صفحه 1:
_
صفحه 2:
ا ۳
پیش پخته شده در کیتر ینگ
مقصود اميربور
دكتراى تخصصى ((11,0)) مهندسى محيط زيست
صفحه 3:
SS = ——
dadin
آلودگی مواد غذلیی در رستوران یا سیر اماکن پخت و عرضة غذا می تواند
موجب بروز مسمومیت در گروه بزرگی از مردم شود. کودکان. سالمندان و
بیماران بستری در بیمارستان به وییه افرادی که سیستم ایمنی تضعیف شده
دارند. آسیب پذیر بوده و در معرض خطر قرار دارند.
بنابراین در تهیه » پخت. نگهداری و عرضة غذا در لین گونه اماکن باید توجه
ویژهای به موارد als شود تا خطرات احتمللی به رسیده و غذایی
سالم و ایمن در اختیار مصرف کننده قرار گیرد.
صفحه 4:
a |
طراحی کارگاه تهیه یا تولید
۴ موقعیت
* خیابان و جاده ها
* ساختمان و تسهیلات
* تجهیزات و لوازم آشپزخانه
صفحه 5:
a
Sed go
* قرار گرفتن کارگاه در محلی دور از بوهای نامطبوع» دود كرد و غبار يا
آلاینده های دیکر
خیابان و جاده ها :
* داشتن سطوح صاف و سخت
* مناسب برای رفت و آمد خودرو يا وسایل چرخ دار
صفحه 6:
—
ساختمان و تسهیلات
۴ جداسازی بخش های فرآوری از سایر بخش ها
agus * عملیات بهداشتی در فرآیند از ورود مواد خام تا غذای آماده مصرف
فراهم کردن دمای مناسب برای فرآوری va ۳۳
6
صفحه 7:
ا سسسب
ساختمان 9 تسهيلات:
مقاوم به آب :
a 0
مقاوم به مواد ضدعفونی کننده 4
داشتن سطح صاف و بدون فرورفتكى
قابل شستشو و بدون لغزندگی و درز و شکاف . .
سهولت تمیز کردن و گندزدایی
دارای شیب مناسب
محل اتصال به دیوار بدون زاویه
5
&
صفحه 8:
دیوارها
#مقاوم به آب
* غیرجاذب
* سالم» صاف و بدون درز
#به رنگ روشن
* قابل شستشو و ضدعفونی کردن
#مقاوم نسبت به رطوبت
#مقاوم در برابر عوامل مکانیکی و فیزیکی
#کلیدها و وسایل تعبیه شده روی دیوار ضد آب و قابل تمیز کردن باشد
صفحه 9:
a ==
ساختمان و تسهیلات
سقف ها
* به رنگ روشن
* سالم » صاف » بدون درز و شکاف
* عاری از تجمع آلودگی و تراکم بخار
" سهولت تميز كردن
صفحه 10:
ساختمان و تسهیلات
پنجره ها
#مجهز به توری مناسب و تمیز
سهولت باز شدن
#قابلیت شستشو و تعمیر توری ها
#بدون لبه یا شیب دار بودن پنجره ها از داخل
صفحه 11:
ااااا ا ۲
ساختمان و تسهیلات
"" جداسازی محل استراحت كاركنان و سرويس وكا بهداشتی از
محل تهيه. يخت و نكهدارى غذا
* خوددارى از به كار بردن وسايل جوبى
" مطابقت ويزكى هاى آب آشاميدنى مورد استفاده در تيه و يخت
غذا با استانداردهای ملی ایران به شماره های ۱۰۱۱ و ۱۰۵۳
صفحه 12:
۲ ۳
ساختمان و تسهیلات
۴ وجود سیستم موثر دفع زباله
۴ خود به خود بسته شدن درها
* وجود سردخانه؛ بخچال یا فریزر با گنجلیش کافی برای نگهداری
مواد خام
صفحه 13:
ساختمان و تسهیلات
وود ددیال فریزر سردخاه با تعپرات تحیداری سره دراک
غذای آماده شده با گنجایشی برابر با بیشترین حجم فعالیت
روزانه
* مجهز بودن فضاهای سرد به ابزاری برای اندازه گیری و ثبت دما
* مجهز بودن سردخانه به زنگ اخبار حساس به دما در صورت
صفحه 14:
تا ان ۰
ساختمان و تسهیلات
* فراهم کردن تعدادکافی حمام. توالت دستشویی در تمام بخش های
ساختمان
* سرویس های بهداشتی باید دارای نو تهویه و دمای مناسب بوده و مستقیماً
به فضای تهیه و آماده سازی غذا باز نشود.
eee rai ea ee ۰ ات
نندهٌ مناسب دپ
در صورت استفاده از حولهٌ کاغذی, جا حوله ای بلید به تعداد کافی و در کنار
هر دستشویی وجود داشته باشد.
صفحه 15:
Ro eee
ساختمان و تسهیلات
۴ فراهم كردن تسهیلات و ابزار لازم برای تمیز و گندزدایی کردن وسایل
و تجهیزات
* کافی بودن نور طبیعی یا مصنوعی در کارگاه
۳ ایمن بودن لامپ ها و پوشش های روشنایی نصب شده بالای محل
قرار گرفتن و آماده سازی مواد غذایی
* حفاظ داشتن چراغ های روشنایی
* شدت نور نباید باعث تغبیر رنگ محیط شود فن:
صفحه 16:
Ro eee
ساختمان و تسهیلات
۴ فراهم کردن سیستم تهوية مناسب برای پیشگیری از افزلیش بیش از اندازه
گرماء بخار و گرد و غبار و رفع آلودگی هوا
* جهت جریان هوا نباید از یک محل آلوده به یک محل تمیز باشد.
* خارج کردن مواد زلند و مواد غیر خوراکی از ساختمان؛ به طور جداگانه نه درون
ظروف دردار مناسب
صفحه 17:
تجهیزات و لوازم آشپزخانه
۴ مقاوم به خورندگی و زنگ زدگی
* قابلیت شستشوی مکرر و گندزدایی
۴ دارای سطوح صاف . بدون درز و شکاف
* خودداری از به کار بردن وسایل چوبی
صفحه 18:
SS 0
الزامات بهداشتی ساختمان
تعمیر و نگهداری
تمیز کردن و گندزدایی
' برنامه كنترل بهداشت
نگهداری و دفع زباله
ae از ورود حیوانات اهلی
۴ کنترل آفات
* نگهداری مواد خطرناک
* لباس و لوازم کارکنان
صفحه 19:
تميز كردن و كندزدايى
" تميز كردن تجهيزات و لوازم آشيزخانه به تناوب و در فواصل
معين. براى ييشكيرى از آلوده شدن غذا
" نكهدارى محلول هاى شسوينده در ظروف علامت گذاری شده یا
داراى برجسب غير خوراكى
* مناسب بودن مواد پاک کننده و گندزدا مناسب با هدف مورد نظر
صفحه 20:
تمیز کردن و گندزدایی
* تمیزکردن کف ها . ساختارهای جانبی و دیوارهای محل تهیه و آماده سازی
غذا بلافاصله پس از پایان کار روزانه یا در زمان های مناسب دیگر
۴ حفظ و نگهداری وسایلی مانند جاروهاء وسایل گردگیری, جاروبرقی و مواد
شیمیایی مانند پاک کننده هاء گندزداها در محل مناسب و مجزا
* رخت کن و سرویس های بهداشتی
* تمیز نگهداشتن محوطة پیرامون سرو غذاء
صفحه 21:
a
برنامه کنترل بهداشت
* تدهین روش اجرلیی برای تمیز و گندزدایی کردن و برنامه ریزی برای انجام
آن
oe
* انتخاب فرد مسئول تمیز کردن ساختمان از میان کارکنان ثابت
oe
صفحه 22:
ال ۳
نگهداری و دفع زباله
۴ جمع آوری زبلله ها و مواد Sh درون كيسه های زبلله یکبار مصرف یا درون
ظروف در دار علامت گذاری شده
* نگهداشتن سطل های زباله در محل سر پوشیده
۴ جلوگیری از ورود حیوانات و حشرات به سطل های زیاله
۱
صفحه 23:
—
نگهداری و دفع زباله
خارج کردن کارتن ها و پوشش های مواد غذایی به محض خالی شدن
تمیز و گندزدایی کردن ورودی و خروجی سیستم دفع زباله کانالی
قرار دادن امعاء و احشاء درون کیسه های یکبار مصرف در بسته دفع روزانه
شستشو و ضدعفونی کردن زباله دانها پس از خالی نمودن آن ها
صفحه 24:
کنترل آفات
وجود برنامه مستمرو مستند جهت کنترل آفات
از بین بردن آفات با استفاده از عوامل شیمیا
جلوگیری از آلوده شدن غذاهاء وسایل و لوازم
تایید آفت کش ها توسط مراجع ذیصلاح
نگهداری سوابق استفاده از آفت کش ها
مشخص بودن مسئول برای کنترل آفات
فیزیکی و بیولوژیکی
صفحه 25:
۳ ۲
نگهداری مواد خطرناک
* بر چسب گذاری آفت کش ها یا سایر مواد غیر خوراکی
۴ عدم نگهداری آفت کش ها در محل تهیه و توزیع غذا
صفحه 26:
٠١ سس 0
لباس و لوازم کار کنان
* تعویض لباس کارکنان در رخت کن
* قرار دادن وسایل و لوازم کارکنان در جای مخصوص به خود
صفحه 27:
Sh
سلامت کار کنان و الزامات بهداشتی
آموزش بهداشت
آزمایش های پزشکی
بیماریهای قابل انتقال
جراحات
شستشوی دست ها
نظافت کارکنان
رفتار کارکنان
دستکش ها
بازدیدکنندگان
سرپرستی
at
صفحه 28:
Ro eee
آموزش بهداشت
۴ آموزش کارکنان مرتبط با تهیه و توزیع غذا در زمینه بهداشت فردی و تبهيه و
تورك عدا
* برنامه ریزی و اقدام برای پیشگیری از آلودگی غذا
* آموزش الزامات استاندارد مربوطه
صفحه 29:
دا ان ۰ ح
۳ 7
آزمایش های پزشکی
* آزملیش کارکنانی که در تماس مستقیم با مود غذلبی می باشند پیش از
استخدام و شروع به کار
* دریافت گواهی سلامت کارکنان
* _ آزمایش کارکنان تهیه و توزیع غذا به هنگام بروز علائم یا همه گیری
صفحه 30:
۲ ۳
بیماری های قابل انتقال
* جلوگیری از فعالیت کارکنان دارای علاثم مشکوک به بیماری . زخم عفونی»
عفونت پوستی و مبتلا به اسهال
* كاركنان بايد مدير واحد را از بیماری خود آگاه کنند.
صفحه 31:
حراحات
خودداری از ادامه کار کارکنان جراحت دیده
پانسمان زخم با پوشش ضد آب و متمایز از رنگ پوست
فراهم کردن تسهیلات کمک های اولیه در محل
ا 1 ۲ج
صفحه 32:
— ات "
شستشوی دست ها
شستن دست ها مکرراً پیش از شروع كارء بلافاصله يس از رفتن به
توالت يس از تماس با مواد آلوده و هر مورد ضرورى ديكر
شستن و كندزدايى دست ها يس از كار با مواد خام
نصب علائم يادآورى براى شستشوى مناسب دست ها در محل هاى
مناسب
داشتن نظارت کافی بر شستشوی دست ها
صفحه 33:
ال ۲
نظافت کار کنان
رعایت نظافت شخصی کارکنان در قسمت تهیه و توزیع غذا
استفاده از پوشش محافظتی مناسب مانند کفش, کلاه. ماسک و دستکش
عدم شستشو و خشک کردن پیش بندها و اقلام مشلبه در محل تههيه و
توزیع یا بخش های آماده سازی غدا
عدم استفاده از ساعت و زیورآلات به هنگام تهیه و آماده سازی غذا
SOE NE
صفحه 34:
a —
رفتار کار کنان
* عدم استفاده از دخانیات
عدم خوردن و آشامیدن وجویدن آدامس
صفحه 35:
—
الزامات ف رآوری بهداشتی
مواد خام
پیشگیری از آلودگی متقاطع
استفاده از آب در فرآوری غذا
يخ زدايى
فرآيند يخت
فرآيند تقسيم كردن
فرآيند سرد كردن و شرايط نكهدارى غذاى سرد
فرآيند انجماد و شرايط نكهدارى غذاى يخ زده
ترابرى
كرم كردن و سرو غذا
صفحه 36:
0 اك"
مواد خام
عدم يذيرش مواد خام يا مواد اوليه داراى كيفيت نامناسب و علائم ظاهرى
فساد
بازرسى كيى مواد خام يا مواد اولي يبشى a
آزمايش مواد خام يا مواد اوليه در صورت نياز
بيشكيرى از آلودكى يا فساد مواد خام
برنامه ريزى منظم ذخيرة مواد خام و مواد اوليه
صفحه 37:
0 ال
پیشگیری از آلودگی متقاطع
۴ جداسازی مواد خام از غذای پخته و از پیش پخته شده
* عدم تماس کارکنانی که با مواد خام یا نیمه فرآوری شده کار می کنند با
غذای پخته شده
* شستشوی کامل دست ها در بین مراحل مختلف فرآوری
صفحه 38:
لسك
يبشكيرى از آلودكى متقاطع
تميز كردن و گندزدایی وسایل در تماسبا مواد خام پیش از به کار بردن آنها
برای غذای پخته شده
* استفاده از وسایل جداگلنه و اختصاصی (به ویه وسایل خرد كردن و برش
دادن ) برای مواد. خام و غذای پخته
صفحه 39:
SS
استفاده از آب در فر آوری غذا
* شستشوی میوه ها و سبزی های خام پیش از افزودن به غذا با
آب آشامیدنی
* _ ضد عفونی کردن میوه وسبزی ها
صفحه 40:
i— سس"
قر آیند بعت
حفظ ارزش تغذيه اى غذا هنگام پخت
استفاده از روغن مخصوص سرخ كردن
هیچ روغنی به هنگام سرخ کردن نباید تا دمای بیش از 01090 داغ شود.
* مناسب بودن زمان و دمای پخت غذا برای از بین بردن میکروار گانیسم های بیماریزای بدون
أسهور
ختک کید اا سنا
بیخروار قانیسم
صفحه 41:
۳ ۲
فر آیند تقسیم کردن
ل حفظ رعایت نکات بهداشتی هنگام تقسیم كردن غذا
* نقسيم كردن غذا در كوتاه ترين زمان ممكن
* استفاده از ظروف خشک. تمیز و گندزدابی شده
* استفاده از ظرف درپوش دار
صفحه 42:
ف رآیند سرد کردن
ee BIDE Ae Ee Se Se) al =
از تقسیم کردن غذا
* نگهداری غذا در دمای 0*6
* عدم افزایش دما غذا بیش از *2*6) تا زمان مصرف
* عدم نگهداری غذای سرد بیش از پنج روز
صفحه 43:
RO eee
فر آیند انحماه
* منجمد کردن غذا بلافاصله پس از آماده سازی و با استفاده از روش های
مناسب
" نكهدارى غذاى يختة يخ زده در دماى انجماد
* پایش منظم دمای نگهداری
صفحه 44:
— ~§ i
ترابری
رعلیت الزامات بهداشتی برای وسایل نقلیه حامل غذای پخته و از پیش
پخته شده
حفظ غذا از كرد و غبار و ساير آلاينده ها به هنكام حمل و نقل
نكهدارى غذا در دماى O'OD توسط وسيلة نقليه حامل غذاى كرم
صفحه 45:
ترابری
* مناسب بودن وسیلهٌ نقلیه حامل غذای سرد
" نگهداری غذای پختة سرد ترجیحاً در دمای 0*6
"" مناسب بودن وسيلة نقليه حامل غذاى يخ زده و حفظ غذاى يخ
زده در دماى انجماد
صفحه 46:
ال
گرم کردن و سرو غذا
كرم كردن غذا بايد به سرعت انجام شود
رساندن دمای مرکز غذا تا یک ساعت پس از خارج کردن از بخچال بايد به
کمینه به دمای OPS
مصرف غذای گرم شده کمینه با دمای 0*00 هر چه سریعتر
عدم گرم کردن مجدد و انجماد غذای گرم شده
دور ریختن غذای گرم شده مصرف نشده =
>
صفحه 47:
سیستم شناسایی و کنترل کیفیت
* برچسب گذاری ظروف غذا
* نوشتن تاریخ تههیه, نوع غذاء شماره واحد و شماره بهر روی آن
۴ انجام کنترل کیفیت توسط فرد فنی ماهر
* حفظ و نگهداری کلية مدارک و سوابق مربوط به کارگاه کیترینگ
صفحه 48: