صفحه 1:
٠ در يك قطره جكان به ازای دبی های 6 و لیتر در
ساعت به ترتیب فشار مورد نیاز 2" و 9 متر است. اگر
فشار. 0 متر باشد دبی چند لیتر در ساعت است.
* در صورتی که ظرفیت حجمی رطوبت خاک قبل و بعد از
آبیاری به ترتیب 00 و 200 درصد ath شعاع پیاز
رطوبتی برای دریپر با دبی 60 لیتر در ساعت پس از
مدت 6) ساعت چند سانتی متر است؟ (خاک حداکثر تا
(OO سانتیمتری خیس شده است).
صفحه 2:
طراحی سیستم های آبیاری قطره ای
مدرس: دکتر خالدیان
990«
صفحه 3:
عوامل موثر در برنامه ریزی آبیاری قطره ای
* درصد مساحت خیس شده: نسبت مساحت خیس شده به مساحت کل
مزرعه
٠ باغات و موكارى ها
- درصد مساحت خيس شده يك سوم تا دو سوم است
- در مناطق مرطوب سطح خيس شده مى تواند از يك سوم هم كمتر باشد.
- هر جه مساحت خيس شده كمتر باشد هزينه كمتر است زيرا قطره جكانهاى
كمترى بكار رفته است
- هر چه مساحت خیس شده کمتر باشد رفت و آمد کارگران و ماشین الات
در حين آبیاری سهل تر است.
- هر چه مساحت خیس شده کمتر باشد کنترل علفهای هرز آسانتر و تبخیر از
سطح خاک کمتر است.
صفحه 4:
- چنانچه مساحت خيس شده کوچک باشد این خطر هست که اگر
سیستم به هر دلیل برای مدتی قطع گردد خاک بیش از اندازه
خشک شده و گیاه از این نظر صدمه خواهد دید.
با مساحت خیس شده کمتر حجم آب ذخیره شده در خاک
بخصوص در خاکهای شنی کاهش می يابد.
- در مورد درختان میوه اگر مساحت خیس شده کوچک باشد ريشه
ها در سطح خاک کمتر و در فضای کوچکتری گسترش یافته و
لذا گیاه لنگر خود را از دست می دهد در این وضعیت درختان
نمی توانند در مقابل باد مقاومت کنند.
صفحه 5:
عوامل موثر در برنامه ریزی آبیاری قطره ای
٠ گیاهان ردیفی
در زراعت های ردیفی درصد مساحت خیس شده در آبیاری
قطره ای سطحی و زیر سطحی نقریبا 06060 درصد سطح زمین
است.
صفحه 6:
- بالا بودن درصد مساحت خیس شده باعث گسترش زیاد ريشه ها
شده و گیاه از بارندگی حداکثر استفاده را بعمل می آورد.
- در زراعت هایی مثل سیب زمینی و گوجه فرنگی که با روش
قطره ای آبیاری می شوند اکثرا تمام سطح زمین مرطوب
نمی شود.
— تعیین عمق پخش Gl (مبل) توسط قطره چکانها براساس درصد
خیس شده زمین (رم۳)) صورت می US
صفحه 7:
صفحه 8:
wy تابعیاز وضعینف یزیک خاک لستو رر6.() بهترین ف اصله برلی
همپوشانیسطح خیسشده قطره چکانها میباشد
ew
٩, | ۰
چگونگی همپوشانی سطوح خیس شده در تطره چمکانهای روی یک خط لاترال
صفحه 9:
درصد مساحت خيس شده
Ge<O.Ow +
NpSew.
Pw=1090 8”
ee کر
م() : تعداد قطرم چکانبرلیهر درختیا گسیام
abel: Ge بینقطره چکنها در طوللوله لاترابل
ررر : عرضخیسشده زمیندر طوللاترابل
Gp : فاصله درختانیا گیاهانرووردیف
9) : فاصله بینردیف هایگیاهی
: نسبتسطح سایه لنداز گیاه (لعشار)
صفحه 10:
رر220.0) ۰
لف 00( رم
SpSrPd
ع( : تعداد قطرم چکانب رلیهر درختیا گیام
۲ : فاصله بینقطره چکانها در LIBYA sb
رب : عرضخیسشده زمیندر طوللاترابل
م8 : فاصله درختانیا گیاهانرویردیف
9) : فساصله بینر دیف هیگیاهی
: نسبتسطح سایه لنداز گیام (لعفار)
صفحه 11:
٠ در يك باغ فاصله ردیف های گیاهی و فاصله گیاهان از
یکدیگر 9 متر می باشد. عرض خیس شده توسط قطره
چکان .4 متر. و سایه انداز گیاهان 060 درصد می باشد.
برای آنکه درصد خیس شده زمین بیش از 00 درصد
باشد» حداقل چند قطره چکان برای هر درخت باید در نظر
گرفت؟
صفحه 12:
٠ ب 2ب
۰ م 9عوی)
* Pd=O.0
w=. w
* Pw299% => Pw 20.99
NpSew.
Pw=100— pd
* Ge=O.Ow=0.0((.)=0.00
0.66 (©.0.6©*0.0(/)6*2*0*م<)
٠ عم << 666 26ج(
0*ت*0*0.6©*0.0(/)6) 000 درم .©(- 60
صفحه 13:
سيستم دو لاترالوی4 فاصله Ce
Se<0.8w 19 +2 95 5) لاوم ررح
2(Pd)(SpS3
Pw=100022" NA Se<0.80
Pd(SpS3 ۳" "~~
Ge>O'e << G’e=Gr
صفحه 14:
90-0 1 a
شکل ۱۷-۷ چگونگی همپوشانی سطوح خیس شده در آرایش دو لاترالی
صفحه 15:
در قطره چکانهای میکروجت و میکرواسپریرها سطح خیس شده
از معادله زیر بدست می آید:
NpAs+ (Ps) Sd 2]
Pw=10Qn POF 9°94 See0.8w
SpSrPd
chu: Os خیسشده توسط لسپریر
۶<) : محیط دلیرم خیسشدم
جز داخل کروشه بصورت زیر توصیف می شود:
Se_aw + wSe_aww, و5
2 4 2 2 2
As+ (P3)
رن قطر دليره مربوط به ج09 لست
صفحه 16:
شوری در سیستم های آبیاری قطره ای
پارندگی نمک ها رایه
منطقة ريشه هأ مى راند
شکل ۱۸-۷ _ تجمم نمک هر اطراف پیاز رطویتی
صفحه 17:
رابطه کاهش محصول و شوری آب
r= Yactual_ (EC@max ECw
Ypotential(EC@max (ECémin
: نسبتک اهشمحصول(لعشار)
اسجسی ۷ : مقدار محصولتولیدیدر شرلیط لستفادم از لبشور
م۷ : مقدار محصولتولیدیدر صورتیکه شور نباشد
رم : هلینا لکتریکیآبلبیاری
ox(EOr) : هدایت الکتریکی عصاره اشباع خاک در وضعیتی که
محصول کاملا از بین برود (00 میلی موس بر سانتیمتر)
(02))هبب : هدایت الکتریکی عصاره اشباع خاک در وضعیتی که
محصول کاهش عملکرد پیدا نکند (0.() میلی موس بر سانتیمتر)
٠ COw<e(CCr)wia
صفحه 18:
جدرل ۱۰-۷ مقادیر میم( نون( برایگیامان مختلف جهت استفاده در
طراحى آبيارى قطرماى (.©7 يرحسب ميلى موس بر سانش مر است)
صفحه 19:
نیاز آبشویی
رل )ار ۱2)را ۰
* ۱ : نیاز آبشوییدر شرلیط آبیاریقطره لی(لعشار)
٠ 20 : هلينًالكتريكى ]ب ابيارى
٠ 602 : هلينالكتريكىآبىكه از منطقه ريشه ها مى
گذر 9
GOd=C (CCr) wax ۰
LREECCw/S (CCr) wax *
صفحه 20:
نیاز آبشویی با ضریب اطمینان بالاتر
ECw
خر[
2۸ 60۳۵1۲911
صفحه 21:
* شوری آب در یک طرح قطره ای که برای یک باغ گردو
پیاده شده است» یک میلی موس بر سانتیمتر است. نیاز
آبشویی را حساب کنید.
۵ ۵-(02(0/)۵*۵)) اسر ۰
(ECe)\wrrCEOw] واسن۱,۲2
4*06 0/]*0-
صفحه 22:
نیاز آبیاری در سیستم قطره ای
+ ۵ a Pd
۰ ۳۵ : نیاز آبیدر سیستم قطرم لی
* ) : درصد سطح سایه لنداز (از صفر تا 400)
٩ * : تبخیر و تعرقروزانه گیاهییا پوششکامل
در مام پیکمصرف
صفحه 23:
پوشش کامل گیاهی
شکل ۷و
30 40 60 60 70 0
(Pa) ds Aedes nd
تغييرات ضریب کاهش تبخیر - تعرق نسبت به «رصد سطح سايه انداز
ضریب کاهش تبخیر
Be
صفحه 24:
شکل ۲۰-۷ سطح سایهانداز گیاه در بافات میوه در هنگام حداکثر رشد
صفحه 25:
کمبود فصلی آب
۰004 ۵4
* Du=(O-Pe-Os)(O.d Pa)
۰ <) : بارندگیموثر
٠ 005 : ذخيرم رطوبتیخاکدر لبتدلوفصل
صفحه 26:
عمق خالص آبیاری
MAD Pw
x= Ty Gg M42
Ox 1 حدلكثر ja ly a Ss el pallage هر نوبتدادم شود
(میلیمتر)
0 : حدلکثر تخلیه مجاز (درصد)
0( : ظرفیتف گهداریآبدر خاک(میلیمتر در متر)
,1 : عقريشه ه (متر)
رر<) : درصد مساحتفیسشده
صفحه 27:
* دور آبیاری
ل ۳ ۰
* دور آبیاری به عدد صحیح پایین تر روند می شود.
* مقدار اصلاح شده عمق خالص آب
(۰()۶)عو ٠
صفحه 28:
نیاز ناخالص آبیاری
> ۰
:)1-00 ۰
* ۳ : نسبتانتقال
٠ 0200 : ضريبيكنولختوي خثر
LR>O.d *
dedDO[de/EO(1.0-LR)] +
جدول ۱۱-۷ نسبت انتقال (:1) در خاکهای مختلف بر استفاده در معادله ۴۱-۷
پافت خاک
Sp Cae متوسط
انا 10 10
410 كمد ما
10
10 105
صفحه 29:
حجم ناخالص آب برای هر گیاه در هر روز
* G=d.6p.Gri
٠ 5) : حجم ناخا صآبمورد نیاز هر گیام (لیتر در روز)
٩ * : عمقن اخا اصلبیاری(میلیمتر)
۰ 6 : فاصله ردیفظ (متر)
۰ ۳ : ف اصله گیاهان(متر)
۶ ۴ : دور لبیارع(روز)
صفحه 30:
مدت زمان آبیاری
(موح0))/ 2 هك ٠
: دبىوقطره جكان(ليتر » fels
ع0 : تعداد قطره جكانها
105 : مدآبیاری(ساعتهر روز)
© : حجم ناخا ا سلببراءئهر كيام (ليتر در روز)
صفحه 31:
جدول ۱۲-۷
طبتهیندی
استاندارد طبهبندی تطره چکانها بر اساس ضریب تغییرات 4
قطره چکانها: میکروجتها
اسپری برها
v< 005
<v < 007 005
1 > 40> 00
كله > ,> 0.11
015 >
لولههای تیپ و سایر
نایم خطی
0۱۰۱۰۵
o2<v<03
orev
صفحه 32:
* ضریب تغییرات سیستم
Vv _
V,
VNp
۰ مثلا اگر ضریب تغییرات قطره چکانهای یک کارخانه 8) درصد
و حداقل قطره چکانهایی که برای هر درخت بکار می رود 4۶
باشد» ضریب تغییرات سیستم 0 درصد است.
+ 006/6۳۹۶۵۵
صفحه 33:
ضریب یکنواختی پخش آب برای طراحی
يوليو(يءلت0-0.8) 200-0000 ۰
+ ,» : حدلقلدبىمحاسبه شده از روىفشار موجود در سيستم
(شكلص ©©0)
+ ,ب : متوسط دبیمحاسبه شدم از رویفشار موجود در سيستم
(شكلص ©©0)
+ CO=OO(L.0-4.8P (O(O'p)” مولب
صفحه 34:
له |
شکل ۲۱-۷ نمونهای از توزیم فشار در یک زیر واحد آبیاری قطرهای
صفحه 35:
05-7 هگم
NsSpSr
ج) : ظرفبتسیستم (لیتر در شانیه)
8 : مساحتزمینت حتآبیاری(هکتار)
<() : تعداد لیستگاههاییکه همزمانکار میکنند
9) : ف-اصله بینر دیف هایگ یاهی(متر)
مب : متوسط دبیقطره چکانها (لیثر در ساعه
: تعداد قطرهم جكاناختصاصىهر كيام
م8 : فاصله درخته رویردیف(متر)
صفحه 36:
Qs= 2.7 و 42
NsSeSI!1
ot=27785
Qs
05 : تعداد ساعاتكاروسيستم در طولف صل(ساع
05 : حجم لبمورد نياز در طولفصل(متر مكعدك
صفحه 37:
گام لصلیطر لحی9
جمع آوری داده ها و اطلاعات مربوط به زراعت یا باغ مورد
نظر (گیاه)» خاک آب و هواء ناهمواری زمین» مقدار آب کیفیت
آب» شکل و ابعاد زمین و چگونگی دسترسی به منابع مختلف از
جمله کارگر و نیروی انسانی و بازار
انتخاب قطره چکان و تعیین چگونگی پخش آب به نحوی که بین
39 تا 6/8 درصد سطح زمین خیس شود.
= در این مرحله تعداد قطره چکان اختصاصی هر گیاه مشخص می شود.
- _ با استفاده از آزمایشات صحرایی عرض خيس شده يا قطر دايره بياز
رطوبتی مشخص می گردد.
صفحه 38:
محاسبه بی۳ و و ۳۵»
OS LPO) FY: FEISS Gs GEG! درصد) و
تخمین نسبت انتقال (4 تا 0.0)
محاسبه نیاز آبشوپی
تعیین عمق ناخالص آبیاری
تعیین حجم ناخالص آب مورد نیاز هر گیاه در هر روز
@=d.Sp.Gri’
تعیین ساعات کاری در هر روز برای هر ایستگاه یا هر
زیر واحد در دوره Say
Pa=C/Op.qa
صفحه 39:
* تعیین تعدادایستگاههایی که با هم کار می کنند
- اگر | Os=d ath Du=CP
-اگر ۲ ۳208 باشد» 5 Os= or
- اكر | ۳0 باشد» 9 « 0-و()
۶ مقادیر 0() و مب را طوری اصلاح کنید 48 Tas
مساوی یا کمی کوچکتر از 00.0 ساعت باشد.
٠ با داشتن مب حداقل مجاز برای دبی قطره چکان مب را
بدست آورید.
[ز .1.0-0) 000 0(/]1 0 )سدس ٠
صفحه 40:
بار فشار متوسط و حداقل بار فشار را بدست آورید
۳( )م۱
مقدار مجاز تغییرات بار فشار را محاسبه کنید. این مقدار
نباید از OG برابر اختلاف فشار مینیمم و فشار متوسط
AWs=0.S(ke-ka) ۰
مقادیر 5() »65 و ) را بدست آورید.
اندازه و طول لوله های اصلی» نیمه اصلی و لاترالها را
بدست اورید.
صفحه 41:
قرار است باغ میوه ای در زمینی به ابعاد 6۳9*069
متر احداث گردد. برای این باغ» آبیاری از نوع قطره ای که
هر درخت به وسیله چهار عدد قطره چکان آبیاری خواهد
شد منظور شده است. شرایط طراحی زیر برطبق احتیاجات
حداکثر یک درخت کامل می باشد (فشار سرویس در قطره
چکان 00 مترء نياز لب مصرفى در دوره پیک 6 میلیمتر
بر روزء راندمان کاربرد آب 60 درصده زمان کار سیستم
0 ساعت بر روز و تراکم درخت 06000 عدد در
هکتار). تعداد قطره چکانهای مورد نیاز چقدر است؟
صفحه 42:
* O=(FOS*CSSMOOOO)\(CSO)
(#)=aaqo?
صفحه 43:
د © 0 5
درصد مساحت خيس شده براى آبيارى قطره اى در
باغات مركبات شمال كه طى فصل آبيارى بارندكى قابل
توجه مى باشد برابر است با:
CO%
SO% .
30%.
9009/6 .
صفحه 44:
٠ در یک تاکستان فاصله درختان 6۶ متر با پوشش گیاهی
0 درصد» ضریب درصد پوشش زمین برابر است با
9 درصد. تبخیروتعرق روزانه اوج 0 میلیمتر برای
آبیاری سطحیء راندمان کاربردی قطره ای 00 درصد؛
زمان آبیاری ©0) ساعت در شبانه روز و تعداد قطره
چکان در اطراف هر درخت © عدد می باشد؛ معین نمایید
مقادیر آبدهی برای هر درخت و آبدهی هر قطره چکان چه
مقدار است؟
صفحه 45:
* FET.O.Pw
+ E(C/O.O\(F*R\(O.RS)=PC tilde
١ الس 0-0 /)026*0(-© tify