بنام خدا مفهوم ارتباطات ارتباطات معادل واژه ) communicationsميباشد(. ارتباطات يك فرايند اجتماعي و دو طرفه است كه در آن اطالعات مبادله شده و نوعي تفاهم بين طرفهاي ذينفع ايجاد ميشود . 1 علت برقراري ارتباط تامين نياز اطالعاتي و در نتيجه تاثير گذاري بر فرد يا گروه مقابل ميباشد . 2 اجزاي فرايند ارتباطي .1منبع .2رمز گذاري و ساختن پيام .3كانال ارتباطي .4گيرنده ورمز برداري .5بازخورد .6اختالالت 3 -1منبع 4 •منبع يا فرستنده ،صادر كننده پيام است چرا كه داراي احساس وتفكر ميباشد . دهد •منبع مسئو ليت تهيه پيام ،رمز گذاري پيام و انتخاب نوع كانال ارتباطي را به عهده دارد. •و از ويژگيهاي منبع پيام اعتبار آن ميباشدتااثر بخش باشد و ميزان اين اعتبار ميتواند گيرنده را تحت تاثير قرار دهد -2رمز گذاري و ساختن پيام 5 • فرايندي است كه طي آن انديشه يا احساس به عالئمي قابل فهم بين فرستنده و گيرنده ،از قبيل كلمات ،عبارات تبديل شده و به عقيده فرستنده ،معني درست را به گيرنده مورد نظر انتقال ميدهد. • اين عاليم بر اساس معقوليت،پيوستگي ومطابق با رسانه و هدف ارتباطي مرتب ميشود زيرا عمل رمز گذاري بايد بر حسب رسانه • از انجايي كه هميشه مفاهيم بايد در قالبي قرار گيرند تا انتقال پيدا انتقال دهنده و خصوصيات گيرنده مرتب شود . كنند ،زبان نقش قالبي است براي مفاهيم ادراكي و احساسي .در رمز گذاري زبان محصول تفكر و احساس ميباشد.يعني تفكر و احساس به شكل زبان حاصل ميشود (. ) Language as a product 2-2عوامل موثر بر رمز گذاري •مهارتهاي ارتباطي ( :مهارتهاي گفتن و نوشتن) •نگرش واعتقادات • دانش • نيازهاي 6 6 -3كانال ارتباطي 7 • كانال مسيري است كه پيام ازآن عبور مي كند .و هرگاه كانال بصورت وسيله اي باشد به عنوان رسانه تعبير ميشود . • در اين مرحله زبان به عنوان وسيله ميباشديعني بصورت همان گفتگوي شفاهي و ارتباط مكاتبه اي است (. )Language as a tool •استفاده از رسانه مناسب به هدف ارتباطي بستگي دارديعني اگر هدف پيام ادراك تعقلي است ومستلزم عمل آتي ويا كلي است استفاده ازرسانه نوشتاري توصيه ميشود و اگر هدف پيام ادراك احساسي وبازخورد آني مثل توبيخ ها ،تشويقها و حل و فصل منازعات است استفاده ازرسانه گفتاري توصيه ميشود. 1-3انواع كانالهاي ارتباطي .1كانال ارتباطي رسمي (ارتباط عمودي از باال به پايين يا ارتباط از پايين به باال ) .2كانال ارتباطي غير رسمي (ارتباط افقي ) 8 2-3انواع رسانه .1رسانه هاي ديداري (نامه ،تلويزيون وفيلم )... .2رسانه هاي شنيداري (گفتگوي شفاهي ،راديوونوار) ... 9 -4گيرنده ورمز برداري گيرنده پيام را دريافت ميكند واز طريق همگون سازي و تعبير پيام را رمز گشايي ميكند.چشم و گوش گيرنده، اندامهايي هستند كه پيامها را دريافت ميكنندو به مغز جهت رمز گشايي مي فرستند و به نسبت دانش ،نگرش، تعصبات ونياز به پيام معني ميدهند . 10 4-1عوامل موثر در رمز برداري 11 • مهارتهاي ارتباطي ( :مهارتهاي شنيدن و خواندن ) • نگرش واعتقادات • دانش • نيازها -5بازخورد 12 • گيرنده درمقابل دريافت پيام از خود عكس العملي نشان ميدهد .وبه عبارتي ديگر به منبع ميگويد كه پيام دريافت و فهميده شد .بازخورد ميتواند از طريق واژگان،لحن كالم وارتباط غير كالمي صورت گيردو ميزان دريافت و فهم پيام رانشان ميدهد . • هرگاه گيرنده پيام نسبت به كشف پيامهااقدام نمايد واز خود باز خورد نشان دهد بعنوان گيرنده فعال ودر غير اين صورت گيرنده غير فعال ميباشد . -6اختالالت 1 3 از آنجا كه برقراري ارتباط در خالء صورت نمي گيرد؛ پس هر كدام از مراحل فراگرد ارتباطي با اختالل احاطه شده است .اختالالت عبارتند از هر نوع فعاليت ،شخص يا چيزي كه موجب بر هم زدن و يا مانع ارتباط شود . انواع اختالالت 1 4 .1ا ختالالت نرم افزاري _ اين نو ع اختالل مربوط است به منبع پيام و گيرنده پيام .عدم داشتن مهارتهاي نوشتن ،گفتن ،شنيدن ،خواندن ،دانش محدود ،نگرش محدود و نياز خاص منبع پيام ،وضعيت عاطفي وجسماني نامطلوب موجب گزينش انتخابي پيام و اختالل به كانل پيام نو ع گيرنده_ اين افزاري سخت اختالالت ميگردد. توسط انتخابي -2ادراك ارتباطي مربوط است .نظير مسيرهاي فيزيكي، الكترونيكي كه پيام را مخدوش مينمايند . _3اختالالت ساختاري _ اين نوع اختالل به ساختار سازمان مربوط ميشود .به هر ميزان سازمان داراي سلسله مراتب بلندي باشد باعث عدم جريان سالم ارتباطات درسازمان ميگردد .به عبارت ديگر جريان ارتباط تحت كنترل مسئوالن قرار ميگيرد و بر اسا س ادراكات ،نيازها و دانش آنها از پيام ،پيام دچار دگر گوني ميشوند . شيوه هاي ارتباطي 15 فرايند ارتباطي از لحاظ محتوا از سه نوع شيوه تبعيت مي ارتباطاز : الف )عبارتند كند كه ابزاري _اين نوع ارتباط ،يك ارتباط ابزاري بوده و با استفاده ازابزاري چون نامه ،تصوير ونوار برقرار ميگردد .متداولترين ارتباط ابزاري در سازمانها ارتباط مكاتبه اي است؛مثل نامه ها ،يادداشتها ،دستور العملها و فرمها . مزاياي ارتباط مكاتبه اي(ابزاري) _1براي مدت طوالني قابل نگهداري ميباشند _2داراي سنديت زيادي مباشند. _3داراي اثر بخشي زيادي ميباشد 16 كاستيهاي ارتباط مكاتبه اي (ابزاري) 17 _1وقت گير بودن آن _2نداشتن بازخورد مطمئن (‌اينكه آيا پيام دريافت و تفهيم شده است يا خير ؟ ) ّب -ارتباط كالمي 1 8 • اين ارتباط در سخنرانيها و گفتگوهاي غير رسمي بصورت گفتگو به همراه ارتباط غير لفظي جهت تاثير بيشتر برمخاطب بكار مي رود. •ارتباط كالمي گسترده ترين ارتباط سازماني است .مديران در عمل ارتباط گفتاري را بيشتر از ارتباط نوشتاري ميپسندند . ارتباط كالمي از اين حيث اهميت دارد كه : -1وقت گير نيست -2داراي بازخورد آني ميباشد انواع ارتباط كالمي 19 • گفتگو با _( )talk withاين ارتباط رايجترين نوع ارتباط بوده و بصورت گفتگوي بين دو يا چند نفره متقابل ميباشد وداراي اثر بخشي وميزان بازخورد زياد ميباشد . • گفتگو به ( _)talk toاين ارتباط بصورت ارتباط يك نفر با چند نفر ،بصورت سخنراني ميباشد . ج) ارتباط غير كالمي 20 • فعاليتها يي چون حركات و وضعيت بدن شامل ارتباط نظري ،حركات سر و دست ،حاالت صورت ،طرز ايستادن .و نشستن كًال حكايت از زبان اندام را دارند . • مقوله هاي فرا زباني كه در بر گيرنده كيفيت هاي صدا ميباشند از قبيل سرعت گفتار،لحن ،ريتم و قدرت صدا كه به طريق اينها ميتوان آرمش ،اضطراب ،اعتماد ، اشتياق وساير حاالت روحي را به گيرنده القا كرد وتوانايي شخص را براي نفوذ به افراد بيشتر كرداز نوع ارتباط غير كالمي ميباشند. • ارتباط غير لفظي تقريبًا با ارتباط كالمي همراه است و آن را تقويت ميكند و بايد با آن هما هنگ باشد .مثًال از گفتار رييس چنين بر مي آيد كه عصباني است . شبكه هاي ارتباطي 21 شبكه هاي ارتباطي الگو هايي هستندكه ارتباطات رسمي و غير رسمي در چهار چوب آنها بين افراد مبادله ميشود . شبكه هاي ارتباطي شامل چهار فرم متداول ميباشند كه تفاوت شبكه هاي ارتباطي در ميزان تمركزوعدم تمركز ميباشد : انواع شبكه هاي ارتباطي 22 _1شبكه چرخي _اين شبكه ارتباطي داراي سلسله مراتب دو سطحي است ومتمركز ميباشد .وهر عضو ميتواند فقط با عضو ديگر در ارتباط باشد . _2شبكه زنجيري _ در اين شبكه اعضاي اول وآخر تنها با يك عضو ارتباط برقرار كنند ولي سايرين مي توانند با اعضاي قبل وبعد خود ارتباط برقرار كنند .شبكه ارتباطي زنجيري از لحاظ تمركز بعد از شبكه چرخي قرار دارد . _3شبكه دايره اي _ اين شبكه نمادي از يك ارتباط غير متمركز است و فرصت ارتباطي به هر يك از اعضائ ميدهداين نوع از شبكه ارتباطي در گروه هاي كميتهاي مشاهده ميشود در شبكه دايره اي هر عضو ميتواند با دو عضو طرفين خود ارتباط برقرار كند .و محدوديت اين شبكه نسبت به دو شبكه قبلي كمتر ميباشد . _4شبكه همه جانبي يا ستاره اي _اين نوع شبكه موانع ارتباطي 23 • گذراندن از صافي :يعني نظارت بر اطالعات به وسيله فرستنده، به گونه اي كه براي دريافت كننده مطلوبتر باشد .عامل موثر بوجود آورنده ،سطوح سازماني است . • ادراك انتخابي :گيرنده بر اساس احتياجات ،نگرش ،تجربه ، زمينه وديگر صفات شخصي به انتخاب خويش مي بيند و ميشنود • عوطف :چگونگي احساس گيرنده در زمان دريافت پيام بر تفسير او از پيام تاثير ميگذارد .تفسير ما از يك پيام واحد به هنگام شادي و عصبانيت يكسان نيست . • زبان :كلمات براي افراد مختلف معاني متفاوتي دارند .مهارتهاي زباني ،سن ،تحصيل و زمينه فرهنگي متغيرهايي بديهي هستند كه بر زباني كه شخص بكار ميبرد تاثير ميگذارند • ارزيابي منبع :آيا منبع قابل اعتماد است ؟اينگونه ترديدها نسبت به منبع پيام اتالل ايجاد ميكند. راهكارهايي جهت سالم سازي ارتباطات 24 .1بايد از انواع ارتباطات در سازمان سود جست .همانند معلمان كه از روشهاي تدريس متفاوتي استفاده ميكنند .2واژه ها معاني واحدي را ندارند .به همين جهت طرفين بايد در معاني رمزها توافق داشته باشند. .3زبان را ساده كنيم ،يعني ساختاري كردن پيامها به شيوه اي باشد كه آن را قابل فهم و روشن سازد. .4از آنجايي كه رمز گذاري تحت تاثيردانش،اعتقادات ،تعصبات واحساسات فرستنده و گيرنده قرار ميگيرد؛ رهبر موثر از اين تاثيرات مطلع است بايد تاثيرات آنها را در پيام به حد اقل برساند . .5گوش دادن ،به مدير كمك ميكند تا در مورد نيازها ،حاالت و يا ميزان سطح عالقه مندي پيروان تصميم بگيرد . راهكارهايي جهت سالم سازي ارتباطات 25 -8به گوينده فرصت بدهيدوبيش از اندازه تحت تاثير لباس ،رنگ پوست يا جنسيت سخنران يا گوينده نباشيد . -9با اغراض وتعصبات خود كه از آنها آگاهي داريد مبارزه كنيد . -10به فكر هاي مفيد تكيه كنيد نه به سخنان زيبا . -11به گوينده بيش از انچه گفته باز خورد نشان دهيد. نتيجه گيري مطلوب مدير كالسي ايجاد يك معادله ارتباطي است .بطوري كه عمل رمز گذاري فرستنده برابر با عمل رمز برداري گيرنده باشد اما وجود متغيير هايي معادله نا برابري را ايجاد مينمايند ،و اين متغيير ها همان اختالالت موجود در فهم و ادراك فرستنده،كانال ارتباطي و فهم و ادراك گيرنده ميباشد . هرگاه اختالل از تك تك مراحل ارتباطي به حد اقل برسد ،اكثرسوء تفاهم ها جاي خود را به تفاهمها خواهند داد و معادله ارتباطي بين فرستنده و گيرنده و بالعكس برقرار خواهد شد . پایان

50,000 تومان