دانلود پاورپوینت بررسی شـش کلاه تفکر ادوارد دبونو

بسم الله الرحمن الرحیم شـش کاله تفکر ادوارد دبونو الگوی فکری شما چگونه است؟ ‏منطقی و تحلیلی ‏حسی ‏خالقانه ‏انتقادی ‏مباحثه ای 2 نقاط قوت فکر کردن شما چیست؟ ‏قوت در حل مسئله ‏قوت در کار تیمی ‏قوت در برداشت های حسی ‏قوت در ارائه روش های جدید ... 3 نقاط ضعف فکر کردن شما چیست؟ ‏نگاه خیلی خطی ‏ضعف در نقد کردن ‏گیر افتادن در جزئیات ... 4 به دو مورد از پیشنهادهای زیر فکر کنید: .1 .2 .3 .4 5 .5 .6 به افراد ،گواهی نامه مهارت پیاده روی داده شود توزیع و فروش نمک غیرقانونی شود رانندگان اتومبیل های کثیف جریمه شوند عقدنامه افراد ،هر پنج سال یکبار تمدید شود همه افراد لباس دروغ سنج بپوشند همه اتومبیل ها زرد رنگ باشند الگوی فکری شما ؟ نقاط تمرکز تفکر خود را بنویسید -----------------  -----------------  -----------------  6 مقایسه با دیگران نقاط تمرکز فکری خود را با اعضای تیم (اطرافیان) مقایسه کنید. -----------------  -----------------  -----------------  -----------------  7 نتیجه گیری اولیه هرکدام از ما یک الگوی فکری غالب داریم هیچ کدام از این الگوها به تنهایی خوب یا بد نیستند ترکیب مناسب این الگوها منجر به موفقیت در جلسات و تصمیم ها می شود. 8 تکنیک ترکیب الگوها یک تکنیک کاربردی برای شناخت و ترکیب مناسب الگوها توسط ادوارد دبونو ارائه شده است. شـش کــاله تفــکر 9 ادوارد دبونو Edward de Bono در سال ۱۹۳۳در مالت به دنیا آمد. ‏تحصیالت: دانشگاه مالت :رشته پزشکی دانشگاه آکسفورد :مدرک افتخاری در رشته‌های روانشناسی و علوم طبیعی و مدرک دکترای فلسفه پایه‌گذار مفهومی به نام تفکر جانبی است. 10بیش از ۶۲کتاب نوشته‌است که تکنیک شش کاله تفکر یک تکنیک کاربردی برای بررسی موضوعات و تصمیم گیری از زوایای مختلف. این تکنیک می تواند: ‏روند بحث و تصمیم گیری را با تمرکز بیشتری پیش ببرد. ‏به تفکر خالق تری منجر شود. 11 کاربرد: ‏بحث ها و جلسات چند نفره ‏فکر کردن و تصمیم گیری انفرادی کتاب شش کاله تفکر ‏این کتاب ،طی یک سفر از لندن به کواالالمپور نوشته شده است. ‏بخشی از برنامه آموزش IBM در سال 1990بوده است. ‏دوپونت و سازمان استاندارد آمریکا و ...از این روش استفاده می کنند. 12 ترجمه :آذین ایزدی فرد انتشارات پیک بهار مبنای بحث تاثیرات متقابل فکر و جسم شناخت عمومی ،متوجه تاثیر حالت روح بر شرایط جسم است. دارونما چیست؟ دیدن یک جسد چه تاثیری در فشار خون و رنگ جسم شما دارد؟ حالت جسم نیز بر روح و بر تفکر تاثیر دارد. 13 نوع تفکر فکر کردن یک کار است که نیاز به تمرین و تجربه دارد. بین تفکر «زمینه» و تفکر «آگاهانه» تفاوت هست. چند مثال از تفکر زمینه ------------------  ------------------  ------------------  می توان فکر کردن را جهت دار کرد؟ 14 حذف من! آیا موقعیت هایی را در ذهن دارید که به خاطر اینکه «مِن » شما به خطر نیافتد ،موضعی متفاوت از تفکر درونی خود اعالم کرده باشید؟ مثال ------------------- : 1 مثال ------------------- : 2 مثال ------------------- : 3 می توان بدون در خطر انداختن «من» در جلسات حرف زد؟ 15 کـلـاه هـا کاله ســــفید 17 «سبک ژاپنی» و «سبک غربی» سبک غربی هر کسی نتیجه مطلوب خودش را در نظر دارد و از ارقام و اطالعات برای تایید آن استفاده می کند شبیه پیکرتراشی از سنگ سبک ژاپنی نتیجه در خالل بحث ساخته می شود. شبیه مجسمه سازی با گل کاله سفيد کالهی که به دنبال اطالعات می گردد چه اطالعاتی در دسترس است؟ آيا مرتبط هستند؟ وقتی کاله سفيد بر سر می گذاريم تفکر ما حالت خنثی دارد. هدف کسب واقعیت محض باشد ،نه موجه نشان دادن ذهنیات خودمان انواع اطالعات واقعیت های اثبات شده ----------------  ----------------  باورهای ما ---------------  ---------------  ---------------  درجات صادق بودن گزاره ها: همیشه /غالبا /معموال /گاهی /به ندرت /هیچ گاه کاله سفيد در هنگام استفاده از کاله سفید: کاله خودتان را روی سر بگذارید. از دیگری بخواهید با کاله سفید حرف بزند. از کل جلسه بخواهید کاله های سفیدشان را بر سر بگذارند. با کاله سفید جواب بدهید. قواعد هیچ چارچوب مطلقی برای این کاله وجود ندارد. تفکر با کاله سفید ،نوعی انضباط و جهت گیری است. باید تمام تالشمان را بکنیم تا هنگام ارائه اطالعات یا درخواست اطالعات ،بی طرف باشیم. 22 کاله قرمز احساسات به این سواالت فکر کنید در اين مورد چه احساسی داريد؟ به دلتان چه می آيد؟ چه شهودی داريد؟ جایگاه چنین مباحثی در جلسات و تصمیم ها چیست؟ -----------------  -----------------  -----------------  جايگاه احساسات در تفکر نگاه سنتی و رایج ،احساس را از تفکر جدا می داند و از متفکر خوب انتظار دارد ،تحت تاثیر احساسات قرار نگیرد. اما هر تصمیم درستی در نهایت باید عاطفی هم باشد. جایگاه تاثير احساسات بر تفکر: .1وجود زمينه احساسی نيرومند تاثير گذار .1مثل ترس ،نفرت ،سوء ظن .2به وجود آمدن حس و ادراک اوليه کاله قرمز • حس های اولیه ،عواطف ،دریافت های ناگهانی و الهامات ،واقعی و نیرومند هستند. • اگر به احساسات اجازه ندهیم به صورت رسمی خود را بروز دهند ،در پس ذهن جای می گیرند و به صورت پنهانی ،تفکر ما را تحت تاثیر قرار می دهند. • کاله قرمز اجازه می دهد تا: هم حس خودمان را به عنوان امری موجه قبول کنیم هم حس دیگران را بپرسیم. مزیت تصنعی بودن سرعت در ورود و خروج به احساسات جلوگیری از قهر و مقاومت دیگران دیدگاه ها با این کاله ،کمتر جنبه شخصی پیدا می کند. برای آگاهی از احساس دیگران نیاز به حدس و گمان نداریم .می توانیم مستقیما بپرسیم. استفاده از کاله قرمز نباید افراط کرد کاله قرمز به کلمه ای پیش پا افتاده تبدیل نشود. زمانی که قصد داریم ،رسما ،دقیقا و مشخصا احساس کسی را جویا شویم یا احساس خود را بیان کنیم. هنگام استفاده از کاله قرمز بهتر است عقایدمان را به صورت احساس بیان کنیم. برای بیان احساس ،نيازی به قضاوت و استدالل نيست. تمرین کاله قرمز با کاله قرمز در مورد دو مورد از پیشنهادهای زیر چند جمله بنوسید: .1به افراد ،گواهی نامه مهارت پیاده روی داده شود .2توزیع و فروش نمک غیرقانونی شود .3رانندگان اتومبیل های کثیف جریمه شوند .4عقدنامه افراد ،هر پنج سال یکبار تمدید شود .5همه افراد لباس دروغ سنج بپوشند .6همه اتومبیل ها زرد رنگ باشند کاله سياه کاله سياه کاله احتياط. متوجه خطاها و نقطه ضعفهاست. چه خطرهائی يا مخاطراتی محتمل است؟ مشکالت و سختيها را می شناسد کاله سیاه هرچند ابعاد منفی کار را می بیند اما یک نگاه منطقی است ،نه احساسی. ابعاد احساسی (چه مثبت چه منفی) مربوط به کاله قرمز است. کاله سیاه (روند بحث) خیلی وقت ها روند بحث دچار مشکالتی است که می توان با این کاله ،مانع از تاثیرگذاری آنها بر نتیجه شد. موارد محل بحث: آیا فرضیات ما محکم و اثبات شده است؟ آیا از چنین فرضی می توان به چنین نتیجه ای رسید؟ آیا احتمال دارد فرضیات ما به نتایج دیگری هم برسد؟ 32 کاله سیاه (موضوع بحث) ارائه اطالعات توسط کاله سفید انجام می شود اما بررسی و تحقیق در مورد اطالعات ،کار کاله سیاه است. بسیاری مواقع ،خطاهایی در گزارش ها وجود دارد یا این اطالعات ،برای موضوع بحث ،کارآیی ندارند. این نقش عموما با «سواالت منفی» انجام می شود. 33 کاله سیاه (مالحظات کاربردی) خراب کردن همیشه راحت تر از درست کردن است. اثبات خطای دیگران ،خیلی زودبازده است و ایجاد رضایت می کند. بسیاری از انتقادها مستقل از محتوای طرح هستند ،و با عناوینی همچون «خیلی پیچیده» یا «خیلی ساده» یک طرح را زیر سوال می برند. خیلی از این نوع تفکرات انتقادی باید در قالب کاله قرمز بیان شوند. مثال ،به جای اینکه بگوییم این طرح خوبی است اما خیلی پیچیده است بهتر است بگوییم من از این طرح پیشنهادی خوشم نمی آید. در نقدهایی که وابسته به یک «احتمال» هستند ،مادام که «میزان محتمل بودن» روشن نیست ،می توان نقد را نادیده گرفت. 34 کاله سياه (مالحظات کاربردی) جنبه های مثبت یک ایده ،همیشه عیان نیست و کشف آنها نیاز به تالش و قدرت تصور و درک دارد. لزوم تقدم نگاه مثبت بر منفی یکی از کاربردهای کاله سیاه« ،بهبود» طرح هاست. کاله سیاه در پی حل مشکالت نیست ،بلکه خالصه .1به موارد نادرست ،اشتباهات ،و خطاها اشاره دارد .2کاله سياه در پی مجادله نيست .3خطاهائی که در روند تفکر يا گفت و گو هستند را می بيند .4سواالت منفی می پرسد .5برای طرح احساسات منفی نبايد استفاده شود .6در برخورد با نظرات نو بايد قبل از کاله سياه از کاله زرد استفاده شود. تمرین کاله سیاه برای پیشنهادهای قبل ،چند جمله با کاله منفی بنویسید. ---------------------------------------------- کاله زرد کاله زرد مثبت و سازنده گرایشات کاله زرد درست برعکس کاله سیاه است. معموال نفع شخصی ،پایه ای برای تفکر مثبت است. با کاله زرد ،ضرورتی ندارد که منتظر انگیزه هایی چون نفع شخصی برای تفکر سازنده بمانیم. کاله زرد (طیف) طیف تفکرات مثبت ،از کامال منطقی تا حماقت را دربر می گیرد. در ارائه پیشنهادهای با کاله زرد می توان آنها را بر اساس «میزان احتمال» دسته بندی کرد. اثبات شده و قطعی به احتمال قوی احتمال کم احتمال بسیار ناچیز تفاوت با احساس تفاوت با کاله قرمز مثبت : کاله زرد از بیان احساس فراتر می رود و باید پایه و اساس منطقی داشته باشد. کاله زرد فقط به معنای یک ارزیابی سست مثبت نیست .بلکه به دنبال جستجوی آگاهانه برای یافتن نکات مثببت و سازنده است. 41 نقش و اهمیت شروع کننده و پیش برنده منتقدان وقتی وارد گود می شوند که چیزی برای نقد باشد. ارائه ایده و طرح و پیشنهاد ،کار کاله زرد است. ایجاد ،ارزیابی مثبت و گسترش طرح ها بر عهده کاله زرد است. تصحیح خطاهایی که کاله سیاه تذکر داده ،با ارتباط کاله زرد و خالقیت کاله زرد لزوما با خالقیت ارتباط مستقیم ندارد. به کارگیری مناسب و موثر نظرات قدیمی نیز ذیل کاله زرد قرار می گیرد. کاله زررد به دنبال «موثر بودن» است نه «جدید بودن». 43 کاله سبز کاله سبز تفکر خالق سبز رنگ رشد و حرکت است. به ايده ها و راه حلهای جديد نگاه می کنيم. برای تفکر خالق نیاز به تمرین هست و حتی نیاز است که برای ایجاد انگیزش، شروع به تفرکات غیر منطقی کنیم. حرکت در تفکر « قضاوت» و «حرکت» در تفکر معمولی ،هر ایده و طرح جدید ،ابتدا با دانسته ها و الگوهای تثبیت شده تجربی مقایسه می شود و به «تناسب» آن با الگوهای ذهنی رای داده می شود. 46 در تفکر خالق ،باید یک ایده را به عنوان نقطه شروع حرکت در نظر بگیریم تا ببینیم ما را به کجا می برد. موانع کاله سبز طبقه بندی کّلی راه حل ها ،در ابتدای کار، مانع حرکت ذهن برای یافتن راه حل های جدید است. مثال قیمت قیمت ثابت بماند قیمت باال برود قیمت پایین بیاید 47 سرنوشت ایده ها در فرآیند کاله سبز ،ایده های خام فراوانی مطرح می شود. با آنها چه باید کرد؟ مشخص نمودن مناطق حساس به ایده در نقشه تفکر شکل دادن به ایده ها با استفاده از قیود و محدودیت ها گام های بعد از کاله سبز کاله زرد (بسط سازنده ایده ها) کاله سیاه کاله قرمز 48 کاله آبی کاله کنترل کننده و سازمان دهنده انديشه. محدوده تفکر را تعيين می کند ،بقيه کاله ها را فرا می خواند. فرايند تفکر مورد استفاده را مورد ارزيابی قرار می دهد. اگر نظمی در فرایند بحث و تفکر نباشد، پیشنهادها ،داوری ها ،انتقادات ،اطالعات و احساسات با هم در می آمیزند. کاله آبی معموال در جریان بحث ،نوع و تمرکزدهی تمرکز تمرکز می تواند کلی یا خاص باشد. «موضوع» و «محدوده» تمرکز را مشخص می کند. این کار معموال با طرح سوال یا نشانه گذاری انجام می شود .مثال با گفتن: در واقع مشکل ما هزینه نیست ،زمان است. به نظر می رسد ما از موضوع اصلی دوره شده ایم .به نظر شما این روند بحث ،ما را به نتیجه مسیر بحث تعیین مسیر و نرم افزار متناسب با موضوع برنامه مناسب برای جلسه تبادل نظر با برنامه جلسه تصمیم گیری متفاوت است. اگر وجه احساسی موضوع قوی باشد ،بهتر است از کاله قرمز در ابتدا استفاده شود. سپس کاله سفید و زرد 51 ی ده رون ی مان آب سا اله و ث ک یم بح نظ ر و یاه دالی ت فک ه س ی و ف سخ ت کال ن ل م ار ، ل ک ع دن ها بو سک ری ک اح اله سا قر بدو سا مز ن ن ن ت، ی ا طق ز ب هیج ی .ه ار ان شهود ائه و خ دلیل شم ک ج اله نبه ز مثب ها رد ت یا کار می دو ک ال ارا ه ا ئه ا س ف ب رقام طال ید د عا و گی ن ت، آ ق ر ما ض ا ی ر و و ت و م و ض ع ا ران هو کـلـاه هـا ز سب و و اله ی ن ها ک ده ای خ انه الق نکته مهم باید تالش کنیم که همیشه یک کاله بر سر نگذاریم یا الاقل به یک کاله معروف نشویم 53