دانلود پاورپوینت مهمترین عوامل ایجاد پیوند میان مسجد و جوان

مهمترین عوامل ایجاد پیوند میان مسجد و جوان • - 1ایجاد ارتباط عاطفی بین خانه و مسجد. • امامعلىعیكىازروشهاى تربیتى را عادت امام على (ع) یكى از مىداندكهازآنبهعنوانطبیعتدومیادمىكند .و مىداند كه از آن به عنوان ط بیعت دوم یاد مىفرماید: • عود نفسك فعل المكارم و تحّم ل اعباء المغارم تشرف؛ نفسك و تعمر آخرك و یكثر حامدوك؛ • نفس خود را به امور نیك عادت دهید تا شرافت یابید و آخرت خود را آباد كنید و ستایش كنندگان راافزایش دهید (غرر الحكم ،ج ،1ص .).185 برایناساساسالمسفارشمىكند فرزندان را از • بر این اس اس اس لام س فارش كودكى به نماز و روزه عادت دهید تا تقید به فرائض در بزرگسالى بر آنان دشوار نگردد. • - 2ایجاد ارتباط عاطفى بین مدرسه و مسجد: • - 3ایجاد ارتباط عاطفى بین مسجد و جوان: • الزم نیست شعائر دینى و تكالیف شرعى را بر جوانان تحمیل كرد كه این كار عكس العمل منفى دارد بلكه كافى است كانون مذهبى را به صورت جذاب ،عرضه نمود و فضاى صمیمى و خوشایندى را فراهم كرد .و در كنار هدایت بر همدلى تأكید ورزیدما معموًال در نصیحت كردن قهرمانیم اما در همدلىواقعًا كممىآوریموبههمیندلیلپلهاى كم مىآوریم و به همین دلیل همدلى واقعًا ارتباطرامىشكنیم. ارتباط را • همدلى نیازمند چند مسأله است: • - 1درك جوان: • واقعیت آن است كه دوره جوانى اقتضائات خاص خود را دارد .جوانان به دلیل ناپختگى و كم تجربگى ،احساسات شدید و مشكالت بلوغ به طورطبیعى،خطاپذیرندوازطرفىروحیهاستقاللطلبى و ستیزه ط ور ط بیعى ،خط اپذیرند و از ط رفى روحیه جویىزمینهچالشهاوتضادهارادرمیاناینقشروبزرگترها به وجود جویى زمینه چالش هاو تض ادهارادر میان این قش ر و مىآوردنحوهبرخودبامسائلجوانانبسیارظریفوحساسمىباشد، مىآورد .نحوه برخود بامس ائل جوانان بس یار ظ ریف و حس اس بسیارىازدستاندركارانكانونهاى دینى و مساجد ،بدون توجه كافى بس یارى از دس ت اندركاران به واقعیات دوران نوجوانى و جوانى و مشكالت ویژه آنان ،اقدام به واكنشهاىتندوافراطىمىكنند و چه بسا یك یا دو برخورد ناسنجیده و واكنش هاى تند و افراط ى ناصواب براى همیشه جوانان را از مساجد و عرصه تربیت دینى دورگرداند. • استادمطهرىداستانىرانقلمىكندكهگویااینحقیقتاستومىگویدشخصىكهبهمسجدمىآمد و اس تاد مط هرى داس تانى رانقل مىكند كه گویااین حقیقت اس ت و مىگوید :ش خص ى كه به مس جد نمازجماعتشتركنمىشدتوسطیكىازمقدسینموردعتابقرارمىگیرد كه اگر مسمانى چرا ریشت نماز جماعتش ترك نمىش د توس ط یكى از مقدس ین مورد عتاب قرار رااینطوركردهاى؟اوازهمانجاسجادهرابرمىداردومىگوید این مسجد و این نماز جماعت و این رااین ط ور كردهاى ؟ او از همان جاس جاده رابر مىدارد و دین و مذهب مال خودتان رفت كه رفت. • - 2انعطاف پذیرى: • همدلى بدون انعطاف پذیرى ممكن نیست .جوان به حكم جوان بودن در معرض خطا و لغزش است. ازاینروامامعلىعمىفرمای از این رو امام على (ع) • جهل الشباب معذور و علمه محقور؛ • نادانى جوان غیر قابل مالمت و علم او محدود واندك است. خداوندبهپیامبررحمتشمىفرماید :و لو كنت • خداوند به پیامبر رحمتش فظًا غلیظ القلب ال نفضوا من حولك؛ اگر سخت دل و ترش روى بودى همه از تو دور تو پراكنده مىشوند • - 3جوان گرایى: ًال • جوانازجوانبهتروزودترمىپذیرد .در دو جوان به دلیل جوان از جوان بهتر و زودتر ًا معمو معمول نزدیكبودنجهاناحساسىوعاطفىوروحى،تفهیموتفاهمسریعتر نزدیك بودن جهان احس اس ى وعاط فى و روحى ،تفهیم و تفاهم اتفاقمىافتد .در حال حاضر ائمه جماعت بسیارى از مساجد اتفاق كهنسالاندوبادنیاىجوانبیگانهاند هر چند در این میان ،پیران خوش كهنس الاند و بادنیاى جوان اندیشوجواندلوجوددارندكهتوانایىفوقالعادهاى در جذب اندیش و جوان دل وجود دارند كه توانایى فوق جوانان دارنداما باید به یك جوان گرایى در مساجد برسیم. • بعضى از جوانان ،عدم امكان ارتباط با امام جماعت سالمند را دلیل اجتنابازنمازجماعتوعدمحضوردرمساجدمىدانند و به تجربه اجتناب از نماز جماعت و عدم حض ور در مس اجد دیده شده مساجدى كه امام جماعت جوان و پرشورى دارد در جذب جوانانموفقتربودهاند. جوانان موفقتر • در این رابطه الزم است فرهنگ جوان گرایى در اداره مساجد نهادینه گردد و جوانان در كنار سالمندان در هیئت امناى مساجد راه یابند. • - 4زیبا سازى مساجد: • مساجد از همان سردر تا درون مسجد (صحن ،محراب ،فضا ،دیوارها و غیره) باید آراسته و پیراسته و جوان پسند باشد وازجاذبههاى هنرى و علمى در واز پیشانى مسجد استفاده شود. پاكیزگى ،طراوت و زیبایى مسجد ،در جذب جوانان بسیار مؤثر است .بعضى ازدانشآموزان ،بوى بد ،فضاى تنگ از نمازخانه،فرشهاوموكتهاى آلوده را نمازخانه،فرش هاو • - 5فعال كردن مساجد: • براى حضور جوانان در مساجد ،الزم است ،مساجد را از انحصار به نماز ،خارج كرد ،جوان عنصرىفعالوپرشوراستوبهدنبالكانونىفراگیروخودجوشمىباشد .مطالعه عصر عنص رى فعال و پرش ور اس ت و به دنبال كانونى فراگیر و خودجوش نبوىنشانمىدهدكهمسجد،پایگاهتصمیمگیرى اجتماعى ،نظامى ،سیاسى ،عبادى و نبوى نش ان مىدهد كه مس جد،پایگاه فرهنگىبودهاستدراینصورتمسجدیكمجتمعمىباشد كه جوانان را با سالیق مختلف فرهنگى بوده اس ت .در این ص ورت مس جد یك مجتمع در خود جمع كرده است .اگر در دوران دفاع مقدس ما شاهد حضور چشمگیر جوانان در در مساجدبودیمیكىازدالئلشفعالبودندرزمین مس اجد بودیم یكى از دلائلش فعال بودن • اگر امكانات هنرى ،ورزشى ،نمایشى ،كتابخانه در كنار مسجد به عنوان جزئى از پیكره مسجدمحسوبشودجوانانبهمسجدراغبتر خواهند شد .با كمال تأسف دنیاى الحاد در مس جد محس وب ش ود جوانان به مس جد مسیرخودباظواهرىزیباازروشهاىنووازتمامىامكاناتاستفادهمىكنند ولى ما تنها به مس یر خود باظ واهرى زیبااز روش هاى نو و از تمامى امكانات اس تفاده روشهاىسنتىاكتفاكردهایم روش هاى س نتى اكتفاكردها • قرآنكریمبهكاربردهنردرالقاوتغییرافكاراشارهكردهومىفرماید :سامرى دشمن قرآن كریم به كاربرد هنر در القاو تغییر افكار اش اره كرده و موسىعبازروزیور،گوسالهاى ساخت كه صدایى شگفت داشت و آن را خداى موسى موس ى (ع) بازر و زیور، معرفى كرد و به این صورت پیروان موسى(ع) را به انحراف كشاند .چرا ما براى هدایت مردمازشیوههاى هنرى مثل فیلم ،كارتون ،تئاتر ،نقاشى ،گرافیك ،مسابقه و غیره استفاده مردم از نكنیم؟ • 6 بهبودشیوههاى پیام رسانى دینى: -بهبود • متأسفانهدرروشهاىتبلیغىوجذبجوانان،بیشترازروشهاى متأس فانه در روش هاى تبلیغى و جذب جوانان ،بیش تر از كلیشهاىوتكرارىوبهصورتمستقیماستفادهمىكنیم و همین امر كلیش هاى و تكرارى و به ص ورت مس تقیم اس تفاده در بى عالقگى و گریز جوانان از نماز جواعت مؤثر بوده است. • در برخى تحقیقات به ویژه تحقیقاتى كه در آموزش و پرورش انجام پذیرفتهاستیكىازدالیلگریزدانشآموزان از نماز جماعت، پذیرفته اس ت یكى از دلایل گریز سخنرانىهاى طوالنى و تكرارى مطرح شده است. • ماهندسهگفتنباجوانانرابهخوبىنمىدانیمویارعایتنمىكنیم .پر گویى ،مكرر ماهندس ه گفتن باجوانان رابه خوبى نمىدانیم و یارعایت گویى و ارتباط مستقیم آمرانه و دستورى باعث دلزدگى و نفرت و دین گریزى جوانانمىشوددریكنظرسنجىازدانشآموزان كه در مورد منابع كسب اطالعات جوانان مىش ود .در یك نظ ر س نجى از درباره زندگى حضرت على(ع) صورت گرفته است معلوم گردید كه سریال امام على(ع) كه از تلویزیون پخش شد باالترین نمره 4/35ولى سخنان روحانیون كمترین نمره ( )2/43را به خود اختصاص داده است و این موضوع ،نگرش منفى جواناننسبتبهروشمتعارفتبلیغدینىرامىرساندوثابتمىكندكهدانشآموزان جوانان نس بت به روش متعارف تبلیغ دینى رامىرس اند و ثابت مىكند كه بهطوركلى،حوصلهوعالقهكمترى براى شنیدن سخنان یا به ط ور كلى ،حوص له و علاقه • بىشكمنبرووعظوخطابهیكىازشیوههاى اصیل و مؤثر تبلیغ بى ش ك منبر و وعظ و خط ابه یكى از دینى است ولى آیااین روش در همه جا و براى همه اقشار جامعه مفید است؟ آیا ائمه جماعات مساجد به غیر از سخنرانى ،روش دیگرىراآزمودهاند؟باتوجهبهتجاربسودمندمبلغاندرسالهاى دیگرى راآزمودهاند؟ باتوجه به تجارب س ودمند مبلغان در اخیر در به كارگیرى از گفتگوى مستقیم دو نفرى و به اصطالح تبلیغ چهره به چهره و رفیق شدن و اظهار همدردى كردن بانسل جوان وقتآنرسیدهكهدرسطحوسیعازاینتجربهارزشمند استفاده وقت آن رس یده كه در س ط ح وس یع از این تجربه گردد و ائمه جماعات مساجد با اتخاذ روش ابتكارى خود ،مجالس رادرخانهها به صورت پرسش و پاسخ و هدایت غیر مستقیم برگزار رادر نمایندیكىازرموزموفقیتروحانیوندرجبهههاى حق علیه باطل نمایند .یكى از رموز موفقیت روحانیون در درسالهاى دفاع مقدس در همین امر نهفته است روحانى با در رزمندگاننشستوبرخاستداشتدركنارآنهاغذامىخورد، رزمندگان نش س ت و برخاس ت داش ت در كنار آنهاغذا استراحتمىكرد،درغموشادىهاى آنان شریك بود و از میهن اس تراحت مىكرد،در غم و اسالمىدفاعمىنمودودروقتنماز،بهعبادتمىپرداخت ،از این اس لامى دفاع مىنمود و در وقت نماز،به عبادت رو رزمنده به محض شنیدن صداى اذان با رغبت و عشق به • - 7عمل گرایى: • روابط جوان با مسجد تا حد زیادى بستگى به نوع برخورد و رفتار امام جماعت و الگوهاى جامعهدارد. • جوانان حساس و زود شكن هستند .رؤیت فاصله میان گفتن و بودن در جامعه ،زمینه گریز جوانانرافراهممىكندآنهاكمترمىتوانند به تحلیل عمیق بپردازند ،از این رو زود قضاوت و جوانان رافراهم مىكند .آنهاكمتر حكمصادرمىكنند. حكم ص ادر • توصیههاى كالمى در صورتى كه با رعایت نكات روان شناختى انجام گیرد تأثیرى بسزا خواهد داشتولىعدمهماهنگىمیانقولوفعل،پندواندرزمربیانرابىاعتبارمىكند .امام صادق داش ت ولى عدم هماهنگى میان قول و فعل ،پند و اندرز مربیان رابى اعتبار عمىفرمایدهرگاهشخصعالمبهمقتضاىعلمخویشعملنكنداثرموعظهاش هم چون (ع) مىفرماید :هرگاه ش خص عالم به مقتض اى علم خویش عمل نكند اثر آببارانبرروىسنگصافازقلبهاى مردم محو خواهد شد .امام على(ع) نیز آب باران بر روى س نگ ص اف از مىفرماید(.)12 • كسىكهخودراپیشواىمردمقرارمىدهد پیش از آن كه به آموزش دیگران بپردازد باید خود را كس ى كه خود راپیش واى مردم قرار آموزش دهد و نیز باید تربیت كردار او بر تربیت گفتارش پیشى داشته باشد .استاد مطهرى(.)13 • مىگوید :این خود یك غفلت و اشتباه بزرگى است امروز در اجتماع ما كه براى گفتن و نوشتن و خطابه و مقاله بیش از اندازه ارزش قائلیم و بیش از اندازه انتظار داریم .در حقیقت از زبان اعجازمىخواهیم)14( . • سعدیا گر چه سخندان و مصالح گویى به عمل كار بر آید به سخندانى نیست • • یكى از پیامدهاى تضاد در گفتار و رفتار مبلغان دینى و متصدیانامور مساجد ،ایجاد تنفر دربینجواناناستدرروانشناسى ثابت شده است كه بخش زیادى از یادگیرى انسان در بین جوانان اس ت در ازراهچشمصورتمىگیرداستادمطهرىمىگویدهیچچیزبشررابیشتر از عمل تحت از راه چش م ص ورت مىگیرد .اس تاد مط هرى مىگوید :هیچ چیز بش ر را تأثیرقرارنمىدهدشمامىبینیدمردمازانبیاءواولیازیادپیروىمىكنند ولى از حكما و تأثیر قرار نمىدهد ش مامىبینید مردم از انبیاء و اولیازیاد پیروى فالسفهآنقدرپیروىنمىكنندچرا؟براىاینكهفالسفهفقطمىگویند ،فقط مكتب فلاس فه آن قدر پیروى نمىكنند چرا؟ براى این كه فلاس فه فقط دارند،فقطتئورىمىدهند ...ولى انبیا و اولیا تنها تئورى و فرضیه ندارند عمل هم دارند دارند،فقط تئورى آنچهمىگوینداولعملمىكنند حتى این طور نیست كه اول بگویند بعد عمل كنند اول آن چه مىگویند اول عمل عملمىكنندبعدمىگویند ،وقتى انسان بعد ا زآن كه خودش عمل كرد گفت آن گفته عمل مىكنند بعد اثرش چندین برابر است • • فرزندانمابیشازآنكهبهگفتارمانظرافكننداعمالمارازیرنظرمىگیرند كه فرزندان مابیش از آن كه به گفتار مانظ ر افكنند اعمال مارازیر نظ ر گفتهاندبچههاىماآنگونهمىشوندكهماهستیمنهآنگونهكهمىخواهیم باشند. گفتهاند :بچههاى ماآن گونه مىش وند كه ماهس تیم نه آن گونه كه بسیاراتفاقافتادهوقتىازجوانانمىپرسیمچرابهمسجدنمىروى؟مىگویند فالن بس یار اتفاق افتاده وقتى از جوانان مىپرس یم چرابه مس جد نمىروى ؟ مسجدىنمازجماعتشتركنمىشودولىدرعملفالنكاررامىكند .او انتظار چنین مس جدى نماز جماعتش ترك نمىش ود ولى در عمل فلان كار را رفتارى را از الگوهاى جامعه ندارد .از این رو نسبت به همه چیز بدبین و بى اعتماد مىشود. درشرایطكهجوانبهالگوگرایىوهمانندسازىتوجهخاصداردبایدروىكردتازهاى در ش رایط كه جوان به الگو گرایى و همانند س ازى توجه خاص دارد باید روى كرد بهاینمقولهارزشمند صورت گیرد و الگوهایى متناسب با فرهنگ دینى به شكل جوان به این مقوله معرفىگرددودردوبخش،سختافزارىونرمافزارى شكل و محتواى مساجد ،تغییر معرفى گردد و در دو بخش ،س ختافزارى و اساسى به وجود آید تا در تعامل جوان و مساجد ،شاهد خیزشى همه جانبه باشیم. • 8 • پاسخگویىبهپرسشهاى دینى جوانان: -پاس خ گویى به یكىازراههاى استحكام پیوند میان مسجد و جوان ،رفع نیاز فكرى و معنوى یكى از جوانانمىباشد .جوانان ذهن خالق و جستجو گرى دارند و همواره به دنبال كشف جوانان حقیقتوحلمسائلوپاسخگویىبهشبهاتاند .عالوه بر آن امروز شبهه افكنى در حقیقت و حل مس ائل و پاس خ گویى به حوزهفرهنگدینىیكىازپرخطرترینجلوههاى تهاجم فرهنگى در عرصه تربیت حوزه فرهنگ دینى یكى از پر خط رترین دینى است این شبهات به قول استاد مطهرى ،گذرگاه خوبى هستند اما عدم پاسخ گویىبهآنهاموجبتزلزلدرعقایدواندیشههاىدینىآنانمىگرددوپایههاى تربیت گویى به آنهاموجب تزلزل در عقاید واندیش ههاى دینى آنان مىگردد و دینىراسستمىگرداند .جوان اگر احساس كند كه مسجد محلى براى پاسخ گویى دینى راس س ت بهسؤاالتاوستودرآنشخصیتارزشمندوفرهیختهاى است كه درد او را درك به س ؤالات اوس ت و در آن ش خص یت ارزش مند و مىكند،خواهناخواهبهسمتوسوىاومتمایلمىگردد و دیگران رانیز با خود مىكند،خواه ناخواه به س مت و س وى او متمایل همراهمىسازداستادمطهرىمىگوید :ما امروز از این نسل گله داریم كه چرا با همراه مىس ازد .اس تاد مط هرى قرآنآشنانیستچرادرمدرسههاقرآنیادنمىگیرندحتىبهدانشگاههمكهمىروند قرآن آش نانیس ت چرادر مدرس ههاقرآن یاد نمىگیرند حتى به دانش گاه هم كه از خواندن قرآن عاجزند البته جاى تأسف است كه این طور است اما باید از خودمانبپرسیمماتاكنونچهاقدامىدراینراهكردهایم؟ آیا با همین فقه و خودمان بپرس یم ماتاكنون چه اقدامى در این راه شرعیات و قرآن كه در مدارس است توقع داریم نسل جوان با قرآن آشنایى كامل داشتهباشد؟قرآنازمؤمنانمىخواهد كه سخنانشان محكم و استوار باشد »قولوا داش ته باش د؟ قرآن از مؤمنان قوًالسدیًا؛( )17این نكته در تربیت دینى و جذب جوانان بسیار مهم و حیاتى است كه سخنان مربى باید(. )18 • - 9پیوند مسجد با زندگى جوان: • اگر مساجد از خاصیت تك بعدى (معنوى گرایى) به سوى چند بعدى شدن سوق داده شود و اقدام عملى در جهت نیازهاى فردى و اجتماعى نسل جوان بردارد قطعًا در جذب جوانان موفق خواهد بود. • وجودبرخىمشكالتزمینهسازانحرافوبىرغبتىبهدینیاكانونهاى دینى است .بیكارى، وجود برخى مش كلات زمینه س از انحراف و بى رغبتى به دین یا عدمازدواجوعدمتأمینمعیشتىزمینهدینگریزىوسستىنسلجوانرافراهممىسازد .از عدم ازدواج و عدم تأمین معیش تى زمینه دین گریزى و س س تى نس ل جوان رافراهم جوانىكهدرآتشغریزهجنسىمىسوزد و بر اثر بى كارى و عدم امید به آینده سر از یأس و جوانى كه در آتش غریزه جنس ى ناامیدىدرمىآورد و مأمنى براى حل مشكالت خودنمى یابد چگونه انتظار رغبت به نماز و دین ناامیدى در مدارىازاومىتوان داشت .دین خردگرا و حكمت مدار اسالم در كنار مسایل معنوى بر مسایل مدارى از او مادىواقتصادىنیزتأكیدمىكندوفقررامایهكفرمعرفىمىكند چنان كه از پیامبر (ص) نقل مادى و اقتص ادى نیز تأكید مىكند و فقر رامایه كفر معرفى است كه فرمود :كاد الفقر ان یكون كفرًا؛ رهبران دینى و الگوهاى جامعه باید خود را با مشكالت(.)19 • جوانان درگیر كنند و در حد امكان در حل آن بكوشند تا از این طریق پیوند عاطفى برقرار گردد. مردمدلبهكسىمىدهندوخانهدلراحریمكسانىمىسازند كه با درد و رنج آنان آشنا و با غم مردم دل به كس ى مىدهند و خانه دل راحریم كس انى هایشان محرم و در راه خدمت به آنان كوشا باشند. • دراینراستاپیشنهادمىشود در مساجد ستاد رفع مشكالت جوانان تأسیس گردد و معتمدین در این راس تاپیش نهاد محل از اهل مسجد در سامان دهى معیشت جوانان ،كاریابى ،آسان سازى ازدواج و غیره مشاركت نمایند • منابع: • - 1غرر الحكم ،ج ،1ص .185 • - 2همان ،ج ،4ص .329 • - 3وسائل الشیعه ،ج ،7ص .168 • - 4محجة البیضاء ،ج ،3ص .122 • - 5استاد مطهرى ،حماسه حسینى ،ج ،2ص .101 • - 6بحار االنوار ،ج ،100ص ،93چاپ بیروت. • - 7غرر الحكم ،ج ،3ص .367 • - 8آل عمران( ،)3آیه .159 • 9 • - 10طه ،آیه .88 • - 11پیوند ،ش ،243ص .32 • - 12اصول كافى ،ج ،1ص .44 • - 13نهج البالغه ،قصار .70 • - 14استاد مطهرى ،ده گفتار ،ص .67 • - 15پیوند ،ش ،244ص .50 • - 16استاد مطهرى ،حماسه حسینى ،ج ،2ص .106 • - 17مطهرى ،ده گفتار ،ص .189 • - 18احزاب ،آیه .70 • - 19اصول كافى ،ج ،2ص .310 دكترمحسنى،دكتردادستان،روانشناسى رشد ،ص .153 -دكتر محس نى ،دكتر دادس تان ،