مقدمات مدیریت آموزشی

صفحه 1:


صفحه 2:
۰ . a e I ۱ ‏امروزه اذ تام و تولیدات مورد نباز جامعه را سازمانهای گوناگون فراهم می‌کنند. هر‎ * ‏سازمانی با آنجام دادن وظایف چندگانه با تخصصی. هدفهای عام یا خاصی را برای جامعه و مردم‎ ‏متحقق می‌سازد. این هدفها و وظلیف بسیار دشوارتر و پیچیدهتر از آنند که به‌وسیلهٌ یک فرد یا‎ al یک گروه کوچک تحقق‌پذیر و انجام یافتنی باشند. از این‌رو گردش امور زندگی وابسته به ما یساس ای که سم هزار آنهاست. یه و کدی( هرگاه که افراد انسان باهم — گس با هکامی ‎BS‏ ‏تعدادي از افراد به اقتضاي زندگی اجتماعي به همكاري مي‌پرد|زند, الگوي روابط ‎ee,‏ باورها و جهت‌گيريهاي مشترك به‌وجود مي‌آورند اسطلاح] ناآ ‎Bec), cls‏ 

صفحه 3:
مان عارك است از هماهنگي معقول تعدادي از افراد که براي تحقق هدف با منطور ‎oe‏ از طریق تقسیم وظایف و برقراري روابط منظم و منطقي به‌طور مستمر فعالیت *- سازمانهاه مش دالمنافع که در اصل به عموم اعضاي خود نفع ميرسانند. (مثلاء اتحادیه‌ها, باشگاه‌ها, آحزاب سياسي, انجمن‌هاي حرفه‌اي, تعاونیها). ۰ 2- سازمانهاي تجاري که در اصل به مالکان - مدیران خود. بهره مي‌رسانند (نظیر كارخانه‌هاي صنعتي, فروشگاه‌ها, بانکها, هتل‌ها). 8 ۰ 3-سازمانهاي خذماتي که در درجه نجسنت به مراجعان خود نفع مي‌رسانند (مثلاً ببمارستانهاي خصوصی لذارا حصوصی: بگاوهاه هو داري احعاعی) 4۰ -سازمانهاي ‎ee old,‏ که ‎mages‏ رابهره‌مند مي‌سازند (سازمان دولتي نظیر وزارت دفاع, مدارس دولتي. سازمان پلیس, سازمان آتش‌نشاني, سازمانهاي تحقيقاتي). 

صفحه 4:
* هنر انجام دادن کار به‌وسیله دیگران هماهنگ‌سازي منایع انساني و مادي در . — ۰فراگردمدیریت * نخستین بار سقراط از مدیریت به عنوان فراگرد اجتماعی یاد کرد فراگردی که متضمن یک سلسله وظایف و فعالیت و روابط متقابل است و مناسبات و روابط متقابل افراد در آن نقش اساسی دارد. 

صفحه 5:
*فراگرد مدیریت از دیدگاه * - برنامه‌ريزي يعني پيش‌نگري و تدارك وسایل براي عملیات آینده. سازماندهي يعني ترکیب و تخصیص افراد و منابع دیگر براي انجام دادن ‎ws‏ ‏۰ 3- فرماندهي يعني هدایت و جهت‌دهي افراد در انجام دادن كار. * - هماهنگي يعني بهم پیوستن و وحدت بخشیدن همه کوششها و فعالیتها. * 5-کنترل يعني رسيدكي به اينكه آيا كليه امور طبق مقررات و دستورات صورت مي‌گیرند يا نه. 

صفحه 6:
880 عثل .خاصي براي جل مسفلء با مش کل ویژه. كت رن ‎<a‏ ‏- دستيابي به‌راه‌حل‌ها وهای ,عم ° ارزشيابي و گزینش (اتخاذ:تصمیم) اجراي :۳۷ *ارزشيابي و گزینش راه‌حل * . هريك از راه‌حل‌هاء باتوجه به اهداف و منابع سازمان, تا چه اندازه واقع‌بینانه است؟ ۰ . هريك از راه‌حل‌ها تا چه اندازه به حل مشکل کمك مي‌کند؟ +3 اجراي هريك از راه‌حل‌ها, احتمالاً چه عواقب و نتايجي به بار مي‌آورد؟ ‎yao 4°‏ اجراي راه‌حل‌ها, چه مشكلاتي ممکن است پیش آید؟ 

صفحه 7:
۰ - تصمیمات فعمول, مطابق با عادات. قواعد یا زويه‌هاي معيني اتخاذ مي‌شوند. + 2 تصمیمات غیرمعمول, برعکس. تصديماتى الست که‌با مشکلات و مسائل غيرعادي و جدی. ۲ 3 دارد. ۰رهنمودهایم هم دراتخاذتصمیمات معمول سازمانی عبارتنداز : * هدف ها :هدف ها نتایج مطلوبی است که فعالیت سازمان در جهت آنها هدایت می شود . © استانداردها :معیارلی ملاكى كه بتوان چیزی را با آن مقایسه کرد استاندارد نامیده می شود * رویه هازرویه عبارت است از تعیین مراحل یا گام های متوالی پیوسته برای انجام یک وظیفه . * روش ها :روش عبارت است از تعیین چگونگی انجام هر یک از مراحل رویه . * مقررات:احکام صریحی که بیان می کنند شخص چه باید بکند یا نباید بکند مقررات نامیده می شود. ‎٠‏ خط مشی ها:رهنمود های کلی مهمی هستند برای تصمیمات و اقدامات سازمانی که در چهار چوب خاص ان ها مدیران می توانند هنگام تصمیم گیری از داوری و قضاوت شخصی خود نیز استفاده کنند 

صفحه 8:
*برنامه‌ريزي عبارت است از فراگرد تعیین و تعریف اهداف سازمان و تدارك ككدق وساي اقدامات © سای #0 تحتو القداف را میسرب )77 ۰ 2 ۰فراگرد برنامه‌ريزي ۰ تعیین اهداف و اولویت آنها (هدف‌گذاري). 9 بررسي و پيش‌بيني منابع و امكاناتي که به تحقق هدفها کمك مي‌کنند (پیش‌نگري). 5 تشخیص فعالیتها و اقداماتي که براي تحقق هدفها ضرورت دارند )5 تبدیل امكانات به اقدامات عملي دقيق يا بودجهبندي). 

صفحه 9:
93 ‏خط مشيها‎ oes ‏روش‌ها و ملاكهاي عملیات.‎ * هدفها سه نقش مهم برعهده دارند: ۶ هدفها معرف سازمان بوده موجودیت آن را در جامعه توجیه مي‌کنند, هدفها زمينه هماهنكي فعاليتهاي سازمان را فراهم کرده وظایف 0ن را بهم مرتبط مي سازند, ‎٠‏ هدفها ‎al ok‏ ملاكهاي ارزيابي عملكرد فردي و سازماني كمك ميكنند ‏“هدفهاي لفظ يو واقعي ‎ee‏ ال ف« 0025 10 كند هدفهاي لفظي 

صفحه 10:
tla ‏*تغییرهدف‎ 7 کییر هدق هااذر نتیچه کار و تجره# با هوق ها و تحت نا ثیر عوامل و نیروهای دا لت سازمان صورت مى ۰ ل ان یر یر 0000 است. *اهمیت هدف ها: ۰ ,هدف ها نه فعط جهت و غایت رفتار را معبین می کنند و بلکه در صورت داب بودن انگیره عاى تحقى ,105 1110 إقراد به وود ی او تلاوع آن ها به وان ملاک هاعر آرزش ‎me‏ ‏عملکره افراد ورسانظمهای کلی سنجش اثربخشی مدیریت مورد استفاده قرار می گیزند * ملاك‌هاي تعیین هدف * 1- هدفها باید سنجش‌پذیر باشند. ۰ 2- هدفها باید تحقق‌پذیر باشند. ۰ 3- هدفها باید پذ, باشند. ۰ 4- هدفها باید همخواني و توافق داشته باشند. 

صفحه 11:
= 8 پيش‌نگري عبارت است از فراگرد استفاده از اطلاعات گذشته و حال براي تخمين شرايط و رويدادهاي اينده. * بيش نكري دو مسئله مهم را براي برنامه ريز حل ميكند : ۰ - پیش بيني و تعیین فعالیاوندمات هو رو نظر براي تحقق اهداه parolee! ‏نر بيني و تمیاگتانع و امکانات یل حصول بای‎ “a فراگرد پيش‌نگري . 0 ۳ - شرایط و عواملي ‎s‏ بر تحقق موفقیت‌آمیز هدفها موّثرند, کدامند؟ اطلاعاني راجو راو مذكز در دست است؟ * 3- روش مناسب براي بيش بيني وضعيت هريك از عوامل مهم در آينده كدام است؟ 

صفحه 12:
<S duu a> 9° ء مرحله سوم در برنامه ریزی و بودجه بندی فعالیت ها و عملیات زمانی است . 59 روشهای مختلف برای بودجه بندی وجود دارد ‎٠‏ بودجه به زبان ساده سندى است كه مشخص مى كند كه جه مفدار از كل ماك ان به اهذاف خاصی احتصاص خواهد تام ‎a‏ ‎alwys 9‏ اصلی اجرای برنامه خط مشی است ‎bs.‏ مشی بازتاب ‏اهداف سازمان و رهنمود اجراى عمليات است كه جهار جوبى ‎AS‏ ‏برای تصمیم گیریهای عملیاتی فراهم می سازد. 

صفحه 13:
۰ انواع برنامه‌ها * طبقه بندی یک گروه از برنامه ها به فراوانی کاربرد و استفاده انها بستگی دارد. برنامه های ثابت یاپایدار به دفعات راهنمای عمل مدیران قرار می ند ‎٠‏ برنامه‌هاي کوتاه, ميان و درازمدت ‏* برنامه ها را بر مبنای دامنه زمانی انها نیز متوان طبقه بندى كرد از اين لحاظ سه نوع برنامه قابل تشخیص است: ‏* كوتاه مدت ‎٠‏ ميان مدت ‏* دراز مدت ‏* برنامه‌هاي راهبردي و عملياتي: ‏* برنامه‌هايي که در بالاترین سطح سازمان تهیه مي‌شوند برنامه‌هاي راهبردي عنوان مي‌گیرند و آنهايي که در سطوح پایین تهیه مي‌شوند به برنامه‌هاي عملياتي معروفند. 

صفحه 14:
*تعریف سازماندهي * جریان نظم و ترتیب دادن به کار و فعالیت و تقسیم و تکلیف آن به افراد به منظور 9 دادن کار و تحقق هدفهاي معین. ۰فراگرد سازماندهي 1- تشخيص فعاليتهاي لازم ‎sly‏ رسیدن به اهداف و اجراي خط مشي و برنامه‌ها. ۰ گروه‌بندي فعاليتها باتوجه به منابع انساني و مادي موجود و تشخیص بهترین طريقه استفاده کردن انها. ۰ 3- دادن اختیار عمل و حق دستوردهي و تصميم‌گيري براي انجام دادن كار به مسئول هر گروه. ۰ - ارتباط دادن واحدهاي گروه‌بندي شده به یکدیگر به‌صورت عمودي و افقي از طریق روابط احتیا, شبکه ارتباطي و نظام اطلاعاتي. 

صفحه 15:
*مباني تقسیم کار براي تشکیل واحدهاي سازماني عبارتنداز: ۰ - تعداد افراد * 2- کارکردها ۰ 3- زمان * 4- تولیدات یا خدمات ۶ - ارباب رجوع ۶ - موقعیت مكاني یا جغرافيايي * - فراگرد کار (مراحل عملیات) *تعریف هماهنگي * هماهنگي عبارت است از ب فراگرد ایجاد وحدت و يگانگي میان اهداف و فعاليتهاي واحدهاي تلف سازمان به ندوى و قافهاي سازمان بیظا فور تحقق يابند. 

صفحه 16:
حیطه بظال ی آندازه و وی وا ار را مشخص میکند ری ااصول ار گذیریت و حبظه نظارت ‎GAEL By co‏ و اندازه ‎POS Sil i>‏ کوچک باشد. *عوامل تعیین‌کننده حیطه نظارت: *- مدت زماني که صرف کار نظارت و سرپرستي مي‌شود. ۰ - قابلیت ذهني و سازگاري مدیر. ۰ 3- پيچيدگي موقعیت یا کار. ۰ - سایر وظایف مدیر.پپ ۰ 5- ثبات عملیات. ۰ - شايستگي زیردستان. 

صفحه 17:
* وحدت فرمان یکی از اصول سنتی مدیریت است که به موجب ان هر زیر دست اجرای وظایف خود باید فقط از 4 رس ما فوفاادشتور بگیرد و مشتتوها اگوی او باشد.موحدت فرمان با اصل دیگر مد( الكت ز + (إفزمان يا ستلسله مراتب يستكى دارة! “سلسله مراتب * مجراى رسمى سازمانى براى تعيين اختيار و مسئوليت و ارتباطات است . اخنیار * به عقيدة سایمون (1975), «اختیار يعني قدرت تصميم‌گيري براي هدایت فعالیتها و اعمال دیگران». ۰ تحلیل کلاسيك اختیار به‌وسیلة ماکس‌ویر )1947( جامعه‌شناس آلماني, صورت گرفته است. از نظر او اختیار عبارت است از اطاعت بلاثشرط و ازادي افراد از ماقوق بواساس لین باور که مافوق حق دارد )راده خود را بر آنان اعمال ‎Aus‏ “اختيار * فایول, اختیار با به‌عنوان «حق صدور دستور و طلب اطلاعتاز آن» تعبیر کرده است. * بارنارد (1936), با ارائه نگرش تازه‌اي, اختیار زا ناشي از پذیرش زیردستان مي‌داند. 

صفحه 18:
«تفویض اختیار * تفویض اختیار عبارت است از انتقال اختیار و مسئولیت رسمي از مافوق به زیردست براي انجام دادن وظایف خاص. «تمرکز و عدم تمركز نت ‎ol jo aS‏ اغلب اختیارات تصميم‌گيري در دست مدیران بالاترین سطح سازماني است. سازمان «متمرکز» نامیده مي‌شود و سازماني که در ‎ul‏ اختیارات تصمیم گيري در سطوح مختلف پراکنده است. سازمان «غیرمتمرکز». ۰ میزان عدم‌تمرکز در سازمان هنگامي بیشتر است که شرایط زیر موجود باشند: ۰ ) تعداد تصمیم گبرنها در سطوح پایین‌تر سلسله مراتب بیشتر باشد. ۰*۰ تصمیم‌گیریها در سطوح پابین ‎abuliy‏ مراتت. اهمیت بيشتري داشته باشند. ۶ تصمیمات سطوح پایین‌تر بر فعالیتها و وظایف بيشتري مؤثر واقع شوند. ۰ تصمیم‌گیریها, تحت کنترل و بازرسي کمتري قرار گیرند و براي هر تصمیم. مقامات بالاتر مورد مشورت قرار نگیرند. 

صفحه 19:
* در ساختار ماتریس, کارکنان لدع برنامه ويژه‌اي منصوب مي‌شوند و تحت نظر و سرپرستي مدیر برنامه کار مي‌کنند. علاوه بر آن, وظایف عادي و منظم خود در واحدهاي تخصصي را نيز تحت نظر مديران واحدها انجام مي دهند. به عبارت ديكر. آنها تحت سرپرستی ‎Gis po dates lesan‏ *نمودارسازمان * در ترسیم نمودارها معمولاً جوانب زیر مورد توجه قرار مي‌گیرند: ار ‎٠‏ رؤسا و مرئوسان ‎٠‏ نوع كار و وظايف ‏* گروه‌بندي کار (واحدها) ‏* سطوح یا رده‌هاي مدیریت 

صفحه 20:
بایان با تشک از حسن توجه