هستند 11 طبقه بندی سیستم ها سیستم های اصلی و فرعی سیستم های اصلی :که در بر گیرنده مجموعه ای از سیستم ها فرعی می باشد سیستم های فرعی :که جزئی از یک سیستم بزرگتر بوده و جهت تحقق هدفهای سیستم اصلی فعالیت می کند 12 سیستم های باز و بسته سیستم بسته :سیستمی ساده است که با محیط خود ارتباط برقرار نمی کند و در بر خورد با محیط سازمان خود را از دست می دهد سیستم باز :سیستمی است که با محیط خود در ارتباط است 13 آنتروپی در هر سیستم عواملی وجود دارند که بر خالف جهت نظم سیستم عمل می کنند و مختل کننده انتظام سیستم هستند این عوامل را آنتروپی می نامند 14 انواع آنتروپی -1آنتروپی مثبت :عملکردش در خالف جهت نظم سیستم است -2آنتروپی منفی :عملکرش خالف جهت آنتروپی مثبت است و برای ایجاد تغییرات تعدیالتی در جهت اصالح انحرافات به منظور بقاء سیستم در محیط عمل می کند 15 خواص سیستم های باز -1کلیت و جامعیت وجودی -8گرایش به فنا -2سلسله مراتب -9گرایش به تکامل -3همبستگی بین اجزاء -10گرایش به تعادل یا خود -4تناسب بین اجزاء -5گردش دایره وار -6خاصیت تولید مثل -7همپایانی نگهداری 16 -1کلیت و جامعیت وجودی سیستم در کلیت وجودی خود خواصی را ظاهر می سازد که در اجزاء تشکیل دهنده آن به تنهایی وجود ندارد .این کلیت نتیجه ارتباط اجزاء با یکدیگر و نحوه ترکیب اجزاء و سازمان یافتن آنها نیز کلیت سیستم را بوجود می آورد 17 -2سلسله مراتب در سیستم ها نوعی سلسله مراتب از نظر ساختاری ،عملکرد و رفتاری وجود دارد .در هر سیستم عناصری وجود دارد که به نوبه خود عناصر کوچکتری هستند که ساخت و عملکرد ساده تری دارند سلسله مراتب سیستم ها از دیدگاه بولدینگ تقسیم از دیدگاه بولدینگ سیستم ها از ساده به پیچیده به نه مرتبه 18 بندی می شوند سطح هشتم :سیستم های سطح اول :ایستا یا بافتها اجتماعی سطح نهم :سیستم های و چارچوب وجودی نمادین یا استعالیی سطح دوم :دینامیک ساده سطح سوم :سایبرنتیک سطح چهارم :سطح یاخته یا سیستم های باز سطح پنجم :نباتات یا ارگانیسم ها سطح ششم :سطح حیوان سطح هفتم :سطح انسان 19 -3همبستگی بین اجزاء هر جزءدر سیستم به نحوی با سایر اجزاءمرتبط است و به علت وجود این همبستگی چنانچه در جزئی خللی وارد شود ،سایر اجزاءنیز از آن خلل متأثر می شوند 20 -4تناسب بین اجزاء بین اجزاءسیستم تناسب ،سنخیت وکمال متقابل موجود است و وجود تناسب سبب حفظ هویت و کلیت سیستم می شود 21 -5گردش دایره وار فرایند درونداد ،تبدیل و برونداد جریانی مستمر و مداوم است .به این معنی که با صدور برونداد ،سیستم بار دیگر آماده کسب نیرو و تجدید فعالیت گردیده و این جریان به شکل گردشی دایره وار ادامه می یابد 22 -6خاصیت تولید مثل سیستم ها گرایش به جاودانه سازی خود دارند و تا جایی که امکان داشته باشد به حیات خویش ادامه می دهند و چنانچه در کار سیستم نقصی پدید آید دررفع آن می کوشند و برای ادامه حیات تالش می کنند ،در غیر این صورت از طریق تولید مثل وجود خود را در دیگری ادامه می دهند 23 -7همپایانی همپایانی بدین معنی است که سیستم می تواند از راهها ومسیرهای متفاوتی به هدف واحدی برسد 24 -8گرایش به فنا در درون سیستمها عواملی بوجود می آیند که سیستمها از جهت اصلی آن منحرف می سازند و به سمت عدم تعادل سوق می دهند .این عوامل را آنتروپی می خوانند 25 -9گرایش به تکامل منظوراز تکامل از پیچیدگی سا خت و تنوع خواص است و چنانچه ساختار سیستم پیچیده تر شود و در اثر آن پیچیدگی ،عملکردهای متنوعتری از سیستم به ظهور رسد و خواص بیشتری ارائه شود سیستم متکامل تر شده است تکامل سیستم ها به دو شکل تدریجی و یا جهشی و ناگهانی انجام می گیرد . 26 -10گرایش به تعادل یا خود نگهداری پویا این خصیصه که به هوموستاسیس معروف است بیانگر تالش سیستم در حفظ متغیرهای ضروری خود در محدودهای معین به منظور ادامه حیات سیستم می باشد 27 نظریه عمومی سیستم ها این نظریه توسط برتاالنفی ارائه گردید و بر اساس این نظریه یک ارگانیسم ،صرفًامجموع عناصر جداگانه ای نبوده بلکه سیستمی است که دارای نظام و کلیت می باشد که مرتبًادر حال تغییر و تبدیل است به اعتقاد وی ارگانیزم را نمی توان با شیوه تفکر و روشهای معمول در مکتب مکانیسمی شناخت و باید طرز تفکر نوینی را برای شناخت موجودات ارگانیک ابداع کرد این نظر برتاالنفی به نظریه عمومی سیستم ها شهرت یافت . 28 نگرش سیستمی این نگرش چارچوبی منطقی و علمی ارائه می دهد که چند بعدی بوده و چارچوبی برای در نظر گرفتن عوامل محیطی ،داخلی و خارجی سیستم به عنوان یک کل متشکل ارائه می دهد .و به پدیده های اطراف بصورت یک کل به هم پیوسته می نگرد . 29 فصل دوم :تجزیه و تحلیل سیستم چیست؟ و تحلیل کننده سیستم کیست ؟ 30 اهداف کلی فصل دوم -1شناخت تجزیه و تحلیل سیستم -2آشنایی با نحوه ارتباط مدیریت با تجزیه و تحلیل سیستم -3شناخت نقش تحلیل کنننده سیستم 31 هدفهای رفتاری فصل دوم -1تجزیه و تحلیل سیستم را تعریف ومنظور از«روش» و «شیوه» را در این باب بیان کنید -2نحوه ارتباط سیستم با روش و شیوه را با رسم شکل نشان دهید -3مهمترین وظیفه مدیران را در ارتباط با تجزیه وتحلیل بیان کنید -4مهمترین وظایف واحد تجزیه و تحلیل سیستم ها را بیان کنید -5مهمترین فوائد تجزیه وتحلیل سیستم ها را شرح دهید -6وغیره 32 تعریف تجزیه تحلیل سیستمها تجزیه تحلیل سیستم ها عبارت است از شناخت جنبه های مختلف سیستم و آگاهی از چگونگی عملکرداجزای تشکیل دهنده آن و بررسی نحوه و میزان ارتباط بین اجزای آن به منظور دستیابی به مبنایی جهت طرح و اجرای یک سیستم مناسب تر 33 تعریف سیستم در یک سازمان در یک سازمان سیستم را مجموعه ای از روشها نیز تعریف کرده اند که به یکدیگر وابسته بوده و با اجرای آنها قسمتی از هدف سازمانی محقق می شود 34 تعریف روش عبارت است از یک رشته عملیات و مراحلی که برای اجرای کل یا قسمتی از یک سیستم انجام می گیرد .مانند روش استخدام در یک سیستم پرسنلی یا روش انبارداری دریک سیستم تدارکاتی 35 تعریف شیوه عبارت است از تشریح جزئیات و نحوه انجام دادن کار مثل استفاده از کارت جهت حضور و غیاب کارکنان 36 ارتباط بین سیستم ،روش و شیوه سیستم روش روش روش شیوهشیوهشیوه شیوه شیوهشیوهشیوهشیوهشیوه 37 تجزیه و تحلیل سیستم ها در موارد زیر به مدیران کمک می کند -1بررسی دوباره هدفهای سازمانی -2آشنایی بیشتر با نحوه کارها -3کمک در پی بردن به کمبود ها و نقایص مشکالت -4با استفاده از روشهای علمی ،راههاو شیوه های بهتری را انتخاب و به مرحله اجرا بگذارند 38 برخی از وظایف واحد تجزیه و تحلیل سیستم ها -1بررسی و تجزیه و تحلیل ترکیب ساخت سازمان به منظور ایجاد تشکیالت مناسب با احتیاجات سازمان -2استقرار مناسبترین سیستم ها ،روشها و شیوه ها ی انجام کار -3بررسی تجزیه و تحلیل نحوه تقسیم کار -4بررسی و تجزیه و تحلیل نحوه تخصیص جا و مکان -5بررسی و کنترل فرمهای مورد نیاز سازمان -6وغیره اهم فواید تجزیه و تحلیل سیستمها و روشها -1اقدامی مناسب جهت بررسی مسائل و مشکالت سازمانی است 39 -2کمک به ساده کردن کارها و افزایش بهره وری سازمانها -3اقدامی مناسب جهت کمک به مدیران در امر سیاست گذاری و تصمیم گیری -4با کمک تجزیه و تحلیل سیستم ها می توان ساختار سازمانی مناسب تر و روشهای اجرایی کارآمدتر بوجودآورد -5کمک به دستیابی به اطالعات دقیق و بهنگام از وضع موجود -6وغیره برخی از ویژگیهای یک تحلیل گر سیستم 40 -1معتقد و عالقمند به کار تجزیه و تحلیل باشد -2دارای ذهنی پرسشگر باشد -3متوجه نقش مهم کارکنان سازمان باشد -4اجزاءسیستمها را در ارتباط با یکدیگر ببینند و آنها را به صورت هماهنگ و متحد در آورد -5بایستی با بررسی کافی و برخورد سیستمی علت و معلول ها را تشخیص و برای حل مشکل اقدام کرد -6وغیره 41 عامل انسانی فرمول لهرر در زمینه اهمیت عامل انسانی تکنولوژی +ابزارها وفنون ساده کردن کار +فلسفه و نگرش نسبت به ساده کردن کار = توفیق در ساده کردن کار 42 سیکل تجزیه و تحلیل شناخت کل سیستم و هدفهای آن پیشنهادی تنظیم گزارش بررسی و تشخیص مشکالت پیگیری جهت اجرا انتخاب مهمترین مشکل ارزیابی مجدد روش نو تعین علل مشکل جرح و تعدیل روش نو بررسی راه حل های مشکل استقرار روش نو ارزیابی هر یک از راه حل ها یا روشها انتخاب روش مناسب 43 فصل سوم :مراحل تجزیه و تحلیل سیستمها هدف کلی آشنایی با مراحل تجزیه و تحلیل سیستم ها 44 هدفهای رفتاری فصل سوم -1مراحل روش علمی را به ترتیب برشمارید -2برخی از روشهای گردآوری اطالعات را ذکر کنید -3تفاوت بین مشاهده مستقیم و غیر مستقیم را توضیح دهید -4مهمترین مالحظاتی که در مشاهده و در تهیه پرسشنامه بایستی رعایت شود را بیان کنید -5متد ترکیبی را شرح دهید -6همبستگی خطی مستقیم و غیر خطی را تشریح کنید -7و غیره 45 مرا حل تجزیه و تحلیل سیستمها در تجزیه و تحلیل سیستمها توصیه می شود که آنالیست از روش پژوهش علمی استفاده کند. 46 تعریف روش علمی پژوهش علمی اصوًال کوشش نظام مندی برای پاسخ دادن به پرسشهاست و ساختار آن متکی بر یک نظام منطقی است که روش علمی نامیده می شود. 47 مراحل روش علمی -1توضیح و توجیه مشکل -2ایجاد فرضیه هایی درباره مشکل و علل آن -3انتخاب فرضیه اهم -4جمع آوری اطالعات درباره فرضیه -5طبقه بندی اطالعات مکتسبه -6تجزیه و تحلیل اطالعات -7اخذ نتیجه 48 تشریح مراحل تجزیه و تحلیل سیستم مرحله اول :شناخت مشکل و تبیین آن مشکل یا مشکالت مربوطه ممکن است از سوی مدیران، مقامات مسئول سازمانی و یا شخص آنالیست شناسایی گردد مشکل مربوطه بایستی : به اندازه کافی اهمیت داشته باشد که وقت و هزینه رابتوان صرف آن کرد . برای تشخیص مهم بودن مشکل باید ارتباط آن با هدفسازمان را بررسی کرد . در شناخت مشکل باید دقت کرد علتها با معلولها اشتباهنشوند . 49 مرحله دوم :ایجاد فرضیه پس از شناخت مشکل بایستی درباره عواملی که سبب بروز مشکل شده اند حدث زد و فرضیاتی را مطرح کرد و فرضیه اهم (مهمترین و محتمل ترین راه حل )را برگزید. 50 مرحله سوم :جمع آوری اطالعات در این مرحله بایستی اطالعاتی را پیرامون مشکل و راه حلهای آن کسب کرد .هر چه صحت و دقت اطالعات بیشتر باشد ،احتمال شناخت واقعیت و دستیابی به راه حل مناسب برای مشکل بیشتر خواهد بود . 51 روشهای گرد آوری اطالعات -1استفاده از کتابخانه -2کسب اطالعات از اسناد و مدارک و بایگانی ها و آرشیوها -3مراجعه به جداول و نمودارهای سازمانی -4مشاهده -5تهیه و تنظیم پرسشنامه -6انجام مصاحبه 52 -1کتابخانه قبل از استفاده از روشهای دیگر محقق باید از کتابخانه استفاده نماید تا از اقدامات تکراری جهت جمع آوری اطالعات خود داری کند . اطالعات موجود در کتابخانه از طریق کتب ،نشریات علمی و تخصصی ،جراید روز مره ،میکروفیلم ،نوار و غیره جمع آوری می گردند . 53 -2استفاده از اسناد و مدارک و بایگانی ها آنالیست با مراجعه به اسناد ،مدارک و پرونده های موجود در بایگانی ها و آرشیو ها اطالعات زیادی درباره موضوع مورد نظر کسب می نماید . 54 -3جداول و نمودارهای سازمانی جداول ،نمودارها ،فرمها و نمونه های موجود در سازمان منابعی برای اطالعات مورد نیاز هستند که تحلیل گر برای شناخت هر چه بیشتر از آنها استفاده می کند . 55 -4مشاهده منظور از مشاهده ثبت و ضبط دقیق کلیه جوانب بروز حادثه و نیز رفتارو گفتار فرد یا افراد خاصی در حین وقوع حادثه است .مشاهده به دو طریق ذیل صورت می گیرد : الف )مشاهده مستقیم ب)مشاهده غیر مستقیم 56 الف) مشاهده مستقیم : در این مشاهده آنالیست شخصًا به مشاهده نحوه انجام کار می پردازد ومشاهده شوندگان نیز از اینکه رفتار و کردارشان مورد مشاهده قرار گرفته است آگاهی دارند . 57 ب) مشاهده غیر مستقیم : در این روش آنالیست بدون اینکه به افرادی که کارشان تحت بررسی است اطالع دهد عملکرد آنها را مورد مشاهده قرار می دهد و اطالعات مورد نیاز را جمع آوری می نماید . 58 مالحظاتی که بایستی در مشاهده رعایت کرد الف) آنالیست بایستی از دخالت دادن نظرات شخصی در مشاهده بکاهد . ب) آنالیست باید مشاهدات خود را بطور منظم ثبت و ضبط کند. ج) برای جبران محدودیت حوزه دید توصیه می شود از چند آنالیست استفاده شود . د) در صورت امکان از وسایلی همچون فیلم و ضبط صوت هم کمک گرفته می شود. 59 -5پرسشنامه پرسشنامه وسیله ای است که توسط آن تحلیل گر می تواند عقاید گروهی از افراد را به شکل یکنواختی ثبت کند . 60 انواع پرسشنامه الف – پرسشنامه آزاد (چند پرسش که در آن محدودیتی برای پاسخ در نظر گرفته نمی شود) ب – پرسشنامه ثابت (در آن برای سواالت پاسخهای ثابت در نظر گرفته می شود ) 61 مالحظاتی که بایستی در تنظیم پرسشنامه رعایت نمود الف -در مقدمه پرسشنامه آنالیست خود را معرفی و هدف آن راشرح دهد . ب – تمهیدات کافی برای پاسخ دادن در نظر گرفته شود( .مثًالتمبر و پاکت و )... ج – چون تعدادی به پرسشنامه ها پاسخ نمی دهند به تعداد بیشتری پرسشنامه تحویل گردد. د – از طرح سواالت گنگ و کلی بپرهیزد . ه – سواالت با درجه درک و فهم پاسخگو همخوانی داشته باشد . 62 -6مصاحبه مصاحبه عبارت است از یک گفت و شنود مستقیم و رودررو با فردی که قرار است درباره موضوع مورد نظر از وی اطالعاتی کسب کنند . 63 انواع مصاحبه -1مصاحبه آزاد مصاحبه ای که در آن یک هدف کلی برای مصاحبه تعیین ومصاحبه کننده محدود و مقید نیست و در صورت لزوم سواالت بیشتری می پرسد. -2مصاحبه منظم مصاحبه ای سازمان داده شده است و طبق برنامه معینی جلسه مصاحبه اداره می شود . 64 مهمترین نکاتی که در مصاحبه بایستی رعایت شود -1مصاحبه کننده بایستی از هر نوع پیش داوری و اعمال نظر شخصی در طول مصاحبه بپرهیزد. -2مصاحبه کردن هنری است که مصاحبه گر بایستی ویژگیهای الزم آن را داشته باشد . -3مصاحبه گر سعی کند نقطه نظرات و نگرشهایش را در طی مصاحبه ابراز نکند . -4چنانچه مطلبی خالف میل مصاحبه گر گفته شد مخالفت خود را ابراز ندارد . -5شرایط مصاحبه برای همه مصاحبه شوندگان یکسان باشد. 65 مرحله چهارم :طبقه بندی اطالعات در این مرحله آنالیست داده های پراکنده را طبقه بندی نموده و به آنها نظم می بخشد تا معنی دار شوند .این اطالعات به روشهای منطقی و عقالیی و با توجه به ماهیت و نوع آنها طبقه بندی و کد گذاری می شوند. 66 روشهای طبقه بندی اطالعات -1استفاده از جدول -2استفاده از نمودارها 67 جدول جدول بندی یکی از روشهای طبقه بندی اطالعات است که به آنالیست کمک می کند تا وجوه تشابه و همبستگی اطالعات را که به کمک طبقه بندی منطقی به صورت ردیف ها و ستونهای افقی و عمودی در آمده است به چشم ببیند. 68 نمودار نمودارها از وسایل ترسیمی طبقه بندی و نظم بخشی به اطالعات هستند و آنالیست با استفاده از آنها می تواند اطالعات را به صورتی تنظیم و منعکس کند که درک آن برای بیننده و خواننده گزارش آسان تر شود و با صرف وقت کوتاهی از پیام آن مطلع گردد . 69 محاسن نمودارها : -1مقایسه اطالعات را آسان می کنند . -2چون از عالئم در آنها استفاده می شود از طوالنی شدن کالم جلو گیری می کنند . -3با کمک آنها بهتر میتوان روند تغییرات و تفاوت بین دو یا چند روند را مشاهده کرد . 70 برخی از مهمترین انواع نمودارها الف) نمودار خطی ب) نمودار میله ای یا ستونی ج) نمودار دایره ای چ)نمودار فضایی ح) نمودار سازمانی 71 نمودار خطی نموداری است که برای نشان دادن ارتباط بین دو یا چند دسته اطالعات بکار می رود .یکی از محورها برای اندازه گیری متغییر مستقل و محور دیگر برای اندازه گیری فروش متغییر واسته است . 3 2 1 قیمت 1 2 3 4 نمودار میله ای یا ستونی در این نمودار برای نشان دادن اطالعات از میله یا ستون استفاده می شود و در آن ارتفاع میله یا میزان اشتغال ستون نمایانگر میزان فراوانی یک متغییر است . 160 140 رصد مردان شاغل سال 120 100 ‏North ‏West ‏East 80 60 40 20 درصد زنان شاغل 72 0 1360 1361 1362 1363 نمودار دایره ای 73 در برخی موارد از شکل دایره برای نشان دادن اطالعات مختلف استفاده می شود این نمودار برای نشان دادن چگونگی تقسیم یک کل به اجزاءخود مناسب است . دانشچویان دختر%60 دانشجویان پسر%40 نمودار فضایی این74نمودارها نمایش سه بعدی اطالعات هستند و در مواردی بکار می روند که بیش از دو متغیر موجود باشد . در این گونه نمودارها ،متغیردر یک فضای سه بعدی نشان داده می شوند . 75 نمودار سازمانی این نمودار برای نشان دادن سلسله مراتب سازمان ،قلمرو وظایف و مسئولیتها و ارتباط بین مشاغل و همچنین برای انعکاس چگونگی انجام کارها و نحوه استقرار منابع سازمانی و تسهیالت فیزیکی بکار می رود. 76 مرحله پنجم :تجزیه و تحلیل اطالعات دراین مرحله تحلیل گر می کوشد تا ارتباط بین اطالعات را کشف کند .در این مرحله سواالتی از قبیل سواالت ذیل درباره اطالعات پرسیده می شود: -1چه فعالیتی انجام می شود ؟ -2چرا آن فعالیت انجام می شود ؟ -3آن فعالیت را چه کسی انجام می دهد؟ -4آن فعالیت چگونه انجام می شود ؟ -5آن فعالیت در کجا انجام می شود ؟ -6آن فعالیت در چه زمانی انجام می شود ؟ 77 طرق اثبات منطقی در تجزیه و تحلیل اطالعات الف) قانون توافق مثبت ب) قانون توافق منفی ج) متد ترکیبی با تغییرات مالزم 78 الف) قانون توافق مثبت هرگاه در دو یا چند مورد یک عامل مشترک وجود داشته باشد و بدنبال آن عامل مشترک یک پدیدار مشترک نیز به چشم بخورد می توان گفت آن پدیدار معلول عامل مشترک است . 79 ب) قانون توافق منفی هر گاه در دو یا چند مورد فقدان عاملی ،عدم وجود پدیداری را به دنبال داشته باشد می توان گفت آن پدیدار معلول آن عامل است . 80 ج)متد ترکیبی با تغییرات مالزم این روش ترکیبی از دو قانون توافق مثبت و منفی است در این متد چنانچه به دو یا چند مورد برخورد کنیم که در یک دسته از آنها فقط یک عامل مشترک به چشم بخورد و هر جا که این عامل مشترک دیده شود پدیدار خاصی نیز موجود باشد و در دسته دیگر نبودن آن عامل مشترک نبودن همان پدیدار را باعث می شود آنگاه می توان گفت آن عامل مشترک علت پدیدار مورد نظر است. 81 روش همبستگی در تجزیه و تحلیل اطالعات تعریف همبستگی :زمانی که بین دو یا چند عامل رابطه به گونه ای موجود باشد که تغییر در یک متغیر ،متغیر دیگری را تغییر دهد بین آن دو متغییر همبستگی موجود می باشد . 82 انواع همبستگی -1همبستگی خطی و مستقیم -2همبستگی خطی و معکوس -3همبستگی غیر خطی و منحنی 83 خطی و همبستگی -1 مستقیم) سبب متغییر مستقل عامل ( افزایش در یک وقتی کاهش یا کاهش یا افزایش در عامل دیگر (متغییر وابسته ) گردد بین آن دو عامل همبستگی خطی و مستقیم وجود دارد رابطه این همبستگی در شکل زیر نشان داده شده ساعات کار است . خستگی 84 -2همبستگی خطی و معکوس وقتی کاهش و افزایش در یک عامل (متغییر مستقل )سبب افزایش یا کاهش در عامل دیگر گردد بین آن دو عامل همبستگی خطی و معکوس وجود دارد .شکل ذیل قیمت تقاضا 85 -3همبستگی غیر خطی و منحنی شکل چنانچه کاهش یا افزایش یک عامل سبب کاهش یا افزایش عامل دیگر و پس از مدتی سبب افزایش یا کاهش همان عامل شود بین آن دو عامل همبستگی غیر خطی موجود است .شکل ذیل 86 مرحله ششم :نتیجه گیری و ارائه راه حل در این مرحله آنالیست به تعبیر و تفسیر یافته های خویش پرداخته و چنانچه فرضیه های اولیه او تأیید گردند او موفق به کشف علت شده است و اگر تأیید نشده باشند بایستی بدنبال راه حلهای دیگری برای مشکل باشد. 87 نحوه ارائه راه حل دراین مرحله تحلیل گر با کمک قدرت خالقیت و ابتکار خویش و به مدد شناختی که نسبت به وضع موجود بدست آورده است پیشنهاداتی معقول و منطقی جهت رفع مشکالت و نقائص ارائه می دهد. 88 نکاتی که در زمینه ارائه راه حل باید رعایت گردند -1همخوانی راه حل با برنامه های سازمان -2ارائه چند راه حل بجای یک راه حل -3مطابقت با قوانین و مقررات -4قابلیت اعمال -5تناسب بین هزینه اجرا و منافع حاصل از اجرای طرح -6مسئولیت اجرا 89 مرحله هفتم :تهیه و تنظیم گزارش اقداماتی که تا این مرحله انجام گرفته اند توسط تحلیل گر در یک گزارش منظم تدوین و در دسترس مدیران و مقامات ذیربط قرار می گیرد . 90 مرحله هشتم :اجرا در این مرحله آنالیست طی برنامه ای پیش بینی های الزم را جهت اجرای پیشنهادات مصوب و پیاده کردن طرحهای جدید و ایجاد تغییر در نظام قدیم انجام دهد. 91 مهمترین نکاتی که بایستی در مرحله اجرا انجام پذیرد -1آنالیست طی برنامه ای از کادرهای ستادی و اجرایی نظر بخواهد و از آنها کمک بگیرد -2آنالیست بایستی جلسات توجیهی برای کلیه افراد که مسئولیت اجرای طرح را داشته و سایر کارکنانی که با طرح در گیر هستند تشکیل دهد -3اجرای برنامه آموزشی در خصوص نقائص روش موجود ،لزوم طرح جدید ،آشنایی با طرح جدید و غیره برای کلیه مسئوالن اجرای طرح -4فراهم سازی ابزار و تسهیالت مورد نیاز -5کسب حمایت از سوی مدیریت و سرپرستی کارکنان 92 مرحله نهم :آزمایش طرح جدید دراین مرحله جهت کسب اطمینان از نتایج طرح ،طرح در یک قلمرو محدود به مرحله اجرا گذاشته می شود تا محدودیتهای حین عمل مشخص و جرح و تعدیلهای الزم انجام پذیرد . 93 مرحله دهم :استقرار طرح جدید چنانچه نتایج حاصل از اجرای آزمایش طرح مثبت باشد و مدیران و مقامات مسئول ادامه اجرای آن را تصویب کنند طرح مربوطه در عمل پیاده و استقرار می یابد . 94 روشهای استقرار طرح الف) روشهای موازی یا همزمان ب) روش تدریجی یا مرحله ای ج) روش یکباره د) روش آزمایشی 95 الف) روش موازی یا همزمان دراین روش نظام جاری و نظام جدید بطور همزمان اجرا می شوند و این مرحله ادامه می یابد تا نسبت به کار آیی و قابلیت اجرای روش جدید اطمینان حاصل شود و سپس روش قدیم حذف گردد. 96 ب) روش تدریجی یا مرحه ای دراین روش طرح جدید به تدریج پیاده می شود و طرح جاری بتدریج کنار گذاشته می شود .بدینترتیب قسمتی از کار بر اساس نظام قدیم که در حال کنار گذاشتن است انجام و بقیه کار بر عهده نظام جدید است . 97 ج) روش یکباره دراین روش نظام قدیم از تاریخ معینی کنار گذاشته شده و نظام جدید جایگزین آن می گردد .هزینه استقرار در این روش کمتر از روشهای دیگر است ولی ریسک آن بیشتر می باشد . 98 د) روش اجرای آزمایشی چنانچه اجرای سیستم پیشنهادی ،استفاده از تکنیکهای جدید و تغییرات وسیعی را در سازمان ایجاب کند ،سیستم جدید در یک بخش از سازمان بصورت آزمایشی اجرا و حین عمل نقائص آن برطرف و پس از تغییرات الزم در کل سازمان اجرا می گردد . 99 مرحله یازدهم :ارزیابی عملکرد پس از اینکه سیستم قدیم به سیستم جدید تبدیل شد ،آنالیست بررسی دوباره ای از سیستم به عمل آورده و عملکرد آن را ارزیابی می نماید تا میزان موفقیت سیستم جدید را مشخص و تجدید نظرهای احتمالی را انجام دهد. 100 برخی از سواالتی که در مرحله ارزیابی عملکرد قابل طرح هستند -1آیا سیستم به نتایجی که از فبل پیش بینی شده اند رسیده است ؟ -2چه نتایج پیش بینی نشده ای از سیستم حاصل شده است ؟ -3آیا بهره وری افزایش یافته است ؟ -4آیا پیاده سازی سیستم جدید طبق برنامه زمان بندی شده انجام پذیرفته است ؟ -5آیا انجام کار با سیستم جدید با دشواریهایی مواجه شده است ؟ 101 فصل چهارم :اصول و مفاهیم سازماندهی 102 هدفهای کلی فصل چهارم -1آشنایی با اصول و مفاهیم سازماندهی -2شناخت انواع مختلف مبانی سازماندهی -3آگاهی از نحوه تنظیم نمودار سازمانی -4آشنایی با روشهای تهیه طرح سازمانی 103 هدفهای رفتاری فصل چهارم -1شرح پنج بخش سازمان از دیدگاه مینتزبرگ -2شرح دوازده مورد از مبانی سازماندهی -3شرح روشهای تحلیلی ،تلفیقی و ترکیبی در تهیه سازمان -4مواردی را که آنالیست باید درتنظیم نمودارسازمانی مورد توجه قرار دهد برشمارید. 104 اصول و مفاهیم سازمانی تعریف سازمان :سازمان عبارت است از سیستمی متشکل از اجزاء به هم پیوسته و مبتنی بر نظم و انضباط که در جهت رسیدن به هدفهای خاصی فعالیت می کند . 105 ساختار کلی سازمان از دیدگاه هنری مینتزبرگ سازمان دارای پنج بخش اساسی است : -1بخش مدیریت عالی (:مسئولیت نهایی اداره امور سازمان را دارد) -2بخش میانی (:نظارت بر کار واحدها و هماهنگی فعالیت آنها را بر عهده دارد ) -3بخش عملیاتی (:مسئولیت تولید کاالها و خدمات را دارد ) -4بخش فنی (:از متخصصان فنی تشکیل و در موارد لزوم نظرات فنی و تخصصی می دهد ) -5ستاد پشتیبانی (:نقش کمک و یاری دهنده را برای سایر واحدها ایفاء می کند) شمای کلی دیدگاه مینتزبرگ 106 مدیریت عالی س ت ا د ف ن ی ستاد انی شتیب مدیریت میانی پ بخش عملیاتی 107 مبانی سازماندهی -1سازمان بر مبنای تعداد -2سازمان بر مبنای وظیفه (هدف) -3سازمان بر مبنای نوع عملیات (تخصص) -4سازمان بر مبنای مشتری (ارباب رجوع) -5سازمان بر مبنای قلمرو عملیاتی (محل جغرافیایی) -6سازمان بر مبنای محصول (نوع تولید ) -7سازمان بر مبنای پروژه -8سازمان ماتریسی -9سازمان با ساخت آزاد -10ساخت سازمانی مدوالر -11ساختهای ترکیبی 108 -1سازمان بر مبنای تعداد در این سازماندهی ،گروهبندی و تقسیم وظایف بر مبنای تعداد صورت می گیرد و شامل تقسیم بندی افراد بطور اتفاقی و به دسته های مساوی و مأمور کردن هر دسته برای انجام یک قسمت از وظایف سازمانی است . 109 -2سازمان بر مبنای وظیفه (هدف) دراین نوع سازماندهی ،واحدها بر حسب وظیفه و کاری که قرار است انجام دهند تقسیم بندی می شوند در این روش هدف اصلی سازمان به فعالیتهای اصلی و فعالیتهای اصلی به فعالیتهای فرعی و فعالیتهای فرعی به وظایف اصلی و وظایف اصلی به وظایف فرعی تقسیم می شوند . 110 -3سازمان بر مبنای نوع عملیات (تخصص) دراین روش مبنای تقسیم کار نوع فعالیت ،تخصص و آگاهیهاو حرفه افرادی است که کارها را انجام می دهند . 111 -4سازمان بر مبنای مشتری (ارباب رجوع) دراین سازماندهی به دریافت کنندگان خدمات توجه گردیده و سازماندهی بر اساس گروههای مختلف مشتریان و ارباب رجوع صورت می پذیرد . -6سازمان بر مبنای نوع محصول (تولید) دراین روش مبنای گروه بندی وظایف و تقسیم کارها نوع کاال یا محصولی است که قرار است تولید شود . رئیس سازمان واحد تولید یخچالواحد تولید کولر واحد تولید بخاری 112  -6سازمان برمبنای پروژه در سازمانهایی که هدف آنها در قالب پروژه ها و برنامه های تقریبًا مستقل اجرا می شود ،می توان به تعداد پروژه های موجود ،واحد های مستقلی را ایجاد نمود . مدیر سازمان پروژه (الف) 113 پروژه (ب) پروژه (ج)  -7سازمان ماتریسی این سازمان تلفیقی از سازمان بر مبنای وظیفه و سازمان بر مبنای پروژه است بدین ترتیب که جریان اختیار در واحدهای تخصصی بصورت عمودی و در واحدهای اجرایی بصورت افقی است و از تالقی این دو محور یک ماتریس سازمانمی آید. مدیر بوجود پروژه ج بخش تولید بخش تحقیقات 114 پروژه ب پروژه الف گروه تولید گروه تولید گروه تولید گروه تحقیقات گروه تحقیقات گروه تحقیقات  -8سازمان با ساخت آزاد یا ادهوکراسی این نوع سازماندهی ساختی موقت ،فی البداهه و استعجالی دارد و برای رسیدن به 115 هدف معینی بدون طرح و نقشه قبلی بوجود می آید .این ساخت شباهت زیادی با ساخت ماتریسی دارد که از نیروهای اطالعاتی و تخصصی بنا به مقتضای موارد مطرح شده مناسب ترین استفاده های تخصصی و عملیاتی را به عمل می آورد .  -9سازمان با گروههای متداخل یا سازمان حلقوی این ساخت در قالب گروههایی که بوسیله اعضای مشترک با هم در ارتباط می باشند شکل می گیرد .یک فرد در گروهی بعنوان مدیر ،در گروه دیگر به عنوان مرئوس و در گروه سوم به عنوان مشاوره می تواند انجام وظیفه نماید. 000 116 000 000 000 000 000 117 -10ساخت سازمانی مدوالر (ماجوالر) دراین سازماندهی ،سازمان از واحدهای مختلفی تشکیل می شود که هر واحد با ضوابط اجرایی مشخص و مأموریتی که خود مینیاتوری از مأموریت کل سازمان است بطور مستقل ،غیر متمرکز و خود کفا به فعالیت ادامه می دهد. 118 -11ساختهای ترکیبی هر یک از روشهای سازماندهی دارای معایب و محاسنی هستند که با توجه به شرایط زمانی و مکانی و مقتضیات موقعیتی آنهایی را بر می گزیند که بیشترین سود و کمترین زیان را داشته باشند .به همین دلیل در بسیاری از سازمانها ممکن است از ترکیبی از روشهای سازماندهی فوق بهره گرفته شود . 119 تنظیم نمودار سازمانی برای تهیه طرح سازمان می توان از روشهای ذیل استفاده نمود : -1تحلیلی -2تلفیقی -3ترکیبی 120 روش تحلیلی در تهیه نمودار سازمانی دراین روش امر گروه بندی فعالیتها و وظایف از باال به پایین انجام می گیرد .بدین معنی که هدف سازمان به هدفهای فرعی ،فعالیتها ،وظایف و عملیات تقسیم می شود و اجرای مجموعه ای از وظایف و عملیات تحت عنوان یک شغل به شاغل واگذار می گردد. 121 روش تلفیقی در تهیه نمودار سازمانی در این روش کار گروه بندی از پایین به باال انجام می گیرد .بدین معنا که ابتداء مشاغل مختلفی که باید در سازمان انجام شوند مشخص گردیده و آنگاه مشاغل مشابه و مرتبط در یک گروه قرار داده می شوند و به یک واحد سازمانی احاله می گردند و این کار ادامه می یابد تا سلسله مراتب سازمانی کامل گردد. 122 روش ترکیبی در تهیه نمودار سازمانی این روش ترکیبی از روشهای تلفیقی و ترکیبی است و در عمل هم بیشتر از این روش استفاده می گردد و در عین حال به محتوای مشاغل نیز توجه شده و ارتباط الزم بین وظایف ،فعالیتها و هدفها مد نظر قرار می گیرد . 123 مهمترین نکاتی که در تهیه نمودار سازمانی باید به آن توجه کرد -1تبادل نظر با مدیریت در زمینه تمرکز ،عدم تمرکز،حیطه مدیریت و سطح یا بلند بودن سلسله مراتب -2تعادل اختیار و مسئولیت -3توزیع مناسب اختیارات بین واحدهای صف و ستاد -4توجه به ارتباط هر یک از مشاغل با هدف سازمان -5بررسی قلمرو هر یک از واحدها و در صورت لزوم ترکیب آنها 124 فصل پنجم :فنون تجزیه و تحلیل سیستم ها هدف کلی آشنایی با فنون مختلف تجزیه و تحلیل سیستم ها 125 هدفهای رفتاری فصل پنجم -1مهمترین فنون تجزیه و تحلیل سیستمها و روشها را نام ببرید. -2جدول تقسیم کار را تعریف کنید . -3مزایا و محدودیتهای جدول تقسیم کار را بیان کنید . -4راههای از بین بردن محدودیتهای جدول تقسیم کار را بیان کنید . -5مراحل تهیه جدول تقسیم کار را شرح دهید . -6فرم لیست وظایف ،فعالیتهای واحد و فعالیتهای سازمان را رسم کنید . 126 ابزارها و فنون تجزیه و تحلیل سیستم ها -1بررسی تقسیم کار -2بررسی جریان کار -3بررسی جا ومکان -4کنترل فرم ها -5کنترل اسناد و سیستم های بایگانی -6اندازه گیری کار -7برنامه ریزی شبکه ای (پرت،سی پی ام،پی دی ام) 127 جدول تقسیم کار جدولی است که نشان می دهد کارکنان یک سازمان در یک مدت معین ،چه کارهایی را انجام می دهند و چه مقداروقت صرف انجام دادن این کارها می کنند . 128 مزایای جدول تقسیم کار -1کسب آگاهی از بار واقعی کار و نحوه توزیع آن -2شناخت محلهای تراکم کار و تراکم نیروی انسانی -3آگاهی از تکرار ها و تداخلهای وظایف -4آگاهی از نحوه اختصاص وقت به هر یک از وظایف -5کسب اطالع از اوقات اضافی کارکنان -6آگاهی از تعداد واقعی نیروی مورد نیاز -7ارزشیابی کارکنان 129 محدودیتهای جدول تقسیم کار -1چون از اطالعات کارکنان استفاده می شود ممکن است با واقعیت تطبیق نداشته باشد . -2تعین زمان در مورد برخی وظایف بطور دقیق میسر نیست. 130 مقدمات الزم برای تهیه جدول تقسیم کار -1تشکیل جلسه توجیهی ،کارکنان و سرپرست مستقیم آنها پیرامون جدول تقسیم کار -2کمک گرفتن از اطالعات تکمیلی برای کسب اطالعات دقیق تر -3آنالیست بایستی در فرایند کار از سرپرست کمک بگیرد. -4آنالیست بایستی رابطه ای دوستانه با کارکنان و سرپرست در حین تهیه و تنظیم جدول داشته باشد . 131 مراحل تهیه جدول تقسیم کار -1انتخاب واحد بررسی -2تهیه لیست وظایف کارکنان -3تهیه لیست فعالیتهای واحد -4تهیه جدول تقسیم کار در وضع موجود -5تجزیه و تحلیل جدول تقسیم کار در وضع موجود -6تهیه جدول تقسیم کار در وضع پیشنهادی 132 مرحله اول :انتخاب واحد بررسی در این مرحله آنالیست کل سازمان را به واحدهای کوچک تقسیم و برای هر یک از واحد ها بطور جداگانه جدول تقسیم کار تهیه و سپس برای کل واحد ها از روی جداول گزارش جامعی تهیه و به مدیریت ارائه می دهد . 133 رابطه هدف ،فعالیت و وظیفه در جدول تقسیم کار هدف فعالیت وظیفه 3 وظیفه2 وظیفه1 134 مرحله دوم :تهیه لیست وظایف کارکنان لیست وظایف کارکنان لیستی است که نشان می دهد هر یک از کارکنان یک واحد سازمانی در یک مدت معین چه وظایف و عملیاتی را انجام و چقدر وقت صرف انجام آنها می کنند. نمونه ای از لیست وظایف انفرادی کارکنان نام و نام خانوادگی سازمانی میزان تحصیالت رشته تحصیلی شماره وظیفه نام واحد عنوان شغل تجارب در مجموع در شغل فعلی شرح وظیفه شماره فعالیت نام سرپرست تاریخ زمان صرف شده در روز جمع کل 135 136 مرحله سوم :تهیه لیست فعالیتهای واحد این لیست صورتی از کلیه فعالتهایی که در یک واحد سازمانی انجام می شود می باشد که در بر گیرنده مجموعه فعالیتهای اساسی و عمده ای که کارکنان انجام می دهند است . 137 نمونه ای از لیست فعالیت های واحد نام واحد سازمانی واحد نام آنالیست شرح فعالیت شما ره فعالی ت نام سرپرست تاریخ ساعات صرف شده در هفته مجتبی رفیعی،عضو هیئت علمی دانشگاه پیام نور مرکز شازند 138 مرحله چهارم :تهیه جدول تقسیم کار برای وضع موجود دراین مرحله آنالیست با استفاده از اطالعاتی که در دو مرحله قبلی بدست آورده نسبت به تهیه جدول تقسیم کار اقدام می نماید .مرحله چهارم در واقع ترکیبی از دو مرحله دوم و سوم می باشد و جدول تقسیم کار نیز برایندی از لیست وظایف انفرادی کارکنان و لیست فعالیتهای واحد می باشد. 139 مرحله پنجم :تجزیه و تحلیل جدول تقسیم کار دراین مرحله به بررسی انتقادی جدول تقسیم کار پرداخته می شود و سواالتی از قبیل سواالت ذیل درباره اطالعات جدول پرسیده و پاسخ آنها مشخص می گردد. -1آیا کلیه فعالیتها دراین واحد انجام می شود. -2کدام یک از این فعالیتها بیشترین وقت را می گیرند و آیا الزم است این مقدار وقت صرف آنها شود . -3چه مقدار وقت صرف کارهای غیر ضروری می شود . -4آیا از تخصص و مهارت افراد استفاده مناسب به عمل می آید . 140 مرحله ششم :تهیه جدول تثقسیم کار پیشنهادی زمانی که پاسخ سواالت مطرح شده در مرحله قبل مشخص گردیدند معین می شود که در مورد برخی از وظایف تغییراتی ضروری می باشد مثًال مشخص می شود که تخصیص زمان نسبت به اهمیت وظایف و فعالیتها به درستی صورت نگرفته است .لذا تغییرات مذبور در جدول جدیدی به نام جدول تقسیم کار پیشنهادی اعمال میگردد . 141 نمونه ای از جدول تقسیم کار 142 فصل ششم :بررسی جریان کار هدف کلی آشنایی با بررسی جریان کار 143 هدفهای رفتاری فصل ششم -1نمودار جریان کار را تعریف کنید -2پنج عالمت مورد قبول آنالیستها را ترسیم کنید -3موارد استفاده از نمودار جریان کار عمودی و افقی را توضیح دهید -4تفاوت نمودارهای جریان کار افقی و عمودی را شرح دهید -5مراحل بررسی نمودار جریان کار را ذکر کنید 144 تعریف نمودار جریان کار نمودار جریان کار عبارت است ز تصویری از مراحل مختلفی که برای انجام یک کار از ابتداء تا انتها طی می شود. 145 عالئم نمودار جریان کار برای ترسیم نمودار های جریان کار از عالمتهایی استفاده می شود که هر کدام دارای مفهوم خاصی هستند این عالئم در نمودار سبب تسهیل و تسریع درک نمودار می شوند که در اسالید های بعدی ارائه شده اند . 146 -1عمل یا اقدام برای نشان دادن عمل یا اقدام که معرف انجام کار است و زمانی که چیزی بوجود آمده یا تغییری حادث شده و یا اینکه جزئی بر چیزی اضافه شده باشد(مثل نوشتن یک نامه) از عالمت دایره استفاده می شود. 147 -2بازرسی یا کنترل یا از این عالمتها برای نشان دادن بازرسی ،کنترل ،مقایسه و تطبیق آنچه که صورت گرفته است با معیارهای مورد نظر استفاده می شود . مثال:بررسی چکی که صادر شده است . 148 -3تصمیم گیری تصمیم گیری گر چه نوعی عمل است و می توان آن را با دایره بزرگ نشان داد ولی ممکن است برخی از آنالیستها از عالمت لوزی برای نمایاندن آن استفاده کنند . مثال :اتخاذ تصمیم در مورد افزایش تولید  -4انبار یا بایگانی یا 149 این عالمت نشان دهنده نگهداشتن کار بطور موقت یا دائمی است . مثال :ضبط یک نامه یا نگهداری یک کاال در قفسه 150 -5تأخیر یا انتظار غیر موجه این عالمت نشان دهنده زمانی است که کار در انتظار می ماند تا مرحله بعدی آن صورت گیرد .تأخیر موقعی پیش می آید که به علت شرایط موجود ،اجرای مرحله بعدی امکان پذیر نباشد و قسمتی از کار متوقف شود . 151 -6حرکت یا ارسال (جابجایی) یا این عالمت برای نشان دادن حرکت یا نقل و انتقال استفاده می شود که معرف تغییر مکان از جایی به جای دیگر است.  -7ترکیبی از عالئم 152 یا الف )عمل و حرکت هرگاه عملی در حین حرکت انجام شود ازاین عالمت استفاده می شود. ب) عمل و کنترل یا این عالمت معرف انجام بازرسی در حین عمل است .مثل وزن کردن شیشه های نوشابه 153 انواع نمودار جریان کار الف) نمودار عمودی یا یک ستونه ب) نمودار افقی یا چند ستونه 154 الف)نمودار عمودی یا یک ستونه این نمودار در مواردی بکار می آید که کلیه مراحل یک کار در یک قسمت یا یک واحد انجام شود .با کمک این نمودار آنالیست می تواند به ارتباط کاری موجود در یک واحد پی ببرد و از تکرار و تداخلهای وظیفه ای وعملیاتی آگاه شود. نمونه ای از نمودار جریان کار عمودی یا یک ستونه 155 156 نمودار جریان کار افقی یا چند ستونه این نمودار در مواردی بکار می آید که مراحل انجام یک کار در چند قسمت یا چند واحد انجام می شود .این نمودار به آنالیست کمک می کند تا به نحوه ارتباط بین واحدهای مختلف پی ببرد و از تکرارها و تداخلها یی که در آن واحد رخ می دهد آگاهی پیدا نماید. 157 نمونه ای از نمو دار افقی یا چند ستونه 158 مراحل بررسی نمودار جریان کار مرحله اول :تعیین کار مورد نظر مرحله دوم :تعیین مراحل کار مرحله سوم :ترسیم نمودار جریان کار در وضع موجود مرحله چهارم :تجزیه و تحلیل نمودار جریان کار مرحله پنجم :تنظیم نمودار پیشنهادی 159 مرحله اول :تعیین کار مورد نظر دراین مرحله آنالیست بایستی کاری که می خواهد مورد بررسی قرار دهد را تعیین و نقطه آغاز و پایان آن را دقیقًا مشخص نماید . 160 مرحله دوم :تعیین مراحل کار دراین مرحله آنالیست بایستی از کلیه مراحل انجام کار لیستی تهیه نموده و دقت نماید که صرفًا جریان کار مورد نظر را تعقیب و از آن منحرف نشود . 161 مرحله سوم :ترسیم نمودار جریان کار در وضع موجود دراین مرحله آنالیست با استفاده از اطالعات کسب شده در مرحله دوم نموداردر وضع موجود را ترسیم می کند و اگر کلیه مراحل در یک واحد انجام شود نمودار عمودی و اگر در چند واحد انجام شود نمودار افقی رسم می گردد . 162 مرحله چهارم :تجزیه و تحلیل نمودار دراین مرحله آنالیست با دید انتقادی به نمودار وضع موجود نگاه کرده و سواالت ذیل را درباره اطالعات جدول می پرسد. -1این مرحله چیست یا بعبارت دیگر در این مقطع کدام یک از مراحل کار باید انجام شود ؟ -2چرا بایستی این مرحله انجام شود؟ -3چرا این مرحله توسط این فرد انجام می شود ؟ -4چرا این مرحله دراین زمان انجام می گیرد ؟ -5این مرحله چگونه انجام می گیرد؟ -6چرا این مرحله دراین مکان انجام می شود ؟ 163 مرحله ششم :تنظیم نمودار پیشنهادی دراین مرحله آنالیست تغییرات و اصالحاتی که با توجه به پاسخ سواالت فوق الزم می داند در نمودار وضع موجود ایجاد و نمودار در وضع پیشنهادی را تنظیم می نماید .در اغلب موارد نمودار در وضع پیشنهادی دارای مراحل کمتر و روشی ساده تر می باشد . 164 فصل هفتم :بررسی و کنترل فرمها هدف کلی آشنایی با نحوه بررسی و کنترل فرمها 165 هدفهای رفتاری -1فرم را تعریف کنید -2مبانی طبقه بندی فرمها را بیان کنید -3دو فرم از فرمهای طبقه بندی شده بر حسب قلمرو استفاده را ذکر کنید -4چهار فرم از فرمهای طبقه بندی شده برحسب کار و وظیفه را ذکر کنید -5هدف از بررسی و کنترل فرمها را توضیح دهید -6مراحل بررسی فرمهای سازمانی و ایجاد و بهبود آنها را نام ببرید -7نکاتی که بایستی در کنترل فرم رعایت کرد رابیان کنید 166 تعریف فرم فرم یکی از ابزارهای برقراری ارتباط است که برای دریافت اطالعات خاصی به صورت مکتوب تهیه و تنظیم می شود. 167 انواع فرم فرمها برحسب دو عامل ذیل دسته بندی می شوند : -1قلمرواستفاده -2کار و وظیفه ای که انجام می دهند. 168 -1انواع فرم برحسب قلمرو استفاده الف – فرمهای داخلی :این فرمها در بخش کوچکی از سازمان استفاده می شوند . ب – فرمهای استاندارد :این فرمها در کلیه قسمتهای سازمان استفاده می شوند( .مثل برگه مرخصی) 169 -2انواع فرم بر حسب کار و وظیفه ای که انجام می دهند -1فرمهای پرسنلی -2فرمهای مالی -3فرمهای آموزشی -4فرمهای تدارکاتی -5فرمهای تعمیرات و نگهداری وسایل -6فرمهای متفرقه 170 هدف از بررسی و کنترل فرم هدف از بررسی و کنترل فرم طراحی ،اصالح و بهبود فرمهای مورد نیاز سازمان و حذف فرمهای اضافی و تهیه فرمهای مورد نیاز با حد اکثر بازدهی و حد اقل هزینه می باشد . 171 مراحل بررسی و کنترل فرم -1بررسی فرمهای موجود -2تجزیه و تحلیل فرمهای موجود -3تهیه طرح پیشنهادی برای فرمهای مورد نیاز 172 -1بررسی فرمهای موجود دراین مرحله آنالیست نمونه ای از فرمهای موجود سازمانی را جمع آوری و با دقت در شکل ظاهری آنها و موارد مندرج در آنها و همچنین ترتیب قرار گرفتن و نحوه تخصیص جا برای هر قسمت آن و نوع کاغذ و سایر مشخصات فرم را دقیقًا شناسایی می نماید . 173 -2تجزیه و تحلیل فرمهای موجود دراین مرحله آنالیست با تجزیه و تحلیل اطالعات موجود به بررسی نقایص،کاستی ها،ایرادات و نارسایی های فرمهای موجود می پردازد. برخی از سواالتی که در این مرحله بایستی پاسخشان مشخص گردند به شرح ذیل هستند. -1چه فرمی مورد بررسی است؟ -2آیا کلیه نسخ این فرم ضروری است؟ -3آیا محتوای فرم برای کسانی که آن را بکار می برند واضح و قابل درک است؟ -4آیا اندازه فرم مناسب است ؟ -5آیا فرم اطالعات مورد نیاز را تأمین می کند؟  -3تهیه طرح پیشنهادی برای دراین مرحله آنالیست با استفاده از اطالعات مراحل فرمهای مورد نیاز قبل گامهای زیر را بر می دارد: 174 -1تعیین هدف فرم -2تعیین عنوان فرم -3تعیین شماره یا کد فرم -4نظر خواهی از تکمیل کنندگان و استفاده کنندگان از فرم -5تعیین اطالعاتی که در فرم درج می شود -6تهیه طرح فرم -7استفاده آزمایشی از فرم در یک واحد نمونه -8جرح و تعدیل فرم با استفاده مؤثر از باز خور -9تهیه فرم نهایی 175 فصل هشتم :بررسی جاو مکان 176 هدفهای کلی فصل هشتم - آشنایی با تکنیک بررسی جا ومکان کار - آگاهی از هدف بررسی - اطالع از مالحظاتی که در بررسی جا و مکان کار بایستی رعایت شوند - شناخت مراحل بررسی جاومکان 177 هدفهای رفتاری فصل هشتم -1بررسی جا و مکان را تعریف کنید -2ضرورت برسی جا و مکان را بنویسید -3هدف از بررسی جا و مکان راشرح دهید -4نکاتی که در قرار دادن میزهای کار بایستی رعایت شود را بیان کنید -5مراحل بررسی جا و مکان را بنویسید 178 تعریف بررسی جا و مکان بررسی جا ومکان عبارت است از مطالعه چگونگی تخصیص مکان و فضای در دسترس به نیروی انسانی از یک طرف و وسایل و تجهیزات کاری از طرف دیگر 179 هدف از بررسی جا و مکان -1تأمین رضایت نیروی انسانی و توجه به رفاه و راحتی آنها در محیط کار -2تسهیل سرپرستی و نظارت بر کار کارکنان -3برقراری جریان و گردش کار بطور مؤثر و کارآمد -4ایجاد تسریع در ارائه خدمات و کاالها به ارباب رجوع و تأثیر روانی مثبت بر آنها -5صرفه جویی و ایجاد قابلیت انعطاف در مورد تغییرات و تحوالت آینده برخی از اصول و معیار های بررسی و تخصیص جا و مکان -1مراقبت شود که هیچ بخش از مکان و فضای در دسترس هدر 180 نرود. -2واحد ها و افرادی که وظایفشان از نظر ماهیت با یکدیگر مرتبط و مشابه است نزدیک به هم قرار گیرند. -3گردش کار حتی االمکان از یک محل شروع و به محل دیگر ختم شود و از تقاطع و رفت و برگشتهای غیر ضروری خوداری شود. -4محل استقرار افراد و واحدها با ارباب رجوع زیاد نزدیک در ورودی تعیین شود. -5واحدهایی که کارشان جنبه محرمانه دارد دورتر از محل رفت و آمد مشتریان باشند. اشکال طراحی مسیر کار 181 الف )خط مستقیم ز)دایره یا بیضی ب)خط منحنی یا نعلی شکل ح)مثلث ج )خط شکسته و)چهار گوش د )شکل «ال » ه)شکل«»T 182 مراحل بررسی جا ومکان مرحله اول :بررسی جا ومکان در وضع موجود مرحله دوم :تجزیه و تحلیل طرح جا و مکان کار مرحله سوم :تهیه طرح جا و مکان 183 فصل نهم :سیستم ها و روشهای بایگانی 184 هدفهای کلی فصل نهم -1آشنایی با اهمیت بایگانی در سازمانها -2آشنایی باانواع سیستم های بایگانی -3آگاهی از اصول بایگانی -4شناخت روشهای تنظیم اسناد -5آشنایی با مراحل بررسی سیستم بایگانی 185 هدفهای رفتاری فصل نهم -1بایگانی را تعریف نموده و اهمیت آن را توضیح دهید -2سند،پرونده و آرشیو را تعریف کنید -3انواع سیستم های بایگانی را نام برده و به اختصار توضیح دهید -4اصولی را که بایستی در ایجاد سیستم بایگانی رعایت شوند ذکر کنید -5روشهای تنظیم اسناد را برشمرده و آنها را توضیح دهید -6مراحل بررسی سیستم بایگانی را بیان کنید 186 تعریف بایگانی بایگانی عبارت است از فن اداره ،نظارت وحفاظت اسناد و مدارک سازمان به منظور نگهداری و مراجعه 187 وظیفه بایگانی وظیفه بایگانی در هر سازمان طبقه بندی اسناد ،ثبت و ضبط و کنترل آنهاست و این وظیفه از مرحله دریافت سند آغاز و تا زمانی که به علت سلب ارزش و برطبق مقررات از بین می رود و یا به علت ارزش استثنایی در محل معینی برای همیشه نگهداری می شود دوام خواهد یافت . 188 تعریف سند سند عبارت است از حقایق کتبی در خصوص وقایع و معامالت سازمان که ممکن است در فرمهای چاپی ،کارت ،اوراق،کاغذ یا کتاب منعکس شود .بنابراین هر شیءقابل استناد مثل نوارهای ضبط صوت ،فیلم ،میکروفیلم و ...مادام که قابل استناد باشند سند محسوب می شوند . 189 تعریف پرونده پرونده عبارت است از مجموعه ای از اسناد و مدارک مربوط به یک موضوع ،شخص یا سازمان که بترتیب خاصی در یک پوشه یا کالسور نگهداری شده است . 190 تعریف آرشیو آرشیو عبارت است از محل نگهداری دائمی اسناد و مدارک گران بهایی که از نظر اداری ،حقوقی ،مالی ،علمی ،تاریخی و فرهنگی ارزش نگهداری دائمی را دارند. 191 انواع سیستم بایگانی -1سیستم متمرکز -2سیستم غیرمتمرکز -3سیستم نیمه متمرکز (کنترل مرکزی ) 192 اصول بایگانی -1آسان بودن -2قابلیت اجرا -3قابلیت انعطاف -4دقت و سرعت -5افراد با صالحیت -6نظم اصولی و منطقی 193 اصل آسان بودن به موجب این اصل سیستم بایگانی و نحوه تنظیم مدارک و پرونده ها بایستی آسان و قابل درک بوده و با صرف اندکی وقت مفهوم گردد . 194 اصل قابلیت اجرا براساس این اصل سیستم مورد استفاده بایستی با توجه به نوع و ماهیت کار و امکانات در دسترس و در عمل قابل پیاده شدن باشد . 195 اصل قابلیت انعطاف به موجب این اصل سیستم بایگانی باید قابلیت تطابق با تغییرات و تحوالت را داشته باشد و در این زمینه نیز پیش بینی الزم را انجام داده باشد . 196 اصل دقت و سرعت سیستم بایگانی و روشهای مورد عمل بایستی به نحوی باشند که در عین دقت و صحت ،امکان تسریع در عمل را نیز میسر سازند . 197 اصل افراد با صالحیت کارکنان بایگانی بایستی دارای شرایط الزم برای احراز این شغل بوده و مهارت و تجربه کافی را در این زمینه داشته باشند . 198 اصل نظم اصولی و منطقی در تشکیل پرونده ها و تنظیم مطالب آنها ،بایستی از یک نظام اصولی و منطقی پیروی شود .رعایت نکات زیر توصیه می شود : الف -وجود ارتباط منطقی بین عنوان پرونده و موضوع نامه های مندرج در آن ب -رعایت تقدم و تأخر در شماره و تاریخ نامه ها ج -حفظ یک نسخه از هر نامه و حذف نسخه های اضافی د -رعایت حد متعادل برای قطر هر پرونده 199 روشهای تنظیم اسناد -1روش الفبایی -2روش موضوعی -3روش شماره ای -4روش جغرافیایی -5روش تاریخی -6روش تلفیقی 200 مراحل بررسی سیستم بایگانی -1بررسی بایگانی در وضع موجود -2تجزیه و تحلیل وضع موجود و تعیین نارسایی ها و نقایص -3اصالح سیستم و ارائه وضع پیشنهادی 201 فصل دهم :بررسی تکنیکهای کمی هدف کلی بررسی تکنیکهای کمی تجزیه و تحلیل سیستم ها 202 هدفهای رفتاری فصل دهم -1سه الگوی برنامه ریزی شبکه ای را نام ببرید -2عالئم مورد استفاده در روش پرت را مشخص کنید -3مراحل ضروری برای روش پرت را نام ببرید -4سواالتی را که آنالیست برای تنظیم شبکه پرت مطرح می کند را بیان کنید -5قدمهای تحلیل زمانی شبکه را بیان کنید -6وغیره 203 روشهای برنامه ریزی شبکه ای -1روش ارزیابی و بازنگری برنامه (پرت) -2روش مسیر بحرانی (سی پی ام ) -3روش ترسیم شبکه بر مبنای فعالیتهای مورد نیاز قبلی یا روش ترسیمی پیش نیازها( پی دی ام) 204 روش ارزیابی و بازنگری برنامه (پرت) بطور خالصه پرت را می توان یکی از روشهای برنامه ریزی دانست که با آرایش مقداری خود ،کلیه عوامل مؤثر را در راه رسیدن به هدف ،با توجه به عامل زمان در شبکه ای جهت دار مصور می سازد .از این روی پرت را «برنامه ریزی شبکه ای »می خوانند. 205 عالئم مورد استفاده در پرت -1رویداد یا واقعه -2فعالیت -3فعالیت عاریه یا زمان صفر 206 -1رویداد یا واقعه رویدا عبارت است از لحظه مشخصی از زمان که در آن عمل خاصی انجام می گیرد .که می تواند شروع و یا پایان یک کار جسمی یا فکری باشد که دربر گیرنده طی زمان نیست . نشان می دهند .و برای در روش پرت رویداد را با عالمت دایره هر رویداد نیز شماره ای در نظر گرفته می شود . 207 -2فعالیت فعالیت کار و عمل خاصی است که برای انجام شدن هر قسمت از برنامه ضرورت دارد و انجام آن مستلزم طی زمان است و بدیهی است با طی زمان نیز بخشی از منابع سازمان مصرف ) می شود برای نشان دادن فعالیت از فلش یا پیکان ( استفاده می شود . 208 -3فعالیت عاریه یا فعالیت زمان صفر برای نشان دادن روال منطقی برنامه و ارتباط بین فعالیتها ،ازعالمت فعالیت عاریه یا زمان صفر یا بی اثر که مستلزم صرف منابع و طی زمان خاصی نیست و صرفًا برای منعکس کردن توالی فعالیتها بکار می رود استفاده می شود .دراین مورد از عالمت فلش خط چین( ) استفاده می شود . 209 مراحل روش پرت -1تعیین هدف مورد نظر -2تهیه لیست فعالیتها -3تعیین رویدادهای مربوط به شروع و پایان هر فعالیت -4شماره گذاری رویدادها -5ترسیم شبکه -6تحلیل زمانی شبکه 210 نمونه ای از شبکه ترسیم شده 5 6 8 7 2 3 4 1 سواالتی که بایستی برای شود؟ پاسخ داد رویدادبهانجامآنها شبکه ترسیمقبل از این -1چه فعالیتها و رویدادهایی باید 211 -2چه فعالیتها و رویدادهایی را نمی توان قبل از این رویداد شروع کرد ؟ -3چه فعالیتها و رویدادهایی را می توان قبل از این رویداد شرع کرد ؟ 212 گامهای تحلیل زمانی شبکه -1تخمین زمان هر فعالیت -2تعیین زمان مورد انتظار برای هر فعالیت -3تعیین کمترین زمان مورد انتظار برای هر رویداد -4تعیین بیشترین زمان مجاز برای هر رویداد -5تعیین فرجه یا زمان آزاد -6تعیین مسیر بحرانی -7تعیین واریانس و احتمال خاتمه پروژه طبق برنامه 213 -1تخمین زمان هر فعالیت برای تعیین زمان هر فعالیت سه زمان برآورد گردیده و سپس با استفاده از فرمولی که بعدًا ذکر خواهد شد به یک زمان تبدیل می شوند . 214 سه زمان برآورد شده در پرت الف – برآورد خوش بینانه (زمان حداقل یا کمترین زمان ) ب -برآورد بد بینانه (زمان حداکثر یا بیشترین زمان ) ج -برآورد زمان محتمل 215 الف)برآورد خوشبینانه دراین مورد آنالیست سعی می کند زمان انجام هر کاری را بدون در نظر گرفتن مشکالت و عوامل نا مساعدی که ممکن است در آینده پیش آید تخمین بزند .این زمان را با Toیا Taنشان می دهند. 216 ب)برآورد بد بینانه دراین مورد آنالیست می کوشد عوامل نامساعد و نیز مشکالت و موانع را در پیش بینی خود دخالت دهد و حد اکثر زمانی را که فکر می کند برای انجام فعالیت الزم است برآورد نماید .این زمان را با حرف Tpیا Tbنشان می دهند. 217 ج) برآورد زمان محتمل دراین مورد آنالیست سعی دارد با در نظر گرفتن شرایط عادی و با در نظر داشتن زمانی برای وقایع غیر قابل پیش بینی نسبت به برآورد زمان محتمل اقدام نماید این برآورد معرف زمان مورد نیاز برای انجام فعالیت بطور معمول است که با حرف ‏Tmنشان داده می شود . 218 -2تعیین زمان انتظار برای هر فعالیت دراین مرحله سه زمان برآوردی بایستی به یک زمان تبدیل گردد و نظر به اینکه احتمال وقوع زمان حد اقل و زمان حداکثر تقریبًا یکسان و احتمال وقوع زمان محتمل بیشتر از برآورد های دیگر است ،لذا برای تبدیل سه زمان به یک زمان بایستی شانس و اعتبار بیشتری برای زمان محتمل در نظر گرفته شود .لذا از فرمول زیر استفاده می شود. ‏Te= ta+4tm+ta 6 219 -3تعیین کمترین زمان برای هر رویداد ()TE کمترین زمان مورد انتظار برای هر رویداد عبارت است از مجموع زمانهای مورد انتظار هر فعالیت از ابتداء تا آن رویداد خاص.بنابراین وقتی در یک شبکه دو یا چند مسیر وجود دارد که به یک رویداد ختم می شود کمترین زمان مورد انتظار برای آن رویداد عبارت خواهد بود از زمان مورد انتظار مسیری که بصرف بیشترین زمان احتیاج دارد. 220 فرمول محاسبه TE مثال :در شبکه زیر کمترین زمان مورد انتظار برای رویداد پنجم عبارت خواهد بود از مجموع teدر مسیر 1-3-4-5 5 ‏te =2 = te 4 2 4 (فعالیت)(+teرویداد قبلی)(=TEرویداد بعدی)TE 3 te =3 5 = ‏e ‏t ‏te =7 1 221 -4تعیین بیشترین زمان مجازTL بیشترین زمان مورد انتظار و مجاز برای یک رویداد عبارت است از دیرترین زمانی که یک رویداد باید تکمیل شود تا پروژه طبق برنامه زمانبندی شده پیش برود TL . ازطریق پیدا کردن طوالنی ترین مسیر از رویداد پایان شبکه تارویداد مورد نظر محاسبه می کنیم .بنابراین عکس محاسبه TEعمل می کنیم . 222 فرمول محاسبه بیشترین زمان مجاز ()TL (فعالیت)( – teرویداد بعدی)( =TLرویداد قبلی)TL در مثال قبل چنانجه زمان انجام پروژه 12هفته باشد TLرویداد4 عبارت خواهد بود از 12 -2 =10 223 -5تعیین زمان آزاد ()S زمان آزاد یا فرجه عبارت است از تفاضل بین بیشترین زمان مجاز ؛ یعنی TLو کمترین زمان مورد انتظار؛یعنی TEبرای هر رویداد و منظور از آن عبارت است از وقت اضافی موجود است که برای رسیدن به هر رویداد در اختیار می باشد .میزان فرجه ممکن است مثبت ،صفرو منفی باشد. 224 فرمول محاسبه زمان آزاد ()S ‏S = TL –TE زمان مورد انتظار زمان مجاز زمان آزاد - اگر بیشترین زمان مجاز با کمترین زمان مورد انتظار مساوی باشد فرجه صفر خواهد بود .بدین معنی که هیچ وقت آزادی موجود نیست . - اگر مسیری از نظر زمانی طوالنی تر از زمانی باشد که برای اتمام پروژه در نظر گرفته شده است در این صورت میزان فرجه منفی خواهد بود . 225 -6تعیین مسیر بحرانی طوالنی ترین مسیر شبکه ؛ یعنی مسیری که از آغاز تا پایان شبکه ،بیشترین وقت را می گیرد مسیر بحرانی است .بعبارت دیگر مسیری که دارای کمترین وقت آزادو امکان کند کاری باشد مسیر بحرانی است . 226 -7تعیین واریانس و احتمال خاتمه پروژه آنالیست برای اینکه از میزان دقت برآورد خود آگاه شود می تواند از فرمول واریانس کمک بگیرد .اگر میزان واریانس کم باشد ،درصد احتمال برآورد و درجه اطمینان باالتر خواهد بود و چنانچه دامنه اختالف بین دو برآورد حداکثر و حداقل خیلی زیاد باشد،میزان عدم اطمینان افزایش می یابد .برای محاسبه واریانس از فرمول زیر استفاده می شود . ‏o=b–a 6 227 روشمسیربحرانیc . p . m )  این روش یکی دیگر از روشهای برنامه ریزی است که مبنای پیش بینی را با برآورد هزینه فعالیتهای مربوط به انجام یک پروژه مرتبط می سازد . 228 تفاوتهای روش سی پی ام و پرت -1در روش c .p .mبجای برآورد سه زمان در مورد هر فعالیت فقط یک زمان برآورد می شود . -2روش پرت صرفًا مبنای پیش بینی زمان فعالیت شکل می گیرد در حالی که در روش c p mعالوه بر فعالیت ،نسبت به هزینه های انجام هرفعالیت نیز توجه می شود . 229 مراحل روش ( )c p m -1تعیین هدف مورد نظر -2تهیه لیست فعالیتها -3تعیین رویدادهای قبل،بعد و همزمان با هر فعالیت -4برآورد زمان انجام هر فعالیت -5برآورد هزینه عادی و طبیعی برای هر فعالیت -6برآورد زمان فشرده برای هر فعالیت -7برآورد هزینه فشرده برای هر فعالیت -8ترسیم شبکه -9تعیین مسیر بحرانی 230 روش ترسیم پیش نیازها()P D M این روش برنامه ریزی شبکه ای برمبنای ترسیم شبکه براساس فعالیت های مورد نیاز قبلی یا ترسیم پیش نیازها می باشد در این روش فعالیت ها بصورت مستطیل یا دایره نشان داده می شوند و روابط بین فعالیتها بوسیله فلش یا پیکان منعکس می گردند. 231 جدول زمانبندی فعالیتها در P D M ویژگی خاص روش P D Mتنظیم جدول زمانبندی فعالیتها است که با آن می توان تعیین کرد که هر فعالیتی در چه زمانی اتفاق خواهد افتاد ،چه مدتی طول خواهد کشید و چه ارتباط هایی بین آن فعالیت با فعالیتهای قبل از آن وجود دارد . 232 فصل یازدهم :کار سنجی 233 هدفهای کلی فصل یازدهم آشنایی با مفهوم کار سنجی شناخت فوائد و اصول کار سنجی اطالع از پیش نیازهای کار سنجی آشنایی بافن بررسی حرکات -آگاهی از روشهای معرف کار سنجی 234 هدفهای رفتاری فصل یازدهم -1کار سنجی را تعریف ،اصول و فوائد آن را ذکر کنید -2پیش نیازهای کارسنجی و برخی از روشهای آن را نام ببرید -3مقاصد اساسی بررسی حرکات را بنویسید -4مراحل بررسی حرکات و مراحل روش استفاده از سوابق گذشته را شرح دهید -5مراحل روشهای گزارش گیری،نمونه گیری و عناصر از پیش تعین شده و زمان سنجی را نام ببرید 235 تعریف کارسنجی کار سنجی یکی از تکنیکهای مطالعه کار است که به منظور افزایش ثمر بخشی سازمانی انجام می گیرد و عبارت است از بکار گیری روشهایی برای تعیین زمان انجام کار معین به وسیله یک فرد واجد شرایط در سطحی قابل قبول . 236 برخی از فوائد کار سنجی -1کمک به برنامه ریزی نیروی انسانی -2ایجاد امکان کنترل و ارزیابی کارکنان -3کاهش هزینه تولید و قیمت تمام شده کاال -4بهبود روابط کار -5کمک به برآورد بهتر قیمت کاالها یا خدمات و برآورد بودجه -6افزایش کار آیی -7و غیره 237 اصول کار سنجی -1در کار سنجی باید روش کار مورد بررسی و سنجش قرار گیرد نه کارگر یا کارمند -2روشی برای کار سنجی انتخاب شود که قابل درک و بکار گیری باشد . -3هزینه کارسنجی با منافع حاصل از پذیرش و اجرای آن مقایسه و در صورت بیشتر بودن منافع آن انجام شود . 238 پیش نیازهای کار سنجی -1اصالح و ساده سازی روش کار قبل از کار سنجی -2عالوه برروش کار وسایل و ابزار کار نیز مناسب واستاندارد باشد. -3در مورد روش ساده شده بایستی آموزش کافی به کارکنان داده شوتد تا بتوانند آن را بکار برند . 239 فن بررسی حرکات فن بررسی حرکات دقت در کلیه حرکاتی است که برای انجام یک کار صورت می گیرد .هدف از این کار حذف حرکات اضافی و زائد ،تشخیص حرکات مورد نیاز و در نهایت افزایش کار آیی کارمند و کارگر است . 240 مقاصد اساسی فن بررسی حرکات -1حذف حرکات زائد -2تقلیل خستگی ناشی از حرکات اضافی -3برطرف کردن نقائص و نارسایی های محیط فیزیکی کار (مثل نور ناکافی،رطوبت و غیره ) 241 مراحل بررسی حرکات -1انتخاب کار مورد نظر -2انتخاب فردی که در نظر است کارش بررسی شود -3بررسی حرکات فرد در حین کار ،دفعات و ثبت آنها -4تعیین زمان انجام هر یک از حرکات -5تجزیه و تحلیل حرکات انجام شده (با طرح سواالتی از چرایی و چگونگی کار ) -6حذف ،ترکیب و تغییر حرکات در صورت لزوم -7تعیین حرکات مورد نیاز 242 برخی از روشهای کار سنجی -1روش استفاده از سوابق گذشته -2روش گزارش گیری -3روش نمونه گیری -4روش زمان سنجی -5روش عناصر از پیش تعیین شده 243 روش استفاده از سوابق گذشته دراین روش سوابق و اطالعات مربوط به گذشته مبنای کار سنجی فرض می شود و با توجه به حجم کار موجود نسبت به پیش بینی مدت زمان الزم و تعداد نیروی انسانی مورد نیاز برای انجام کارها اقدام می گردد . 244 مراحل روش استفاده از سوابق گذشته -1تعیین کار مورد نظر جهت اندازه گیری -2تهیه لیستی از وظایف مربوط به کار -3تعیین واحد زمانی انجام کار با توجه به نوع و ماهیت کار (روز ،هفته،ماه ،سال) -4تعیین حجم کار انجام شده در واحد زمانی منتخب -5محاسبه واحد زمان کار با در نظر گرفتن حجم کار انجام شده در واحد زمان وتعداد نیروی انسانی بکار رفته از طریق فرمول زیر حجم کار =واحد زمان کار تعداد نیروی انسانی 245 روش گزارش گیری دراین روش هر یک از کارکنان آنچه را در طی روز انجام می دهد در لیست وظایف روزانه یا فرم مناسب دیگری درج می کند و در پایان واحد زمانی تعیین شده (مثًال پایان هفته )گزارشی از کل کارهای انجام شده تهیه و در اختیار آنالیست قرا ر می دهد و آنالیست از اطالعات بدست آمده می تواند میانگین آنها را تعیین و مبنایی جهت استاندارد بدست آورد . 246 مراحل روش گزارش گیری -1تعیین کار مورد نظر برای اندازه گیری -2توجیه کارکنان در مورد روش و جلب همکاری آنها -3تهیه فرمهای مربوط به جمع آوری اطالعات (لیست وظایف ) -4توزیع و جمع آوری فرمها -5استخراج اطالعات از فرمها -6تعیین واحد زمان انجام کار با توجه به نوع و ماهیت کار -7تعیین حجم کار انجام شده در واحد زمانی منتخب – 8محاسبه واحد زمان کار یا تعدیل وتصحیح آن و انتخاب استاندارد نهایی 247 روش نمونه گیری براساس این روش می توان کار کارکنان را بطور تصادفی در فواصلی مورد مشاهده قرار داد و عملکرد نمونه را نسبت به کل تعمیم داد. 248 مراحل روش نمونه گیری -1تعیین کار مورد نظر جهت اندازه گیری -2آماده سازی وسایل کار -3مشاهده کار بطور تصادفی و به دفعات مکرر -4ثبت نتایج مشاهدات -5تقسیم نتایج حاصله بر تعداد دفعات مشاهده -6تعدیل و تصحیح رقم بدست آمده بمنظور نزدیک کردن آن به واقعیت -7تعیین استاندارد نهایی 249 روش عناصر از پیش تعیین شده براساس این روش در کارهای مختلف اجزای همانند و حرکات مشابهی وجود دارد که زمان الزم جهت انجام آنها را می توان از قبل تعیین کرد و برزمان سایر اجزای کار افزود و زمان استاندارد کلی کار را بدست آورد . 250 مراحل روش عناصر از پیش تعیین شده -1تعیین کار مورد نظر جهت اندازه گیری -2مشاهده عملیات و حرکات اصلی الزم برای انجام کار -3حذف حرکات زائد و ساده سازی روش کار -4تعیین زمان انجام حرکات مورد نیاز از جداول مربوطه -5تعدیل زمان با در نظر گرفتن اضافات مجاز -6تعیین استاندارد نهایی کار 251 روش زمان سنجی این روش یکی از روشهای دقیق و علمی کار سنجی است که در آن کار را به اجزایی تقسیم و زمان انجام هر یک از اجزا را بطور دقیق و با کرنومتر اندازه می گیرند . 252 مراحل روش زمان سنجی -1تعیین کار مورد نظر جهت اندازه گیری -2تقسیم کار به اجزا -3ساده سازی و بهتر سازی روش انجام هر یک از اجزا -4آموزش روش کار به افرادی که قرار است کارشان اندازه گیری شود -5جلب اعتماد و همکاری افراد برای کار سنجی -6اندازه گیری زمان انجام هریک از اجزا و ثبت آنها ادامه در اسالید بعدی 253 ادامه مراحل کار سنجی -7تعیین زمان نرمال انجام کار ()NT -8محاسبه اضافات مجاز ()A -9تعدیل زمان بدست آمده و تعیین استاندارد نهایی انجام کار با فرمول ذیل زمان استاندارد =) ST. NT(1+ A اضافات مجاز =100 زمان نرمال انجام کار =NT ‏ST ‏A 254 جزوه ایجاد وگسترش سیستم های اطالعاتی هدف کلی - :آشنایی با مراحل ایجادو گسترش سیستم های اطالعاتی در سازمان -کسب مهارت در برنامه ریزی سیستمی 255 هدفهای رفتاری -1چرخه ایجاد و گسترش سیستم های اطالعاتی را توضیح دهید -2فرمول نمادین برنامه ریزی سیستمی را مصور سازید -3ارتباط سیستمهای اطالعاتی را با تکنولوژی اطالعات مشخص کنید -4معیارهای مورد استفاده در برنامه ریزی سیستمی را تعیین کنید -5روشهای تجزیه و تحلیل سیستم های اطالعاتی را توضیح دهید مراحل ایجاد و گسترش سیستم های اطالعاتی 256 -1برنامه ریزی -2تجزیه و تحلیل -3تعیین چهارچوب مفهومی و طراحی کلی سیستم -4ارزیابی و گزینش -5تعیین چهار چوب وظیفه ای یا طراحی تفضیلی -6آزمون سیستم -7پیاده سازی و اجرای سیستم 257 چرخه زیست سیستم تجزیه و تحلیل برنامه ریزی طراحی کلی نگهداری اجرا ارزیابی و گزینش آزمون طراحی تفضیلی 258 عوامل پنجگانه امکان پذیری یک سیستم -1امکان پذیری فنی -2امکان پذیری اقتصادی -3امکان پذیری قانونی -4امکان پذیری عملیاتی -5امکان پذیری زمانی