کتابخانه موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی

صفحه 1:
کتابخانه موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی 

صفحه 2:
کتابخانه مجلس شورای اسلامی یکی از نهادهای فرهنگی و تاریخی کشور است که قدمت آن به سال۱۳۰۲ «.ش ۰ می‌رسد. دوران حیات کتابخانه را می‌تران به چهار دوره تقسیم کرد. دوره اول؛ دوره‌ای است که کتابخانه در ساختمان قدیم با اشرايط ساده و متناسب ب امكذات أن روز ناميس شد. ابن دوره أز نر زمائى إز زمان نیا سین كتابخانم شر اوایل مجلس دوم؛ در سال۱۳۲۷ «.ق» تا افتناح رسمى آن در ساختمان قديم » واقع در قسمت شرقی مجلس» در سال ۴( را شامل می‌شود. دوره دوم از افاح و آغاز کار رسمی در سال ۰۱۳۰۴ تا نتقل آن به ساختمان فعطی؛ دوره سوم از ۱ فتتاح كتابخانه در ساختمان جدید و یش آن بر 1۷ یمن سال ۱۳۴۱ ۰ تا ناب اسلامی است و دوه ع چهارم از شروع القلاب تا زمان حال اسث. أغلو؛ يش از الاح در مكان جدي؛ كناب ها كه به صورت خريدارى ما اها براى مجلس میدب در لتاق کوچک و تودرتو در فسمت شرق حو اری و در چند قسه چوبی چیدهمی‌شد. درسال ۰۱۳۰۲ کتخانه از اه موقت خود (حوض خانه) به ساختمانی در قسمت شرقی مجلس اتقل دفت و در سال ۱۳۰۲ ز اعتصامالملک آشتیائی گشایش یافت. ساختمان قبلی کتابخانه شامل قرائت انث خانه: دقتر مدير و كاركنان واسه اتاق كوجف مخزن کتاب‌ها بود. بعدها به دستور رئیس وقت مجلس سردار قاخر حکمت» در قسمت جنوبی باخ بهارستان زمینی به و ‎ag‏ ۳ نخستین دفترهای ثبت نشان می‌دهد که علاوه بر تعدادی کتاب که به صورت پراکنده خریداری شد و یا به وسیله تاشران و مولفان از داخل و خارج کشور به کابخانهاهدا گردید. ۲۰۲ جلد از کتاب‌های میرزا ابوالحسن جلوه و ۱۰۱۹ جلد از کتاب‌های احتشامالسلطنه محمود علامیر» رئیس دوره‌های اول و دوم مجلس نخستین کتاب‌های کتابخانه زا تشکیل داده است. 

صفحه 3:


صفحه 4:


صفحه 5:


صفحه 6:
ام در حال حاضرء در قسمت جنوبی باغ بهارستان زمینی به مساحت ۱۲۰۰ مترمریع به کتابخانه اختصاص داده شده است که ساختماني مجهز به تمام وسایل و چهار طبقه است. این ساختمان پنج مخزن کتاب با گنجایش بیش از ۱۰۰۰۰۰ کتاب و همکف) شامل سالن مطالعه و اتاق تحقیق و مخزن . طبقه سوم نیز شامل مخزن کتب چاپی فارسی و عربی است و طبقه چهارم مخزن نشریات ادواری و سالن نمایشگاه است. كتابخانه در حال حاضرء با ۱۶۵۰۰ کتاب خطی و ۱۵۷۰۰۰ کتاب چاپی و مجموعه نسبتأً کاملی از نشریات ادواری؛ یکی از کتابخانه های معتبر و مهم ایران به شمار می‌رود. قدیمی‌ترین نسخه خطی کتابخانه» قرآن‌مجید مربوط به قرن سوم یا چهارم هجری و به خط نسخ است. نسخه‌های بسیاری نیز آز قرن‌های پنجم و ششم در کتابخانه موجود است. مجموعه انتشارات ادواری در نوع خود بی‌نظیر است و در بردارنده اولین نشریات منتشر شده از عهد ناصری, نشریا دب مشروطه و شب نامه‌ها و نشریه های دوران انقلاب اسلامی است. از مجموعه‌های نفیس این بخش؛ مجموعه شب نامه‌های سال ۱۳۲۸ «.ق» و مجموعه‌های اهدایی احتشامالسلطنه؛ پارسیان هنده سیدمحمد طباطبایی؛ نجم‌الدوله فیروز لالانی؛ اسدآبادى؛ امامجمعه خويى؛ دكتر متين دفترى؛ تقوی؛ رهی معیری» جعفر سلطانالقرايى» هلاكو رامبد؛ نورالدین امامی» محتشم نوری؛ غلامحسین سروده نورالدین مدرسی چهاردهی؛ کریم کشاورزء علی‌اکبر پروانه عبدالحمید معرفت و خاندان معزی دزفولی است. اسناد تاریخی شامل نامه‌ها؛ فرمان‌هاء قراردادها اسناد مالی؛ قباله‌هاء وقف‌نامه‌ها و بایگانی‌های مجلس از دوره دوم تا دوره بیست و چهارم مصوبات مجلس است. همچنین» ۱۶۸ تابلوی نفاشی» از جمله ۲۵ تاو از آثار کمالالملک و ۲۲ تابلو از شاگرد او میرزا اسماعیل آشتبانی و ۴۰ تابلو از آثاز محمود اولياء وجود دارد. تشکیل سازمان ملل در ماه مه ۱۹۴۸ تمام انتشاراث اين سازمان به سه زبان عربی» انگلیسی و فرانسه به خدمات و تجهیزات کتابخانه شامل تهیه عکس, فیلم یا فتوکپی برای مراجعان از نسخ چاپی 3 ۲ حلقه فیلم با موضوعات مختلف است. مرکز مرمت کنب خطی و چاپی؛ مرکز مرمت كتب خطى و اسناد تاريخى و صحافى نيز در كتابخانه وجود دارد. 

صفحه 7:


صفحه 8:


صفحه 9:
کتبخان» موزه و مراکز سنا مجلس شورای اسلامی ‎٠ eros See‏ ازياب كيخسرو نماينده اقليت زرتشتى دز سال 000 شمعبی انت. حاضر مجلس شورای: © كتابخائه دارد. در كتابخانه شماره [) مجلس» ©©© هزار جلد كتاب. ‎Tae INS pet‏ اب ها لاتین و بقیه به فارسی و عربی است. مجموعه کتاب های خطی این کتابخانه 6360 هزار جلد و کتاب های چاپ سنگی و عربی حدوداات هزار جلد اسث. . در کتاب های شماره 6 مجلس,(00 هزار جلد کتاب در موضوع های اسلام شناسی» ایران شناسی و شرق شناسی موجود است. ‏در بخش اسناد کتابخانه مجلس شورای اسلامی 400 میلیون سند از نماندگان مجلس و کار کردهای آنها نگهداری می شود. کتابخانه مجلس شورای اسلامی دارای سه بانك اطلاعاتی است, در بانك شماره!» اطلاعات مربوط به کتاب های کتابخانه شماره -0 البته به غير از كتاب هاى جاب سربى و سنكى- يافت مى شود موضوع اصلی کتاب های کتابخانه شماره ۰6 در زمینه علوم انسانی به خصوص رشته های حقوق» فقه و اسلام شناسی است. ‏بانك اطلاعاتی شماره ©؛ شامل مجموعه كتاب هاى جايى فارسى: عربي و لاتين و كتاب هاى جاب سنكر .بى كتابخائه شماره 5 است. در بانك اطلاعانی شماره 8 اطلاعات مربرط به جاب هاى جاب سربی و ستگی کتابخانه شعاره 4 ‏موجود است. کابخانه مجلس شورای اسلامی دارای يكپایگاه اطلاع رسانی به نشانیریمت راید یرما می باشد. در اين سايت بانك اطلاعاتى د یی و 1 طرح هاء لوايح» نشریات کشور؛ گزا ش ‎Sau‏ تخصصی کتابداری: نشریات الکترونیك و پاان نامه ها کشور به چشم می خورد. در بش دش یت موی های جست و جر در توب ‎hee cath‏ اين موتورهاء موتورهای جست و جوی آموزش: بهداشت علوم پزشکی, دولت و سیاست» علوم کتابداری و مرجع است. از دیگر بخش های مهم سایت: اخبار کتابخانه؛ معرفی مرکز پژوهشی کتابخانه؛ مرکز اسناد و معرفی انتشارات مجلس است که مهمترین کتاب های این انتشارات را معرف می کند. در پایان چارت سازمانی کتابخانه آمده است. ‎ 

صفحه 10:


صفحه 11:


صفحه 12:
نزب تسهیل در ایجاد ارتباط ميان انسان و آنجه به عنوان ميراث علمی شناخته می‌شود رسالتی است که هر کتابخانه‌ای بايد دنبال كند. به عبارت ديكر كتابخانه موبايست در سادهئرين شكل و كوتادترين زمان ممکن؛ متون علمى را در اختيار بذهشكران قرار داده وبا اين كار زمان, ى را براى تفكر و انديشه در اختيار آنان يكذارد. در دنياى جديد كه های برای تسهیل اين ارتبط فراهم آمده است» رسالت کتابخانهسنگینتر ۵ ۳ بای راشف بت از تشد زیزی ها لمتادء ال قفن لررى هاى چدد ات هن سل ۵۱ كتابخانه و بزو هشكر می‌گذارد تا راه ارتباط انسان و متن را نزديك کرده و به آسانی آثار مورد دلخواه محققان را در منزل يا محل كار در معرض ديدأنان قرار دهد. ۳ يكى از نكستين اتابخائة مجلس شوراق أسلامي با ترجه بداميزاث كزائيقايى كه اهز الفتيار دازف لنتفانء از فن أورى ديجيتال و عرضه متون از طریق وب‌سایت در آختیار مشتافان ات اي نخستين كام؛ كه اميدواريم ادامه يأبد با ارائه متن كامل نزديك به ‎7.٠٠٠‏ كتاب جاب سدكى شامل بیش از ۰ صفحه برداشته شده است و نقطه شروعى بر ارائه متون و اطلاعات علمى ديكر در آينده نزديك خواهد ae 

صفحه 13:
1 x 1 ‏و‎ ‎i ۱ | ۳ ۱ ۱۳ Wh ‏يكن از يو هاى تسيا قدي جاب "جاب سنگی" مي باشد. در این روش ادا مطلب (يا تصوير) را روى كاغذى كه با‎ ‏مركب جرب مخصوص لعلب دادم شده است می توسند. سپس لوحي سنگی را كه كأملاً صيقل خورده وبا معلول رقيق‎ ‏أن: كاعد ترشتد شده را خيس مي کنند ر روی نننگ بر هي‎ Ly SB ‏ندیدی شمقه شده است؛ خشف واكرم مى‎ ‏كردائئد وبا وسيله اى أن را تحت فشر كرار مى دهند. از آسمتهای رطوبت گرفته کته رطویت به سنگ ملتقل می‎ ‏كردد ولى جون نوشته ها بخاطر داشتن جربى» رطوبتى به خود ذكرفنه استء جلي آنها روى سنگ خالی مي ماد"‎ ‏هذكامى كه تورد مركب روى سنك حركت مى كنده جلى نوشته هاكه رطوبت ذكرقنة أسنت» مركب راب كود مي‎ ‏که مرطوب لنت بر ال خلصوت تفر آب و چرمی» مرکب را بد خود جلب دم هن مسب‎ Kes Giga ‏گرد و‎ ‏چنانچه کاغذ راروی سنگ قرار داده و تحت قشار قرار دهند؛ نوشته هاى مركب خورده بر روى كاغد منتقل مى شود.‎ ‏چاپ سنگی رايج نمى باشد. اغلب كتابهايى كه تا اواخر دوره فاجاريه در ايران جاب شده است» چاپ سنگی)‎ gl مى باشد. چاپ سربی نیز به دلیل جنس حروف آن به جاب سربى يا حروفى معروف است. 

صفحه 14:
تهیه کننده : ریحانه باطنی راد دانشجوی ترم سوم علوم کتابداری و اطلاع رسانی 

کتابخانه موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسالمی آدرس:میدان بهارستان کتابخانه مجلس شورای اسالمی یکی از نهادهای فرهنگی و تاریخی کشور است که قدمت آن به سال ۱۳۰۴ه.ش ،می‌رسد. دوران حیات کتابخانه را می‌توان به چهار دوره تقسیم کرد .دوره اول‌ ،دوره‌ای است که کتابخانه در ساختمان قدیم با شرایط ساده و متناسب با امکانات آن روز تأسیس شد .این دوره از نظر زمانی از زمان پیشنهاد تأسیس کتاب‌خانه در اوایل مجلس دوم‌ ،در سال ۱۳۲۷ه.ق‌ ،تا افتتاح رسمی آن در ساختمان قدیم ،واقع در قسمت شرقی مجلس‌ ،در سال ۱۳۴۴ه.ق ،را شامل می‌شود .دوره دوم از افتتاح و آغاز کار رسمی در سال ،۱۳۰۴تا انتقال آن به ساختمان فعلی‌، دوره سوم از افتتاح کتابخانه در ساختمان جدید و گشایش آن در ۱۷بهمن سال ، ۱۳۴۱تا انقالب اسالمی است و دوره چهارم از شروع انقالب تا زمان حال است‌. در آغاز ،پیش از افتتاح در مکان جدید ،کتاب‌هایی که به صورت خریداری یا اهدا برای مجلس می‌رسید ،در دو اتاق کوچک و تودرتو در قسمت شرق حوض خانه نگه‌داری و در چند قفسه چوبی چیده می‌شد .درسال ،۱۳۰۲کتابخانه از جایگاه موقت خود (حوض خانه‌) به ساختمانی در قسمت شرقی مجلس انتقال یافت و در سال ،۱۳۰۴زیر نظر یوسف اعتصام‌الملک آشتیانی گشایش یافت‌ .ساختمان قبلی کتابخانه شامل قرائت خانه‌ ،دفتر مدیر و کارکنان و سه اتاق کوچک مخزن کتاب‌ها بود .بعدها به دستور رئیس وقت مجلس‌ ،سردار فاخر حکمت‌ ،در قسمت جنوبی باغ بهارستان‌ زمینی به مساحت ۱۲۰۰مترمربع در نظر گرفته شد. نخستین دفترهای ثبت نشان می‌دهد که عالوه بر تعدادی کتاب که به صورت پراکنده خریداری شد و یا به وسیله ناشران و مؤلفان از داخل و خارج کشور به کتابخانه اهدا گردید ۲۰۲ ،جلد از کتاب‌های میرزا ابوالحسن جلوه و ۱۰۱۹ جلد از کتاب‌های احتشام‌السلطنه محمود عالمیر ،رئیس دوره‌های اول و دوم مجلس‌ ،نخستین کتاب‌های کتابخانه را تشکیل داده‌ است‌. در حال حاضر ،در قسمت جنوبی باغ بهارستان‌ ،زمینی به مساحت ۱۲۰۰مترمربع به کتابخانه اختصاص داده شده است که ساختمانی مجهز به تمام وسایل و چهار طبقه است‌ .این ساختمان پنج مخزن کتاب با گنجایش بیش از ۱۰۰۰۰۰کتاب‌ ،و سالن مطالعه‌ ،سالن نمایشگاه‌ ،پنج اتاق برای کارمندان و سالنی برای دایره میکرو فیلم دارد .مخزن شرقی خاص کتب التین و مخزن غربی خاص انتشارات سازمان ملل است‌ .طبقه دوم ( همکف) شامل سالن مطالعه و اتاق تحقیق و مخزن کتب خطی و مجموعه‌های اهدایی است‌ .طبقه سوم نیز شامل مخزن کتب چاپی فارسی و عربی است و طبقه چهارم مخزن نشریات ادواری و سالن نمایشگاه است‌. ً کتابخانه در حال حاضر ،با ۱۶۵۰۰کتاب خطی و ۱۵۷۰۰۰کتاب چاپی و مجموعه نسبتا کاملی از نشریات ادواری‌ ،یکی از کتابخانه‌های معتبر و مهم ایران به شمار می‌رود .قدیمی‌ترین نسخه خطی کتابخانه‌ ،قرآن‌مجید مربوط به قرن سوم یا چهارم هجری و به خط نسخ است‌ .نسخه‌های بسیاری نیز از قرن‌های پنجم و ششم در کتابخانه موجود است‌ .مجموعه انتشارات ادواری در نوع خود بی‌نظیر است و در بردارنده اولین نشریات منتشر شده از عهد ناصری‌، نشریات دوران انقالب مشروطه و شب نامه‌ها و نشریه های دوران انقالب اسالمی است‌ .از مجموعه‌های نفیس این بخش‌ ،مجموعه شب نامه‌های سال ۱۳۲۸ه.ق ،و مجموعه‌های اهدایی احتشام‌السلطنه‌ ،پارسیان هند ،سیدمحمد ی ،نجم‌الدوله فیروز الالنی‌ ،اسدآبادی‌ ،امام‌جمعه خویی‌ ،دکتر متین دفتری‌ ،تقوی‌ ،رهی معیری‌ ،جعفر طباطبای ‌ سلطان‌القرایی‌ ،هالکو رامبد ،نورالدین امامی‌ ،محتشم نوری‌ ،غالمحسین سرود ،نورالدین مدرسی چهاردهی‌ ،کریم کشاورز ،علی‌اکبر پروانه‌ ،عبدالحمید معرفت و خاندان معزی دزفولی است‌ .اسناد تاریخی شامل نامه‌ها ،فرمان‌ها، قراردادها ،اسناد مالی‌ ،قباله‌ها ،وقف‌نامه‌ها و بایگانی‌های مجلس از دوره دوم تا دوره بیست و چهارم مصوبات مجلس است‌ .همچنین‌ ۱۶۸ ،تابلوی نقاشی‌ ،از جمله ۲۵تابلو از آثار کمال‌الملک و ۲۲تابلو از شاگرد او میرزا اسماعیل آشتیانی و ۴۰تابلو از آثار محمود اولیا ،وجود دارد. پس از تشکیل سازمان ملل در ماه مه ،۱۹۴۸تمام انتشارات این سازمان به سه زبان عربی‌ ،انگلیسی و فرانسه به این کتابخانه ارسال می‌شود .خدمات و تجهیزات کتابخانه شامل تهیه عکس‌ ،فیلم یا فتوکپی برای مراجعان از نسخ چاپی نادر و اسناد تاریخی در ۲۰۰۰۰حلقه فیلم با موضوعات مختلف است‌ .مرکز مرمت کتب خطی و چاپی‌ ،مرکز مرمت کتب خطی و اسناد تاریخی و صحافی نیز در کتابخانه وجود دارد. كتابخانه ،موزه و مراكز اسناد مجلس شورای اسالمی مجتبی زارعیان جهرمی :مبتكر طرح كتابخانه مجلس ،ارباب كیخسرو نماینده اقلیت زرتشتی در سال 1287شمسی است. در حال حاضر مجلس شورای اسالمی 2كتابخانه دارد .در كتابخانه شماره 1مجلس 228 ،هزار جلد كتاب نگهداری می شود 55 .هزار جلد از این كتاب ها التین و بقیه به فارسی و عربی است .مجموعه كتاب های خطی این كتابخانه 24هزار جلد و كتاب های چاپ سنگی و عربی حدوداً 5هزار جلد است .در كتاب های شماره 2 مجلس 50،هزار جلد كتاب در موضوع های اسالم شناسی ،ایران شناسی و شرق شناسی موجود است. در بخش اسناد كتابخانه مجلس شورای اسالمی 11میلیون سند از نمایندگان مجلس و كار كردهای آنها نگهداری می شود. كتابخانه مجلس شورای اسالمی دارای سه بانك اطالعاتی است .در بانك شماره ،1اطالعات مربوط به كتاب های كتابخانه شماره 1-البته به غیر از كتاب های چاپ سربی و سنگی -یافت می شود موضوع اصلی كتاب های كتابخانه شماره ، 1در زمینه علوم انسانی به خصوص رشته های حقوق ،فقه و اسالم شناسی است. بانك اطالعاتی شماره ، 3شامل مجموعه كتاب های چاپی فارسی ،عربی و التین و كتاب های چاپ سنگی و سربی كتابخانه شماره 2است .در بانك اطالعاتی شماره 4اطالعات مربوط به كتاب های چاپ سربی و سنگی كتابخانه شماره 1 موجود است .كتابخانه مجلس شورای اسالمی دارای یك پایگاه اطالع رسانی به نشانیhttp://www.majlislib.com/ می باشد .در این سایت بانك اطالعاتی نمایندگان مجلس ،قوانین و مقررات ،متن كامل مصوبات مجلس شورای اسالمی، طرح ها ،لوایح ،نشریات كشور ،گزارش های دولتی ،مجالت تخصصی كتابداری ،نشریات الكترونیك و پایان نامه های كشور به چشم می خورد .در بخش دیگر سایت موتورهای جست و جو در "وب" معرفی می شود .مهمترین این موتورها ،موتورهای جست و جوی آموزش ،بهداشت ،علوم پزشكی ،دولت و سیاست ،علوم كتابداری و مرجع است .از دیگر بخش های مهم سایت :اخبار كتابخانه ،معرفی مركز پژوهشی كتابخانه ،مركز اسناد و معرفی انتشارات مجلس است كه مهمترین كتاب های این انتشارات را معرف می كند .در پایان چارت سازمانی كتابخانه آمده است. بلبل عطار طریقه االدب مقدمه تسهیل در ایجاد ارتباط میان انسان و آنچه به عنوان میراث علمی شناخته می‌شود رسالتی است كه هر كتابخانه‌ای باید دنبال كند .به عبارت دیگر كتابخانه می‌بایست در ساده‌ترین شكل و كوتاه‌ترین زمان ممكن ،متون علمی را در اختیار پژوهشگران قرار داده و با این كار زمان بیشتری را برای تفكر و اندیشه در اختیار آنان بگذارد .در دنیای جدید كه امكانات و ابزارهای تازه‌ای برای تسهیل این ارتباط فراهم آمده است ،رسالت كتابخانه سنگین‌تر شده و نیازمند برنامه ریزی‌های تازه‌ای می باشد .بخشی از برنامه ریزی ها ،استفاده از فن آوری‌های جدید است كه این امكان را در اختیار كتابخانه و پژوهشگر می‌گذارد تا راه ارتباط انسان و متن را نزدیك كرده و به آسانی آثار مورد دلخواه محققان را در منزل یا محل كار در معرض دید آنان قرار دهد. یكی از نخستین گامهای كتابخانه مجلس شورای اسالمی ،با توجه به میراث گرانبهایی كه در اختیار دارد ،استفاده از فن آوری دیجیتال و عرضه متون از طریق وب‌سایت در اختیار مشتاقان است. این نخستین گام ،كه امیدواریم ادامه یابد ،با ارائه متن كامل نزدیك به ۶,۰۰۰كتاب چاپ سنگی شامل بیش از ۲,۰۰۰,۰۰۰صفحه برداشته شده است و نقطه شروعی بر ارائه متون و اطالعات علمی دیگر در آینده نزدیك خواهد بود. چاپ سنگی و چاپ سربی یکی از روش های نسبتا ً قدیمی چاپ" ،چاپ سنگی" می باشد .در این روش ابتدا مطلب (یا تصویر) را روی کاغذی که با مرکب چرب مخصوص لعاب داده شده است می نویسند .سپس لوحی سنگی را که کامالً صیقل خورده و با محلول رقیق اسیدی شسته شده است ،خشک و گرم می کنند .پس از آن ،کاغذ نوشته شده را خیس می کنند و روی سنگ بر می گردانند و با وسیله ای آن را تحت فشار قرار می دهند .از قسمتهای رطوبت گرفته کاغذ ،رطوبت به سنگ منتقل می گردد ولی چون نوشته ها بخاطر داشتن چربی ،رطوبتی به خود نگرفته است ،جای آنها روی سنگ خالی می ماند و هنگامی که نورد مرکب روی سنگ حرکت می کند ،جای نوشته ها که رطوبت نگرفته است ،مرکب را به خود می گیرد و قسمتهای دیگر که مرطوب است بر اثر خاصیت تنافر آب و چربی ،مرکب را به خود جذب نمی کند .سپس چنانچه کاغذ را روی سنگ قرار داده و تحت فشار قرار دهند ،نوشته های مرکب خورده بر روی کاغذ منتقل می شود. هم اکنون چاپ سنگی رایج نمی باشد .اغلب کتابهایی که تا اواخر دوره قاجاریه در ایران چاپ شده است ،چاپ سنگی می باشد .چاپ سربی نیز به دلیل جنس حروف آن به چاپ سربی یا حروفی معروف است. تهیه کننده :رvیحانه باطنی راد دانشجوی ترvم سوم علوم کتابداری و اطالع رسانی پایان