فیزیک نجوم مقدماتی

صفحه 1:
فيزيك نجوم مقدماتي *ارزش درس © واحد *تالیف : دکتر احمد حسن پور *استاديارفيزيك دانشگاه پیام نور *مهرماه 1909 

صفحه 2:
شك امه ‎s<‏ ‏هدف هاي كلي ‎٠‏ اين يك درس تخصصي اختياري است كه براي تدريس در دوره ي كارشناسي فيزيك در نظر كرفته شده است ‎٠‏ بيش نياز؛ فيزيك يايه ي يك ‏هدف هاي درس: ‎٠‏ آشنا ساختن دانشجو با مفاهيم اوليه ي نجوم ‏* معرفي منظومه ي شمسي وبررسي چگونگي حرکت سیارات در این منظومه به كمك قوانین کپلر ‏* مطالعه ي خورشید به عنوان يك ستاره ي الگو است. ‏* معرفي اجمالي سیستم هاي مختلف ستاره اي مانند خوشه ها و کهکشان ها 

صفحه 3:
منابع درس نجوم واختر فيزيك مقدماتي تاليف زليك و اسمیت برگردان دکترجمشید قنبري ودکتر نقي عدالتي انتشارات آستان قدس رضوي 906 2- ستارگان» ساختار و تحول آنها» نوشته تیلور ترجمه عالتی, انتشارات استاد. 4669 ‎Robert . Dios Prictice bal‏ مت 9 رتیت رل 009 - 

صفحه 4:
داسكاة 3 فصل اول: مکانیک سماوی و منظومه شمسی ۰ فصل دوم: منظومه شمسی در مرایا ‎٠‏ فصل سوم: دینامیک زمین ‎٠‏ فصل چهارم: سیستم زمین - ماه * فصل پنجم: سیارات خاکی ۰ فصل ششم: سیارات مشتری گون ۰ فصل هفتم: اجرام سماوی کوچک و منشاء منظومه شمسی ۰ فصل هشتم: خورشید یک ستاره مدل ۰ فصل نهم: خواص ستارگان * 

صفحه 5:
pooh OCP ‏مختصات استوایی يك ستاره در اینجا‎ ‏ستاره ي قطبي است مق‎ استواي فلكي 

صفحه 6:
شام ۱ ت وارتفا مختصات يك ستاره به كمك زواياي سمت وار ع Zenith 

صفحه 7:
داسشیا هام ey: منظره ی اسمان شب دربهار صنورفلکی خرس های بزرگ و ۰ کوچک .و ذاتالکرسی در شمال گاو ودو پیکر درغرب»شکارچی وتاج در شرق وخرچنگ در مرکز آسمان نموده شده است ‎Msg,‏ وی 0 ‎Algot‏ ‏4 ۳ ‎Claris. ay, S.‏ کی دوون ‎eo ie‏ ري ‎é > Capea‏ و مه 35 پک و مت ‎ee‏ ‏5 کی س؟ ره ۱6 ‎of‏ ‎ga $2 cane aoc E‏ ‎so ot 8‏ § 2 0 28 8 ‎eae‏ = ‎tS‏ مم ‎Smee‏ ‏3 2 8 § ‎Spica se‏ 95 ‎ue %,‏ ‎RA s hy 0‏ ‏% ‏8 ‏3 ‏3 ‏و ‎ ‎3 

صفحه 8:
تب 0 منظره ی آسمان شب در تابستان. صورفلکی خرس های بزرگ و کوچک وذات. الکرسی در شمال » تاج وشکارچی در مرکز وستاره ی قطبی نموده شده است ماع م مدوم ‎CEPHEUS Polaris‏ ‎é‏ ‎por =‏ رمع ‎a ©‏ 5 1 ‎LEO y‏ ل لني لاعت ‎PERN‏ ‏وگ م۹ ‎om 2‏ ‎ne‏ و 88 2 3 ‎x 3‏ & % 4 ونام همعو 

صفحه 9:
شه ام منظرهى آسما 9 نظره ى آسمان ث 5 ۲ د ‎eae‏ 0 خرس های بزرگ و کوچک رشمالءكاو در شرق وشكارجى در غرب نمده شده ‎Sua‏ أن 7 ‏افو “في‎ 4 Polaris ey Rone Se, TLE DIPPER My @ | PERSEUs 0 > 8 5, 2 ee ‏ه‎ 8 So 6 4 a S > 8 0 = ‏م‎ = poe. g RG > SAO Sp auCHUS “ PEGASUS: ‘SERPENS Ss, ‏شون‎ WA Pe os, pe ‏الهم‎ ‎us ‎۳ & CAPR, "ORNs ‏مي‎ 

صفحه 10:
ونیا 00 منظره ی آسمان شب در زمستان. صورفلکی خرس های بزرگ و کوچک . ‎SS‏ ‏در مرزو خرچنگ درشرق اسان نموده شده است pRACO ee Fae. ‏له عم‎ ۵ = oe 0 90%" cassioren Pe eo f 33 sy som BS 5 az g 0 a! — 5 9 = 5 ANS tte on ‏نامعن‎ مع انام 

صفحه 11:
‎ba‏ پا ‏مشاهدات روزانه از حرکت اجرام آسمانی ‏این مشاهدات را میتوان به شکل زیر دسته بندی کرد ‏گردش (شرقی -غربی) کره سسپهری»خورشید وسیارات حول محور عالم ( ستاره ی قطبی) ‏حرکت سالیانه و(غربی-شرقی) خورشید وسیارات نسبت به ستارگان در کمربند متطقه البروج ‏وجود نماد های فازی برای ماه وسیارات ‏وجود حرکت. عقب گردی برای برخی از سیارات ‏ظاهر شدن تیر وناهید به صورت ستاره های صبحگاهی وشامگاهی به تناوب ‏بيدايش فصول وتغيير مدت شبانه روز در سال 

صفحه 12:
SK Spa حرکت ظاهری روزانه ی خورشید Zenith—__, North celestial pole 

صفحه 13:
North Celestial Lv « pap 9 Toward the Pok حرکت ظاهري سالیانه ي خورشید —— Summer Solstice ‎Spring and Fall Equinox‏ سس ‎Winter Solstice‏ سس ‎Local Latitude‏ =8 

صفحه 14:
و ele برای پاسخ گویی وتوجیه این مشاهدات دو مدل ارایه شده است A 8 مدل زمین مرکزی(بطلمیوسی) مدل خورشید مرکزی (کپرنیکی) درمدل نخست زمین ثابت ومرکز عالم در نظر گرفته می شود که خورشید. سیارات وکره ی سپهری بر مسیر های دایره ای گرد آن در حرکتند. برای توجیه برخی از رخدادها مانند حرکت عقب گرد ی از سیکلویید ها استفاده:می هد این مدل در پاسخگویی و توجیه بسیاری از سوالات ناتوان ویا پاسخ آن پیچیده است 

صفحه 15:
He plo ‏توجیه حرکت های ظاهری در مدل بطلمیوسی به‎ 

صفحه 16:
0 0 اس در مدل تیخو براهه برای توجیه حرکت عقب گردی سیارات فرض می شود که سیارات گرد خورشید میگردند در حالی که خورشید خود گرد زمین یعنی مرکز عالم می گردد 

صفحه 17:
=e ae a مدل‌خور شیدمرکز ی(کپرنیکی) منظومه ي شمسي: ۶ اين مدل از قرن 9) ميلادي مطرخ شد. ‎٠‏ دراين مدل سیارات به ترتیب فاصله از خورشیدعبارتند از: تبر» ناهیده زمين» بهرام» برجیس, کیوان»ار انوس ونپتون ‎٠»‏ دو سیاره ي نخست را سیارات درونی وسیارات بعد از زمين را سیارات بیرونی گویند. 

صفحه 18:
مدل كيرنيكي »* در اين مدل حرکت بازگشتی سیارات بیرونی به سادگی وبه خاطرراختلاف سرعت آن ها در مدارشان توجیه می شود * نمود هاي فازي سیارات به ویژه سیارات دروني نیز به كمك زاوبه ي كشيدگي قابل توجیه است ‎٠‏ زاویه ي كشيدگي : زاویه ي بین خط دید ناظر زميني از سیاره وخورشید را گویند 

صفحه 19:
a ‎٠‏ مشاهده ی حرکت بازگشتی سیارات بیرونی نسبت به ستارگان ‎ 

صفحه 20:
Is 1 شیاه 1 و مد عت این بير سر اطراختلاف ‎LS‏ ‏به ‏ادگی و ساد به نی و ات كشتى سيارا : هذ شا توجد می شوه کت > ر مدارشان 3 ها د إشار آن 

صفحه 21:
مدل خورشید مرکزی ونمود های فاری ۰ علل پیدایش نماد های فازی در ‎Cas SR‏ مدارسیاره ی درون این شکل نموده شده است یشترین زاویه ی کشیدگی برای سیارات درونی مکمتر از 600 درجه ودر نتيجه این ها در حالت تربیع قرار نمیگیرند وهیچگاه حالت مقابله نخواهند داشت مدارسیاره بیرونی 

صفحه 22:
مشاهده ی اهله ی ناهید از زمین ۰ ار 8 

صفحه 23:
شم ۳ ‎ee EF op SE grag hag ۰‏ سير ‎eh‏ وب ‎a‏ ‎Bon me‏ شاه ‎/ ae oer i. | LCE. oy im ‎ ‏مقابله (کامل) 

صفحه 24:
.اشاب رابطه ي بين زمان تناوب هلالي ونجومي د ‎x P/IQOW= 35) 59 ess Cte pas‏ 5 ‎CR9O= 35s)» Gj He‏ ۶)پریود نجومي‌زمینو )پریود ‎Faw‏ ‏نجومي‌سيارمي خارجي ‏ . | 6 و )پریود هلالی‌سیاره ميياشد | ‎roe‏ \ 1 Yr QOOI=G9O0KP(5-C ) 

صفحه 25:
as 1 we رابطه ي بین دوره های تناوب هلالي ونجومي در مدل خورشید مرکزی الف سیارات خارجی 2/0۵ /0-/0 ب سیارات داخلی 0/۳/206۵ 

صفحه 26:
متال: ناهید يك سیاره ي دروني با پریود هلالي 603 ۰ روز است.پریود نجومي آن را پیدا کنید 1669-1-۵ صد ۵0 

صفحه 27:
" روش کپلردر محاسبه ي فواصل وتعیین شکل یک واحد نجومی . خورشید الف سياره ي دروني 1 ۲ در اين حالت در بيشترين كشيدكي داريم » بوم زيرا زاويه يم در اين حالت (0)© درجه است 

صفحه 28:
aS 4pbaers “" ‏ب اگر سیاره بيروني باشد‎ ۰ با دو بار قرار گرفتن درديس از يك دوره ي كره نجومي واندازه كيري SCAB Suis ‏زواياي‎ مخاسبه ي‌ ضلع ‎P‏ ‏۰ 0۶ و حلمثلث 5 میت وان را به دستآورد 

صفحه 29:
Soe oe ‏قوانین کپلر‎ کپلر با محاسبه ي فواصل سیارات نتایج زیر را به دست :آأورد 6. مدار سيارات به كريد خورشيد بيضي است كه خوررشيد در يكي از كانون هاي آن قرار دارد ©. مساحت هاي طي شده توسط شعاع حامل هر سياره در زمان هاي مساوي مقدار ثابتي است 9 براي هر سیاره مجذور شعاع حامل مدار به مکعب پریود مقدار تابتي است يعني »بو < ‎WIT?‏ 

صفحه 30:
4s igs 3 ‏و‎ قوانین نیوتن مودعم ۰ روع ۰ درا ۰ ‎Vier xP‏ در صورتيكه برليند نيرو ها صفر باشد داريمك/0ل-) ‎٠‏ ‏وح ‎٠‏ در صورتيكه برليند ك8كشتاورها صفر باشدك/ركحج 9 داریم درا ۰ 

صفحه 31:
3 ۲ 4 ‎oe‏ ‎wee oe EL ag‏ قانون گرانش نیوتن ۰ هر ذره ي مادي به جرم ‎ay‏ ذره اي به جرم ترا به نسبت عکس مجذوري جذب مي کند مم6 05 - 5 به كمك رابطه بالا و معادله حركت نيوتن مي توان شكل مدار سيارات را تعيين كرد 

صفحه 32:
If string breaks, the ball moves off in a straight line. ع/غيدم ديمع ‎Just enough centripetal force F, to‏ balance the speed; just enough speed to balance the centripetal force. 

صفحه 33:


صفحه 34:


صفحه 35:
‎vervony: speea‏ منت ‎needed to escape an‏ ‎abject's gravitational pull.‏ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎very tar trom center very small Yooc. ‎farther trom cantar: ‎~<— speed greater than v, Smaller ‏تن هوب‎ ea ‎surface. speed emaller than ‏میج‎ ‏ممولا 2۳98 

صفحه 36:
2 ‘ شکل مدا سیارات نسبت به سرعت اولیه ار ول 

صفحه 37:
1020/0۳۵۵ ۰10 2/۳70 20/0 ‏و6 اراد ما‎ ote چون گشتاور نيروي گرانش صفر است پس ممنت.م زاويه اي ثابت “است 0 

صفحه 38:
(enn تعبیر قانون سوم کپلر تركو كر (جاتبمركز) :0 2 ‎hr?‏ = که م5۳۳۹ 2 درنتیجه داریم ‎re=k' Te‏ 

صفحه 39:
dole ‏و‎ we ‏فصل دوم.منظومه ي شمسي‎ ‏نظریه ي تشکیل منظومه‎ ٠ ‏منظومه ي شمسي در مرایا‎ * ‏محتویات منظومه ي شمسي‎ * ‎٠‏ حرکت ها ‎٠‏ فاصله ي سیاریات از. خورشید * میل مداري سیارات ‏۰ زاویه ي مدارات نسبت به دایره البروج 

صفحه 40:
ی . .س."اآ #۳ منظومه يي شمسي در مرايا ۶ محتويات :شامل كليه ي اجرامي است كه در اين منظومه واقع اند كه به ترتيب اهميت عبارتند از ‎٠‏ خورشيد ‎٠‏ سيارات 5 ‎٠‏ حلقه ها خرده سیاره ها (دنباله دار‌هاء سيارك هاوشهاب ها ) ‎٠‏ گازها وگردوغبار بین سیاره اي 

صفحه 41:
نظریه ي تشکیل منظومه ي شمسي از تراکم يك سحابي. شکل زير مراحل تشکیل يك ستاره از توده یگرد وغبار در سحابي ‘Stars forming in small protrusions from the Eagle Nebula 

صفحه 42:
seo "aS cet oa Sad ‏لمكلى تقوو اله رقزوج‎ Rotation axis ۱ ری . . . ۲ 

صفحه 43:
seo با فشزده شدن سحابي بر سرعت چرخش آن افزوذه مي شود Rotation axis an Rotation axis 

صفحه 44:
shoo 55 ‎al ۲ 0‏ 7 5 ابر فشرده ي چرخان سپس به صورت صفحه اي در آمده و ب ‎ 

صفحه 45:


صفحه 46:
شام ‎oe‏ ‏فاصله ي سیارت و قاعده ي تیتوس- بد * براساس این قاعده که به صورت تجربي به دست آمده فاصله ي هر سیاره از خورشید از رابطه ي زیر به دست مي ايد © ‏كددر أند ان 0 تا‎ )0-]0+)022-([/00© ٠ ‏تغيير ميكند لينفولصل عبارتند از‎ ۰ 6.8, 6:8, 6, 2.0, 9.06, 6.6, 0, 19/8, 96/© 

صفحه 47:
امه a" ‏فاصله ي سیارات از خورشید بر حسب فاصله ي‎ ‏زمین از خورشیدل(واحد نجومي)‎ 9 ناهید 7 بهرام sel 0 برجيس als کیوان 50 9 اورانوس 99 37 نيتون wo 90 

صفحه 48:
29 * در سیستم منظومه ي شمسي 0 سیاره(پلوتو از گروه سیاره ها کنار گذاشته شده است) بیش از 00 قمر. تعداد بسیار زيادي سيارك( كه اغلب در . كمربندي بين بهرام وبرجیس قرار دارند) وتعداد بيشماري دنباله دار وشهاب سنگ وگاز وكريد وغبار وجود دارند كه همه كريد خورشيد مي كردند. 

صفحه 49:
‎be Co‏ مود ‎[oe ‎ ‎ ‎ ‏فاصله واندازه ي نسبي سیارات از خورشد ‎۳ Pluto ‎Never} ‏کح‎ ‎WX ‎x >a ‏لت‎ ‎3 iw 5 ‏ییا ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‏طموع ‏0000 ‏۲۸۵۲ 

صفحه 50:
«اشتیام ام ‎oe‏ اندازه ي نسبي ‎Oe) Isls‏ 

صفحه 51:
oo ZF» fos میل محوري سیارات نسبت به صفحه ي مدار 

صفحه 52:
زاویه ي صفحه ي مدار سیارات نسبت به دایره البروج SSS ED See CE شام 37 

صفحه 53:
مدار هاي نيتون وپلوتو ‎of Pluto ۳‏ 0۵۲۵۱ سس 0007 سير همم ‎fo 1979‏ ب 22 2۹ 2 Orbit of Neptune “Oo \ \ / 5 4 سته / 2 7 \ رشت با ‎APHELION @‏ 

صفحه 54:
«سیا هام ‎oe‏ ‏@“ ‏تقسیم بندي سیارات * سیارات منظومه ي شمسي به دوگروه تقسیم مي شوند ‎٠‏ سیارت خاكي که جرم وساختار آن ها تفریبا برابر جرم وساختار زمین است ‏* اینها عبارتنداز. : تیر» ناهید زمين وبهرام ‏۰ سیارات برجیس گون : که ساختار. مایع وگاز دارند وجرم آنها تا چند صد برابر جرم زمین مي رسد و عبارتند از : ‏* برجیس, کیوان اورانوس ونپتون 

صفحه 55:
| ۱ ۱ ۱ سطوح سيارات زمين كونه داراي عوارض كوناكون است.در زير سطح تير نموده شده است 

صفحه 56:
7 oe ‏سطح سیاره ي بهرام(مریخ‎ 

صفحه 57:
و طفن ره ‎aa‏ منظره اي از سطح صخره اي و منظره ي آتشفشان در ناهيد 

صفحه 58:
WH 7۳ ‎apts 8 7‏ 9 تن بخشي از سطح خاكي ومنظره ي آتمسفر بهرام 

صفحه 59:
ابا 3 قمر ها و حلقه ها تقريبا همه ي سياره هاي برجیس گونه داراي حلقه اند حلقه مربوط به سیاره ي برجیس 

صفحه 60:
شام 

صفحه 61:
spo “9 حلقه هاي اورانوس 

صفحه 62:
شام ام جدول اطلاعات ویژگی هاي سیارات Surface Orbital Escape Speed Axis/Orbit Mass Yelocity (km/s) )*( ۳( 0۸۶ 47.9 289/79 0.055 4 35 . 3.09/346 0.815 4 29,8 23027700 1 ۰. 2 (2.4) 241 23659/196 0.108 ۰ 0 13.1 365/1, 3179 59.5 9,6 26044/256 95.2 5 6.8 8295/0.89 14.6 ۰. 3 5.4 28°48/1.89 17.2 23.5 47 | 172601 13 Planet Rotation 59d (243d 23056۳4۶ 24h,37m,235 9h,50m,30s 10h,14m (th 16h 6d,9h Orbital Orbital Max Radius Min Radius grhital (10° km) (10° km) Revolution 69.7 45,9 88 0 109 107.4 224.7 ۵ 152.1 147.1 365.26 d 249.1 206.7 687d 815.7 740.9 11.86 y 1507 1347 29.46 y 3004 2735 84.01 y 4537 4456 164.8 y 7375, 4425 2۹137۷ 7 Planet Mercury Venus Earth (moon) Mars Jupiter Saturn Uranus Neptune Pluto * inclination to ecliptic (Earth's orbital plane) "| Mass relative to earth (-) : retrograde motion 

صفحه 63:
Plat : قمر ها * سیاررات خاكي تنها داراي سه قمر اند که يكي از آنها ماه زمین ودوتاي دیگر يعني دیموس وفوبوس متعلق به بهرام اند * بیش از 00 قمر دیگر مربوط به سیارات برجیس گونه اند 

صفحه 64:


صفحه 65:
7 35 ماه د انسان در کره ي | فرو سطح ماه جاي پاي انسان در ‎SAS‏ 

صفحه 66:
وسكا وساملود چه ] قمر هاي بهرام به نام هاي فوبوس و دیموس 

صفحه 67:
«اشام امه پا قمر فوبوس از قمر هاي بهرام(مریخ) 

صفحه 68:
مشخصات فقو ‎Orbital characteristics‏ ‎Epoch J2000‏ ‎Periapsis: 9235.6 km‏ ‎Apoapsis: 9518.3 km‏ ‎Semi-major axis: 9377.2 km [2]‏ ‎Orbital 58,015‏ ‎circumference:‏ ‎Eccentricity: 0.0151‏ 0.318 910 23a C7 h 39.2 min) 2.138 km/s 1: 09355 (to Mars' equator) 0.046° (to local Laplace plane) 26.04° Cto the ecliptic) Mars Orbital period: Avg. orbital speed: Inclination: 

صفحه 69:
«اسشك املد ‎oe‏ قمر دیموس از قمر هاي بهرام(مریخ) 

صفحه 70:
شام ام 56 ويژگي هاي دیموس Orbital characteristics Semi_major avis 23.460 lem Eccentricity: a.coo02 Orbital period: 1.26244 4 Avy. orbital speed: 1.35 lems 0.93° (to Mars’ equator) 1.793° Cto the local Inclination: 1 A 27.58" Cte the ecliptic) Satelite of: IMars Physical characteristics Dimensions: 15.0™12™ 10.4 tem Mean radius: 6.3 km سوه Mass: a 244 Be kg (0.38 Mean density: 2.2 ‏هي‎ ‎Equatorial surface 0.0039 safs* (3.9 mamfs*) gravity: g.o0040 € (400 LE Escape velocity: 0.0069 km/s €6.9 m/s) Rotation period: synchronous Albedo: aor 

صفحه 71:
jus CO 

صفحه 72:


صفحه 73:
یمام دنباله دار ها (()دنباله دار وستا در زير نموده شده است 

صفحه 74:


صفحه 75:


صفحه 76:
soos “*€ ‏سيارلك هاء در کمربند سياركي هزاران قطعه‎ 

صفحه 77:
Mathilde Gaspra 

صفحه 78:
«اسشیا هام منظره يي يك شهاب سنگ 

صفحه 79:
شه ام برخي از سيارك ها كه از آتمسفر زمین عبور مي کنند در اثر برخورد » گودال هاي درست مي کنند .حفره ي شهابي بارینگر در آریزونا از این جمله است اودوعت ب 

صفحه 80:


صفحه 81:
هید و بهرام (مریخ) داراي جو اند ۰ اتمسفر سیارات سطح آنهارا در برابر برخورد شهاب ها محافظت مي كند 5 ۰ همه ي سیارات در ابتدا داراي آتمسفر هیدروژن وهليوم بوده اند كه آنرا از دست داده اند » آتمسفر كنوني آنها در مراحل تکوین بعدي تشکیل شده و منشا آن گازهاي دروني آنها ست + نگهداري آتمسفر براي يك سیاره بستگي به جرم ودماي آن دارد 

صفحه 82:
۱۳ sie Spo هرچه جرم سیاره بیشتر باشد سرعت فرار از آن بیشتر است ۰ 0 به ترتيب جرم و شعاع سیاره اند ‎Ve= 2GM‏ ‎R‏ \ RED eet et pey ere Te newer te vere ke eae Seed MEY G16) 

صفحه 83:
یمام مولکول هاي کوچکتر در دماي معین داراي ,سرعت بيشتري هستند 

صفحه 84:
one 2 Ce ۳ مفایسه ي اتمسفر سیارات mag, field 6 Earth's) 0,006 0.00 ‘rotation 314 243.69 d atm. comp. 98% He, ‏و2‎ 96.5% CO, 3.5% Na, 0.015% 50 atm. press, 0 Earth's) 105 92 albedo temperature “) 8 10 night, 56 | 590-725 day 72 737 distance (AU) 0,387 0.723 Pant ‏و‎ Mes ‎(kms)‏ وم ‎ ‎ ‎Mercury ۱0318 43 ‎ ‎Venus |0.907 6 ‎ ‎ ‎ 

صفحه 85:
مقایسه ي آتمسفر سیارات i atm. atm. ion ‏به‎ ‎Planet ¢ Ya distance albedo temperature ‏و‎ Comp, rotation Fog . 6 2 Ca) (kmis) (AU) 09 ‏أوكة‎ Earth's) 96.5% ‏,و00‎ 6 ‏ونتصعلا ا‎ | 0.907 | 1036| 3 72 737 92 Na, 243.69 4 0.00 0.015% $0: 78.084% | Earth |1.000 11.186] 1.000 | 385 aa 1.000 23.994 4 000 

صفحه 86:
mag. field 0 Earth's) 0.00 19,519 578 rotation 24.623 h 9.925h 10.50h comp. press. 0 Earth's) 95.32% ‏,و00‎ 6 ‏رز‎ ‎1.6% Ax. 0.13% Oo, 0.02% co, 0.021% Hho, 0.018% MO, 29% Hp, 11% He, >> 100 (0.2% CHa, 0.02% Hs 89906 11% He, >> 100 0.3% CH, 0.02% Hs 8.007 -- 0.009 ‎distance albedo temperature‏ يد مي ‎® ‎1g4--242 ‎day ‎65 ‎1 ‎1 ‎ ‎0 ‎70 ‎25 ‎Planet ‎(gs) (km’s) (AU) Mars [0.377 | 5.03 | 1.524 Jupiter | 2.364 | 59.5 | 5.203 Saturn | 0.916 | 35.5 | 9.539 ‎ 

صفحه 87:


صفحه 88:
Major components (by volume’ 96.5% carbon dioxide (CO,) ی ل ل ل لني ‎sulfur dioxide (SO,)‏ 150 70 ‏ممن3‎ ta] Pa Te ae) 17 carbon monoxide (CO) Sean a) 7 0200 ‏(ع۲۱)‎ 92 bars ‏5و‎ ۶ 03-10 ۷۶ Atmospheric composition at ‏اتف لت‎ 00 لل راز( Surface wind speeds 

صفحه 89:
dioxide—ice clou Water—ice clouds Troposphere 130 150 200 250 Temperature (K) Altitude (km) _, SY 

صفحه 90:
A Comparison of the Atmospheres of Earth and Mars Earth 58 Mars Thermoaphere| Mesosphere Stratosphere Atmosonere 

صفحه 91:
و ay آتمسفر ناهید آتمسفر زمین 

صفحه 92:
شاه ام مقایسه جو سیارات بایکدیگر آتمسفرمتراکم تيتان آتمسفررقیق بهرام 

صفحه 93:
۰ OR ae ems =e زمین وبهرام در مقیاس واقعي. هردو دار 5 

صفحه 94:
ديناميك زمین فصل سوم دي زمان وفصول رد دلايل جرخت ر : دلايل كردش زمين نيروي گرانش جزبي حرکت تقديمي زمین حد روج 

صفحه 95:
se 004 ‏ل‎ 9 شبانه روز نجومي: برابر است با فاصله ي دو گذاربالايي بي در بي يك جرم آسماني از دايره ي نیم روزيي محلي دايره ي نيم روزي (نصف النهان) دايره ي فرضي است كه از ستاره ي قطثي ونقطه ي سمت الراس ناظر مي كذرد نقطه ي اعتدال بهاري نقطه ي برخورد استواي سپهري و دایر‌هالبروج یا گویند . نقطه ي اعتدال بهاري نقطه ي صفر. زمان نجومي است 

صفحه 96:
شبانه روز نجومي و خورشيدي N ‏ساعت و68 ۱ سس‎ ٩8 ‏روز بعد ستاره پس از‎ ‏دقيقه به تقطه ي اول باز كشته ولي خورشيد ظهر روز نخست‎ ‏دقيقه ديكر به اين نقطه مي رسد‎ 4“ 

صفحه 97:
روز خورشيدي ونجومي Sidereal day completed. In determining a mean salar dav re menses ot 

صفحه 98:
۷ »| ميل محوری زمین وپیدایش فصول 

صفحه 99:
~ د ث 2 

صفحه 100:
چگونگي تابش خورشيد به زمين در نقاط اعتدالين 

صفحه 101:
حرکت خورشید از دید ناظري که در قطب قرار دارد در روز اول بهار وپاییز 

صفحه 102:


صفحه 103:


صفحه 104:


صفحه 105:
حرکت ظاهري خورشید در روز اول فروردین براي ناظي که در استوا قرار دارد 

صفحه 106:
Se 

صفحه 107:
سنبله» مزان» عقرب بقرس(کمان)مجدی(یز)دلو حوت(ماهي)»حمل(تره)» ثور(گو)»جوزا(دویگر )» سرطان(خرجنگ)» اسد(شیر) 

صفحه 108:
= 8 ۰ ‎‘pbs‏ ‏وه تصا اوبر خیلی و علایم نمایشی صور ف ‎Cua‏ 

صفحه 109:
0 ترازو(میزان) ‎mapas‏ گار(شرد) ‏اما ‏کزدم(عترب) ‎4 ‏كمان(قوس) ‏جوزا(دوپیکر) ‎ ‎۱۰ ‎vv ‎wy ‎19 ‏م 36 

صفحه 110:
« تیاه ام و رقص محوري زمين(تقدي 

صفحه 111:
0 قطب شعال جغر افيابي در ۱۴۰۶۶ سال پیت صفحه ي استوا در Wave 

صفحه 112:


صفحه 113:


صفحه 114:


صفحه 115:
۹ تقدیم اعتدالین ‎OS >‏ دوراني زمین وتقدی 

صفحه 116:
—— Spring and Fell Equinox 8= Local Latitude South 

صفحه 117:
8 و 2 THE CALENDAR 

صفحه 118:
0 0 اين نيرو سبب انحراف به راست يك شيء متحرك در دستكاه جرخان مي شود در سطح زمين انحراف يرتابه هاء انحراف باد ها » تشکیل گردبادها (سیکلون و انتي سیکلون) دلیل بر خرکت چرخشي زمین است . در شکل مقابل دو حرکت مهره سیاه از دید دوناظر با هم مقایسه شده است (سرعتمتحركو سرعتوه ac = —2w Xv 0 ‏زاويه لوديتكام جرخاناست‎ Fo = —2m(w x v) 

صفحه 119:
‘pooper “9 تشکیل گرد باد كه نتيجه ي وجود يك نقطه ي کم فشاد د حرکت چرخشي زمین است چرخش درنیمکره ی شمالي در خلاف عقربه هاي ساعت صورت مي كيرد 

صفحه 120:
و0 يك نقطه ي كم فشار كه در مركز يك توده ي يرفشار قرار كيرد سبب ايجاد سيكلون در زمين مي شود J 

صفحه 121:
‎pope‏ م پم ‏چرخش صفحه ي آونگ فوکو دلیل ديگري براي چرخش زمین است ‎ 

صفحه 122:
تند ار عبار کت مدار: ي ز گان 1 ستار ۱ هي نور ۲ — منظر ستاره ۰ ۳ ۱ «اخد ثر دويلري ‎oie‏ 

صفحه 123:
: دلایل حرکت مداري زمین عبارتند ار *-ابيراهي نور ستارگان «اختلاف منظر ستاره اي wale 3 

صفحه 124:
اثر ابيراهي در حالتي كه زمين ساكن باشد نور ستاره به ته تلسكوب مي رسد لك | در صورت حركت زمين براي رسيدن نور به انتهال تلسکوپ » باید آنرا .كمي كج كرد Pern ‏دل‎ 0/0 

صفحه 125:
اختلاف منظر ستاره اي سار شاي دور وجود اختلاف منظر ستاره اي » يعني جابه جايي ‎Ki‏ ‏يك ستاره نسبت به ستاره هاي زمينه ي آ سمان يس ‎ee‏ ‏از دو رصد متوالي به فاصله ي ماه دلیل بر ‎Bence‏ ‏حرکت گردشي زمین است زاویه ي اختلاف منطو ار دید ‎1AU 3600‏ _ » بر حسب ثنيه ي قوسي | 77 ‎Ou‏ برلبر يكولحد نجومييعنيفاصله ي ميانكينزميناز ‏خورشيد لست ‏تچ 0-0180 2 برالاكس ‎ ‎ ‏خرکت زهين كرد خورشيد 

صفحه 126:
۸ اندازه گيري زاویه ي اختلاف منظر مي توان فاصله ي ستاره را برحسب واحد نجومي به دست آورد 

صفحه 127:
انداره حيري زاویه ي احنادف منطر از روي جابه جايي ستاره ي نزديك نسبت به يك ستاره ي دور زمینه 

صفحه 128:
محاسبه ي فاصله ي ستاره بر حسب واحد نجومي right cians TAU sinp = ear small angle approximation ۱ ۱ 180 3600 sing =r redinas = 2» —~ degrees = x 180. —— 7 arcseconds pr — AU 5p, 3600 ۲۱۰ ‏مس‎ ‎parallax 4 7 1-1۸ ۰180. The paral is 1 shen the distance is T= 206,265 ATT = 3.2616 fyr=1 parsee (This defines the parsex) 1 Pra The parallax ]0 when the distance is given in parsscs 

صفحه 129:
اثر دوپلر هر گاه ناظر و چشمه ي نور نسبت به هم حرکت کنند طول موج نور دريافثي به شکل زیر تغییر مي کند ‎OA =(A- Ao)/A =VidC‏ که در آن ()سرعت ناطر یا چشمه و 0 سرعت نور است 

صفحه 130:
دلایل حرکت مداري زمین با استفاده از شیفت دوپلر. ستارگاني که بر قطب دایره البروج قرار دارند هیچ تغییر طول موجي را نشان نمي دهند ستارگان واقع بر استواي سپهري بیشترین شیفت را دارند »اين شيفت متناوبا به طول موج هاي بلاند ويس از © ماه به سمت طوي موج هاي كوتاه انجام مي كيرد *اين نشان مي دهد كه زمين بر مار بسته اي در حركت است كه © ماه از آن ستاره دور و در نيم يريود ديكر به آن نزديك مي شود 

صفحه 131:
is pope آثار جذر ومدي نيروي گرانش توزیع يك لایه ي آبي بر سطح يك زمين كروي فرضي به صورت يكنواخت خواهد بود 

صفحه 132:
,0 32 آثار جذر ومدي توزيع همان لايه وقتي ماه در امتداد زمين قرار مي كيرد Moon 

صفحه 133:
a pope ‏په‎ يك سيستم جرم وفنر جكونكي اثر نيروي كرانشي ماه را نشان مي دهد.با كشيدن يكي از فنر ها فنر ديكر در سوي مقابل کشیده مي شود Pull here 

صفحه 134:
هر كاه قمري از حد معيني به سیاره ي مادر نزديك شود نيروي تفاضلي سیاره ي مادر در فاصله ي معيني بر نيروي خود گرانشي قمر غلبه کرده و آن را متلاشي مي کند. به اين فاصله حد روچ گویند . این فاصله از رابطه ي زیر به دست مي آید ,4 d=2.24om/ pm)3R حد روج يك سياره که در آن ,موم به ترتیب چگالي سیاره ي مادرو قمر و(لشعاع سیاره است 

صفحه 135:
محاسبه ي حد روچ نيروي گرانش نیوتن ‎Fa = om‏ 72 نيروي تفاضلي بین جسمي به جزم بو ‎2GMur‏ ‏شعاع , که به فاصله ي از کره ي مادر ‎a‏ ۲ قرار دارد هم قرار دارند 

صفحه 136:
در حدروج اين دو با هم برابر اند باب = ‎Fe‏ يعني داريم 

صفحه 137:
#ليرم 45 _ براي کره اي به جرم و شعاع ‎6٩‏ داریم ‎M‏ ‏5 3 At pmr? m= a ‏و براي كره ي كوجك‎ 1/3 تمد با جايگذاري به جاي جرم ها داريم | أر ترم ) 4-7 که مي توان ن را به شکل حد روچ در آ ورد 1 a-R(2 et) 

صفحه 138:
*حدروچ سیاره ي کیوان 000000() 0)کیلومتر است وحلقه هاي آن در فاصله ي 0 1906000 كيلومتري از مرکز آن قرار دارند *همیه حلقه هاي سیارات برجیس گونه در محدوده ي فاصله ي روچ قرار دارند. “در اين محدوده حد اكثر قطر يك قمرسنكي يا يخي در اين محدوده نمي تواند بيش از 0© كيلومتر باشد ‎pad‏ ه ماهواره هاي اطراف زمين در محدوده ي روج زمين قرار دارند ‏*علت دوام اين ماهواره ها مقومت بلاي مصالح آن ها است 

صفحه 139:
فصل چهارم » سیستم زمین ماه *ابعاد alale «كرفت ها »درون ها مجوها «ميدان هاي مغناطيسي 

صفحه 140:
روش اراتوستن براي اندازه گيري شعاع . زمین اندازه گيري اختلاف ارتفاع خورشید در ظر" انقلاب تابستاني در دو نقطه با عرض هاي جغرافيايي معین و . دانستن طول کمان( فاصله ي دو نقطه اندازه گيري شعاع زمین امروزه به كمك رادار وماهواره ها صورت مي كيرد 

صفحه 141:
1 ويژگي هاي سیستم زمین ماه : ويزكي هاي زمين قطر © ©0326 كيلومتر 0 ۶ 005 ,عجرم (به كمك دوره ي تناوب ماهواره ها و قانون سوم کپلر ) فاصله میانگین‌زمین از خورشید وبرلبر (يك‌ولحد نجومی ‎d 18990000000000 27‏ جرم ماه 11 - 14-11 

صفحه 142:
ويژگي هاي سیستم زمین ماه فاصله ي ماه از زمین ‎we SSOPOOD‏ ( انازه گيري به کمك تپ هاي ارسالي وبازگشتي رادار). قطر ماه ‎jlil(krORPO‏ گيري به كمك اندازه گيري زاویه ي دید ما و فاصله ي ماه تا زمین( فاصله ي مرکز جرم سیستم از مرک زمین ‎rw PORT‏ 

صفحه 143:
aN ju 1) ساختار لایه اي زمین 0- 60 پوسته(ف اصله ها بر حسبکیلومة جبه ي خارجي600 -60 منطقه ي گذار 0۵0-690 جبه ي دلخلي 660706 هته ي خارجي 6690-409 هته ي داخلي 60600 

صفحه 144:
سم زمين از درون وبیرون 

صفحه 145:
سا ¢“ عوارض سطحي زمین ‎Elevation Histogram of the Earth’s Crust‏ 

صفحه 146:


صفحه 147:
سا ¢“ لايه هاي مختلف اتمسفا عبارتند از لایه ي فعال جو يا تروپوسفر استر اتوسفر مزوسفر یونسفر(ترموسفر) 

صفحه 148:
7 95 فعاليت هاي تشكيل ابر وباران زايي در لايه ي ترويوسفر انجام مي 

صفحه 149:
براي هر لایه از هواي در :حال تعادل مي توان نوشت كنك ممم م مطحم Ap_ GM ar PO P=nkT ‏گم‎ ‎7 ‎dP __ jy ‏لق رقص‎ ar Pep Ga dP m,GM, PO RPGR GM an = dP m pa AD BAe PO _, Mi Fay WPL KO GE 4) PUD = PO) expt h/ H 

صفحه 150:
ابر هاي کمولونیمبوس در تروپوسفر 

صفحه 151:


صفحه 152:
سا 9“ برهمکنش باد خورشيدي که حامل ذر خطوط میدان مغناطيسي زمين ات باردار است با در پیرامون زمین دو تله ي مغناطيسي وجود دارد که ذرات باردار را در خود به دام مي اندازند وان ها را به قطب ها 

صفحه 153:
شاه ام ‎si‏ ‏72 برهم كنش ميدان مغناطيسي زمين با بادهاي خورشيدي 

صفحه 154:
سم امه 9“ برهمکنش ذرات باردار به دام افتاده با گاز هاي جو سبب به وجود آمدن نور شمالگان وجنوبگان ویا شفق قطبي مي شود 

صفحه 155:
Whar [os 

صفحه 156:
spas “9 

صفحه 157:
پریود گردشي وچرخشي ماه با هم برابر اند به همین سبب ما همواره يك طرف ماه را مي بينيم * (©: 9 + 

صفحه 158:
Splat ‏پا‎ حرکت فازي ماه از زمین مسیرحرکت مرکز جرم سیستم ماه و زمين ‎Phases of the Moon‏ ۳ Waving Waning tat ‏ناو‎ Ful Moon tous unter ‏سويت‎ Nev Hoon 

صفحه 159:


صفحه 160:
همه و جكونكي تشكيل فاز هاي حركت ماه 

صفحه 161:
3 9 امد ماه گرفتگي 

صفحه 162:
aK ‏سا امه‎ wy دیاگرام تشکیل سایه و نتم سایه در ماه گرفتگی penumbra umbra 

صفحه 163:
FIGURE 4.27 Asolat ecipse. total eclipse 0! partiality will see cle of totality ۵ ‘An observer within the Ci ret in the circle of 4 the sun, while an obser ‘conly a patil eclipse. Circe ot parti. Circle of totaly. ‘Moon Earth seul nf 

صفحه 164:


صفحه 165:
Spiers tae خورشيد كرفتكي سال ©©09 ميلادي 

صفحه 166:


صفحه 167:
Moon oS 

صفحه 168:
2 - — حم طح سيوع — = = — — = = ‎a‏ ‏= 

صفحه 169:
~ سا اسان ‎boo (DOOM 00)‏ 280,406 ‎eos Bos LY ve? wo)‏ SOF 999 kw (0.00E6? ) 5606۵6 bev (0.008 ۵0( ‏مجهه.ه‎ 6660 ‏مب :۲۵ جع) و وه‎ 66.660 660 J (CO 112 kFE.O win) 27.60 890 4 0م هاه م و مه 60ج 10696 ‏مهم وم‎ sok) تسس اسات ‎ug.‏ ‏اه اه م0 

صفحه 170:
© 0026©" ‏حاجات ما‎ (betwen 10.69" end C0.90° b Cork's ‏سوم‎ و ‎(rechten 1 10.8 pears‏ ( revohion 1 0.08 pears Cok :علج وم صمح ‎Doagtude oP‏ 

صفحه 171:
(مبمی مموه ما ۵09 ‎Carte)‏ 0.279( مدا ۳۵۵6 (سبمی موه ما مه وه 086 ۰( مدا 000606 5۳9*00 bw? (D.OPF Cortes) 6 1666*010۳ bev? (D.OEO Berths) POE PPXID™ ky (D.OICS Carte) 9666.6 ‏توملا‎ )¥ ۵.66 طیلب 0.606 وب ۵و6 ماما هه (عحسسم) ‎٩‏ 965 530 ‎wrk)‏ 0.96) عاب 6.096 

صفحه 172:


صفحه 173:
سم په سطح ماه از دو قسمت تشکیل شده بخش مرتفع وصخره اي بخش مسطح وپست تاريخ تحول آن را مي توان در اسلاید بعد دید سیر تحول تشکیل ماه 

صفحه 174:
a 35 ‏مسطح‎ ٠ * قريبا كرد وتوسط حلقه اي از كوه ها احاطه شده اند * داراي فنجانه هاي كم * ضخره ها بازالتي وهمانند صخره هاي آتشفشاني زمين ۰ مره صخره ها از 0/0ت0/0ملیارد سال «غير مسطح *بسیار فنجانه اي »عمر صخره ها از 0/0 تا 6۳/6۴ میلیارد سال 

صفحه 175:
Te میلیارد سالپ یش»ت شکیل‌ت-وده ي مذلل(اقیانوس‌ماگما) 6/6 در لثر ب مباران‌خارجیوتاشی رادیولکتیو دروني میلیارد سالپ یش آغاز تشکیل پوسته ي جامد 6/۳ ; 

صفحه 176:
ee تا 6 میلیارد سا له شت شکیلسطوح مرتفيء 6/6 تشکیل دهانه هاء به وجود آمدن برخي از دهانه هاي بسیار عظیم Se es ‏جاري‌تندن‎ تا0/)میلیارد سالپ یشت شکیلق/ 6 نولحیپست جریان مذاب در دهاته هاي بسیا بزرگ 

صفحه 177:


صفحه 178:


صفحه 179:


صفحه 180:
pope 00 مشاهده ي دايموند رينك(حلقه ي الماسي) به هنكامخورشيد كرفتكي 

صفحه 181:
pers Pay مشاهده ي تاج خورشید در دوحالت فعالیت کم وزیاد 

صفحه 182:
WZ pagers ۳9 ae \ b ۳ كرو ج رويت تاج خوره 5 8 نا يا تا شید که هنگام شید گر 2 = = ث است 

صفحه 183:


صفحه 184:
سیارات خاكي تير (عطارد) ناهید(ز هره) بهرام(مریخ) 

صفحه 185:
-183°C حصنا 4-878 3.30 x 1074 kg | Dears tar peed 3.7 nits? 01 ۱ ۳ 0.9033 )311255- Rh3 سسسسسسسوو Mas: Nightside Temperature Diameter aie ee Syst ‏ا‎ Surface Gravity Eecentricity Surface Pressure Dipole Magnetic Fiela Strength 

صفحه 186:
ا 8 ۰ 0 ‎joe‏ ويژگي هاي تبر(عطادر) *نزديك ترین سیاره به خورشید »کوچکترین سیاره ي خاكي »در هر سال سه بار به عنوان ستاره ي شامكاهي ويك بار صبح كاهي در افق هاي مغرب و مشرق ظاهر مي شود vrbt: OP, QdD,DOO ker (0.90 600( ‏مدا‎ ‏مه‎ 6090 تسف weer 9.00289 by 

صفحه 187:
پریود گردشي وجرخشي تير پریود هلالي 60/009 روز پریود چرخشي 66/00 شبانه روز ی -(م, وول6)عوله ۰.0۵97 ۵-(6/66) يعني شبانروز عطارد دوبرابر سال طول مي کشد 

صفحه 188:
سطح تير بسيار شبه سطح ماه فنجانه لي است چگالي آن خيلي بیشتر از ماه وپشاز زمین چگال ترین سیاره ي منظومه ي شمسي است این مي رساند که باید دار اي هسته ي آهني بزرگي باشد تفاوت هاي عمده ي سطح هاي ماه وتیر 

صفحه 189:


صفحه 190:
و ام حوضچه ي کالوریس. نصف این قطر 4600 ‎oy‏ كيلومتري حوضچه در خط بين شب وروزدر سمت چپ قابل رویت است. مرز هاي چین خورده وزمین هاي کم ارتفاع قابل مشاهده اند 

صفحه 191:


صفحه 192:
eae 0 براساس شواهد ناشي از ميدان مغناطيسي و جكالي زياد اين سياره ساختار روبرو براي آن در نظر كرفته مي شود 

صفحه 193:
دس = ناهید (زهره) دومین سیاره ي خاكي از خورشد و بسیار شبیه زمین است فاقد قمر طبيعي است پریود گردشي 660 روز پریود چرخشي 00۳9 روز ميل مداري 00/09 درجه 

صفحه 194:


صفحه 195:
Ale ‏حرکت هاي ناهید‎ of فنجانه ها: اي موجود در سطح ناهید 

صفحه 196:
2 ارو سا ۳ سطح بازالتي ناهید ‎ae‏ 

صفحه 197:
1 ۱ 3 یه // 5 ‎ee‏ ناهيد نوا. ۱ نواحي زرد نشانگر سرزمین هاي 

صفحه 198:
جو بسیار غلیظ و پوشیده از ابر مانع دیدن سطح ناهید مي شود 

صفحه 199:
Ly ابر هاي ضخیم اکسید دوکرین سبب ایجاد حالت گلخانه اي وبالا رفتن دماي سطحي ناهید مي شوند 

صفحه 200:
نمودار فشار ودما ي ناهید بر حسب ارتفاع از سطح ‎(km)‏ ول ‎90 ‎۵ ‏و‎ 100 200 300 ۵00 500 600 700 B00 Temperature (K) ‎ 

صفحه 201:
5 میدان مغناطيسي ناهید ‎٠‏ انداز وجكالي ناهيد تقريبا همانند زمين است ‎٠‏ ساختار دروني آن بسيار شبيه زمين است * داراي يك هسته ي آهني بزرك كه بخشهايي از آن مذاب است *ر اين صورت بايد داراي يك ميدان مغناطيسي باشد در حالي که فاقد آن ا ست »دلیل آن چرخش بسیار کند آن است 

صفحه 202:
دس ‎[oy‏ سیاره سرخ رنگ و همسایه ي زمین وجرم آن ‎UO‏ زمین است چهارمین سیاره در فاصله ي 0/0 واحد نجومي از خورشید ميل محوري 00 درجه. همانند زمين دوره ي چرخش آن 06 ساعت ود.ره ي گردش آن تقریبا د.سال است فاقد میدان مغناطيسي وجود آب در اتمسفر ان مشاهده شده است 

صفحه 203:
دس از ويژگي هاي مداري بهرام(مریخ) Epoch J2000P1 249,228.730 km €154.863.553 mi> 1.665 991 16 Au 206,644,545 km €128,402,967 mi> 1.381 333 46 au 227.936.637 tom €141,6323,976 mi> 1.523 662 31 AU 1.429,000,000 tom {887,900,000 mip 5.553 ‏لكك‎ o.093 412 35 886.9600 a 615505 2 Faced 262.135 2( حصط وه 24 جقنصه 053859 دمص 26.499 ‎mich)‏ 27 وی یط 21.972 Orbital circumference: ات بط 

صفحه 204:
3377.4 km (2098.6 mid (0.533 Earths) 0.007 36 1.448=107 55,907,000 square miles (144 798 465 square kilometers) (0.284 Earths) 1.6318=101! tom? (0.151 Earths) ‎ke‏ 851023 41.م ‎(0.107 Earths) ‎3.934 gform ‎3.69 m/s? ‎(0.3762) ‎5.027 km/s (11,245 mifh> 1.025 957 4 ‎(24.622 962 b> ‎ ‎Oblateness: ‎Mean density: Equatorial surface gravity: ‎Escape velocity: ‎period: ‎Rotation velocity at 26% 23 tomsh (539 49 min) 

صفحه 205:
میل محوري .آلبیده و دماي سطحي ‎equator: —‏ ‎Axial tilt: 25.19°‏ ‎Right ascension of 317.631 43°‏ ‎North pole: (21 h 10 min 44 s)‏ ‎Declination: 52.886 50°‏ ‎Albedo: 0.15‏ ‎Surface temp.: min mean max‏ ‎Kelvin 133K 210K 293K‏ ‎Celsius -140 °C-63 °C 20°C‏ Martian 

صفحه 206:
و فشار جو وترکیب اتمسفر 0.7-0.9 kPa 95.72% Carbon dioxide 2.7% Nitrogen 1.6% Argon 0.13% Oxygen 0.07% Carbon monoxide 0.03% Water vapor 0.01% Nitric oxide 2.5 ppm Neon 300 ppb Krypton 80 ppb Xenon 30 ppb Ozone 10 ppb Methane Surface pressure: Composition: 

صفحه 207:
۱ ام(مریخ) از چپ: تير » ناهید» زمین بهرام( از چپ: ی 

صفحه 208:
RV — SK 97 A. ۲ ۱ 0 bis aloe ‏كلاهك هاي يخي‎ G ‏منظره‎ oT دلیل قرمز رنگ بودن اين سياره وجود درصد زيادي از اکسید هاي آهن در خاك آن است 

صفحه 209:
سا 4 | قمر هاي ي بهرام(فوبوس ود؛ یموس) 29 

صفحه 210:
:فصل ششم سيارات برجيس كونه * بيجي س(مشتري) ‎٠»‏ كيوان(زحل) ‏* اورانوس ‏* نپتون ‎ 

صفحه 211:
0 برجيسء بزركترين سياره ي جرم: 0072 برابر جرم زمین قطر مدار 0/0 واحد نجومي قطر 460906 کیلومتر(در استوا) داراي تعداد زيادي قمر درخشان ترین شي آسمان شب| پس از ماه وناهید 

صفحه 212:
0 7 ويرّكي هاي مداريبرجيس ‎Epech 32000‏ ‎km‏ 816,081,455 5.455 167 59 AU 507,090,724 miles 740,742,598 km 4.951 558 43 AU 460,277,215 miles 278.412.027 km 5.203 363 01 AU 483,683,969 miles 4.888 Tm 32.675 AU 0.048 392 66 4,.333.2867 d 611-86 2( 398.58 4 13.056 km/s 13.712 km/s 12.446 km/s 1.305 30° ¢6.09° to Sun's equator) 

صفحه 213:
1 ميل محوري و تعداد قمر هاي برجیس ولععا 13.712 12.446 km/s 1.305 30° (6.09° to Sun's equator) 100.556 15° 274.197 70° 63 Max. orbital speed: Min. orbital speed: Inclination: Longitude of ascending node: Argument of perihelion: Satellites: 

صفحه 214:


صفحه 215:


صفحه 216:
pope “ شفق قطبي در برجیس 

صفحه 217:
bis oF ۰ // طوفان و رعد وبرق در برجیس ‎Let‏ مها عسوو ‎۳ ‎WZ 

صفحه 218:
چگونگي حرکت ابرها در نوار استوايي واطراف لکه ي سرخ در برجیس 

صفحه 219:
گرداب در اطراف لکه ي سرخ لکه ي سرخ برجیس 

صفحه 220:
WA WV ۱.۳ Gy, ۳ | | 

صفحه 221:
ساختار دروني برجیس * لایه ي بيروني هیدروژن ملكولي ۰ حود 00000 کیلومتر زیر لایه ي ابر ها هیدروژن مایع تحت فشار 00000 بار ودماي 00 درجه ودر نزديك مرکز لايه ي سوب مانند شامل يخ » آب ومتان وآمونياك در دما وفشار بسيار بالا قرار داردو در نهايت در هسته ي ان مخلوط يخ وصخره وجود دار د 

صفحه 222:
‎Hb ‘‏ 2 ره میدان مغناطيسي اطراف برجیس 9" ‎2 1 ‎ ‏در اطاف برجيس ميدان مغناطيسي بسیار بزرگ وجوددارد ‏در اين ميدان دو ناحيه وجود دارد كه همانند كمربند هاي ون آلن تله ي ذرات بارداراند" اين میدان تا سعاع 0600 برابر شعاع سیاره کشیده شده است نقطه ي سیاه سیاره ي برجیس براي مقایسه کشیده شده است 

صفحه 223:


صفحه 224:
بال حلقه ي برجیس oy * حلقه ي برجیس که در سال 9728 توسط برجیسنورد وییحرا) کشف وتوسط وییجر © عکس برداري شد ‎٠‏ اين حلقه بيش از 000 کیلومتر پهنا وبیش از (0) كيلومتر ضخامت دارد. ‎ 

صفحه 225:
1 Wi کیوان (زحل) 

صفحه 226:
۱ 5 i ‏مس‎ ۶ . ويژگي هاي کبوان 66660 6 9) ده ‎Dwr (Crk = 0) 660600‏ 0 () سوه تسج بجوم و ( -۵04) سفه لسوت 068 0 99 (-) م6 سا جا تا و 9.6000 (0 2 024 ۵ ۳ سب مس ‎ported (hows) 40.600‏ تسس موه ‎Orbtd ported (ra)‏ موو ما واه مس 090 رتیه 0 

صفحه 227:
OS Gl ‏ويژگي‎ ‎Dit oP wns (degrees) 68.89‏ ‎Orbit teckruiod (degrees) 99‏ 3 (©مدات) بصب وعد لجسب مومو (ممدامها) صصص سوه مسج مهو تس موی لعج 09 (۵۰) مه( ‎wero‏ وروت موه و0 ‎Crovephere prevewe (bar) ae‏ مروت لوق ‎Akos ‏و‎ ‏996 ما 

صفحه 228:
لذ رار ‎y‏ ‎Ore Ali)‏ نيم كره ي شمالي 2 2 ۰ نيم كره ي شمالي كيوان نمادي آبي رنك دارد واين به خاطر عبور نور از منطقه ي عاري از ابر اين قسمت ويراكنئه شدن طول موج هاي كوتاه توسط گازهاي اتمسفر است ۶ دليل كم ابر بودن اين ناحيه روشن نیست ولي گمان مي رود به خاطر يايين تر بودن دما به خاطر سايه ي حلقه باشد. 

صفحه 229:
1 ساختار دروني کیوان ‎٠‏ لايه ي بيروني هيدروزن ملكولي است در عمق وقتي فشار به (00)کیلوبار رسید هیدوژن به مایع داغ تبدیل مي شود ‏۰ در فشار 000000 كيلو بار _ هیدروژن به صورت پلاسما در آمده و به يك فلز مذاب تبدیل مي شود ‏۰ درنزديك هسته مخلوط سوب مانندي از آب متان وامونياك در فشار و دماي بالا قرار دارد ونهایتا در هسته يخ وصخره ي جامد وجود ‎ ‎ ‎ ‎ ‏دارد. ‎ 

صفحه 230:
‎Haber‏ خاقه هاي کیوان ‏۰ عکس حلقه هاي کیوان ‎BIO‏ ‏میلیون کيلومتري توسط وییجر 0 گرفته شده است ‏+ رنگ هاي مختلف نشانگر اختلاف در ترکیب شيميايي حلقه ها است. 7 ‎ 

صفحه 231:
294.700 km (184.100 mid 185.500 km (175.200 mip 169,000 kn (105,000 mip 51.470 km (94.120 mi 51 12255 ‏ل‎ )52:056 30:29 bem ‏دج وعد .وه‎ 38 Gm Bease Bh (33,100 my 32255 (25.200 mn (73100 mb 92,200 kr (75,400 mp 73.200 km (45,500 mi E7000 Kr (41.600 mi 60,290 km (37.500 mp 

صفحه 232:
pager "۷ عکس سیستم کیوان که توسط وییجر 0 گرفته شده ات 

صفحه 233:
/ Wik) “y » سیاره ي اورانوس We ZS 

صفحه 234:
‎Za 4‏ سي ببإبؤلكي هاي مداري اورانوس ار ‎30,707.4896 d (34.072) ‎369.65 d ‎6.795 km/s ‏ول 7.128 ‎6.486 km/s ‎0.769 86° ‎(6.48° to Sun's equator) ‎74,229 88° ‎96.734 36° 2 ‎tidereal period: iynodic period: \vg. orbital speed: Max. orbital speed: din, orbital speed: ‏ماعط‎ ‎aongitude of scending node: ‎\rgument of verihelion: jatellites: ‎* 3,006,389,405 kn ‎20.096 471 90 AU 1, 868,088,249 miles 2,735,555,035 ken 18.286 055 96 AU 1,699,799, 169 miles 2,870,972,220 kam 19.191 263 93 AU 1,783,943,710 miles 18.029 Tm ‎120.515 AU ‎0.047 167 71 ‎ielion distance: ‎ihelion distance: ‎ni-major axis: ‎vital ‎‘umference: ‎entricity: 

صفحه 235:
(0.886 g) 21,29 kon’ 20.718 33 d(17 h 14 min 24 s by convention) Hl 2.59 km/s = 9320 math 97.77° of 9731° (Sh 9 min 15 5) +15.175° O51 min mean max 59K 68K ۵ 55K gravity: Escape velocity: Sidereal rotation period: Rotation velocity at equator: Axial tilt: North pole: Declination: Albedo: Surface temp.: Surface Cloudiop 25,559 kn (2.004 Earths) 24,973 kn (1.965 Earths) 0.0229 8.084x102 kam? (15.849 Earths) 6834x1013 ‏مها‎ ‎(63.086 Earths) 8.6832x10% kg (14.536 Earths) 1.318 gicm? Mass: Mean density: 

صفحه 236:
۰ ۱ ) 0 1 ‎Ms‏ ۳ ترکیب اتمسفر. اورانوس Atmosphere 120 kPa (at the cloud level) 83% Hydrogen 15% Helium 1.99% Methane 0.01% Ammonia 0.00025% Ethane 0.00001% Acetylene trace Carbon monoxide trace Hydrogen sulfide Surface pressure: Composition: 

صفحه 237:
۸ esl 9006 ‏هیدروژن»‎ WOO ‏رجي‎ wz * ترکیبات دلوني: بیشتر عناصر. سنگین تر نظیر کربن اکسیژن وازت ومقدار زيادي مواذ صخره اي است که مغایر. با ساختار برجیس وکیوان است. * ساختار آن برخلاف برخیس وکیوان یکنواخت است ‎٠»‏ ميل محوري آن ©© درجه وتقریبا محور آن در صفحه ي مدارش قرار دارد. ‎6 ‏هردور گردش آن <06 سال و هر شبانه روز آن‎ ٠ ‏سال است‎ 

صفحه 238:
‎١ /٠‏ ' ميدان مغناطيسياوراذ ‎Wy)‏ ياورائوس ‎ff ۰‏ يسي ان حدود 000 درجه از محور چرخشي آن انحراف دارد و چرخش سیاره حرکت رقاصكي انجام میدهد ‏* منشا میدان مغناطيسي آن معلومنیست ‏۰ همانند سایر سیارات ‎IS‏ داراي حلقه است ‎ 

صفحه 239:
‎y yy‏ قمر هاي اورانوس سوب + ۹« ‏علاوه بر 60 قمر شناخته شده وییجر 460 قمر ديكر .اين سیاره را کشف کرد ‎ 

صفحه 240:
در منظومه ي شمسي تعداد زيادي قمر کوچك وبزرگ وجود دارد که معروف ترین آن ها :عبارتند از *‌گانیمد» كاليستو» آیو واروپا قمر هاي برجیس *تیتان بزرگترین قمر کیوان *چارون قمر پلوتو 

صفحه 241:
سم 29 قمر هاي كاليله اي يا بر ‎o>.‏ 

صفحه 242:
‎et |‏ | ويژگي هاي قمر هاي برجیس ‎Distance Radius Mass Satellite (000 kan) — (kan) (kg) Discoverer Date ‎ ‎ ‎ ‎Metis 128 20 9.56616 Synnott 1979 Adrastea 129 10 1.91216 Jewitt 1979 Awalthea 181 98 7.17618 Barnard 1892 Thebe 222 ‏و5‎ 7.77e17 Synnott 1979 Io 422 1815 6.92222 Galileo 1610 Europa 671 1569 4.80e22 Galileo 1610 Ganymede 1070 2631 1.48623 Galileo 1610 Callisto 1889 ۰ 2400 1.08e23 Galileo 1610 Leda 11094 ‏و‎ 5.68215 Kowal 1974 Himalia 11480 93 9.56218 Perrine 1904 Lysithea 11720 18 7.77۵16 Nicholson 1938 Elara 11737 38 7.77e17 Perrine 1905 Ananke 21200 15 3.82216 Nicholson 1951 Carme 22600 20 9.56e16 Nicholson 1938 Pasiphae 23500 25 1.91e17 Melotte 1908 ‎Sinope 23700 18 7.77e16 Nicholson 1914 

صفحه 243:
21492 ‏لاوز‎ ‎(5.6045 Earth diameters) 66854.5 km (5.2585 Earth diameters) 0.064 87 x km? (120.5 Earths) 1.431x10!5 km (1321.3 Earths) 1899x1027 kg (317.8 Earths) 1.326 g/cm? 23.12 més2 © 2.358( ونصعا 59.54 0.413 538 0214 (9h 55 min 29.685 s)l ويژگي هاي فيزيكي 

صفحه 244:
a pope 00 فشار وتركيب جوي سرعت جرخش ودماي سطحي ‎Tee‏ دين 5 ‎Rotation velocity at i one‏ ‎equator: : b(t Hydrogen‏ (at the equator) olds Hearn Axial tilt: 313 11 Meta Right ascension of = 268.05° (17 h 52 min 0.1% Wate gat Rarih poke: is) ۱ Composition: 112 Aamo Declination: 48? 0.0025 Ene Albedo: 052 (,0001% Phosphine Surface temp.: min mean max ‏شم ما‎ Kelvin 1101 152K NA ale Adjectives: Jovian 

صفحه 245:
۰ ۰ 6 مس اقمار- گالیله اي برجیس ‎By‏ ف :كاذ بزركترين قمر برجيس و منظومه ي شمسي با قطر آن © © © © كيلومتر جكالي آن 0/©© وبيشتر ساختار آن آميخته اي از يخ وصخره است سطح آن داراي كوه دره و فنجانه است فاقد اتمسفر است ولي اخيرا لايه ي رقيقي از ازون در سطح آن یافت شده که نتیجه ي نفوذ ذرات باردار برهمکنش کننده بامیدان مغناطيسي برجیس اند که در یطح ن سقوط کرده و با آب برهمکنش میکنند 

صفحه 246:
دس | 1610 1.48423 247666-02 2,631 4.12516-01 1:94 1,070,000 7.154553 7.154553 10.88 0.002 0.195, 2.74 042 4.61 Wy ويژگي هاي گانیمد ‎q‏ Date of discovery Mass (kg) Mass (Earth = 1) Equatorial radius (km) radius (Earth = 1) Mean density (gmicm43) Mean distance from Jupiter (km) Rotational period (days) Orbital period (days) Mean orbital velocity (km/sec) Orbital eccentricity Orbital inclination (degrees) Escape velocity (km/sec) Visual geometric albedo Magnitude (Vo) 

صفحه 247:
سا اختار :گانیمد ‎By‏ ساختار دروني گانیمد از لایه هاي يخ وصخره تشکیل شده وهر چه به مركز فنجانه ي برخوردي در سطح نزديك مي شويم مقدار صخره بيشتر مي 9 شود ec. ‏مس جد‎ ve 

صفحه 248:
1 Wi ‏اقمار كا‎ ۳ ١ ‏اليله‎ ‏اعفد‎ oy 18: Gi 

صفحه 249:
دومین قمر بزرگ برجیس وسومین قمر بزرگ در منظومه ي شمسي Simon Varius & Galileo Galile 1610 109923 1012-02 2,400 326-01 1.86 4,863,000 18.68902 18.68902 821 0007 0284 245 0.20 5.65 Discovered by Date of discovery Mass (kg) Mass (Earth = 1) Equatorial radius (km) Equatorial radius (Earth = 1) Mean density (gm/cm*3) Mean distance from Jupiter (km) Rotational period (days) Orbital period (days) Mean orbital velocity (kmisec) Orbital eccentricity Orbital inclination (degrees) Escape velocity (kmisec) Visual geometric albedo Magnitude (¥o) 

صفحه 250:
۰ ۸ 4 ‎j‏ 1 دس یاوه قمر گالیستو وم داراي سطحي بسیار فنجانه اي و عمر فنجانه هاي آن به | ندازه ي عمر پیدایش منظومه است چگالي آن 00/0 وبیشر بخش هاي آن آب ویخ است . لایه ي سطحي آن تا(006 کیلومتر يخ وهيته ي آن مخلوطي از يخ وصخره است.اين قمر فاقد كوه است 

صفحه 251:


صفحه 252:
1 1 We SS 7 pope oF * اروپا از نظر نزديكي دومین قمر برجيس است ۰ مدار آن دایره اي ودوره ي گردش آن 6/9 روز است ۰ همواره يك طرف ن به سوي برجیس است ‎chu +‏ آن صا ف وپوشیده از ‏يخ است. ۱ ‏درون ان زير يخ اقيانوس آب ‏* آب نمك ويك هسته ي آهني ‏است ‎ 

صفحه 253:
سم ۶ ساحدار دروبي قمر اروپا ١ ‏لايه ي يخ‎ ٠» * اقیانوس آب لایه ي بزرگ رسانا احتمالا از آب ونمکها ۰ هسته ي آهني + انني خیات در یتوس هاي زمين وجود دارد 2 

صفحه 254:
آیو قمري است که در رنگ ودرخشندگي بسیار غير عادي است 

صفحه 255:
0 oe 1 T6D137786 (152,853.5047 3) 17.334 kis 17.406 kas 17.263 kis 2.21° (to the ecliptic (0.05° (to Jupiter's equator) Jupiter ويژگي هاي مداري یو Orbital period: Ayg, orbital speed: Max. orbital speed: Min, orbital speed: Inclination: Satellite of: 598 490,000 ban (0.002807 Periapsis; aD ۳ ee ١ ‏ره‎ 0 01117 Mean radius of orbit: AD Orbital 2,149,600 4mm (0.018 circumference: AN) Eccentricity: (1.0041 

صفحه 256:
1 ‏و‎ ‎Equatorial surface 2 ‏ند‎ 1,796 amis? (0.183 g) Escape velocity: 2.558 ‏قلط‎ ‎Rotation period: synchronous Rotation velocity at 27 ‏و‎ equator: Surface temp.: min mean max Surface 130K 200K 000000 ساصسصة 000000 Surface pressure: trace Composition: 90% sulfur dioxide ويژگي هاي فيزيكي آیو 3660.0 x 3637.4 x 3630.6 kn 1821.3 hm (0.286 Earths) 41,910,000 lon? (0.082 Earths) 253x109 or (0.023 Earths) 8.931910" ke (0.015 Earths) تاو 3.528 

صفحه 257:
* سطح این قمر فعال وداراي آتشفشان هاي متعدد است. براي همین فاقد فنجانه هاي برخوردي است * به نظر مي رسد که اين قمر داراي يك هسته ي بزرگ آهني ‎OOO glass‏ کیلومترباشد * اين قمر تقریبا فاقد آب است داراي جو بسیار رقیق ‎culGOC‏ 

صفحه 258:
0 په #شعاع مدار 166060500 0 ۰قطر 6060 4 با 0.96269 + داري جو ضخيم + فاقد ميدان مغناطيسي قن قمر بزرك يس از * داراي يك هسته ي صخره اي به قطر 0060000 رم که تویط 

صفحه 259:


صفحه 260:
pope 00 ‏سيارك ها‎ * اجرام صخره اي كوجكتر وكم جرم تر از يك سياره اند *تنها حدود 0000© سيارك قطر بيش از 0000 كيلو متر دارند *سرس بزرگترین آنها است که داراي قطر 0000000 کیلو متر است * اندازه آنها را مي توان هنگامي که يك ستاره را مي پوشانند به دست آورد * این اجرام معمولا فاقد قمر هستند زيرا نيروي جذر ومدي خورشید مان تشکیل سیستم دوگانه مي شود 

صفحه 261:
سم فصل هشتم 9“ خورشید یك‌ستارم ي. 

صفحه 262:
خورشید تقریبا به نیمه ي راه تکامل خود رسیده است 

صفحه 263:
ويژگي هاي مداري Mean distance ~2.5x10"7 kan fr Wi oe Miler Wat 00.28.00 it yeas) Galactic period 2.25-2.50x108 a 211 ‏ول‎ orbit around the center of the Galaxy, Velocity 20 km/s relative to average velocity of other stars in stellar neighborhood ‎é 0‏ 3 1 و ويژگي هاي خورشید ‏مشخصه هاي خورشید ‎149.610 bon 92 950108 ‎Mem distance mn) ‎(8.31 minutes at the speed ‏لا‎ ‏و ‏13۳ ‎ow 

صفحه 264:
1.392 108 km (109 Earths) 4.373% 108 km 9x 1076 6.09 1018 m? (11,900 Earths) 1.41« 1027 m? (1,300,000 Earths) 1.988 435x1079 ke (332,946 Earths) 1,408 kg/m? 273.95 ms? (27.9 2) Mean diameter Circumference Oblateness Surface area Volume Mass Density Surface gravity 

صفحه 265:
4 وم ويژگي هاي فيزيكي ‎Surface gravity 273.95 ms? (27.92)‏ Escape velocity ‏اس سس ی‎ 617.54 km/s (55 Earths Surface temperature 5۶785 Temperature of 5 MEK corona Core ~13.6 ME temperature : 3.827 1025 227 Luminosity (L,o) —3.75= 1022 im (98 ‏لصا‎ efficacy) Mean 07 -2 -1 Intensity C__.) 2.009 10* Wom sr 

صفحه 266:
7.25° (to the ecliptic) Obliquit 67.23° (to the galactic plane) Right ascension 286.13° of North polel4] (19 h4 min 30 s) Declination of +63.87° North pole (63°52' North) Rotation period 25.38 days at equator (25 d9h7 min 13 s)40 Rotation velocity F174 14 at equator 

صفحه 267:
73.46 % 2 24.85% 0.77% 0.29% 0.16% 0.12% 0.09% 0.07% 0.05% 0.12% ترکیبات شید سپهر Hydrogen Helum Oxygen Carbon Iron Neon Nitrogen Silicon Magnesium Sulphur 

صفحه 268:


صفحه 269:
شعاع 0 شعاع خورشید دما 00 درجه ي کلوین فشار kyr? ISOOOO ‏چگالي‎ انريژي خورشد در اين بخش از تبدیل هیدروژن به هلیوم تحت فرایند هسته اي که به چرخه ي ‎Cust Lag yaa (PAP‏ تبدیل وسپس از لایه هاي مختلف عبور مي کند تا به شید سپهر برسد 

صفحه 270:
خن سس با حیگخرهی ت» ‘Loop prominence FIGURE 8.28 سطح قابل دید خورشید آن 6000 درجه است انرژي خورشید در هسته: .ي آن تشکیل میشور ‎gla‏ اين بخش پانزده ن درجه و فشار آن رود 6000 میلیار آتمسفر است Dark flaments Convective envelope Eruptive prominence Granulation of the photosphere | Solar fire 

صفحه 271:
59 ‎٠‏ ضخامت اين لايه بين (0/ ©2/0(15» شعاع خورشيد است ‏۰ گاز. ها در اين ناحیه به اندازه ي كافي داغ وچگالیده اند که بتوانند امواج فروسرخ تشعشع کنند. ‏* در این ناحیه انتقال همرفت گرمايي وجود ندلرد. ‎٠‏ براي رسیدن نور ان هسته به اين ناحیه میلیون ها سال طول مي كشد 

صفحه 272:
‎pope‏ شيد سيهر م پم ‎٠‏ ناحيه است که در انتهاي آن خورشید کدر مي شود ‎٠‏ علت كدي شدن آن اين است كه غلظت ,1> كاهش مي يابد ‎٠‏ نوري كه به جشم ما مي رسد نتيجه ي برهمكنش الكترون با اتم رل وتبديل آن به رل" است ‏۶ چون بخش هاي بالايي شید سپهر. سرد تر از پایین است تصویر خورشید در مرکز درخشان تر از لبه ها به نظر مي رسد ‎٠‏ تابش خورشيد تقريبا تابش جسم سياه است كه دماي سطحي 000 کلوین را به ما مي دهد. 

صفحه 273:
۴ | خورشید همانند جسم سیاه در تمام طوي موج ها تابش مي کند FIGURE 8.12 adie age ‏هل‎ 167 108 105 The energy distribution for Pleck bodies at 2 ‘Wavelength (meters) number of different temperatures. 

صفحه 274:
‎é ۰‏ ۰ ‎Spier)‏ ‏كن ‏اين بخش خود به © ناحيه تقسيم مي شود ‏* رنگین سپهر + منطقه ي گذار ‎ ‎ 

صفحه 275:
* سرد. ترین ناحیه ي خورشید حدود ‎GOO‏ ‏کیلومتر بالاتر از شید سپهر واقع شده که دماي ‎ol‏ 63600000 کلوین است.در. اين ناحیه ملکول هاي ساده نظیر آب ومنواکسید کربن وجود دارند * سه ناحيه ي بعدي به مراتب داغ تر از شید سپهر اند. علت اين امر. هنوز. روشن نیست * ناحیه ي آخر. تا آنسوي مدار پلوتو ادامه مي يابد 

صفحه 276:
رنگین کره ۰ بالاي ناحیه ي سرد لایه ي نازك به ضخامت 66000 کیلومتر وجود دارد که با نور هاي جذبي ونشري شناخته مي شود وبه آن رنگین کره گویند ‎٠‏ دماي اين ناحيه با افزايش ارتفاع زياد مي شود ودر بالاي لايه به 000000000000 كلوين مي رسد. 

صفحه 277:
/ 5 غ ‎٠‏ بالاي رنكين سيهر ناحيه ي كذار قرار دارد. ‏ناحيه ي كذار ‏* در اين ناحیه دما یکباره از یکصد هزار کلوین به يك میلیون کلوین مي رسد. ‏* علت این امر گذار فازي است يعني هلیوم در اين دما كاملا يونيزه مي شود. ‏+ اين لايه همانند هاله اي كرد رنكين سيهر كشيده شده است. 

صفحه 278:
* اين ناحیه از گسترش ناحیه ي خارجي خورشید به وجود مي آید وبزرگي آن از بزرگي خورشید بیشتر است. * جگالي ذرات دربخش پایین اين ناحیه که نزديك به سطح خورشید است برابرچگالي اتمسفر زمین در سطح دریا است. * دماي تاج به چندین میلیون کلوین مي رسد و دلیل آن کاملا روشن نیست. 

صفحه 279:
۱ سا 0 ‎aS‏ ‏منظره ي سطح خورشید در طول موج هاي مختلف 5 پایه ي شید سپهر به صورت دانه اي ظاهرمي شود که نتیجه ي انتقال انرژیتوسط گاز هاي داغ (لکه هاي روشن) و تخلیه يآن در شید سپهر وسزد شدن نها(لكه هاي تاريك) است 

صفحه 280:
دوره ي تناوب چرخشي خورشید در استوا 60 روز ودر قطب ها © روز است در عمق هاي يايين تر از ناحیه ي جابجايي همي جيز با دوره ي تناوب 072 روز مي چرخد 

صفحه 281:
اختلاف برعت چرخش زمین در استوا وقطبین منشا توليد ميدان مغناطيسي در لکه ها مي تواند باشد این مجموعه نشان مي دهد که چگونه سرعت زیاد استوا مي تواند خطوط مغتاطيسي شمالي-جنوبي را در امتداد شرقي غربي در آورد FIGURE 822 Differential rotation of the sun may produce the magnetic filds assoc- ‘ated with sunspots. This sequence shows how the fester rotation of the sun's equator may take north- south lines of magnetism and de- velop east-west lines and finally ‘swell upward to form a loop over a sunspot. ۵ 0 0 له 0 0 9 

صفحه 282:
۰ ۰ 0 1 سا 8 زبانه هاي خورشيدي يكي از بزركترين زبانه هاي خورشيدي که تا کنون ثبت شده است اين زبانه حدود 0 كيلو متر از سطح خورشيد را طي كرده است قطب هاي خورشيد در اين عكس تارك تر از نواحي استوايي اند 

صفحه 283:
pope ‏پم‎ يك زبانه ي خورشيدي در طول موج هدروژن ۱ آلفا WE. / ل / 

صفحه 284:
از روي شكافتگي طیف نشري خورشید مي توان میدان مغناطيسي را که نور از آن عبور کرده را اندازه گرفت 

صفحه 285:
۰ ۰ 4 سا ۳ لكه هاي سياه خورسيدي ۹ فك اين لكه ها که در نواحي استوايي خورشید ظاهر مي شوند نوحي با دماي ,کمتر از زمینه لند اين نواحي داراي میدان مغناطيسي قوي اند ومیدان مانم انتقال كرما از .نواحي مركزي به روش جا بجايي مي شود میدان مغناطيسي سبب بلارفتن دما در ناحیه ي تاج مي شود.همچنین نولحي فعال مغناطيسي منشا انرژي زبانه هاي خورشيدي اند 

صفحه 286:
pope 00 اهمه جيز در خورشيد به صورت كاز ويونيده است اين امر سبب جرخش سريع تر خورشيد در استوا وجرخش كند تر در قطب ها مي شود أين موضوع سبب در هم تنيده شدن خطو ط ميدان مغناطيسي خورشيد وعلت بيدايش لكه هاي سياه است 

صفحه 287:
فصل نهم ستاركان: ‎a] ۳‏ ها ساختار وتحول آن 

صفحه 288:
نور ستارگان تنها وسیله ي ارتباطي ‎٠‏ به كمك نوري که از ستاره دریافت مي شود مي توان به اطلاعات زیر دست يافت: ‎٠‏ دماي لايه ي سطحي ‏* تركيب شيميايي لايه ي سطحي «تابندكي ‏* سرعت نسبي ‏»د وره ي تناوب (ستارگان دوتايي) 

صفحه 289:
بیشتر ستارگان بر روي رشته ي اصلي قرار دارند وبر حسب سنشان اسمت چپ وبالا به طرف راست وپایین کشیده مي شوند. 

صفحه 290:
و 00 مطالعه ي آماري شتارگان 29 براي درك سير تحول ستاركان بايد تعداد زيادي از آنها را همزمان مورد بررسي قراردهیم از مطالعه ي آماري رابطه اي بین جرم » شعاع وتابندكي به دست مي دهد نمودارهاي دماقدر مطلق و هرتس برونگ- راسل اين رابطه را آشکار مي سازند 2 سه و ج»06)نمودار دما -قدر مطلق يراي ستارگان دوخوشه ي باز ,9 060 

صفحه 291:
Vo As 3 Radio Infrared عمد قور مي 

صفحه 292:
" بسياري ازستارگان عضو سیتم هاي ستاره اي اند به گونه اي که حرکت آنها به گونه اي به هم وابسته ان .این سیستم ها عبارتند از: * سیستم هاي دوتايي(ايتيكي گرفتبو بينابي) * خوشه ها( باز یا كهكشاني و خوشه هاي بسته) ۶ کهکشان ها 

صفحه 293:
7 55 يا 

صفحه 294:
يك سیستم د.تايي گرفتي 

صفحه 295:
چگونگي حرکت يك سیستم د.تايي 

صفحه 296:
سا ‎“4g‏ يك سيستم دوتايي همراه با انتقال جرم 

صفحه 297:
ay 

صفحه 298:
قدر ظاهري از قدیم ستارگان بر حسب روشنايي به 0‌گروه تقسیم شدند روشن ترین آنها را قدر 0 و کم نور ترینشان را که با چشم غیر مسلح ديده مي شد قدر © ناميدني و هر قدر ©برابر قدر ثعد از خود روشن بود يعني قدر © .دوبرابراز قدر © روشن تر است در يك تقسيم بندي فرض شد كه يك ستاره ي قدر ) يكصد برابر روشن تر از يك شتاره ي قدر © باشد در اين صورت قدر ۰0 6/0 برابر از : حك ات است ها نم Mm, = —2.5logy)(F.) +C كه در أن “)درخشندكي ستاره در طول موج معين و()ثابتي است كه ابه واحد درخشندكي بستكي دارد. 

صفحه 299:
0 “ey قدر مطلق را مي توان با داشتن قدر ظاهري كو فاصله ي ستاره از زمین ()محاسبه کرد ‎M =m — 5((logio Dr) — 1)‏ به كمك زاویه ي پارالاکس ستاره نیزبه قدر مطلق قابل محاسبه است )1 + 7 میع5)10 + 7۰ - ۷ برحسب ثانیه ي قوسي است 

صفحه 300:
3 قدر ظاهري برخي از اجرام آسماني App. Mag. Celestial Object -2673 Sun -126 fill Moon -9.5 Maximum brightness of an Iridium Flare -47 Maximum brightness of Verus -3.9 _ Faintest objects observable during the day with naked eye ‏وق‎ Maximum brightness of Mars -28 ‘Maximum brightness of Jupiter ‎Maximum brightness of Mercury‏ ور ‎-15 Brightest star (except for the sun) at visible wavelengths: Sirius -0.7 Second brightest star: Canopus ‎‘The zero point by definition: This used to be Vega ‎9 (ee references for modem zero point) 07 ‘Maximum brightness of Saturn 3 Faintest stars visible in an urban neighborhood with naked eye ‎46 ‘Maximum brightness of Ganymede 

صفحه 301:
۳ 71 ۰ 1 ۰ ‎‘pie‏ ‏9 يك خوشه ي بسته در سحابي هرکول 9 ۱ 101 ‘The globular star cluster in Hercules (M18). (US Naval Observatory) 

صفحه 302:
‎Z‏ کهکشان راه شيري به موقعیت خورشید در يكي از بازو هاي آن توجه کنید ‎9 Nucleus ‎ ‏8 0 و 

صفحه 303:
pis ‎“4g‏ | کهکشان آندرومدا نزديك ترین کهکشان یه راه ‏شيري ‎ ‏آندرومدا در نور زیر قرمز 

صفحه 304:
bis ۰ 2 4 ۳ اد و کهکشان آندرومدا نزديك ترین کهکشان یه راه شيري 

صفحه 305:
y ‏سم م‎ ‏و0‎ يك خوشه ي باز در صورت فلكي ثور(گاو) 

صفحه 306:
FIGURE 10.12 ‘The double open cluster in Persei, (Malcolm Ridley) 

صفحه 307:
060 70 FIGURE 11.1 The constellation of Cepheus. صورت فلكي سفيوس كه بين ستاره ي \ دجاجه وقطب شمال قراركرفته است 1 

صفحه 308:
FIGURE 10.14 The density of stars near the center of @ globular cluster. he a مور جكالي ستاره ها در مركز يك خوشه ي بسته را 

صفحه 309:
ام ابر كوجك مازلان يك كهكشان در همسايكي راه شيري FIGURE 11.5 Small Magellanic Cloud—a neighboring galaxy to our Milky Way, visible from latitudes which are south of Mexico City. (Cerro Tololo Observa- tory) 

صفحه 310:
pope 00 *نور دريافتي يك ستاره برحسب قدر بیان مي شود ۰ قدر اندازه ي لگاريتمي تابندگي است که خود به دو بخش قدر ظاهري ومطلق تقسیم مي شود » تابندگي : عبارت است از کل انژي دریافت شده در نوار طول موج مورد نظر در زمین *تابندگي (ظاهري و مطلق) قدر ها a 

صفحه 311:
0 رابطه‌ي بین جرم ودرخشندگي 1,000,000 10,000 100, FC inca b wo 20 1064 21 05 02 01 004 1 جرم .هر 8 0 ناما ‎‘The mass-luminosity relationship.‏ 

صفحه 312:
۳ Graphs of a Cepheid variable: (a) ight curve, (b) rete of change in size, and fc} change in size. erage ameter 5 1210.00 — دی ‎mai‏ بل ‎“Time‏ 2 4 5 ۰ 0 3 328 ‏عامط ا موی‎ St 

صفحه 313:
FIGURE 11.8 ‘A moder period-luminosity graph of variables. Patios (days) 

صفحه 314:
Lip wer ea ‏صحديوه‎ 5 FIGURE 11.7 5 A plot of AR Lyrae and Cepheid 34 J. oa 9 Be ae 72 ِ ‏رد‎ ‎2 4t as ie 5 ‏و‎ ۶ | ‏با ةك‎ | 8 ‏لب يها‎ 01 05 1 50 Period (days) 

صفحه 315:
17 Apparent magnitude Period (days) FIGURE 11.6 A plot of Cepheids in the Small Magellanic Cloud. 

صفحه 316:
FIGURE 11.7 A plot of AR Lyrae and Cepheids. 1 فسوی at 5 Period (days) Absolute magnitude 

صفحه 317:
FIGURE 11.10 Nova Herculis 1994, showing the large change in brightn and (b) May 8, 1935. (Lick Observatory) between (a) March 10, 1935, 

صفحه 318:
Vo As p 2 Se / SS 0 SS WwW 

صفحه 319:
W, ۳ We 

صفحه 320:
1 ‎over every othe‏ اقا سوه ده ‎element, ‎03 ‎FIGURE 12.1 ‎{@) The Orion Nebula (Malcolm Ridley). (6) The ‘Rebula identified inthe constellation of Orion. ‎Nebula ‎ ‎338 ‎Chapter 12 the tnstersellr Medium 

صفحه 321:
pope 7۳۳ FIGURE 12.2 ‘The Lagoon Nebula in Sagittarius, NGC 6523. (National Optical Astronomy Observato- ries) WZ 

صفحه 322:
pope ‏و‎ aI FIGURE 12.9 ‘The Tarantula Nebula, a very bright nebula in the Large Magellanic Cloud. (David Malin) We 

صفحه 323:
FIGURE 9.13 Region of Orion Nebula, showing effect of aperture and time exposure on star images. (a) Small aperture andjor short time exposure. (b) Large aperture and/or long time exposure. (US Naval Observatory) 

صفحه 324:
از ( 300۲۰ له ما ‎UUM LILIAN (NHR WE‏ زیت 1 جحا رسد 1۱6۲۱۱8 2 The light curve of R Coronae Borealis. 224 

صفحه 325:
pope ‏پم‎ The North American Nebula in Cygnus. (Cliff Holmes) 

صفحه 326:
Characteristic Wavelength 4300 A 3958 A 3875 A, 2.6 cm 18.0. 6.3, 5.0, 22cm 13, 12em 4.35 cm 6.6, 6.2, 2.1, 0.2 em 2.6 mm 35.9 om 3.4mm 33m 18.3 em 2334 ‏صم‎ ‎2.0mm د 6.5 2.5mm 27 mm 1.36 cm, 3.4mm 3.5mm 28.4 cm 9.5 om 58cm 1.8mm sPace and over 40 could be termed “orga/ und all the different molecules that exist in Hs lave now been identified in 5} Molecule Metnytigyne Methylidyne (ionized) Cyanogen radical Hydroxyl radical Ammonia’ Water Formaldehyde ‘Carbon Monoxide Methy! alcoho! Hydrogen Cyanide ‘Cyanoacetyiene Formic acid Silicon monoxide Carbon monosulfide Formamide Carbonyl sulfide Methyl Cyanide Isecyanic acia Methylacetyiene Acetaldenyde Thioformaidenyde Methanimine. Hydrogen sulfide *Note: Over 50 molecules hi Furthermore, there is no reason to believe we have f space. 

صفحه 327:
4,000 atoms 1 or 2.atoms 1 or 2 atoms 2 or 3 atoms 4 or 2 atoms 1 or 2 atoms TABLE 12.1 ‘The Relative Abundance of Other Elements in Emission Nebulae,” Helium Nitrogen Carbon Oxygen Neon Sulfur "For every 10,000 atoms of hydrogen. 

صفحه 328:
FIGURE 12.12 Molecules reveal their presence by emitting radio signals which identify, in this case, carbon monoxide. This record which was made by two radio telescopes separated by ‘several thousand km. (a) shows a concentration along the plane of the Milky Way galaxy (b) When the Doppler Effect of these clouds are plotted vertically, we see that they tend to flow outward from the center of the galaxy. (Courtesy of Thomas Dame, Center for Astrophysics) 

صفحه 329:


صفحه 330:


صفحه 331:


صفحه 332:


صفحه 333:


صفحه 334:


صفحه 335:


صفحه 336:


صفحه 337:


صفحه 338:


صفحه 339:


صفحه 340:


صفحه 341:


صفحه 342:


صفحه 343:


صفحه 344:


صفحه 345:


صفحه 346:


صفحه 347:


صفحه 348:


صفحه 349:


صفحه 350:


صفحه 351:


صفحه 352:


صفحه 353:


صفحه 354:


صفحه 355:


صفحه 356:


صفحه 357:


صفحه 358:


صفحه 359:


صفحه 360:


صفحه 361:


صفحه 362:


صفحه 363:


صفحه 364:


صفحه 365:


صفحه 366:


صفحه 367:


صفحه 368:


صفحه 369:


صفحه 370:


صفحه 371:


صفحه 372:


صفحه 373:


صفحه 374:


صفحه 375:


صفحه 376:


صفحه 377:


صفحه 378:


صفحه 379:


صفحه 380:


صفحه 381:


صفحه 382:


صفحه 383:


صفحه 384:


صفحه 385:


صفحه 386:


صفحه 387:


صفحه 388:


صفحه 389:


صفحه 390:


صفحه 391:


صفحه 392:


صفحه 393:


صفحه 394:


صفحه 395:


صفحه 396:


صفحه 397:


صفحه 398:


صفحه 399:


صفحه 400:


صفحه 401:


صفحه 402:
SURE 5.21 areaarth oppositions. with distance in millions of kilometers shown fnumbers next to the dashed lines. 5 3 ١ ۳ ۲ | ‏مي‎ ‎Sy leo f 400 1 7 ١ + {7 ve et e100 4 pee? fw Oct. on a 1 50S 4 man-marle Satellite to