اعداد و معماری

صفحه 1:
اعداد 9 معماری عالااعع] أ عق يخ داعو ل لك ‎Pee ee een]‏ af ‏طرح معماری‎ Architecture Design 2 

صفحه 2:
رابطه انسان با اعداد * کارکرد اعداد و اشکال به عنوان نمود تقدس و شومی 0 تقدس عدد شصت و مضارب آنها براى بابلى ها و ان ا ‎Bess‏ ‏02000010 ‏* ارسطو : عدد منشا و مظهر همه جيز ”در فلسفه يونانى اعداد فرد مذكر و اعداد زوج مؤنثتد ومين يعنى اينكه اعداد جنسيت دارند. 

صفحه 3:
مقاهیم کلی اعداد عدد یک () : ات فرخنده در آیین عیسوی علامت پدر خدا و الوهیت 7 75 CREEPS 02 دراتخت جمشيد بلان بزرك'شمال غربى ١١١بله‏ دارد يعتى سه بار عدد يك تكرار شده است و همچنین شماره منزل هاق راه شاهی از شوش تا سارد۱۱۱بوده است. 

صفحه 4:
Gee ee * نماد ثنویت ودوگانگی است ‎Rome eer cre eres reece yey Paes‏ * دو در اسلام نماد كناه و مشتمل بر روان است. “ee al Ea 

صفحه 5:
مقاهیم کلی اعداد 7 «سه» نخستين عدد در بركيرنده وازه «همه» است * 1130 يعنوىعدد كلوشاملآغز و مبانو يايان ا ل ا ل ا را ا 1 ل 000 پایان» ( گذشته. حال» آینده) است. Pe er er ee ee است. ‎ene ec‏ مضرب سه استفاده شده است. 

صفحه 6:
ean rez) ss ‏وكقر‎ 

صفحه 7:
Ge eo) ae ee oe ee eae eee tee ene Ne ter ees 3 

صفحه 8:
مقاهیم کلی اعداد جهار * جهار در فرهنك هاى مختلف نماد استوارى است 0 لك * جهار تقس امارة» لوامة. مطمثتةء وملهمه و PO CCN Feta rear ea ee PS Shes ec Pear eta ape oe) Sys os oa EUS] 

صفحه 9:
ترین کاربرد را در گره چینی صفوی دارند. ‎ete‏ و شکال برمینای چهار یعنی چهارضلعی ‎i‏ ‏اسلی تاره ل 7 OS ‏ا‎ 

صفحه 10:
‎(AD 55‏ 2121000 بنای چند طبقه بصورت مربع که طبقه اول آن از طبقات بالایی بزرگتر و وسیعتر است. ‎RE‏ | ‏مقدس این بناست. ‎ 

صفحه 11:
مربع ( ضلعی ) خانه کعیه ‎oe‏ ‏چهار جهت و چهار گوشه ان و شکل/ مکعب که نشان ارکان اربعه عالم است. بيت ‎wad‏ مکعب میباشد 

صفحه 12:
Se RM ee dy colt ee te . ‏هشتم روز نشاط است‎ ‏حوض غسل تحمید به شکل هشت ضلعیست.‎ . * ‏مرز تبدیل وحدت به کثرت است(مربع به دایره)و در معماری‎ ‏اسلامی مورد توچه است.‎ Ronee Pitan Reger Ry ey Boe SI eee Sa er clos ‏با عالم واسط مرتبط است‎ 

صفحه 13:
اليا در معماری اسلامی مربع به دایره تبدیل می شود ولین یعنی اینکه از شکلی که ابتدا وانتها و آغاز و پایان دارند به شکلی که نه آغاز و نه پایان نه ابتدل و نه انتها دارد میرسیم. ‎Pea ea (Coan ecm fe benyvatareeeges Osa ery sel eter yan‏ نا ل ‎SAP‏ Srey ery etn sere ea 

صفحه 14:
عدد ۸ در معماری كوشك هشت بهشت و كوشك باغ جهان نما در شيراز به شكل هشت ضلعى طراحى شده كه در معمارى اسلامى حائز اهميت است * آتشکده نیاسر RO pes op ee ora Far segem ear Cored PPE A 

صفحه 15:
استفاده از عدد يى در معمارى يارسه ۱ ‏ا‎ esc استفاده ازعدد بى در ساخت سازه های ستگی و ستونهای مجموعه تخت جمشید که دارای اشكال 

صفحه 16:
Golden ib ous ratio * . عددیست تقریبً مساوی ۰۱۶۱۸ که خواص جالب بسیاری دارد اشكال تعريف شده با نسبت طلائى داز نظر زيبائى شتاسى دليذيثر شناخته شده: جون بازتابنده ا ‎ee‏ FOE por Pes ap roen [etter a wT renege RN ee CBA ae CIR] BROW Tenens Omar es eS ptr Fp Warnes Cirle Fee FR Ie rp Teo CN aU awe ce cg ee ents pt eyo Ea alae TD ee Bn Sei همچنین دیوارهای معبد پارتنون از مستطیل‌های طلایی ساخته شده است . زیرا به اعتقاد سازندگان آتی ]1 1 ت‌های طلایٍ ‎ea‏ سس 

صفحه 17:
۱ ee RO ee Seon tae ‏مجموع ۲۶۴ پله است. با افزودن سکوی بالایی تعداد کل پله ها ۳۶۵ عدد ( به تعداد روزهای یک‎ 

صفحه 18:


صفحه 19:
هترمتنان دوره" رنسانس متجمله لعورناردو ی مر مس این نسبت آگاه بود. در این دوره ات بناهای مختلف استفاده می شد. از مهمترينلمين بناهاء بناى نتردام 0 lp 

صفحه 20:
ان سازمان ملل متحد در نیویورک 00 

صفحه 21:
RB re non) برج و ميدان آزادى طول بنا 57 و عرض ان 52 است كه وو به عدد طلابى كت 5-0-6 اسيك تست آن نيزطاق ‎Sox‏ است که تلفيقى از سبك هخامنشى و ساسانى و اسلامى است كه ‎Deen Rees eee set Osi ete eee rs‏ 0 قلعه دالاهو کرمانشاه es eee en i ada eae tad ae ee ee ne on) PE Ca ge ee ۱ Ve Ome Eo است, بل ورسك در مازندران نين پل بر روی رودخانه ورسک در مجاورت سواد 3 ۱ دارای نسبت طلایی است. Pron) ‏لین بتا ۳۰۰ متر طول و ۲۰۰ متر عرض داشته و از‎ ‏قسمت تشکیل شده استه این ده ۵ شیوه‎ ۲ 1۱ gmean hs PCa enor eas eyes یک دنباله ریاضی | 

صفحه 22:
نقش کیفی اعداد در طرح کلی و آرایه ها 2075 والای وجودی خلقت عدد یک را بنیادی ترین عدد برای تولید را ۱ ۱ همه امکانات را در خود دارد از جذر عدد ؟ به عنوان كاربردى ترين ترکیب برای بدست آوردن ‎pels‏ معماری ایرنی یاد می شود. استفاده از جذر عدد ۲ در رعایت تناسبات 

صفحه 23:
زو و ۱ معماری ایرلتی استفاده می شود. اين عدد از يك شش ضلعى محاط شده در يك دايره به قطر واحد بدست مى آيد. ‎ey ree eg rere ae‏ شود از این عدد پدست می آیند مثلث متساوی الاضلاع شش ضلمی هشت ضلعى دوازده ضلعى 0 rn ra] ‎Neyer,‏ ار ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ 

صفحه 24:
آشکارترین پخشی که می توان نقش معنایی اعداد در معماری را درک کرد طرح کلی و جزییات 1 هندسه كلى كتبدهاى ايرانى با تبديل مرخله به مرحله مربع به هشت ‎٠‏ شائزده ‎٠‏ 7 ظلعى در كوشة سازی و در نهایت دایره در گنبد است. (کثرت در وحدت) 

صفحه 25:


اعداد و معماری ‏Facts & Architecture نگارش :زهره مقصودلو استاد :مهندس متولی طرح معماری 2 ‏Architecture Design 2 رابطه انسان با اعداد کارکرد اعداد و اشکال به عنوان نمود تقدس و شومی تقدس عدد چهار و هفت برای مسیحیان تقدس عدد شصت و مضارب آنها برای بابلی ها و ایرا0نیان اعتقاد فیثاغورث مبنی بر اینکه همه نمودهای جهان (زمینی و آسمانی) بازتابی از اعدادند. اعداد مظهر هماهنگی عالم و نظم دهنده اند ارسطو :عدد منشا و مظهر هم0ه چیز در فلسفه یونانی اعداد فرد مذکر و اعداد زوج مؤنثند و ا0ین یعنی اینکه اعداد جنسیت دارند. مفاهیم کلی اعداد عدد یک (: )1 ‏ در چین یک عدد آرمانی ‏ فرخنده در آیین عیسوی عالمت پدر خدا و الوهیت ‏ در اسالم خداوند به عنوان یکتای مطلق. ‏ فیثاغورثیان یک را روح خدا می دانند,کشیدگی یک به سمت باال اشاره به خدا ‏ در تخت جمشید پالن بزرگ شمال غربی 111پله دارد یعنی سه بار عدد یک تکرار شده است و همچنین شماره منزل های راه شاهی از شوش تا سارد111بوده است.  نماد ثنویت و دوگانگی است مظهر توازن وانعکاس و ذات دوگانه انسان است. دو در اسالم نماد گناه و مشتمل بر روان است. مفاهیم کلی اعداد عدد دو (: )2 مفاهیم کلی اعداد سه ‏ «سه» نخستین عدد در برگیرنده واژه «همه» است ‏ ک00لش00ام0لآ0غاز و م0یانو پ00ایان Triadی00عنیع0دد ، ‏ تداع0ی کننده :انس0ان (بدن ،جان ،روح)،چرخ0ه حیات (تول0د ،زندگ0ی ،مرگ)،س0یکل کام0ل (آغاز ،میان، پایان) ( ،گذشته ،حال ،آینده) است. آپادانا در مجموع هفتادو دو ستون دارد که حاصل ضرب سه در سه در دو در چهار است .در تمام مقیاس تخت جمشید از مضرب سه استفاده شده است. آلبوم عکس آپادانا مثلث ( 3ضلعی ) مثلث ساده ترین شکل هندسی است به هر نحو که قرار گیرد یک رأس را در مقابل یک قاعده قرار می دهد. گنبد رک مفاهیم کلی اعداد چهار ‏ چهار در فرهنگ های مختلف نماد استواری است ‏ چهار عنصر آب ،باد ،خاک ،اتش، ‏ چهار نفس اماره ،لوامه ،مطمئنه ،و ملهمه ‏ چهار یعنی کل ّیت ،تمام ّیت ،زمین‌ ،نظم ،عقل ،اندازه و عدل. ‏ فیثاغورسی ها عدد چهار و ده را اعداد الهی می دانستند و از جمع چهار عدد اول عدد ده بدست می آمد 1+2+3+4=10 :  ا0شکال برمبنای چهار یعنی چهارضلعی ها باال ترین کاربرد را در گره چینی صفوی دارند. ‏ قبة الصخره چهار دروازه در چهار جهت اصلی دارند. ‏ مساجد چهارایوانی در معماری اسالمی مربع ( 4ضلعی ) زیگورات چغازنبیل,تبلور معماری مقدس: بنای چند طبقه بصورت مربع که طبقه اول آن از طبقات باالیی بزرگتر و وسیعتر است. اصوال واژ0ه سومری زیگورات به معنی کوه است.از مربع به داره رسیدن و وجود عدد چهار نشانه معماری مقدس این بناست. زیگورات چغازنبیل مربع ( 4ضلعی ) خانه کعبه چهار جهت و چهار گوشه ان و شکل مکعب که نشان ارکان اربعه عالم است. بیت المقدس :نیز به شکل مکعب میباشد. خانه کعبه مفاهیم کلی اعداد هشت ‏ در اندیش0ه ی مس0یحی مفهوم تول0د دوباره.پ0س از 7روز توبه روز هشتم روز نشاط است . ‏ حوض غسل تحم0ید به شکل هشت ضلعیست. ‏ مرز تبدی0ل وحدت ب0ه کثرت اس0ت(مرب0ع به دایره)و در معماری اسالمی مورد توج0ه است. ‏ در تمام دنیا هشت عدد تعادل کیهانیست. ‏ هش0ت مفهوم وس0ط دایره و مرب0ع ی0ا میان اس0مان و زمین ودر نتیجه با عالم واسط مرتبط است مربع ودایره ‏ در معماری اس0المی مرب0ع ب0ه دایره تبدی0ل م0ی شود وای0ن یعن0ی اینک0ه از شکل0ی ک0ه ابتدا وانتها و آغاز و پایان دارند به شکلی که نه آغاز و نه پایان نه ابتدا 0و نه انتها دارد میرسیم. ‏ روش تبدی0ل مرب0ع ب0ه دایره و دایره س0ازی مرب0ع ک0ه ب0ه معنای اس0تحاله شک0ل کره ای آس0مان ه0ا ب0ه شکل مس0تطیلی (مربع0ی) زمی0ن اس0ت و بالعک0س از عدد 8شروع شده ب0ه 16تبدی0ل م0ی شود س0پس به 32و پس از آن در نهایت به دایره تبدیل می شود عدد 8در معماری ‏ کوش0ک هش0ت بهش0ت و کوش0ک باغ جهان نم0ا در شیراز ب0ه شک0ل هش0ت ضلع0ی طراح0ی شده که در معماری اسالمی حائز اهمیت است ‏ آتشکده نیاسر چهارطاقی آتشکده نیاسر نیز به شکل هشت ضلعی طراحی شده است. آتشکده نیاسر کوشک هشت بهشت استفاده از عدد پي در معماري پارسه ‏ کشف راز استفاده از عدد پی ( )3/14توسط مهندسان هخامنشی در 2500سال قبل ‏ استفاده از عدد پی در ساخت سازه هاي سنگي و ستونهاي مجموعه تخت جمشيد كه داراي اشكال مخروطي است عدد طالئی ‏Golden ‏ratio ‏ عددیست ،تقریباَ مساوی ، 1.618که خواص جالب بسیاری دارد ‏ اشکال تعری0ف شده ب0ا نس0بت طالئ0ی ،از نظ0ر زیبائ0ی شناس0ی دلپذی0ر شناخت0ه شده ،چون بازتابنده خاصیتی بین تقارن و عدم تقارن است ‏ قدیم0ی تری0ن بنای0ی ک0ه در آ0ن از نس0بت طالئ0ی اس0تفاده شده اس0ت در طراح0ی اهرام مص0ر بوده اس0ت. نسبت طول ضلع قاعده به ارتفاع در اهرام ثالثه مصر ،برابر نسبت طاليي است . ‏ جالب است كه نسبت ضل0ع بلندتر به ضل0ع كوتا ‌هت0ر مستطيل طاليي كه نس0بت طاليي ناميده مي‌شود ، در بسياري از طرح‌هاي هنري از قبيل معماري و خطاطي ظاهر مي‌شود ‏ همچنين ديوارهاي معبد پارتنون از مستطيل‌هاي طاليي ساخته شده است ،زيرا به اعتقاد سازندگان آنه0000ا ،مس0000تطيل‌ها ب0000ا نس0000بت‌هاي طاليي ب0000ه چ0ش0000م خوشايندت0000ر هس0000تند  هرم عظی0م پل0ه دار کوکولکان از یادگارهای قوم مای0ا در ه0ر ی0ک از وجوه خود 91پل0ه دارد ،ک0ه در مجموع 364پل0ه اس0ت .ب0ا افزودن س0کوی باالی0ی تعداد ک0ل پل0ه ه0ا 365عدد ( ب0ه تعداد روزهای ی0ک سال -است) یونانی ها نیز برای زیبایی و نیز حفظ تعادل بناها،از عدد طالئی استفاده میکردند.به عنوان مثال در بنای معروف پارتنون از این نسبت استفاده شده است. هنرمندان دوره رنس0انس منجمل0ه لئورناردو داوینچ00ی نی00ز از خواص ای0ن نس0بت آگاه بود .در ای0ن دوره نی00ز از ای00ن نس00بت در طراح00ی بناهای مختلف استفاده می شد. از مهمتری0ن ا0ی0ن بناه0ا ،بنای نتردام در پاری0000000000س اس0000000000ت. ساختمان سازمان ملل متحد در نیویورک نسبت عرض به ارتفاع در این بنا از نسبت طالیی پیروی می کند. نسبت طالیی در ایران برج و میدان آزادی پل ورسک در مازندران طول بن0ا 63و عرض ان 42اس0ت ک0ه و ب0ه عدد طالیی :ی0ن پ0ل بر روی رودخان0ه ورس0ک در مجاورت سواد نزدیک می‌باشد سبک معماری آن نیزطاق بزرگی است که کوه بن0ا شد.بلندی ای0ن پ0ل 110مت0ر است وطول تلفیق0ی از س0بک هخامنش0ی و س0اسانی و اس0المی اس0ت که قوس آ0ن 66مت0ر می‌باش0د ک0ه تناس0بات ای0ن پ0ل نیز منحن0ی آ0ن ب0ا الهام از طاق کس0ری معماری ایران باستان را دارای نسبت طالیی است. تداعی می نماید. قلعه داالهو کرمانشاه ارگ بم خط0ی از اس0تحکامات ب0ه طول دو و نی0م کیلومتر و عرض ای0ن بن0ا 300مت0ر طول و 200مت0ر عرض داشته و از چهار مت0ر ب0ا قلوه و الش0ه س0نگ ب0ه همراه مالت دیوار گچ را 2قس0مت تشکی0ل شده اس0ت .این دﮋ 5شیوه م0ی س0ازد و نس0بت آن 5/2= 6/1ک0ه همان عدد طالیی س0اختاری از خش0ت خام دارد ک0ه اعدا0د آ0ن برگرفته از است. یک دنباله ریاضی است. نقش کمی و کیفی اعداد در معماری اسالمی نقش کیفی اعداد در طرح کلی و آرایه ها ‏ اس0تفاده از ا0عداد برای ادراک ساحت های واالی وجودی خلقت ‏ عدد ی0ک را بنیادی تری0ن عدد برای تولید تناس0بات هندس0ی خاص جه0ا خلق آثار معماری م0ی دا0ن0د زیرا رمز آشکار وحدت بوده همه امکانات را در خود دارد ‏ از جذر عدد 2ب0ه عنوان کاربردی ترین ترکی0ب برای بدس00ت آوردن تناسب در معم0اری ایرانی یاد می شود. استفاده از جذر عدد 2در رعایت تناسبات  از جذر عدد 3نی0ز برای بدس0ت آوردن تناسبات در معماری ایرا0نی استفاده می شود. ‏ ای0ن عدد از ی0ک ش0ش ضلع0ی محاط شده در یک دایره به قطر واحد بدست می آید. ‏ اشکال ذی0ل ک0ه در معماری از آ0ن بهره برده می شود از این عدد بدست می آیند : مثلث متساوی االضالع شش ضلعی هشت ضلعی دوازده ضلعی استفاده از جذر عدد 3در رعایت تناسبات  آشکارترین بخشی که می توان نقش معنایی اعداد در معماری را درک کرد طرح کلی و جزییات آرایه ها و تزیینات در گنبدخانه های مساجد است. ‏ هندسه کلی گنبدهای ایرانی با تبدیل مرحله به مرحله مربع به هشت ،شانزده 32 ،ضلعی در گوشه سازی و در نهایت دایره در گنبد است( .کثرت در وحدت) گوشه سازی در گنبد نقش کمی اعداد در نیارش (مصالح) ‏ استفاده از کمیت اعداد در قسمت نیارشی معماری اسالمی کاریرد داشته و وظیفه آ0ن برپایی کالبد و ظاهر بناست ‏ اس0تفاده از محاس0بات پیچیده اعداد در طراح0ی اندامهای حجی0م بن0ا مانن0د گنبد (دارای وزن و بلندای زیاد) پایان پاییز 93