ویروس پاپیلوما در مردان (hpv) قسمت ۶

رامین

صفحه 1:
۳ human papillomavirus ویروس پاپیلوما در مردان

صفحه 2:
0 اپیلوم در مردان بخش اول )کلیات. شروع . سير بیماری و فاکتورهای تاثیرگذار( پاپیلوما در مردان مقدمه. در عصر حاشر, عفونت با ويروس بابيلوما يك امر اجتناب نايذبر براى هر تن و ‎les‏ انسانى 6(#[طور عمده در حونه ننان مطرح بوده و هست. ولی حدود یک دهه است که دنیا در حال. تردردیرد مرد جوان در سن باروری است. اگر چه ویروس پاپ نظر در این نمینهبوده و آقاان نيز مانند خانمها در كانون توجه قرار كرفته اند. امرا ان علل اين تغيبر نكرش مى توان عوامل نير را برشمرد: 1. اين وبروس عامل04 ت58 درصد سرطان‌های سر و گردن )شامل سرطان‌های نبان» حندره؛ سر و كردن( و نيز اندام تناسلى )لت تناسلی, بیضه ها و غیرم( در مرردن .»۶ ۰ + 2 شيوع تكيلهاى تناسلى اكر در مردان بي 0 ‎hie Gl apy EN ee aS GBD‏ علق ند 9 4 رفتارهای پرخطر جنسی و داشتن شركاى جنسى متعدد. همدنس كرابى ‎oprah‏ خطر ابثلا را هر مردان بيشتر ان نفان كردة ته 5 مطالعات مورد شاهدی بر روی تتن مبلا به سرطان دهاته رح وهمسرانعان تان داده است که رفتر جنسی مردان بر خطر سرظان. دهانه رح ننانتأثیر می گذارد.

صفحه 3:
oe ‏به دلایل گوق. آفایان نیز باید ماتند خانم ها بای بررسی احتمال ابتلا به عفروترت و يرا‎ ‏بيمارى با اين ويروس به متخصصين پزشک مراجعه نمایند. علی‌رغم این که خانم‌ها هر‎ ‏تا3 سال باید برای اندام معاينه ننان ان نظر احتمال برون سرطان گردن رحم و اندرام‎ 1 بین ژنوتیب ویروس به متخصصین ننان مراجعه نمايند. متاسفانه بره باب اسمير ويا ذليل عدم الزام مردان به مراجعه روتين و دوره اى به يزشك در بسريرارى ان مروارده تشخيص نودهتكام عفونت بابيلوما صورت نيذيرفته و ضمن باقى ماندن خطرات ناشى ان ابتلا به اين ويروس: شركاى جنسى آن ها نيز در معرض خطر سرايت و تلا قزار دارنود. ان منظر كلى, أكاهى مردان نسبت به ويروس بابيلوما 4 961و أكاهى تنان نسبت به آن حدود 96۵۸است. یش ا04 تایب وبوس تاحیه مقعدی - ‎SAE ep 9 lo gL‏ 9 راد ‎TO‏ ( می‌کند. بیماری‌های ناشی آن ویروس پاپیلوما در مردان عبارت است ان: نگیل‌های دهانیِ تناسلی, سرطان دستگاه تناسلی, سرطان مقعد. سرطان دهان و حندره. " هرمریرنربرن ويروس بابيلوما نه تنها در مايع منى قابل شناسابى است. بلكه احتمالا براعرك كراهرش ‎OM‏ تحر اسبرم و احتمال ايداد تابارورى در مردان مىشود. ‎۳۱۳۷ ‎Human Papillomavirus ‎ ‎

صفحه 4:
شیوع بیع ویروین ایلیماً ی مردن مر جولنی قتف بين 1/8833 مرس یر بوده و بهطور متوسط حداقل 960۴مردان جامعه به این ویروس مبتلاهستند.علت این تفراوت در آمار مربوط به عوامل زنتيكى. اجتماعى. مذهبى و .. مى باشد. به هر حال شيوع ايرن ويروس در مردان در جوامع مختلف متفاوت ان ننان است. اين ميزان شيوع در مردان برا ريسك بالأى خطر ابتلا) مانتد همدنس بانان- اقرادى که درای تعداد. نیراد شررپرک جسی هستند و غیرد( لاتر 3۹ ست.988ان نانی که همسرانشانپایلوما مثبرت هستند. تهايت ان نظر وبروس منيت مىشوند. اما. فقط 9083 مردانى كه هرمرسررانشران پپیلوما مثبت هستند ان نظر یروس مثبت می شوند. مالعا نشان داده اند. احترمرال يرون سرطان آلت تناسلى در مردنی كه همسرشان مبتلا يه سرطان كردن رح لسرت بيشتر ان مردان عادى جامعه است. شيوع کلی/1۳] 10۸ در سرطان هرای سرر و گردن در خال حاشر در محدوده ۵۸ 587 درصد است.بهنظر می رسد شیروع ‎HPV‏ در سرطان أوروقارتكس بيشتر ان آنيه مهد شده بود و ارتباط واضح أن با شيروه های رابطه جنسی دهانی است نمی شیوم علومت هو نالف تایه این که به مس ینت رود ابتلاى مردان به بابيلوما نسبت به تنان نيست, بلكه يكى ان علل أن ببهبودى سرريرع ترر عفونت در مردان نسبت به تن است؛ علت احتمالی دوم ان است که ويروس ترمرايرل بيشترى به مزمن شدن ذر بدن ننان دارد. اساسأ عفونت ويروس باببرلروضرا ذر مرردان نسيت نان مأیل کمتری به مزمن شدن دارد فمینین یک علت مهم ذيكر مراجعة ننان به درمانگاه ها برای اندام نست‌های غربالگری بریرشرترر وبروس در خانوها نسبت بهآقاین می‌شود

صفحه 5:
ig در مردان پر خلاف ‎GW‏ سن خاصى به عئوان سن شيوع عفونت با بابيلوما مطرح نيست ودر بسيارى أن ردههاى سنى در مردان شايع است و بهنظر می رسد پرخلاف ننران مردان رابطداى بين سن و شيوع ویروس وجودندرد ترا بابيلوما در ننان جوامع 55 قرا 04 سال شايع بوده و سپس شروع به كاهش مى نمايد ولى در مردان جنين پردیرده‌ای ‎A Gre Cad Ray Gy July aly Saas arate‏ مردان )نسبت به دهههاى قبل( شيوع ویروس در سنین پاینتری مشاهده می‌شود شایعترین نواع ویروس پاپیلوما درمردان. تیپ‌های 5 و15 هستند.ن‌تایج برررسری‌هرای مرکز تحقیقاتویروس شناسی بالينى- دانشكاه علوم بزشكى تهران حاكرى ان شريروع تيح 5 :13 38,15 درامرهان بود اسع يه طور كلن :ل عفان بالميلوعا مرت حدود 9680 مبتلا به بيش أن يك تيب ويروس هستند و در اكثريت اين افرراد طريرف مختلفى ان تيب هاى متفاوت ويروس با نتايج غير عادى در تستها در ‎Sg pial at‏ آنمرایشرگراه‌هرای سير بیماری در مردان سیر بیماری يابيلوما در مردان تقريباً مانند ننان است و اكثريت بس انعفروترت خرود به‌خود بهبود می‌یابن. عفونت بابيلوما در34 درصد موارد خود بدخود و بدون نريران بره درمان و در عرض 5 ت10 ماه بهبود می‌یبد.در34 درصد بقیه بیماران, ویروس در بدن به حالت نهان باقیمانده و سپس به دلایل نامعلوم» عده دیگری ان بیماران نیز خود یره عدويو ود وجرا خی وه 34 مر هذیا عفتتا بان نود جتتاتبال ]بین 14 تا ۵۸ سال( شروع به ایداد ضایعات داخل سلولی پیش سرطانی می نماید. لذا حالت نهان ویروس می‌تواند تا چند دهه بعد ان عقونت ویروس به طول اندامد. هرر گراه مردان دچارتفییراتاولیه سرطانی شدن در سلول های دستگراه تتراسرلری شوند. بین54 :4 614مایعات ان نظر ویروس مثبت خواهندبود

صفحه 6:
سرايت ويزقس ان يك فرد به شريك ويا شركاى جنسى خود تابع يك سرری. شررایرط نم ساتلن ریا حان پومدو بر ‎chop gp Sea cal‏ ایلوا معبت فافد یل عنوان ناقل سالم ويروس را به شريك و يا شرکای چنسی خود منتقل نموده و سوبرب ‏ایداد نگیل و یا بیماری‌های وابسته به ویروس در آن‌ها می‌شوند. ‏عوامل تاثیرگذار أن عوامل موثر در ايداد عفونت يابيلوما در مردان مى توان به موارد ذيل اشاره نمود: 1 شروع تودهنكام فعاليت جنسى )خصوصا با شركاى متعدد( در ابتداى جوانى و نريرز ون ای یت میتی شرا تر ل مداد این تن( ار ‎Si‏ ‏2 احتمال عفونت با ويروس بابيلوما ارتباظ مستقیم با تعداد شرکای جنسی دارد. هر ‎ ‏چه تعداد ار باشد احتمال عفونت پی در پی و عود آن و همینین عرفروترت برا تیپ‌های مختلف در یک نمان در فرد ‎siege Ye‏ ‏وجود سابقه بيمارىهاى آميزشى ديكر به طور همزمان ‎ ‎é‏ عدم ختنه بودن مرد: مكانيسم هايى كه ان طريق آن مردان ختنه شده كرمرترر بره ویروس/۴1[0 مبتلا می شوند ممکن است با کاهش ابتلا به عفونت جدید ی روشرن شدن عفونت قبلی مرتبط باشد. نیا فقدان پوست ختنه گاه ممکرن. اسرت. خرطرر ‏خودآلودگی را در محل مدرای ادرار کاهش دهد. ‎

صفحه 7:
of 5 عدم استفاده ان کاندوم 6 استعمال دخانيات )شامل سيكار و قليان( 7 استعمال الكل 8 عدم تاهل )مدرد بايا يدون 9 سابقه نكيل تناسلى 0 ارتباط با همدنس خصوصا مفعول بودن )در انوع معقدی ‎es‏ ه پاپیلوماز یک چنسیر تطالمات "مان داه مد نی فرمردان بنیگازی و آرن قنبته ان افزرادی کزه شنزرکرای چنسی متعددی دارند. شبوع ویروس بالاتربوده و تیپ‌های متنوع آن نیز در این افرراد 000 به طور كلى. در ننان بررسى با تست هاى آتمايشكاهى و يا اتدام كولبوسكوبى عفروترت بابيلوا قابل بيكيرى مى باشد. ليكن در مردان جون هيج دستورالعملى براى تشخريرص بابيلوما در آنها وجود تدارد. در صورت عدم دارا بوذن نكيل تناسلى. قادر به بى كريررى بیماری خود نیستند. در بسیاری ان موارد مرهان إن لبتلاه خود به پاپیلرومرا بری اطرلاع هستند. ليكن در اين فاصله نمانى. بيشترين موارد انتقال به شريك جنسی و ابترلا وی به عفونت و بیماری رخ می دهد. باتوجه به مطالب گفته شده. ان سال ۵۴۱۰ بره برعرد سانمان بهداشت جهانی واکسیناسون پاپیلوما رای مردان را توصیه کر آمارها نشان می دهد که در کشور آمریاء در مردانى که ان نظر پاپیلوما مرثربرت مری باشند. سرطان ناحیه دهان و حندره شایع تر ان ننان می باشد. سرطان هرای دهران و حندرهبه دلیل پاپیلوما در مردان جوان بیشتر آن مواردننان می باشد. شیوع اين وبروس در مقعد مردان همدنس بان تا بیش ان878و يا حتنا4 تمشاهرده شده است )خصوصا در افراد/111۷ مثبت(

صفحه 8:
9 Gs a 6 ریسک ابتلا به سرطان آلت تناسلی در مردان با سابقه نکیل تناسلی 5برابر بیرشرترر آن مردی است که فقد نکیل باشد عفونت بابيلوما در دستكاه تناسلى مردان )و نيز در مايع منى( مسئول انتقال و احترمراال َأ ‎sy a fy eg‏ عفونت مزمن با يابيلوما در مردنی که سیار و الکل به طوررننه مصرف مری کرنررد ‎asin yy il ad cl alle gla so glean‏ یکی ان فاکتورهای اساسی در ادد. تال و حتی بقی مندن ویروس در مررد استفاده مداوم ان کاندوم در مردان مدرد )منظور افراد دارای روابرط غریرر ان ارتربراط عردم نناشویی( می باشد. عفونت با کلامیدیا تریکومایسیس و هرپس )تیب های 1 و(۵که در جامعه بسيار شايع مى باشند. سبب اقزايش احتمال ابتلا به بابيلومرا هر هرردوجرترس ‎١‏ بين ايداد و باقى ماندن عفونت بابيلوما در مردان و وجود سابقه ترمراس جرنرسرى برا همدنس )همدتس بانی( و یا داشتن شرکای جنسی متعدد )چه نن و چه مرد( در ۵ سال اخير رابطة مثبتى مشاهده مى شود. يعنى هرجه موارد ذكر شده در رفتر جدرسری ع در ث سال اخير وجود داشته باشد. احتمال ابتلا به عفونت با ويروس بسيار رل مری رود ‎ged‏ ان میرم عقوت له يلين در ردان جاسه هره چسیسران درن. بسیر بالات ان مردنی است که یا همدنس بان بوده و بههرردوچرترس رابرطره ) داوندی نیوزق در اینداء افزایش احتمال مزمن شدن عفرونرت در گروه دوم است. به همین دلیل در مردانمعمولی جامع.اگرچهعفونت بیشرترر رخ مى دهد )به دليل ميزان بسيار بالاى عمل نزدیکی پین تن و شوهر(لیکن مزمن شدن و ادغام زن ويروس در ن بيمار و غيره در آنها به ميزان بايينترى ان مردان همدنس كرا و “Ce

صفحه 9:
هه ‎SGG‏ ‎Ue‏ ‏الأبيلوما در مردان بخش دوم ) تشخیص, شروع , ایمنی بدن علیه ویروس . نگیرل‌هرای تا روز ایمنی بدن در مردان علیه ویروس پاپیلوما آن نظر علمی, اصولی درباره واکنش بین ویروس پاپیلوما و سیستم ایرمرنری در مرردان مطرح می‌شود. این اصول عبارتند ان 1 مردان بیش ان ننان به عفونت با این ویروس مبتلا می‌شوند. این نشان دهنده ضعرف سیستم ایمنی مردان نسبت به ننان در مقابله با اين ويروس است. ليكن بايد تروجره ‎ah cing 2K‏ كد تند ‎“Billy Binal ag‏ لمحي ا ل ‎Clearnce‏ سریع ویروس. در حال حاضر پاسخی برای این پرارادکرس در دسرد 2 آنتی ‎gab‏ بعد ان عفونت طبیعی در مردان کمتر قابل شناسایی است. همینین مدت پایداری این آنتی بادی در مردانپایین تر ان ننان است. بايد متذكر شد در تنان نیرز در بهترین 6-مو|94آنتلق‌ادی قابل شناسایری اسرت. لرذا در | cad ys lay ننانبفرنج تر است. 3 مردن تسبت به نان بهعودعفونت قبلی و یا عفنت مددد با تيب جديرد ویرروس مستعدتر هستند. عود عفونت خصوصا با ژنوتیب های‌15 و15 در مردان شایعتر ان ‎ols‏ ات در خائمها معمولاابتلابه زتوتيب5 94ر4 قفونت با تيرب 15 بره ميزان 96(.مصوتین4 8 محافظت ايداد ميكند )منظور در هرر دو جين :ينون تاه( اخ وکین اتب 0

صفحه 10:
4 & of 3 ويروتت در نان نسیت به مردان تعايل بيشترى به هؤمن شن دارند مرهرمرترريرن سسالا خه دی لعسيو مصور أسص اطلوب مورمياق بين نار ومرطان نسدد قبلا حالت آنتومیک و نمینه سلولار در تنران )خصرولنهاو0 ۵9/0۳0۵" توج «كننيوععفونت يايبلوما در ننان بوده است. لربرکرن برا پدیدارشدن واقعیتهایمبتنی بر شواهد مبنى بر شيوع بالاى بابيوما در سرطاتهراى مختلف در مردان. اين نظريه خيلى مورد قبول نيست . فعلا وضعيت هورمروتری در يبرن بصع رون ان نكيياى تناسلى در مردان حداق9 ان مردان جامعه در سنین بین34 ت54 سال )دارای فعالیت جنسی( دارای نكيل تناسلى هستند اكرجه تكيل هاى تناسلى در مردان خوش خیم بروده و در 034 و موارد ياعك سرطان تمى شوند اما دب دیل لحاس تاخوشایند و نز عومل رو ۳ ۳3۳۳ ‎sells‏ رجوع به بزشك و درمان است. شيوع نكيل هاى تناسلى در مردان بين سرتريرن ۵۸ ت34 سال بهاوج خود می‌رسد: انم بهذکر است دز بسیاری آن موارد.عفونت ال ویروس در مردان بدون علامت بوده و تنها تعداد معدودى أن موارد با نشاته هاى تكيرل تناسلى و يا دهانى به يزشك مراجعه مى كتند. نكيل هاى تناسلى به خودى بهبود يافتره و بيماران تنها به ذليل ناراحتى و استرس ان وجود نكيل و يرا عرفاب وجردان بررای برداشتن آنها اقدام مى تمايئد. أن تمان تماس با ويروس )تماس جنسى و يا تماس هاى اتفاقى در سطح جامعه ان اشيا و غيره( تا تمان ظهور نكيل بين 3 هفته تا5 ماه و به طور متوسرط 8 ترا 3 مراه طرول اع ‎js aa‏ ردان یلوط 3 درس مموسهاى يابيليما أن جمله تگیل‌ها قیل ان 10 ماه )و كاهى شش ماءز پاک و مرتفع مىشود ولى تيب15 تمايل به سترقررار در ‏نمان طولنی تری داد )لطفابه جزوهنگیل‌های تناسلی مراجعه شود( ۰ ‎16 ‎ot ‎ ‎a0

صفحه 11:
يكى ان فآكتورهاى مهم ت جنسی است یعنی هر چه سن بالاثر و تعداد شریک های جنسی کمتر براشرد. مردت این مدت تمان تعداد شرکای جنسی و سن شروع فعالیت تمان رهایی ان عفونت حاد با ويروس كاهش مىيابد. الانم به ذكر است ابداد نكيل تناسلی در طول یک رابطه جنسی طولاتی و بدون شرکای متعدد جنسى )مانتد رابطه نناشوبى( دال بر وجودرابطه جدید نربرسرت. نگریرل‌هرای مقعدى اكرجه در بسيارى ان مردان با سابقه ى نكيل قابل شناسابری اسرت. ولری در مردان همدنس گرا )مقعول( به فراوانی مشاهده می‌شود. در این مردان شیوع این نروع نگیل ها ت80 است ولی در مردان غیرهمدنس گرا حداکثر حدود 3615مری‌براشرد 8 درصد ان ضایعات نگیل تناسلی در مردان در نواحی ساقه آلت؛ راس آلت و پروسرت بیضه مشاهده می‌شود و تواحی بعدی عبا است آن میان دوراهابین بیضه و مقعرد( و و نهايتاً منفذ مقعد خصوصاً در مردان همدنس گرایی که مفعول هستند. به طرور کراری ‎LS‏ مقعدی حدو9015/8در مردان گزارش شده و حدود 961هم متعلق به نراحریره میان دوراه است. برای تشخیص, در اکثریت قریب به اتفاق موارد. ويروس در بوست آلت تناسلى مرد )سر و تنه( و بيضه ها و مقعد و ناحيه مياندوراه )بين بيضه ها و مقعد( و ترا ميزان بايين ترى در ادرار قابل شناسايى است.

صفحه 12:
تشخیص عفونت و بیماری ویروس پاپیلوما در مردان به دو دلیل حائز اهمیت است؛ 1 مردان حتی اگربدون علامت بشند.به رحتی عقونت زا به شرکای جنسری ‎pad‏ می دهند. 2 اين ويروس در مردان عامل بسيارى ان سرطان هاى تناسلی و سر و گردن و حندرره است لفا در مردنی که دچار عفونت مزمن با این ویروس شده‌اند می‌توان بیمران را شناسایی و قبل آن برون سرطان در آن ها اقدامات لانم پیشگیرانه را اندام داد 3 برای ارتبابی دقبق عفونت 107 در مردان. ید ان نمونه های سیتولوژی یا بیوپسی یه بردری شده و تکنیک های مولکلی )ال شرود. بررخری ان محققان پیشنهاد می‌کنند که در مردان, نمونه‌های جمع‌آوریشده آن ناحیه تناسرلری خارجی نسبت به نمونههای جمع‌آوری شده در ناحیه مقعد. نرخ تشخیمیرالاترری رای 1401 انکوژندارند و ساقه آلت تناسلى به عنوان محل أناتوميكى ببهينه برراى تشخيص 1410۷ توصیه می‌شود. تست‌های موجود در نار قادر به شناسایی وبرروس صورت مالیدن اپلیکاتور نمونه گیری( به همراه نمونه پیشابراه و یرترفرادهان قطرات ولیهارار صبحگاهی است.برایارنیابی ويروس در محرهاى غير جنسى أن بزاق دهان ويا ترشحات كلو نيز استفاده مى شود. در مورد نكيل هاى تناسلى و يرا دهانى هم ان اين ضايعات براى تشخيص نمونه بردارى صورت مىكيرد. تعيين تريرب ويروس ان اين جهت اهميت دارد كه سبب تفكيك نوع كم ريسك ان تروع ريسرك خطرناك ويروس مىشود. اين نكته براى يزشك ان جهت پیگیری‌های بعدی بریرمرار حائز اهمیت است. 2

صفحه 13:
i ie wanes Sheets 1 لانم به ذكر است مثبت بودن ]191 ويروس بابيلوما در مردن و نان تشان دهنرده بیماری آن در فرد و یا شریک جنسی وى نيست. 2 لانم به ذكراست حتى در يك رابطه سالم جنسى با يك شریک هم وقوع عفونت و بیمری با ويروس بابيلوما رخ مى دهد كه شايد به دليل مبادرت به عمل تزديكى بره تلوب تاد یاعد که سیب متهولت التطال ‎eh she‏ خرفان على تنود لذا ضرق مثبت شدن تست در افراد متهل دال بر وجودرابطه جنسی خرارج آن چرارچروب ‎ga Hg‏ جود فلت الى اين ‎blip ISAS pt Ge “aly‏ نیست ولى انتقال ويروس ان موارد غيرجنسى )مانند اشيا آلوده وان طریقانگشرتران دست ممکن است یکی ان علل باشد. 3 نوع تیب ویروس, سير بيمارى و شدت آن با تعدد شركاى جنسى ارتباط مسترقريرم دارد يعنى هر جه تعداد شركاى جنسى بيشتر باشد تعداد تيب ها بيشتر مرىشرود. حتى در برخى موارد به جاى يك تيب جند تيب قابل شناسايى بوده و كراهرى در فواصل تمانى معين و نامعلومى توع تيب ها با يكديكر در تسرتهراى مرخرترلرف آنمايشكاهى متفاوت مى شوند. اين مسئله بر تشديد روتد بيمارى و احتمال مرزمرن شدن ويروس مؤثر خواهد بود. 4 آنمایش ۳1۳1 براى مردانی که شریک نن آنها ان نظر ۳3۳ مثبت هسترنرد )بره ویژه برای کسانی که شریک نندگی آنلا۳ ۳-۳1 مثبت 5 انواع خاصی ان عنوتت/۳1۳1, مانندق ۳1۳1/1 8 1 ۳۷۷ ۰13 باید برچستره شرونرد نیا این ژوتیپ ها در مقایسه با سیر ‎HPV ol gi‏ با اکثر بدخیمی های آلت ت توصیه می شود تناسلی, مقعد. و سر و گردن مرتبط هستند. aa

صفحه 14:
استفاده ان كاندوم جه در عمل جنسی بان و یا به صورت همدنس گرايی.فرقرط 9/84 احتمال بل ب یروس را کاهش خاده و در تده نمی ود به سور بررون عفونت و بيمارى جلوكيرى نمايد. نيرا په هنگامعمل نزدیکی, بهعلت ارتباط دهانی بر آلت وتیزتماس پوست اطراف لت تناسلی که فاقد.پوشش توسط کاندوم.استفراده ‎anal %‏ توان4 14 برون عفونت و بیماری جلوگیری نماید. مرطرالرعرات انشان دادهاند كه در صورت رعايت رفتار جنسى معقول و تزریق سه توبت واکسن, مروارد عفونتهاى تناسلى-مقعدى و بيمارى هاى سرطان ناشى انآن كاهش قابل مرلاحرظرداى مى يابند. ميزان تاثيركذارى واكسن بر نكيل هاى 86و44 تغبیرات سرطرانری ایداد شده در دستگاه تناسلی مردان حدوو9653/8است.

ویروس پاپیلوما در مردان پاپیلوما در مردان بخش اول )کلیات ،شروع ،سیر بیماری و فاکتورهای تاثیرگذار( پاپیلوما در مردان مقدمه .در عصر حاضر ،عفونت با ویروس پاپیلوما یک امر اجتناب ناپذبر برای هرر نن و ‏HPVطور عمده مرد جوان در سن باروری است .اگر چه ویروس پاپیلومای انسانی ) ( به در حونه ننان مطرح بوده و هست ،ولی حدود یک دهه است که دنیا در حال تردردیرد نظر در این نمینه بوده و آقایان نیز مانند خانمها در کانون توجه قرار گرفته اند .امرا ان علل این تغییر نگرش می توان عوامل نیر را برشمرد: .1این ویروس عامل 04تا 58درصد سرطانهای سر و گردن )شامل سرطانهای نبان، حندره ،سر و گردن( و نیز اندام تناسلی )آلت تناسلی ،بیضه ها و غیره( در مرردان است. .2شیوع نگیلهای تناسلی اگر در مردان بیشتر جنسی بان ننان نباشد ،کمتر نیست. .3مردان به خودی خود عامل انتقال ویروس ان طریق ننان هستند. غریرره، .4رفتارهای پرخطر جنسی و داشتن شرکای جنسی متعدد ،همدنسگرایی و خطر ابتال را در مردان بیشتر ان ننان کرده است. .5مطالعات مورد شاهدی بر روی ننان مبتال به سرطان دهانه رحم و همسرانشان نشان داده است که رفتار جنسی مردان بر خطر سرطان دهانه رحم ننان تأثیر می گذارد. 2 به دالیل فوق ،آقایان نیز باید مانند خانم ها برای بررسی احتمال ابتال به عفرونرت و یرا بیماری با این ویروس به متخصصین پزشک مراجعه نمایند .علی رغم این که خانمها هر 1تا 3سال باید برای اندام معاینه ننان ان نظر احتمال برون سرطان گردن رحم و اندرام پاپ اسمیر و یا تعیین ژنوتیپ ویروس به متخصصین ننان مراجعه نمایند ،متاسفانهبره دلیل عدم الزام مردان به مراجعه روتین و دوره ای به پزشک در بسریراری ان مروارد، تشخیص نودهنگام عفونت پاپیلوما صورت نپذیرفته و ضمن باقی ماندن خطرات ناشی ان ابتال به این ویروس ،شرکای جنسی آن ها نیز در معرض خطر سرایت و ابتال قرار دارنرد. ان منظر کلی ،آگاهی مردان نسبت به ویروس پاپیلوما % 14و آگاهی ننان نسبت به آن حدود %۵8است. بیش ان 04تایپ ویروس ناحیه مقعدی -تناسلی ،حلق و حندره را گرفترار و بریرمرار می کند .بیماریهای ناشی ان ویروس پاپیلوما در مردان عبارت است ان :نگیلهای دهانی تناسلی ،سرطان دستگاه تناسلی ،سرطان مقعد ،سرطان دهان و حندره .هرمریرنریرن ویروس پاپیلوما نه تنها در مایع منی قابل شناسایی است ،بلکه احتماال براعرک کراهرش تحرک اسپرم و احتمال ایداد ناباروری در مردان میشود. 3 شیوع شیوع ویروس پاپیلوما در مردان در جوامع مختلف بین 33تا 1/8درصد متغیر بوده و به طور متوسط حداقل %۵4مردان جامعه به این ویروس مبتال هستند .علت این تفراوت در آمار مربوط به عوامل ژنتیکی ،اجتماعی ،مذهبی و ...می باشد .به هر حال شیوع ایرن ویروس در مردان در جوامع مختلف متفاوت ان ننان است .این میزان شیوع در مردان برا ریسک باالی خطر ابتال ) مانند همدنس بانان -افرادی که دارای تعداد نیراد شرریرک 34است %38.ان ننانی که همسرانشان پاپیلوما مثبرت جنسی هستند و غیره( باالتر ان% هستند ،نهایتاً ان نظر ویروس مثبت می شوند ،اما ،فقط %33مردانی که هرمرسررانشران پاپیلوما مثبت هستند ان نظر ویروس مثبت می شوند .مطالعات نشان داده اند ،احترمرال برون سرطان آلت تناسلی در مردانی که همسرشان مبتال به سرطان گردن رحرماسرت بیشتر ان مردان عادی جامعه است .شیوع کلی DNA HPVدر سرطان هرای سرر و گردن در حال حاضر در محدوده ۵8تا 58درصد است .به نظر می رسد شیروع HPV در سرطان اوروفارنکس بیشتر ان آنیه قب ً ال مشاهده شده بود و ارتباط واضح آن با شیروه های رابطه جنسی دهانی است. اساساً میزان شیوع عفونت در ننان باالتر است .البته این نکته به معنی پاییرن ترر برودن ابتالی مردان به پاپیلوما نسبت به ننان نیست ،بلکه یکی ان علل آن بهبودی سرریرعترر عفونت در مردان نسبت به ننان است؛ علت احتمالی دوم این است که ویروس ترمرایرل بیشتری به مزمن شدن در بدن ننان دارد .اساساً عفونت ویروس پاپیرلرومرا در مرردان نسبت به ننان تمایل کمتری به مزمن شدن دارد .همینین یک علت مهم دیگر مراجعه ننان به درمانگاه ها برای اندام تست های غربالگری است که سبب شناسرایری بریرشرترر ویروس در خانم ها نسبت به آقایان میشود. 4 در مردان بر خالف ننان ،سن خاصی به عنوان سن شیوع عفونت با پاپیلوما مطرح نیست و در بسیاری ان رده های سنی در مردان شایع است و به نظر می رسد برخالف ننران در مردان رابطه ای بین سن و شیوع ویروس وجود ندارد ،نیرا پاپیلوما در ننان جوامع ۵4ترا 04سال شایع بوده و سپس شروع به کاهش می نماید ولی در مردان چنین پردیردهای مشاهده نمی شود .متاسفانه در جامعه ما به دلیل شروع نود هنگام فعالیت جرنرسری در مردان )نسبت به دهه های قبل( شیوع ویروس در سنین پایینتری مشاهده میشود. شایع ترین انواع ویروس پاپیلوما درمردان ،تیپهای 5و 15هستند .نتایج برررسریهرای مرکز تحقیقات ویروس شناسی بالینی -دانشگاه علوم پزشکی تهران حاکری ان شریروع تیپهای 15، 11، 5و 38در مردان بوده است .به طور کلی ،در مردان پاپیلوما مثربرت، حدود % ۵5مبتال به بیش ان یک تیپ ویروس هستند و در اکثریت این افرراد طریرف مختلفی ان تیپ های متفاوت ویروس با نتایج غیر عادی در تست ها در آنمرایشرگراههرای مختلف مشاهده میشود. سیر بیماری در مردان سیر بیماری پاپیلوما در مردان تقریب ٌا مانند ننان است و اکثریت پس انعفرونرت خرود بهخود و بدون نریران بره بهخود بهبود مییابند .عفونت پاپیلوما در 34درصد موارد خود ‌ درمان و در عرض 5تا 1۵ماه بهبود مییابد .در 34درصد بقیه بیماران ،ویروس در بدن به حالت نهان باقی مانده و سپس به دالیل نامعلوم ،عده دیگری ان بیماران نیز خود بره خود بهبود یافته و صرفاً در حدود 14درصد افراد مبتال عمدتاً بعد ان حدود چند سال )بین 14تا ۵8سال( ،شروع به ایداد ضایعات داخل سلولی پیش سرطانی می نماید .لذا حالت نهان ویروس میتواند تا چند دهه بعد ان عفونت ویروس به طول اندامد .هرر گراه مردان دچار تغییرات اولیه سرطانی شدن در سلول های دستگراه ترنراسرلری شوند ،بین 54تا%144ضایعات ان نظر ویروس مثبت خواهند بود. 5 سرایت ویروس ان یک فرد به شریک و یا شرکای جنسی خود تابع یک سرری شررایرط است .مث ً ال برخی مردان پاپیلوما مثبت فاقد نگیل در اندام تناسلی و یا دهان بوده و بره عنوان ناقل سالم ویروس را به شریک و یا شرکای جنسی خود منتقل نموده و سربرب ایداد نگیل و یا بیماری های وابسته به ویروس در آنها میشوند. عوامل تاثیرگذار ان عوامل موثر در ایداد عفونت پاپیلوما در مردان می توان به موارد ذیل اشاره نمود: .1شروع نودهنگام فعالیت جنسی )خصوصا با شرکای متعدد( در ابتدای جوانی و نریرز میزان باالی فعالیت جنسی )صرف نظر ان تعداد شرکای جنسی( اشاره نمود. .2احتمال عفونت با ویروس پاپیلوما ارتباط مستقیم با تعداد شرکای جنسی دارد ،هرر چه تعداد باالتر باشد ،احتمال عفونت پی در پی و عود آن و همینین عرفرونرت برا تیپ های مختلف در یک نمان در فرد باال میرود. .3وجود سابقه بیماری های آمیزشی دیگر به طور همزمان .4عدم ختنه بودن مرد :مکانیسم هایی که ان طریق آن مردان ختنه شده کرمرترر بره ویروس HPVمبتال می شوند ممکن است با کاهش ابتال به عفونت جدید یا روشرن شدن عفونت قبلی مرتبط باشد ،نیرا فقدان پوست ختنه گاه ممکرن اسرت خرطرر خودآلودگی را در محل مدرای ادرار کاهش دهد. 6 .5عدم استفاده ان کاندوم .6استعمال دخانیات )شامل سیگار و قلیان( .7استعمال الکل .8عدم تاهل )مدرد با یا بدون شریک جنسی( .9سابقه نگیل تناسلی .10ارتباط با همدنس خصوصا مفعول بودن )در انواع معقدی ابتالء به پاپیلوما( مطالعات نشان داده اند اساساً در مردان سیگاری و آن دسته ان افررادی کره شررکرای جنسی متعددی دارند ،شیوع ویروس باالتر بوده و تیپ های متنوع آن نیز در این افرراد مشاهده میشود. به طور کلی ،در ننان بررسی با تست های آنمایشگاهی و یا اتدام کولپوسکوپی عفرونرت پاپیلوما قابل پیگیری می باشد .لیکن در مردان چون هیچ دستورالعملی برای تشخریرص پاپیلوما در آنها وجود ندارد .در صورت عدم دارا بودن نگیل تناسلی ،قادر به پی گریرری بیماری خود نیستند .در بسیاری ان موارد مردان ان ابتالء خود به پاپیلرومرا بری اطرالع هستند ،لیکن در این فاصله نمانی ،بیشترین موارد انتقال به شریک جنسی و ابترال وی به عفونت و بیماری رخ می دهد .باتوجه به مطالب گفته شده ،ان سال ۵410بره برعرد سانمان بهداشت جهانی واکسیناسون پاپیلوما برای مردان را توصیه کرده است. آمارها نشان می دهد که در کشور آمریکا ،در مردانی که ان نظر پاپیلوما مرثربرت مری باشند ،سرطان ناحیه دهان و حندره شایع تر ان ننان می باشد .سرطان هرای دهران و حندره به دلیل پاپیلوما در مردان جوان بیشتر ان موارد ننان می باشد. 34%مشاهرده 84و یا حتی شیوع این ویروس در مقعد مردان همدنس بان تا بیش ان% شده است )خصوصا در افراد HIVمثبت(. 7 ریسک ابتال به سرطان آلت تناسلی در مردان با سابقه نگیل تناسلی 5برابر بیرشرترر ان مردی است که فاقد نگیل باشد. عفونت پاپیلوما در دستگاه تناسلی مردان )و نیز در مایع منی( مسئول انتقال و احترمراال باقی ماندن عفونت به ننان می باشد. عفونت مزمن با پاپیلوما در مردانی که سیگار و الکل به طور رونانه مصرف مری کرنرنرد بیشتر ان دیگر مردان جامعه است که دارای اینگونه رفتارها نمی باشند. یکی ان فاکتورهای اساسی در ایداد ،انتقال و حتی باقی ماندن ویروس در مرردان ،عردم استفاده مداوم ان کاندوم در مردان مدرد )منظور افراد دارای روابرط غریرر ان ارتربراط نناشویی( می باشد .عفونت با کالمیدیا تریکومایسیس و هرپس )تیپ های 1و(۵که در جامعه بسیار شایع می باشند ،سبب افزایش احتمال ابتال به پاپیلومرا در هرردوجرنرس است. بین ایداد و باقی ماندن عفونت پاپیلوما در مردان و وجود سابقه ترمراس جرنرسری برا همدنس )همدنس بانی( و یا داشتن شرکای جنسی متعدد )چه نن و چه مرد( در ۵ سال اخیر رابطه مثبتی مشاهده می شود .یعنی هرچه موارد ذکر شده در رفتار جنرسری در ۵سال اخیر وجود داشته باشد ،احتمال ابتال به عفونت با ویروس بسیار براال مری رود. النم به ذکر است شیوع عفونت حاد پاپیلوما در مردان جامعه که رابطه جنسی برا ننران دارند ،بسیار باالتر ان مردانی است که یا همدنس بان بوده و یا به هرردوجرنرس رابرطره ظریف در ایندا ،افزایش احتمال مزمن شدن عفرونرت جنسی )نکته ( دارند. ‏Bisexual در گروه دوم است .به همین دلیل ،در مردان معمولی جامعه ،اگرچه عفونت بیشرترر رخ می دهد )به دلیل میزان بسیار باالی عمل نزدیکی بین نن و شوهر( لیکن مزمن شدن و ادغام ژن ویروس در ژن بیمار و غیره در آنها به میزان پایینتری ان مردان همدنس گرا و یا دوجنس گرا رخ می دهد. 8 پاپیلوما در مردان بخش دوم )تشخیص ،شروع ،ایمنی بدن علیه ویروس ،نگیرلهرای تناسلی و پیشگیری( ایمنی بدن در مردان علیه ویروس پاپیلوما ان نظر علمی ،اصولی درباره واکنش بین ویروس پاپیلوما و سیستم ایرمرنری در مرردان مطرح میشود .این اصول عبارتند ان: .1مردان بیش ان ننان به عفونت با این ویروس مبتال می شوند .این نشان دهنده ضعرف سیستم ایمنی مردان نسبت به ننان در مقابله با این ویروس است .لیکن باید تروجره داشت که سیر عفونت در مردان همراه با پاک شدن سریع است .لذا یک پرارادوکرس در ایندا در مردان مشاهده میشود :استعداد به ابتال فراوان به عفونت ،ان سوی دیگرر Clearnceسریع ویروس .در حال حاضر پاسخی برای این پرارادکرس در دسرت نیست. .2آنتی بادی بعد ان عفونت طبیعی در مردان کمتر قابل شناسایی است .همینین مدت پایداری این آنتی بادی در مردان پایین تر ان ننان است .باید متذکر شد در ننان نیرز 38بادی قابل شناسایری اسرت .لرذا در آنتی %تا 84 موارد حالت ،در در بهترین % مردان ،وضعیت ان ننان بغرنج تر است. .3مردان نسبت به ننان به عود عفونت قبلی و یا عفونت مددد با تیپ جدیرد ویرروس مستعدتر هستند .عود عفونت خصوصا با ژنوتیپ های 15و 15در مردان شایعتر ان عفونت با تیرپ 15بره ننان است .در خانمها معموال ابتال به ژنوتیپ%15درو34 84محافظت ایداد میکند )منظور در هرر دو مصونیت و کمتری )حداکثر میزان (% جنس ،بدون استفاده ان واکسن است(. 9 .3ویروس در ننان نسبت به مردان تمایل بیشتری به مزمن شدن دارند .مرهرمرترریرن استداللی که در این خصوص متصور است ،تفاوت هورمونال بین ننان و مردان است. قبال حالت آناتومیک و نمینه سلوالر در ننران )خصروصرا ‏Transformational عفونت پاپیلوما در ننان بوده است .لریرکرن برا سرویکس توجیهدرکننده (Zone پدیدار شدن واقعیتهای مبتنی بر شواهد مبنی بر شیوع باالی پاپیوما در سرطانهرای مختلف در مردان ،این نظریه خیلی مورد قبول نیست .فعال وضعیت هورمرونری در ننان ،بحک رون است. های تناسلی در مردان نگیل حداقل 0%ان مردان جامعه در سنین بین 34تا 54سال )دارای فعالیت جنسی( دارای نگیل تناسلی هستند اگرچه نگیل های تناسلی در مردان خوش خیم بروده و در %34 موارد باعک سرطان نمی شوند اما عمدتا به دلیل احساس ناخوشایند و نیز عوامل روانری نیانمند رجوع به پزشک و درمان است .شیوع نگیل های تناسلی در مردان بین سرنریرن ۵8تا 34سال به اوج خود میرسد .النم به ذکر است در بسیاری ان موارد ،عفونت با این ویروس در مردان بدون عالمت بوده و تنها تعداد معدودی ان موارد با نشانه ­ های نگیرل تناسلی و یا دهانی به پزشک مراجعه می کنند .نگیل های تناسلی به خودی بهبود یافتره و بیماران تنها به دلیل ناراحتی و استرس ان وجود نگیل و یرا عرذاب وجردان بررای برداشتن آن ها اقدام می نمایند. ان نمان تماس با ویروس )تماس جنسی و یا تماس های اتفاقی در سطح جامعه ان اشیا و غیره( تا نمان ظهور نگیل بین 3هفته تا 5ماه و به طور متوسرط ۵ترا 3مراه طرول می کشد .در مردان ،به طور متوسط 38درصد عفونتهای پاپیلوما ان جمله نگیلها ،قبل ان 1۵ماه )و گاهی شش ماه( پاک و مرتفع میشود ولی تیپ 15تمایل به سترقررار در نمان طوالنی تری دارد )لطفا به جزوه نگیل های تناسلی مراجعه شود(. 10 یکی ان فاکتورهای مهم تعیین این مدت نمان تعداد شرکای جنسی و سن شروع فعالیت جنسی است یعنی هر چه سن باالتر و تعداد شریک های جنسی کمتر براشرد ،مردت نمان رهایی ان عفونت حاد با ویروس کاهش مییابد. النم به ذکر است ایداد نگیل تناسلی در طول یک رابطه جنسی طوالنی و بدون شرکای متعدد جنسی )مانند رابطه نناشویی( دال بر وجود رابطه جدید نریرسرت .نگریرلهرای مقعدی اگرچه در بسیاری ان مردان با سابقه ی نگیل قابل شناسایری اسرت ،ولری در مردان همدنس گرا )مفعول( ،به فراوانی مشاهده میشود .در این مردان شیوع این نروع نگیل ها تا 84%است ولی در مردان غیرهمدنس گرا حداکثر حدود %15مریبراشرد. 38درصد ان ضایعات نگیل تناسلی در مردان در نواحی ساقه آلت ،راس آلت و پروسرت بیضه مشاهده می شود و نواحی بعدی عبارت است ان میان دوراه )بین بیضه و مقعرد( و نهایتاً منفذ مقعد خصوصاً در مردان همدنس گرایی که مفعول هستند .به طرور کرلری، نگیل مقعدی حدود%15/8در مردان گزارش شده و حدود %14هم متعلق به نراحریره میان دوراه است .برای تشخیص ،در اکثریت قریب به اتفاق موارد ،ویروس در پوست آلت تناسلی مرد )سر و تنه( و بیضه ها و مقعد و ناحیه میاندوراه )بین بیضه ها و مقعد( و ترا میزان پایین تری در ادرار قابل شناسایی است. 11 تشخیص ویروس پاپیلوما درمردان تشخیص عفونت و بیماری ویروس پاپیلوما در مردان به دو دلیل حائز اهمیت است: .1مردان حتی اگر بدون عالمت باشند ،به راحتی عفونت را به شرکای جنسری خرانرم سرایت می دهند. .2این ویروس در مردان عامل بسیاری ان سرطان های تناسلی و سر و گردن و حندرره است لذا در مردانی که دچار عفونت مزمن با این ویروس شدهاند می توان بیماران را شناسایی و قبل ان برون سرطان در آن ها اقدامات النم پیشگیرانه را اندام داد. .3برای ارنیابی دقیق عفونت HPVدر مردان ،باید ان نمونه های سیتولوژی یا بیوپسی استفاده شرود .بررخری ان الیه برداری شده و تکنیک های مولکولی ( )مانندPCR محققان پیشنهاد می کنند که در مردان ،نمونههای جمعآوریشده ان ناحیه تناسرلری براالترری خارجی نسبت به نمونه های جمعآوری شده در ناحیه مقعد ،نرخ تشخیص برای HPVانکوژن دارند و ساقه آلت تناسلی به عنوان محل آناتومیکی بهینه بررای تشخیص HPVتوصیه میشود .تست های موجود در بانار قادر به شناسایی ویرروس و تیپ آن در بیماران هستند .نمونهها ان بخش های مختلف آلت تناسلی مردان )بره اسرترفرادهان صورت مالیدن اپلیکاتور نمونه گیری( به همراه نمونه پیشابراه و نیرز قطرات اولیه ادرار صبحگاهی است .برای ارنیابی ویروس در محلهای غیر جنسی ان بزاق دهان و یا ترشحات گلو نیز استفاده می شود .در مورد نگیل های تناسلی و یرا دهانی هم ان این ضایعات برای تشخیص نمونه برداری صورت میگیرد .تعیین تریرپ ویروس ان این جهت اهمیت دارد که سبب تفکیک نوع کم ریسک ان نروع ریسرک خطرناک ویروس میشود .این نکته برای پزشک ان جهت پیگیری های بعدی بریرمرار حائز اهمیت است. 12 نکات مهم در تشخیص: .1النم به ذکر است مثبت بودن DNAویروس پاپیلوما در مردان و ننان نشان دهنرده بیماری آن در فرد و یا شریک جنسی وی نیست. .2النم به ذکر است حتی در یک رابطه سالم جنسی با یک شریک هم وقوع عفونت و بیماری با ویروس پاپیلوما رخ می دهد که شاید به دلیل مبادرت به عمل نزدیکی بره تناوب نیاد باشد که سبب سهولت انتقال عفونت پاپیلوما به مردان میشود ،لذا صرف مثبت شدن تست در افراد متاهل دال بر وجود رابطه جنسی خرارج ان چرارچروب خانواده تلقی نمیشود .علت اصلی این واقعه غیرعادی هنون بر دانشمندان مرعرلروم نیست ولی انتقال ویروس ان موارد غیرجنسی )مانند اشیا آلوده و ان طریق انگشرتران دست( ممکن است یکی ان علل باشد. .3نوع تیپ ویروس ،سیر بیماری و شدت آن با تعدد شرکای جنسی ارتباط مسترقریرم دارد یعنی هر چه تعداد شرکای جنسی بیشتر باشد تعداد تیپ ها بیشتر مریشرود. حتی در برخی موارد به جای یک تیپ چند تیپ قابل شناسایی بوده و گراهری در فواصل نمانی معین و نامعلومی نوع تیپ ها با یکدیگر در تسرت هرای مرخرترلرف آنمایشگاهی متفاوت می شوند .این مسئله بر تشدید روند بیماری و احتمال مرزمرن شدن ویروس مؤثر خواهد بود. .4آنمایش HPVبرای مردانی که شریک نن آنها ان نظر HPVمثبت هسترنرد )بره ویژه برای کسانی که شریک نندگی آنها hr-HPVمثبت است توصیه می شود. .5انواع خاصی ان عفونت ،HPVمانند HPV16و ، HPV18باید برجستره شرونرد نیرا این ژنوتیپ ها در مقایسه با سایر ژنوتیپ های HPVبا اکثر بدخیمی های آلت تناسلی ،مقعد ،و سر و گردن مرتبط هستند. 13 پیشگیری استفاده ان کاندوم چه در عمل جنسی با نن و یا به صورت همدنس گرایی فرقرط %84 ان بررون 144 احتمال ابتال به ویروس را کاهش داده و در نتیده نمی تواند به صورت% عفونت و بیماری جلوگیری نماید .نیرا به هنگام عمل نزدیکی ،به علت ارتباط دهانی برا آلت و نیز تماس پوست اطراف آلت تناسلی که فاقد پوشش توسط کاندوم ،استرفراده 144برون عفونت و بیماری جلوگیری نماید .مرطرالرعرات تواند ان نمی صورت ان آن به % نشان داده اند که در صورت رعایت رفتار جنسی معقول و تزریق سه نوبت واکسن ،مروارد عفونت های تناسلی -مقعدی و بیماری های سرطان ناشی انآن کاهش قابل مرالحرظرهای 144تغییرات سرطرانری تناسلی بر می یابند .میزان تاثیرگذاری واکسن بر نگیلهای %و ایداد شده در دستگاه تناسلی مردان حدودا ً%53/8است. - - 14

300,000 تومان