دانلود پاورپوینت مطالعات مورد – شاهدی

بنام خدا – مطالعات مورد شاهدی Case- Control( )study انواع مطالعات توصيفي تحليلي مداخله اي مشاهده اي گزارش مورد كارآزمايي باليني كوهورت گزارش موارد كارآزمايي ميداني مورد شاهدي اكولوژيك كارآزمايي اجتماعي مقطعي مطالعات تحليلي مشاهده اي • مقطعي()cross sectional • كوهورت()cohort • مورد -شاهدي ( )case control مطالعات تحليلي مشاهده اي • مطالعه كوهورت: پي آمد مواجهه • مطالعه مورد شاهدي: پي آمد مواجهه تعریف برابر تعریف هر مطالعه مورد – شاهد دو نوع جمعیت دارد بیماران و شاهدها اکثر اوقات این مطالعه را گذشته نگر می دانند بطور معمول این نوع مطالعه اول روش آزمون فرضیه علتی است . ویژگی های مطالعات مورد شاهد • مواجهه با عامل خطر و پیامد مورد نظر(بیماری) قبل از آغاز مطالعه ی ما رخ داده است • مطالعه از زمان بروز پیامد(بیماری) به سوی گذشته پیشرفت می کند و ما اطالعات را در مورد گذشته بیماران جمع آوری می کنیم • در این مطالعات یک گروه شاهد یا مقایسه به منظور قبول یا رد فرضیه ما وجود دارد طرح یک مطالعه مورد شاهد : ابتدا یک عده از افراد مبتال به آن بیماری (موارد) را شناسایی می کنیم و برای اینکه بتوانیم مقایسه کنیم گروهی از افراد غیر مبتال به آن بیماری (شاهدها) را شناسایی می کنیم سپس با استفاده از مصاحبه رودررو یا پرسشنامه ,تعیین می کنیم که چه نسبتی از موردها و چه نسبتی از شاهدها با عامل خطر مورد بررسی ما در گذشته مواجهه داشته اند . Case-control study Exposed Cases Non-exposed Study Population Exposed Controls Non-exposed Direction exposure outcome مراحل اساسی اجرای مطالعه مورد شاهد : • تعریف مواجهه و پیامد • انتخاب گروهای مورد و شاهد • همسان سازی ( )Matching • اندازه گیری مقدار مواجهه با عامل خطر • تجزیه و تحلیل و تفسیر نتایج الف) انتخاب گروه موارد (بیماران) : قبل از تعیین گروه موارد باید تعریف مورد یا تعریف بیماری مشخص شود مثًال در مورد بیماران سرطانی باید از قبل معلوم شود که چه بیمارانی و با چه معیارهایی را جزء مواردمان در نظر می گیریم . منبع انتخاب موردها : موارد بیماری را هم می توان از بیمارستان ها (بهتر است) و هم از جمعیت عمومی به دست آورد . ب) انتخاب گروه شاهد : گروه شاهد را می توان از افراد سالم یا افراد مبتال به بیماری غیر از بیماری افراد گروه مورد به دست آورد دو گروه باید حتی االمکان از هر نظر شبیه هم باشند (بجز در داشتن و نداشتن بیماری مورد نظر) گروه شاهد را می توان از بیمارستان ،فامیل بیمار ،همسایگان آنها یا مردم عادی انتخاب نمود . ب) انتخاب گروه شاهد : اگر گروه مورد را از بیمارستان انتخاب نموده ایم بهتر است گروه شاهد را هم از بیمارستان بگیریم و اگر گروه شاهد را از بیمارستان گرفتیم بهتر است همه آنها مبتال به یک بیماری خاص نباشند مثًال اگر بررسی ما شامل بیماران مبتال به سرطان رحم است گروه شاهد را می توانیم از مبتالیان به سرطان پستان ،سرطان گوارش یا بیماران مبتال به ضایعات غیر سرطانی بگیریم (متنوع) ب) انتخاب گروه شاهد : بیماری گروه شاهد نباید با عامل خطری که با بیماری گروه موردمان ارتباط دارد و ما در مطالعه می خواهیم این ارتباط را بسنجیم، همبستگی داشته باشد . ب) انتخاب گروه شاهد : • در مواردی که فاکتور های ژنتیکی روی پیامد مورد بررسی ما تاثیر دارد می توانیم گروه شاهد را از برادران و خواهران فرد بیمار انتخاب کنیم تا آنها از نظر ژنتیکی با هم قابل مقایسه باشند . • یا اگر خواستیم متغیر وضعیت اجتماعی اقتصادی در دو گروه مورد و شاهد یکسان باشد می توان شاهدها را از همسایگان گروه موارد گرفت ب) انتخاب گروه شاهد : به ازاء هر مورد بیماری می توان یک شاهد در نظر گرفت اما انتخاب تا 4شاهد به ازاء هر مورد هم مجاز است و قدرت مطالعه را افزایش می دهد .گاهی برخی از محققان شاهدها را از بیش از یک منبع انتخاب می کنند (شاهد بیمارستانی +شاهد همسایه +خواهر و برادر) با اینکار اعتبار مطالعه افزایش یافته و Selection Biasکاهش می یابد ب) انتخاب گروه شاهد : منابع انتخاب شاهدها عبارتند از : -1افراد غیر بستری (جمعیت عمومی – همسایگان – دوستان – فامیل) -2بیماران بستری یکی از مشکالت استفاده از شاهدهای بیمارستانی که ممکن است میزان مواجهه ی آنها با عامل خطر فرضی ما معرف سطح مورد انتظار در جمعیت عمومی نباشد و selectionبایاز ایجاد شود . ج ) همسان سازی : Matching بعد از انتخاب موارد و شاهدها دومین مرحله انجام کار در این نوع مطالعات همسان سازی است گروه مورد و شاهد ما ممکن است از نظر عواملی مثل سن و جنس و شغل و ...با هم اختالفاتی داشته باشند و قابل مقایسه با یکدیگر نباشند همسان کردن فرآیندی است که در آن گروه شاهد از نظر برخی متغیرها با گروه مورد همسان می شود همسان سازی دو نوع است همسان سازی گروهی Group Matching یعنی انتخاب شاهدها به شکلی که مثًال اگر گروه مورد %25متأهل هستند گروه شاهد هم طوری انتخاب شوند که %25آنها متأهل باشند . همسان سازی فردی : Individual matching در این روش به ازاء هر مورد انتخاب شده برای مطالعه یک شاهد مشابه انتخاب می شود ج ) همسان سازی Matching یکی از مشکالت همسان سازی این است که ما وقتی فاکتوری را بین دو گروه همسان می کنیم دیگر قادر به بررسی اثر آن روی پیامد مورد نظر نیستیم مثًال اگر سن یا جنس را در گروه مورد (سرطان ریه) و گروه شاهد همسان کنیم دیگر قادر به بررسی اثر سن یا جنس در بروز سرطان ریه نمی باشیم ج ) همسان سازی Matching همچنین اگر متغیرهای زیادی را بین دو گروه همسان کنیم Overmatchingیافتن گروه شاهد مشکل می شود بنابراین بیش همسان سازی توصیه نمی شود . د ) اندازه گیری مواجهه : مرحله سوم از اجراء مطالعه مورد شاهد اندازه گیری سطح عامل خطر در 2گروه موارد و شاهدها است اطالعات مربوط به مواجهه را باید از طریق مصاحبه ،پرسشنامه یا مطالعه پرونده های قبلی بیماران (مثل پرونده های بیمارستانی و شغلی) فراهم نمود. ه ) تجزیه و تحلیل اطالعات : گام پایانی در این نوع مطالعات تجزیه و تحلیل اطالعات به دست آمده است : الف ) بررسی میزان های مواجهه با عامل خطر در گروه مورد و شاهد ب) برآورد شانس ایجاد بیماری در ارتباط با مواجهه با عامل خطر از مطالعات مورد – شاهد می توان شاخصی به نام نسبت شانس یا Odds- Ratioرا استخراج نمود Oddsبه مفهوم شانس است و عبارت است از تعداد پیشامدهای مطلوب به تعداد پیشامدهای نامطلوب. شانس ()Odds احتمال وقوع یک پیشامد احتمال عدم وقوع یک پیشامد سابقه انتشار مقاله بلی کل خیر ---------------------------------------------------------------------24 4 28 ---------------------------------------------------------------------- 24 / 28 ‏Odds = -------------= 6 TO 1 4 / 28 Analysis of 2 by 2 tables Disease Status Exposure Yes Status No Yes No Total a b a +b c d c +d a +c b +d N Case-control study Disease Status E x p Yes o No s u r e Yes No Total Odds d+ = a / c Odds d- = b / d a c a +c b d b +d a +b Odds Ratio= = Odds d+ / Odds d- c +d N = (a/c)/(b/d) = ad/bc نکاتی در مورد Odds Ratio • اگر OR> 1باشد یعنی شانس مواجهه با عامل خطر در بیماران بیشتر از گروه شاهد است • اگر OR =1باشد یعنی شانس مواجهه با عامل خطر در 2گروه با یکدیگر تفاوتی ندارد • اگر OR <1باشد یعنی شانس مواجهه با عامل خطر درگروه مورد کمتر بوده است • به عبارتی عامل خطر نقش حفاظتی در مقابل بیماری داشته است . الزم به ذکر است که ما بر اساس مطالعات مورد شاهد نمی توانیم شیوع بیماری را در یک جامعه تخمین بزنیم زیرا انتخاب موارد و شاهدها یه اختیار خود محقق است و نشان دهنده موارد بیماری و شیوع بیماری در جامعه نیست مزایای مطالعات مورد – شاهد • آسان ،سریع و ارزان است • تعداد کمی افراد برای مطالعه الزم است • برای تحقیق در مورد بیماری نادر بسیار مناسب است • امکان بررسی چندین عامل خطر را برای یک بیماری فراهم می کند • نیاز یه پی گیری افراد در آینده ندارد • مشکالت اخالقی آن خیلی کم است • برای تولید فرضیه مناسب است معایب مطالعات مورد – شاهد • خطای یادآوری و طبقه بندی نادرست در آن زیاد است • انتخاب گروه شاهد مشکل است • میزان بروز را نمی توان اندازه گرفت و خطر نسبی بیماری را نشان نمی دهد . • میزان شیوع را اندازه گیری نمی کند • فقط قادر به بررسی یک پیامد یا بیماری است . پایان