صفحه 1:
تعداد واحد 0 جمعا 6۳60 ساعت (سه ساعت در هفته)
© كلاسها در دو گروه تشکیل خواهد شد در ابتداي هر کلاس مسائل تنوري
و آشنايي با مفاهیم جدید مطرح مي شود در ادامه به مرور همان مفاهیم
پرداخته و تمرينهايي مرتبط با آن مفاهیم را در محیط وب انجام خواهیم
داد.
© مبناي امتحان بايان ترم:
#فعاليت كلاسي و انجام و ارسال به موقع تمرينات و قود ص (000 نمره)
©آزمون يايان ترم (000 نمره)
© منبع آزمون يايان ترم مطالب ارائه شده در كلاس و تمرينها و مطالعات
موردي انجام شده است.
صفحه 2:
© تجارت الکترونيك: مفاهیم و کاربردها. ترجمه دکتر
عباس معمارنژاد. همدان: انتشارات نور علم» 49609
ادسیجمووی ظ) : سس 5 6
perspective. Purbaa, Proc, 00۰
® 9- Cleoiouic powwwerce: Ousivess,
Vevkuloxp, soviet. ترا (ert OC.
5200©
صفحه 3:
فصل اول
مرورى بر تجارت الكترونيى
66606 ای مه ,0006 معط قاس م6 et
صفحه 4:
تعریف تجارت الکترونیک و مفاهیم مربوطه به آن
. محتوا و چارچوب تجارت الکترونیک
. مهمترن انواع مبادلات در تجارت الکترونیک
۰ انقلاب دیجیتالی بعنوان محرک تجارت الکترونیک
۰ محیط تجاری بعنوان محرک تجارت الکترونیک
صفحه 5:
7 مدلهای کسب و کار در تجارت الکترونیک
۷ مزایای تجارت الکترونیک برای افراد (مشتریان).
سازمانها و جامعه
. موانع و محدودیتهای بر سر راه تجارت الکترونیک
صفحه 6:
مفاهیم و تعاریف تجارت الکترونیک
تجارت الکترونیک (تعریف)
عبارتست از فرایند خرید. فروش یا مجادله کالاها,
خدمات یا اطلاعات از طریق شبکه های کامپیوتری
صفحه 7:
we
ارت الکترونیک را می توان از دیدگاههای زیر تعریف نمود:
از دیدگاه ارتباطات (صل و تحویل کالاها. خدمات و اطلاعات یا پرداخت وجوه
مريوطه از طريق ششبكه هاى رايانه اى يا ديكر ابزارهاى الكترونيك نظير تلفن همراء)
©از ديدكاه بازركانى (خريد و فروش كالاها. خدمات و اطلاعات از طريق شبكه هاى
رايانه اى)
از دیدگاه فر آیند کسب و کار(انجام کسب و کار به روش الکترونیکی با استفاده
شبکه های الکترونیکی و جایگزینی اطلاعات به جای فرایند کار فیزیکی)
#از دیدگاه خدمات (ارائه خدمات سریعتر بهتر و با هزینه پایینتر توسط شرکتها و
دولت به مشتریان)
از دیدگاه آموزش و یادگیری (فراهم کننده امکان آموزش و تحصیل در
مدارسی, دانشگاهها و دیگر بنازمانها یه روش برخط یا آنلاین)
صفحه 8:
#آداد و ستد الكترونيك (95ض :ص 86)-8) و تجارت
(6-Cowwerve) S55 SI
© داد و ستد الكترونيكى تعريف كسترده ترى از تجارت
الكترونيك را داراست و نتنها شامل خريد و فروش كالاها و
خدمات می شود بلکه
خدمات رسانی به مشتریان
#همکاری با شرکای تجاری
ب رگزاری دوره های آموزش الکترونیکی
انجام ترااکنش ch الکترونیکی در داخل یک سازمان
٠.
و
مه
صفحه 9:
© تجاریت الکترونيكک خالص(کامل) در برابر
مه
ناخالصس(جزنی)
© تجارت الکترونيك بر اساس درجه ديجيتالي شدن (انتقال از
وضعیت فيزيكي به ديجيتالي) مي تواند
اشکال زيادي بخود بگیرد:
© که این درجه بر اساس سه عامل زیر مشخص مي شود:
محصولي یا خدمتي که ارائه مي شود «7 کناب کاغذی و کتاب
الکترونیکی یا آموزش سنتی و آموزش مجازی
فرايند 7 بازاریابی ؛ جستجوى كالاء انتخاب و خريد نهایی به صورت الکترونیکی
روش تحویل (توزیع) محصول 7۷ تحویل محصولات با خدمات به
صورت الکترونیکی یا به شکل سنتی
صفحه 10:
تجارت الكترونيكى خالص 2 تجارت الكترونيكى ناخالص
T محصول
۱
قرآیند قروش
تجارت ستتی | محصول فیزیعی
روش تحویل تحویل الکترونیکی .. تحوبل فیزیکی
a
صفحه 11:
با توجه به سه بعد محصول . فرآیند فروش ر روش تحویل . انواع تجارت
الکترونیک عبارتند از :
۱- تجارت الکترونیک خالص ۳8" هر سه فاکتور الکترونیکی است 08© فروش
محصولات دیجیتالی
۲- تجارت للکترونیک ناخالص : یکی از سه فاکتور غیر الکترونیکی است ۳۷
بیشترین نوع مورد استفاده در دنبا لا فروش انواع کالاهایی که ماهیت فیزیکی منجمله
لوازم کامپیوتر . سخت افزار » انواع لوازم و اه منزل و محل کار و ...
۳- تجارت سنتی : در اين نوع تجارت ؛ هر سه فا کتور غیر الکترونیکی است .
4
صفحه 12:
مرو رولب وا
سازمانهاي سنتي هستند که كالاهاي فيزيكي را با استفاده از فرایند
فيزيكي و با روش تحویل فيزيكي به فروش
مي رسانند.
توس ( ولمم (وای) و رو ولمم اواج 1
سازمانهايي که برخي از فعاليتهاي تجاري خود از قبیل بازاريابي را
از طریق تجارت الکترونيك انجام مي دهند
ام ٠. virtud
#سازمانهايي که فعاليتهاي تجاري خود را منحصرا بصورت آنلاین
انجام مي دهند
صفحه 13:
© تجارت الکترونیکی اینترنتی و غیر اینترنتی
علی رقم اینکه بخش عمده تجارت الکترونیک از طریق اینترنت
صورت می پذیرد اما تجارت الکترونیک از طریق شبکه های
خصوصی و شبکه های محلی یا حتی یک دستگاه رایانه منفرد نيز
قابل اجرا می باشد.
© انجام عملیات بانکی و دریافت پول از طریق دستگاههای خود پرداز
( 0940 ) يا خريد با کارت اعتباری از پایانه های فروشگاهی )
Lb (POG > سیستم های خرید مبتنی بر تلفن گویا ( (1OR
یک تجارت الکترونیک محسوب می شوند .
كمه
صفحه 14:
(eevirvaic worket) 8بازار الكترونيکي
فروشندگان براي مبادله کالاهاء خدمات و
اطلاعات با یکدیگر ملاقات مي نمایند.
صفحه 15:
7سيستمهاي اطلاعاتي برون سازماني
سيستمهاي ارتباطي که امکان مبادلات يا جريان یافتن
اطلاعات را بین دو يا چند سازمان برقرار مي نمایند.
7سيستمهاي اطلاعاتي درون سازماني
سيستمهاي ارتباطي که امکان فعاليتهاي تجاري را در درون
يك سازمان ایجاد مي کنند.
مه
صفحه 16:
3
همه
رايط كاويرى
#بازاريابي مستقيم» جستجوي مشاغل» عمليات بانكي
آنلاين» دولت الكترونيكي» مبادله 68 ©6): تجارت
مشاركتيء تجارت سيارء خدمات مسافرتي؛ نشر آنلاين
شبکه و ارتباطات
بيام رسائى ١ خدمات نجارى
صفحه 17:
" 46 زيرساختهای معمول خدمات تجاری :انیت کارت های هوشمند
+ تعیین اعتبار پرداخت های الکترونیکی و کاتال وگ ها
4# زیرساختهای مربوط به توزیع اطلاعات : 68001 پست
الکترونیکی اتاق های گفتگو
# نشر محتوای چند رسانه ای و شبکه ای : , ,7۱/۳6۱
kick , بلط , 1090208
## شبکه و ارتباطات : ارتباطات سیارء تلویزیون کابلی ؛ بیسیم » اينترنت »
اینترانت ؛ اکسترانت » تلفن های همراه ماهواره ای
## رابط کاربری : پایگاه های داده: برنامه های کاربردی شر کای تجاری
wre
صفحه 18:
»4 مردم : فروشندگان . خریدارن, واسظه ها . متخصصین سیستم های اطلاعاتی . سایر کارمندان و هر
را ایفا کند .
حقوقی و سایر نکات اصولی مانند حمایت از بخش خصوصی و اخذ مالیات
توسط دولت در مورد آن ها تصمیم گیری می شود . از جمله قوانین دولتی می توان به استانداردهای
نی اشارة کرد که توسط دولت یا گروة سیاست گذار صنعتی تدوین می شود .
بازاریابی و تبلیغات : مانند هر کار دیگری . تجارت الکترونیک نیز به پشتیبانی بازاریابی و ثبلیقات
نیاز دارد. اين ویژگی به خصوص برای معاملات آنلاین که در آن خریدار و فروشنده یکدیگر را نمی)
شتاسند اهمیتپیشتری دازد::
٩-3 خدمات پشتیبانی : شامل نهادهای پشتیبانی کننده تجارت الکترونیک سیستمهای پرداخت و امن
٩ معاملات.
5" © مشارکت تجاری : فروش زنجیره ای . مبادلهکالا و مشارکت تجاری در تجارت الکترونیک امری کا
طبیعی است . از این ویژگی ها در تمام مراحل زنجیره تامين ( معاملات صورت گرفته بين شرکت و
تولید کنندگان و مصرف کنندگان و سایر شرکا ) استفاده می گرد .
صفحه 19:
#8 طبقه بندي تجارت الکترونيك
#بر اساس ماهیت معاملات و شرکت کنندگان در
معاملات مي توان طبقه بندي ذیل را در تجارت
الکترونيك انجام داد:
٩ تجارت الکترونيك بنگاه با بنگاه (99))
مدل تجارت الكترونيكي كه شرکت کنندگان در مبادلات بنگاهها
یا سازمانها هستند. که 060 از حجم تجارت الکترونيك را
در بر مي گيرد.
صفحه 20:
#تجارت الکترونيك بنگاه با مشتري (090)
مدل تجارت الكترونيکي است که در آن بنگاه محصولات خود را به
افراد به فروش مي رساند
(etary) A SI pty i oad ©
خرده فروشي بصورت آنلاین است که عمدتا در مقوله مدل تجاري بنگاه با مشتري
قرا
ار مي
#تجارت الكترونيكي بنگاه با بنگاه با مشتري (0900)
مدل تجارت الكترونيكکي است که در آن يك بنگاه کالاها و خدماتي را
براي بنكاه ديگري که داراي مشتریان خاص خود است فراهم مي
آورد.
صفحه 21:
)060( تجارت الکترونيك مشتري با بنگاه ٩
مدل تجارت الكترونيكي که در آن اشخاص با استفاده از اینترنت محصولات یا
خدماتي را به سازمان ها يا بنگاه ها ارائه مي دهند. (طراحي محصول توسط
افراد براي شركت ج/() يا خريد ايده هاي افراد براي ساخت فیلم توسط
شركت فرهنكي هنري تصوير دنياي هنر يا سايتي كه اين امكإن را بوجود مي
آورد فا فراد ترانییها و تخصصهاي خود را ممرفي كللد و بدكاهها نسيث به
دریافت خدمات این افراد اقدام نمایند. مرس سس)
اين مدل همچنین مي تواند شامل پیشنهاد خرید توسط مشتري به فروشنده باشد.
7 تجارت الکترونيك سیار ( 1
مبادلات تجارت الكترونيكي که در محیط شبکه هاي
بي سیم صورت مي پذیرد. مثلا يك فرد از طریق تلفن همراه خود پول را در
سیستم بانكداري الکترونيك از حسابي به حساب دیگر منتقل مي کند
صفحه 22:
©تجارت الكترونيك سيار بر بايه محل خاص (عسسسسس)
ل تجاري سياري كه هدف آن افراد در يك محدوده زماني و
مكاني خاص باشند.
©تجاريت الكترونيك بنكاه با كاركنان (BOE)
لي از تجاريت الكترونيك است كه طي آن بنكاه كالاهاء
خدمات يا اطلاعاتي را در اختيار كاركنان خود مي
گذارد.مثلا پرداخت حقوق کارکنان از طریق سيستم
پرداخت حقوق آنلاین سازمان
صفحه 23:
© تجارت مشاركتي ( (
Qa تجارت الکتروتیکی اننت که در آن آشحاشن یا گر مها بعتوری
آنلاین با یکدیگر به همكاري مي پردازند. مثلا شركاي تجاري
بصورت آنلاین با یکدیگر در طراحي يك محصول جدید همكاري
مي نمايند يا وضعيت عرضه و تقاضاي جامعه را در آينده نزديك
ی بر رای
#تجارت الکترونيك مشتري با مشتري (060)
مدل تجارت الكترونيكي مي , مشتري مستقیما به مشتري
ديكري محصول مورد نظر خود را بفروش مي رساند. مثل
حراجي ها
صفحه 24:
© آموزش الكترونيك
مدل تجارت الكترونيك است كه در آن اطلاعات بصورت آنلاين با هدف
يادكيري و آموزش در شبكه منتقل مي شود. مثل دانشگاههاي مجازي
© دولت الكترونيك
مدلي از تجارت الكترونيك است كه در آن دولت اطلاعات» خدمات يا كالاهايي
را براي سازمان يا شهروندان خويش فراهم نموده يا از آنها اطلاعات؛
كالاها يا خدماتي را دريافت مي نمايد و مي تواند خود طبقه بنديهاي از قبيل
موارد ذیل را دآشته باشد:
** 6200( ف روشنده بادوله: مبادلاتجارییرش ر کنها و دول ليرلنسلو
مخابرلت
* 663( مشتریبا دیلگ: مبادلاتفردم با دول ما اسر در آمد
NGL Lys Lint BOG * جاریب یرادا رلندولتی 9 پسردلختهزینه بسرق
ادارلتتبه شب ر کنپسرق
صفحه 25:
#نظامهاي داخلي تجارت الکترونيك
#تجارت الکترونيك با علوم رایانه» بازاريابي رفتار
مصریف کننده و مشتري» امور مالي و اقتصادي؛
سيستمهاي اطلاعات مدیریت» حسابداري» مدیریت»؛
قوانين و مقررات كسب و کار ادارات عمومي و
سيستمهاي مهندسي ارتباط تنگاتنگ و نزديكي دارد.
صفحه 26:
7مدل کسب و کار(تعریف) (اطس» سس؟)
استراتژي انجام تجارت است که بدان وسیله بنگاه درآمد
خود را بدست آورده و بقاي خود را تضمین مي نماید.
(Revecur wodel) 13 due®
چگونگي کسب درآمد يك بنگاه يا پروژه تجارت الکترونيك
رنا توصميقه مي كنقا.
صفحه 27:
#مهمترن مدلهای درآمدی عبارتند از: :
© Cakes ریت
9 ید0 Powe (Leal. lu)
© Bdveristry Pees GEL (مدلنرخ
6 ۳ (مدلترخ ولسطه كرء) صصح
© Obker revesur (دیگر مسلهایدرلمدی) سوه
صفحه 28:
مدلهاي کسب و کار در تجارت الکترونيك
Fixed amounta are charged.
ا عت
Arntiate
Bod:
‘Commiasions for referring custamers
Sales Mode!
Transaction
Foose model
a——s
Commiasions paid on
volume of traneaotione
عه
Advertisement
|
Paymente from advertisors
Revenue trom culos of goods oF services
صفحه 29:
مدلهاي کسب و کار معمول در تجارت الکترونيك
8 بازاريابي آنلاین مستقیم مساو سس صاد)
٩ سيستمهاي مناقصه الکترونيكيحمسورو رسمه صمسسط().
معامله با قیمت مورد نظر Dene pour pura prices s&
© يافتن بهترين (Pod the best priced
8 بازاريابي وابسته یا با واسطه OP Piste cvorkrtioey
Oird worketers بازاريابي ويروسي 8
خرید گروهيرج سم مس
حراجيهاي آنلاین عاسه 6
Croduct cod service custrertzativa lbs Glad 9 OY pane ©
2 جلها warkepkoes und pxckanps GYsbe بازارالکترونيك و
صفحه 30:
٩ کارگزاران اطلاعات. (علسه) اما موه
6 مبادله پایاپاییسسو)
© تخفیف ویژه اعضاء ,سل )
Dewberskip عضويث ©
© فروش مستقیم توسط تولید کنندگان ساموت را صام اود 1(9)
صفحه 31:
مدلي است که در آن خریدار کالا يا خدمات مورد تقاضاي خود را
اعلام مي کند و فروشندگان پيشنهادهاي خود را ثبت کرده و در
نهایت پایین ترین قیمت پيشنهادي مورد پذیرش قرار مي كيرد.
مدل قیمت مورد نظر خود را مشخص کن rR Yourpier
Prive wodel
مدلي است که طي آن خریدار قیمت مورد نظر خود را براي
پرداخت مشخص مي نماید و از فروشندگان براي عرضه کالا و
خدمات در آن رنج قیمت دعوت مي کند.
صفحه 32:
Pe بازاريابي وابسته و مت e
قراردادي است که بوسیله آن شريك بازاريابي که مي تواند
يك نكا سازمانءيا رفشخصن باتدرمشترياق .را بذ
سایت بنگاه فروشنده ارجاع مي دهد.
و اس
مدلي است که از طریق آن محصولات توسط مشتریان به
دوستان و اطرافیان آنها معرفي مي شود.
صفحه 33:
خرید گروهي مس
مدلي است که در آن با انبوه سازي مدل خريد خریداران
گروهي را قادر مي سازد تا تخفیف قابل توجهي را بر
روي محصولات خريداري شده خویش داشته باشند.
صفحه 34:
© سفارشي سازي وجلهدام صصح
خلق محصول یا خدمت بر اساس ويژگيهاي مورد نظر
مشتري
صفحه 35:
۵ مزایا و منافع تجارت الکترونيك براي سازمانها و بنگاهها
٩ توسعه بازار
8 کاهش هزینه
بهبود زنجیره عرضه
ايش ساعات کار به 566*008
8 بومي سازي
© مدلهاي جديد كسب و كار
© كاهش هزينه هاي ارتباط
© كارايي در تداركات
© اطلاعات به روز بنكاهها
© عدم يرداخت حق مجوز
© وين
صفحه 36:
#منافع تجارت الكترونيك براي مشتریان یا مصرف کنندگان:
© امكان حضور در همه جا و همه وقت
8دسترسي به کالاها و خدمات بیشتر
#دسترسي به کالاها و خدمات ارزانتر
©امكان تحويل به موقع
#دسترسي به اطلاعات بيشتر
#مشاركت در حراجيها
©ايجاد جوامع الكترونيكي
© عدم يرداخت ماليات بر فروش
صفحه 37:
منافع و مزاياي تجارت الکترونيك براي جامعه:
کاهش مشکلات حمل و نقل و آلودگي هوا
8بالا رفتن استاندارد زندگي
اميدي براي فقرا
#8دسترسي بیشتر به خدمات عمومي
صفحه 38:
محدودیت هاي تکنولوژيك یا فني تجارت الکترونيك:
#فقدان استانداردهاي جهاني قابل قبول براي کیفیت» امنیت و
قابلیت اطمینان
#نكافي بودن پهناي باند ارتباطات به خصوص در مورد
تجارت سیار
#کامل نبودن ابزارهاي توسعه نرم افزار
8مشکلات مربوط به هماهنگي اینترنت و نرم افزارهاي
تجارت الکترونيك با بانكهاي اطلاعاتي و کاربردهاي موجود
© مشكلات دسترسي به اينترنت و كران بودن هزينه آن
صفحه 39:
6 محدوديتهاي غیر فني تجارت الکترونيك:
8 ملاحظات امنيتي و محرمانه ماندن اطلاعات مشتریان
@ فقدان اطمینان در محیط تجارت الکترونيك و ناشناخته ماندن خریداران و فروشندگان
عدم اصلاح یا تغییر سیاست هاي دولت و قوانین مربوطه مثل قانون مالیات
© عدم تعديل مقررات ملي و بین المللي بر اساس نیاز هاي تکنولوژيك
٩ عدم وجود متدولوژي مشخص براي اندازه گيري تجارت الكترونيكي و شناسايي مزایا
و منافع آن
٩ مشکلات فرهنگي مربوطه به بكارگيري تجارت الكترونيكي مانند این که مردم هنوز
تمایل دارند پس از لمس محصول آن را خريداري کنند. يا مراجعه به فروشگاههاي
فيزيكي را ترجیح مي دهند
۵ عدم آگاهي مردم از منافع و مزاياي معاملات غيرحضوري
© افزایش حجم و میزان کلاهبرداریها در محیط اینترنت
كالس تجارت الكترونيك
تعداد واحد 3جمعا 48ساعت (سه ساعت در هفته)
كالسها در دو گروه تشكيل خواهد شد در ابتداي هر كالس مسائل تئوري
و آشنايي با مفاهيم جديد مطرح مي شود ،در ادامه به مرور همان مفاهيم
پرداخته و تمرينهايي مرتبط با آن مفاهيم را در محيط وب انجام خواهيم
داد.
مبناي امتحان پايان ترم:
فعاليت كالسي و انجام و ارسال به موقع تمرينات و 10( case studyنمره)
آزمون پايان ترم ( 10نمره)
منبع آزمون پايان ترم مطالب ارائه شده در كالس و تمرينها و مطالعات
موردي انجام شده است.
1-1
منابع براي مطالعه
جمه دكترB تر. مفاهيم و كاربردها:ونيكBت الكترB تجار-1
1385 ، انتشارات نور علم: همدان.عباس معمارنژاد
2- Electronic commerce: A managerial
perspective. Turban, Efraim, 2008.
3- Electronic commerce: Business,
Technology, society. Laundon, Kenneth C.
2008
1-2
فصل اول
مروري بر تجارت الكترونيك
© 2008 Pearson Prentice Hall, Electronic Commerce 2008, Efraim Turban, et al.
اهداف آموزشي
.1
.2
.3
.4
.5
1-4
تعريف تجارت الكترونيك و مفاهيم مربوطه به آن
محتوا و چارچوب تجارت الكترونيك
مهمترن انواع مبادالت در تجارت الكترونيك
انقالب ديجيتالي بعنوان محرك تجارت الكترونيك
محيط تجاري بعنوان محرك تجارت الكترونيك
اهداف آموزشي
.6مدلهاي كسب= و كار در تجارت الكترونيك
.7مزاياي تجارت الكترونيك براي افراد (مشتريان)،
سازمانها و جامعه
.8موانع و محدوديتهاي بر سر راه تجارت الكترونيك
1-5
مفاهيم و تعاريف تجارت الكترونيك
تجارت الكترونيك (تعريف)
عبارتست= از فرايند خريد ،فروش يا مبادله كاالها،
خدمات يا اطالعات از طريق شبكه هاي كامپيوتري
1-6
مفاهيم و تعاريف تجارت الكترونيك
تجارت الكترونيك را مي توان از ديدگاههاي زير تعريف نمود:
از ديدگاه ارتباطات (حمل و تحويل كاالها ،خدمات و اطالعات يا پرداخت وجوه
مربوطه از طريق شبكه 9هاي رايانه اي يا ديگر ابزارهاي الكترونيك نظير تلفن همراه)
از ديدگاه بازرگاني
(خريد و فروش كاالها ،خدمات و اطالعات از طريق شبكه هاي
رايانه اي)
از ديدگاه فرآيند كسب و كار(انجام كسب و كار به روش الكترونيكي با استفاده
از شبكه هاي الكترونيكي و جايگزيني اطالعات به جاي فرايند كار فيزيكي)
از ديدگاه خدمات
(ارائه خدمات سريعتر ،بهتر و با هزينه پايينتر توسط شركتها و
دولت به مشتريان)
از ديدگاه آموزش و يادگيري (فراهم كننده امكان آموزش و تحصيل در
مدارس ،دانشگاهها و ديگر سازمانها به روش برخط يا آنالين)
1-7
مفاهيم و تعاريف تجارت الكترونيك
داد و ستد الكترونيك ( )E-Businessو تجارت
الكترونيك (:)E-Commerce
داد و ستد الكترونيكي تعريف گسترده تري از تجارت
الكترونيك را داراست و نتنها شامل خريد و فروش كاالها و
خدمات مي شود بلكه
خدمات رسانی به مشتریان
همکاری با شرکای تجاری
برگزاری دوره های آموزش الکترونیکی
انجام تراکنش های الکترونیکی در داخل یک سازمان
و ...
1-8
مفاهيم و تعاريف تجارت الكترونيك
تجارBت الكترونيك خالص(كامل) در برابر
ناخالص(جزئي)
تجارت الكترونيك بر اساس درجه ديجيتالي شدن (انتقال از
وضعيت فيزيكي به ديجيتالي) مي تواند
اشكال زيادي بخود بگيرد:
كه اين درجه بر اساس سه عامل زير مشخص مي شود:
محصولي يا خدمتي كه ارائه مي شود کتاب کاغذی و کتابالکترونیکی یا آموزش سنتی و آموزش مجازی
فرايند -روش تحويل (توزيع) محصول تحویل محصوالت یا خدمات به
بازاریابی ،جستجوی کاال ،انتخاب و خرید نهایی به صورت الکترونیکی
صورت الکترونیکی يا به شكل سنتي
1-9
مفاهيم و تعاريف تجارت الكترونيك
1-10
با توجه به سه بعد محصول ،فرآیند فروش و روش تحویل ،انواع تجارت
الکترونیک عبارتند از :
-1تجارت الکترونیک خالص هر سه فاکتور الکترونیکی است فروش
محصوالت دیجیتالی
-2تجارت الکترونیک ناخالص :یکی از سه فاکتور غیر الکترونیکی است
بیشترین نوع مورد استفاده در دنیا مثال فروش انواع کاالهایی که ماهیت فیزیکی منجمله
لوازم کامپیوتر ،سخت افزار ،انواع لوازم و اثاثیه منزل و محل کار و ...
-3تجارت سنتي :در این نوع تجارت ،هر سه فاکتور غیر الکترونیکی است .
1-11
مفاهيم و تعاريف تجارت الكترونيك
brick-and-mortar organizations
oسازمانهاي سنتي هستند كه كاالهاي فيزيكي را با استفاده از فرايند
فيزيكي و با روش تحويل فيزيكي به فروش
مي رسانند.
click-and-mortar (click-and-brick) organizations
سازمانهايي كه برخي از فعاليتهاي تجاري خود از قبيل بازاريابي را
از طريق تجارت الكترونيك انجام مي دهند
virtual organizations
سازمانهايي كه فعاليتهاي تجاري خود را منحصرا بصورت آنالين
انجام مي دهند
1-12
مفاهيم و تعاريف تجارت الكترونيك
تجارت الكترونيكي اينترنتي و غير اينترنتي
علي رقم اينكه بخش عمده تجارت الكترونيك از طريق اينترنت
صورت مي پذيرد اما تجارت الكترونيك از طريق شبكه هاي
خصوصي و شبكه هاي محلي يا حتي يك دستگاه رايانه منفرد نيز
قابل اجرا مي باشد.
انجام عملیات بانکی و دریافت پول از طریق دستگاههای خود پرداز
( ) ATMیا خرید با کارت اعتباری از پایانه های فروشگاهی )
) POSیا حتی سیستم های خرید مبتنی بر تلفن گویا ( ) IVR
یک تجارت الکترونیک محسوب می شوند .
1-13
مفاهيم و تعاريف تجارت الكترونيك
بازار الكترونيكي
()electronic market
بازار آناليني است كه در آن خريداران و
فروشندگان براي مبادله كاالها ،خدمات و
اطالعات با يكديگر مالقات مي نمايند.
1-14
مفاهيم و تعاريف تجارت الكترونيك
سيستمهاي اطالعاتي برون سازماني
سيستمهاي ارتباطي كه امكان مبادالت يا جريان يافتن
اطالعات را بين دو يا چند سازمان برقرار مي نمايند.
سيستمهاي اطالعاتي درون سازماني
سيستمهاي ارتباطي كه امكان فعاليتهاي تجارBي را در درBون
يك سازمان ايجاد مي كنند.
1-15
چارچوب ،طبقه بندي و محتواي تجارت الكترونيك
بازاريابي مستقيم ،جستجوي مشاغل ،Bعمليات بانكي
آنالين ،دولت الكترونيكي ،مبادلBه ،B2Bتجارت
مشاركتي ،تجارت سيار ،خدمات مسافرتي ،نشر آنالين
و...
1-16
چارچوب ،طبقه بندي و محتواي تجارت الكترونيك
{
زیرساخت
1-17
زيرساختهاي معمول خدمات تجاری :امنیت کارت های هوشمند
،تعیین اعتبار پرداخت های الکترونیکی و کاتالوگ ها
زيرساختهاي مربوط به توزیع اطالعات ، EDI :پست
الکترونیکی ،اتاق های گفتگو
نشر محتوای چند رسانه ای و شبکه ای HTML , :
JAVA , XML , Flash
شبکه و ارتباطات :ارتباطات سیار ،تلویزیون کابلی ،بیسیم ،اینترنت ،
اینترانت ،اکسترانت ،تلفن های همراه ماهواره ای
رابط کاربری :پایگاه های داده ،برنامه های کاربردی شرکای تجاری
چارچوب ،طبقه بندي و محتواي تجارت الكترونيك
خدمات حمايتي
1-18
مردم :فروشندگان ،خریداران ،واسطه ها ،متخصصین سیستم های اطالعاتی ،سایر کارمندان و هر
{نحوی که در بخش پشتیبانی نقشی را ایفا کند .
فردی به
قوانین عمومی :قوانین حقوقی و سایر نکات اصولی مانند حمایت از بخش خصوصی و اخذ مالیات که
توسط دولت در مورد آن ها تصمیم گیری می شود .از جمله قوانین دولتی می توان به استانداردهای
فنی اشاره کرد که توسط دولت یا گروه سیاست گذار صنعتی تدوین می شود .
بازاریابی و تبلیغات :مانند هر کار دیگری ،تجارت الکترونیک نیز به پشتیبانی بازاریابی و تبلیغات
نیاز دارد .این ویژگی به خصوص برای معامالت آنالین که در آن خریدار و فروشنده یکدیگر را نمی
شناسند اهمیت بیشتری دارد .
خدمات پشتیبانی :شامل نهادهاي پشتيباني كننده تجارت الكترونيك ،سيستمهاي پرداخت و امنيت
معامالت.
مشارکت تجاری :فروش زنجیره ای ،مبادله کاال و مشارکت تجاری در تجارت الکترونیک امری کامال
طبیعی است .از این ویژگی ها در تمام مراحل زنجیره تامین ( معامالت صورت گرفته بین شرکت و
تولید کنندگان و مصرف کنندگان و سایر شرکا ) استفاده می گردد .
چارچوب ،طبقه بندي و محتواي تجارت الكترونيك
طبقه بندي تجارت الكترونيك
بر اساس ماهيت معامالت و شركت كنندگان در
معامالت مي توان طبقه بندي ذيل را در تجارت
الكترونيك انجام داد:
تجارت الكترونيك بنگاه با بنگاه ()B2B
مدل تجارت الكترونيكي كه شركت كنندگان در مبادالت بنگاهها
يا سازمانها هستند .كه %85از حجم تجارت الكترونيك را
در بر مي گيرد.
1-19
چارچوب ،طبقه بندي و محتواي تجارت الكترونيك
تجارت الكترونيك بنگاه با مشتري ()B2C
مدل تجارت الكترونيكي است كه در آن بنگاه محصوالت خود را به
افراد به فروش مي رساند
خرده فروشي الكترونيك()e-tailing
خرده فروشي بصورت آنالين است كه عمدتا در مقوله مدل تجاري بنگاه با مشتري
قرار مي گيرد.
تجارت الكترونيكي بنگاه با بنگاه با مشتري ()B2B2C
مدل تجارت الكترونيكي است كه در آن يك بنگاه كاالها و خدماتي را
براي بنگاه ديگري كه داراي مشتريان خاص خود است فراهم مي
آورد.
1-20
چارچوب ،طبقه بندي و محتواي تجارت الكترونيك
تجارت الكترونيك مشتري با بنگاه ()C2B
مدل تجارت الكترونيكي كه در آن اشخاص با استفاده از اينترنت محصوالت يا
خدماتي را به سازمان ها يا بنگاه ها ارائه مي دهند( .طراحي محصول توسط
افراد براي شركت Nikeيا خريد ايده هاي افراد براي ساخت فيلم توسط
شركت فرهنگي هنري تصوير دنياي هنر يا سايتي كه اين امكان را بوجود مي
آورد تا افراد تواناييها و تخصصهاي خود را معرفي كنند و بنگاهها نسبت به
دريافت خدمات اين افراد اقدام نمايند) www.elance.com .
اين مدل همچنين مي تواند شامل پيشنهاد خريد توسط مشتري به فروشنده باشد.
oتجارت الكترونيك سيار ()m-commerce
مبادالت تجارت الكترونيكي كه در محيط شبكه هاي
بي سيم صورت مي پذيرد .مثال يك فرد از طريق تلفن همراه خود پول را در
سيستم بانكداري الكترونيك از حسابي به حساب ديگر منتقل مي كند
1-21
چارچوب ،طبقه بندي و محتواي تجارت الكترونيك
تجارت الكترونيك سيار بر پايه محل خاص ()l-commerce
مدل تجاري سياري كه هدف آن افراد در يك محدوده زماني و
مكاني خاص باشند.
تجارBت الكترونيك بنگاه با كاركنان ()B2E
مدلي از تجارBت الكترونيك است كه طي آن بنگاه كاالها،
خدمات يا اطالعاتي را در اختيار كاركنان خود مي
گذارد.مثال پرداخت حقوق كاركنان از BطرBيق سيستم
پرBداخت حقوق آنالين سازمان
1-22
چارچوب ،طبقه بندي و محتواي تجارت الكترونيك
•
تجارت مشاركتي ()c-commerce
مدل تجارت الكترونيكي است كه در آن اشخاص يا گروهها بصورت
آنالين با يكديگر به همكاري مي پردازند .مثال شركاي تجاري
بصورت آنالين با يكديگر در طراحي يك محصول جديد همكاري
مي نمايند يا وضعيت عرضه و تقاضاي جامعه را در آينده نزديك
با مشاركت يكديگر پيش بيني مي كنند.
تجارت الكترونيك مشتري با مشتري ()C2C
مدل تجارت الكترونيكي است كه در آن مشتري مستقيما به مشتري
ديگري محصول مورد نظر خود را بفروش مي رساند .مثل
حراجي ها
1-23
چارچوب ،طبقه بندي و محتواي تجارت الكترونيك
آموزش الكترونيك
مدل تجارت الكترونيك است كه در آن اطالعات بصورت آنالين با هدف
يادگيري و آموزش در شبكه منتقل مي شود .مثل دانشگاههاي مجازي
دولت الكترونيك
مدلي از تجارت الكترونيك است كه در آن دولت اطالعات ،خدمات يا كاالهايي
را براي سازمان يا شهروندان خويش فراهم نموده يا از آنها اطالعات،
كاالها يا خدماتي را دريافت مي نمايد و مي تواند خود طبقه بنديهاي از قبيل
موارد ذيل را داشته باشد:
Qت :مQبادQالتتQQQجارQیبQQQینشQQرکQتها و دوQلQت اQیراQنQسلو
( B2G فQQQروQشQنده QبQQQا دوQل )
مQخابراQت
مQبادQالتQردQم بQQQا دوQلQت مQاQQلیاتبQQQر در آمد
م
Qت :
( C2G مQشتریبQQQا دوQل )
Qت :مQبادQالتتQQQجارQیبQQQیناداراQتدوQلQتی پQQQرداQخQتهزینه بQQQرق
( G2G دوQلQتبQQQا دوQل )
اداراQتبQQQه شQQرکQتبQQQرق
•
1-24
چارچوب ،طبقه بندي و محتواي تجارت الكترونيك
نظامهاي داخلي تجارت الكترونيك
تجارBت الكترBونيك با علوم رايانه ،بازاريابي ،رBفتار
مصرBف كننده و مشتري ،امور مالي و اقتصادي،
سيستمهاي اطالعات مديرBيت ،حسابداري ،مديريت،
قوانين و مقررات كسب و كار ،Bادارات عمومي و
سيستمهاي مهندسي ارتباط تنگاتنگ و نزديكي دارد.
1-25
مدلهاي كسب و كار در تجارت الكترونيك
مدل كسب و كار(BتعرBيف) ()Business model
استرBاتژي انجام تجارت است كه بدان وسيله بنگاه درBآمد
خود رBا بدست آورده و بقاي خود رBا تضمين مي نمايد.
مدل درآمد ()Revenue model
چگونگي كسب درآمد يك بنگاه يا پروژه تجارBت الكترونيك
رBا توصيف مي كند.
1-26
مدلهاي كسب و كار در تجارت الكترونيك
مهمترن مدلهاي درآمدي عبارتند از: :
ش Sales
)م9دلف99رو( 9
)م9دلن9رخ م9باد9ل9ه(Transaction fees
9ك Subscription fees
)م9دلن9رخ ا9ش9ترا (
9ات Advertising fees
)م9دلن9رخ ت99بليغ (
ي Affiliate fees
)م9دلن9رخ وا9س9طه گ99ر (
ي Other revenue sources
)د9ي9گر م9دل9ه9ايدرآ9مد (
1-27
مدلهاي كسب و كار در تجارت الكترونيك
1-28
مدلهاي كسب و كار در تجارت الكترونيك
مدلهاي كسب و كار معمول در تجارBت الكترونيك
بازاريابي آنالين مستقيم Online direct marketing
سيستمهاي مناقصه الكترونيكي.Electronic tendering systems
معامله با قيمت مورد نظر خودName your own price
يافتن بهترين قيمتFind the best price
بازاريابي وابسته يا با واسطه Affiliate marketing
بازاريابي ويروسي Viral marketing
خريد گروهيGroup purchasing
حراجيهاي آنالين Online auctions
محصوالت و خدمات سفارشيProduct and service customization
بازارالكترونيك و مبادالت Electronic marketplaces and exchanges
1-29
مدلهاي كسب و كار در تجارت الكترونيك
كارگزاران اطالعات )Information brokers (informediaries
مبادله پاياپايBartering
تخفيف ويژه اعضاء Deep discounting
عضويت Membership
فروش مستقیم توسط توليد كنندگان Direct sale by manufacturers
1-30
مدلهاي كسب و كار در تجارت الكترونيك
سيستم مناقصه tendering (bidding) system
مدلي است كه در آن خريدار كاال يا خدمات مورد تقاضاي خود را
اعالم مي كند و فروشندگان پيشنهادهاي خود را ثبت كرده و در
نهايت پايين ترين قيمت پيشنهادي مورد پذيرش قرار مي گيرد.
مدل قيمت مورد نظر خود را مشخص كن name-your-own-
price model
مدلي است كه طي آن خريدار قيمت مورد نظر خود را براي
پرداخت مشخص مي نمايد و از فروشندگان براي عرضه كاال و
خدمات در آن رنج قيمت دعوت مي كند.
1-31
مدلهاي كسب و كار در تجارت الكترونيك
بازارBيابي وابسته affiliate marketing
قراردادي است كه بوسيله آن شريك بازاريابي كه مي تواند
يك بنگاه ،سازمان يا يك شخص باشد مشترBيان را به
سايت بنگاه فروشنده ارBجاع مي دهد.
viral marketing
مدلي است كه از طريق آن محصوالت توسط مشتريان به
دوستان و اطرافيان آنها معرفي مي شود.
1-32
مدلهاي كسب و كار در تجارت الكترونيك
خريد گروهي group purchasing
مدلي است كه در Bآن با انبوه سازي مدل خريد خريداران
گروهي را قادر مي سازد تا تخفيف قابل توجهي را برB
رBوي محصوالت خريداري شده خويش داشته باشند.
1-33
مدلهاي كسب و كار در تجارت الكترونيك
•
سفارشي سازي customization
خلق محصول يا خدمت بر اساس ويژگيهاي مورد نظر
مشتري
1-34
مزايا و محدوديتهاي تجارت الكترونيك
مزايا و منافع تجارت الكترونيك براي سازمانها و بنگاهها
توسعه بازار
كاهش هزينه
بهبود زنجيره عرضه
افزايش ساعات كار به 365*24
بومي سازي
مدلهاي جديد كسب و كار
افزايش تخصص فروشندگان
سرعت دسترسي به بازار
كاهش هزينه هاي ارتباط
كارايي در تداركات
بهبود ارتباط با مشتري
اطالعات به روز بنگاهها
عدم پرداخت حق مجوز
و...
1-35
مزايا و محدوديتهاي تجارت الكترونيك
منافع تجارت الكترونيك براي مشتريان يا مصرف كنندگان:
امكان حضور در همه جا و همه وقت
دسترسي به كاالها و خدمات بيشتر
دسترسي به كاالها و خدمات ارزانتر
امكان تحويل به موقع
دسترسي به اطالعات بيشتر
مشاركت در حراجيها
ايجاد جوامع الكترونيكي
عدم پرداخت ماليات بر فروش
1-36
مزايا و محدوديتهاي تجارت الكترونيك
منافع و مزاياي تجارت الكترونيك براي جامعه:
كاهش مشكالت حمل و نقل و آلودگي هوا
باال رفتن استاندارد زندگي
اميدي براي فقرا
دسترسي بيشتر به خدمات عمومي
1-37
مزايا و محدوديتهاي تجارت الكترونيك
محدوديت هاي تكنولوژيك يا فني تجارBت الكترBونيك:
فقدان استانداردهاي جهاني قابل قبول براي كيفيت ،امنيت و
قابليت اطمينان
نكافي بودن پهناي باند ارتباطات به خصوص در مورد
تجارت سيار
كامل نبودن ابزارهاي توسعه نرم افزار
مشكالت مربوط به هماهنگي اينترنت و نرم افزارهاي
تجارت الكترونيك با بانكهاي اطالعاتي و كاربردهاي موجود
مشكالت دسترسي به اينترنت و گران بودن هزينه آن
1-38
مزايا و محدوديتهاي تجارت الكترونيك
محدوديتهاي غير فني تجارت الكترونيك:
مالحظات امنيتي و محرمانه ماندن اطالعات مشتريان
فقدان اطمينان در محيط تجارت الكترونيك و ناشناخته ماندن خريداران و فروشندگان
عدم اصالح يا تغيير سياست هاي دولت و قوانين مربوطه مثل قانون ماليات
عدم تعديل مقررات ملي و بين المللي بر اساس نيازهاي تكنولBوژيك
عدم وجود متدولوژي مشخص براي اندازه گيري تجارت الكترونيكي و شناسايي مزايا
و منافع آن
مشكالت فرهنگي مربوطه به بكارگيري تجارت الكترونيكي مانند اين كه مردم هنوز
تمايل دارند پس از لمس محصول آBن را خريداري كنند ،يا مراجعه به فروشگاههاي
فيزيكي را ترجيح مي دهند
عدم آگاهي مردم از منافع و مزاياي معامالت غيرحضوري
افزايش حجم و ميزان كالهبرداريها در محيط اينترنت
1-39