عجایب صنع حق تعالی

صفحه 1:
#9 (4 TL 998 gaze NC Sli ‏حق‎ io whe ‏تهیه کننده : اسحق احمدی نژاد‎ دبیر زبان و ادبیات فارسی متوسطه اول اداره ی آموزش و پرورش منطقه ای رودخانه 

صفحه 2:
بدان که هر چه در وجود است همه صنع ‎GUS‏ حق تعالی است . آسمان و آتاب و ماه و ستارگان و زمین و آجه بر وی است , چون کوه ها وییابان ها و نبرها ون چه در کوه هاست از جواهر و معادن ون چه بر روی زمین است از ناع نباتات وین چه در رو بح است از انواع بغ و باران و برف و تكرك و رعد وبرق و قوس و قَرّح وعلاماق كه در هوا يديد آيد ء ات حق تعالى ست كه تورا فرموده است تا در آن نظر كنى . يس اندر اين آيات تفكر كن . آسمان و زمین است همه عجایپ صنم حق تعلی است و این همه معنی : آكاه باش كه هرجه در جهان هستی وجوددارد :همه را خداوندبند مرب , آفریده است. آسمان و آفتاب و ماه و ستاركان و زمين و آنجه بر رمق زمین است مانند کوه و بیابان و رودخانه و آنچه در کوه ها است از سنگ های قیمتی و معدن ها و آنچه بر روی زمین وجود دارد از گیاهان كوناكون و آنجه در خشكى و دريا وجود دارد از انولع حيوانات و آنجه كه در میان آسمان و زمین است , مانند ابر و بايان و برف و تكرك و رعد و برق و رنكين كمان و نشانه هايى كه در هوا آشكار مى شود , همه , شكفتى هاى آفرينش خداوند بلند مرتبه است و اين ها نشانه هايى از خداوند بلند مرتبه است كه به تو فرمان داده است كه در آنها نكاه كنى . يس در إين نشانه هاى خداوند , فكر و انديشه كن. ان : أكاه باش / صنع : آفرينش , احسان / تعال : بلند مرتبه / نهرها : جوى ها . رودخلنه ها / جواهر : جمع جوهر, كوهر ها /معادن : جمع معدن / نباتات : جمع نبات , كياهان / بر: خشكى / بحر : دربا / ميغ ا ‎Ly glee:‏ / قوس و قزح : رنگین کمان / علامات : جمع علامت , نشانه ها / ها / آيات : جمع آيه . نشانه ها / تفكر: فكر كردن . 

صفحه 3:
در زمین نگاه کن که چگینه بساط تو ساخته لست و جولنب وی فراخ گسترانیده و از زیر سنگ های سخت » آب های لطیف روان کرده ستا بر روی زمینعی رود وبه تدييج ببرون.مى ليد ؛ در وقت بهار بنكر و تفكركن كه زمين جكونه زنده شود و چون دیبای هفت رنگ کردد» بلکه هزار رنگ شود . معنی : به زمين نكاه كن كه ( خداوند ) چگونه آن را مانند فرشی برای تو ساخته و اطراف آن را وسیع , گسترده است و از زیر سنگهای محکم , آبهای گوارا , جاری کرده است , که بر روی زمین , جاری می شود و اندک اندک از زیر زمين بيرون مى آيد و به هنكام بهار , نكاه كن , چگونه زمین زنده و شاداب می شود همانند پارچه ای ابریشمی , رنگارنگ و زیبا می شود . بلکه هزار رنگ می شود. بساط : فرش » گستردنی ».هر چیزی گستردنی ملنند فرش وسفره / جولنب : جمع جلنب ؛ اطراف » کناره ها / فراخ : گشادی » وسعت » گسترده / سخت : محکم / لطیف : خوش گوار / روان : جاری / دیب : پارچه ی ابربشمین رنگین / بلکه : اضافه بر این » علاوه بر این 

صفحه 4:
نگاه کن مرغان هوا و حشرات زمین راحر یکی بر شکلی دیگر و بر صورتی دیگر و همه ازسیک دگر نیکوتر ؛ هر یکی را آن چه به کار باید » داد و هر یکی را بیاموخته که غذای خویش چون به دست آورد و بجّه را چون نکه دارد تا بزرگ شود و آشیان خویش چون کند . درمورچه نگاه کن که به وقت خویش غذا چون جمع کند . به پرندگان آسمان و حشره های روی زمین نگاه كن كه هر یک را با شکل و ظاهری متفاوت آفریده و هر کدام از دیگری بهتر و زیبا تر است . آن چه که لازم بود به هر یک (موجودات ) داده و به هر کدام , ‎ob‏ داده که چگونه غذا به دست بیاورد و از بچّه ی خود چگونه محافظت کند تا بزرگ بشود و چگونه لانه ی خود را بسازد . به مورچه نكاه كن كه چگونه در زمان مناسب غذایش را جمع می کند. مرغان هوا : برندكان آسمان / نيكوتر : زيبا قرء خوب قر / آشيان : لانه 

صفحه 5:
اگر درخانه ای شری كه به نقش و كج كنده کرده باشند ۰ روزگاری دراز صفت آن گویی و کنی و هميشه در خانه ی خدایی هیچ تعجب نکنی؟ و این عاا م . خانه ی خداست و فرش وی زمین است ولکن سقفی بی ستون و ان عَجّب تر است و چراغ وی ماه است و شعله ی وی آفتاب و قندیل های وی ستارگان و تو از عجایب این غافل . که خانه بس بزرگ است و چشم تو بس مختصر و در وی نمی گنجد . معنی : أكر داخل خانه ای بروی که نقاشی و گچ بری کردهباشند ,زمان زیادی, آن با وصف می کنی و از آن کار تعجّب مى كنى در حالی که هميشه در خانه ‎IAS‏ دنیا | هستی و اصلاً تعجّب نمی کنی و اين دنیاء غانا ورعزاست و فرش أن + زعين انث و سقف بن ستون آن آسمان است که آين ,سار عجیب است و چراغ آن ماه است و شعله ی آن , خورشید و چراغدان هایش ستارگان هستند و تو از شگفتی های ای + بی خبری , زيرا دنيا بسیار بزرگ است و تو کوتاهنظری و زیبایی ها و بزرگی های آن را , درك نمى كنى. شوی : بروی / نقش : نقلشی / کنده کرده باشند : کنده کاری کرده باشند / صفت : وصف کردن / قندیل : جراغ آویز » جراغدان / غافل : بی خبر / مختصر : کم و کوتاه ؛ ناجیز 

صفحه 6:
و متل تو چون مورچه ای است که در قصر ملکبی سوراخی دارد ؛ جز غذاى خويش و ياران خ صورت قصر و بسیاری از غلامان و سریر ملک وی . هیچ خبر ندارد. اگر خواهی به درجه راهت داده اند تا در بُستان معرفت حق تفالی چیزی نمی ببند ؛ و از جمالِ اعت کنی » می پاش و اگر ند تماشا کنی و بیرون آیی . چشم باز کن تا عجایب بینی که مدهوش و متحیر شوی tue ای انسان. مثل تو در این دنیا ‏ مل مورچه ای است که در قصر پادشاهی . لانه دارد و جز غذا ويارن خويش به جيز دیگری فک نمی کند و از زیباپب قصر و غلامان و تفت پادشاء. باخبر نیست . لگری خواهی در حد واندازه ی مورچد باثی , در همان حد باق بان و لگرغی خواهی مثل مورچه بای به تو اجازه ده ند كه در باغ شناخت خداوند پلند مرتبه , تماشا كنى واز ...بس از جشم بازكن تا شكفتق هاى جهان را ببينى که شگفت زده و حیران شوی مثل : وصف حال ؛ داستان ؛به عنوان مثال / لک : پادشاه / جمال : زیبلیبی / سریر : تخت » اورنگ / ملک : پادشاهی » مملکت / مدهوش : سرگشته » سرگردان / متحیّر : حبران » سرگردان اداره ی آموزش و پرورش منطقه ای رودخانه 

صفحه 7:
خود آزمایی ۱- منظور از واژه ی آیات در جمله ی «پس اندر اين آيات تفكر كن » جيست ؟ نشانه ها و پدیده های عالم هستی . ۲- عبارت « هر یکی را آن چه به کار باید ؛ داد » را توضیح دهید. هر کدام ازموجودات آن چه لازم بوده » داده است. ۳- بند پایانی درس ( و مثل تو چون مورچه ای ... ) چه ارتباطی با درک شگفتی های هستی دارد ؟ لین که انسان عثل » مورچه ای است‌که کر در آبات الهی و موجودات اطراف خود تفگر نکند » قادریبه شناخت عظمت آفرینش و شگفتی های عالم هستی نخواهد بود. اداره ی آموزش و پرورش منطقه ای رودخانه 

صفحه 8:
که در کتاب های دیگربه وییه قرکن خواند‌یا شنیده اید » 7 من ی یر هن را در كروه؛ مطرح و درباره ى لذن كفت وكو كنيد. لين ثئر واحى توافيد / بخش های ديكر همين كنا یکی از شاعران » پیش امیر دزدان یفت و بر او ثنلیی بگفت . [امیر دزدان] فرموشقا جامه از او بر کنند و از ده » بيرون کنند. مسکین برهنهبه سرما هصی رفت. سکان‌به دنبال وی افتادند . خواست‌تا سنگی بردارد و سکان را دفع کند. زمین يخ كرفته بود » عاجز شد. گفت : «اين چه حرام زاده مردمان اند ؛ سنگ را بسته اند و شک را گشاده ». أمير از دور بديد و بشنيد و بخندید و گفت : « ای حکیم » ازهن چیزی بخواه » كفت جلمه خودمى خولهم اكر انعام فرمای. امیدوار بود آدمی به خیر کسان مرا به ۰ در لین متن‌که از گلستان سعدی انتخاب شده است » جملات» ب تکرار لمات و فعل ها دیده می شود » نویسنده نثر خود را با شعر همراه کرده است تا تنوع و تأکید ایجاد کند. 

صفحه 9:
کار گروهی : ۳- درباره شبکه معنایی موجود در متن انتخاب شده تمرین (۲) کار گروهی » گفت و كو كنيد. جلمه ؛ بركندن » برهنه ( تناسبسيا مراعات نظير)يخ و سرما ( تناسب ) كمباهم بى زنجیره با شبکه ی معنابی کسترده ای ایجاد کرده اند. اسحق احمدی نژاد / دبیر زبان و دییات فارسی منطقه رودخانه 

درس دوم عجایب صنع حق تعالی تهیه کننده :اسحق احمدی نژاد دبیر زبان و ادبیات فارسی متوسطه اول اداره ی آموزش و پرورش منطقه ای رودخانه بدان ک"ه ه"ر چ"ه در وجود است همه ص"نع خدای ح"ق تعایل است .آسمان و آفتاب و ماه و ستارگان و زمنی و آچنه بر وی است ،چون کوه ها و بیابان ه"ا و هنره"ا و آ"ن چ"ه در کوه هاس"ت از جواه"ر و معادن و آ"ن چ"ه بر روی زمنی" اس"ت از انواع نباتات و آ"ن چ"ه در برّ و حبر است از انواع حیوانات و آ"ن چ"ه میان آس"مان و زمنی" اس"ت چون می"غ و باران و برف و تَگرگ و رع"د و برق و ُقوْس و قَزَح و عالمایت" ک"ه در هوا پدی"د آید ، همه عجایبِ صُن ِع حق تعایل است و این همه آیاتِ حق تعایل است که تو را فرموده است تا در آن نظر کین .پس اندر این آیات تفکّر کن . معنی : آگاه باش که هرچه در جهان هستی وجود دارد ،همه را خداوند بلند مرتبه ،آفریده است .آسامن و آفتاب و ماه و ستارگان و زمین و آنچه بر روی زمین است مانند کوه و بیابان و رودخانه و آنچه در کوه ها است از سنگ های قیمتی و معدن ها و آنچه بر روی زمین وجود دارد از گیاهان گوناگون و آنچه در خشکی و دریا وجود دارد از انواع حیوانات و آنچه که در میان آسامن و زمین است ،مانند ابر و باران و برف و تگرگ و رعد و برق و رنگین کامن و نشانه هایی که در هوا آشکار می شود ،همه ،شگفتی های آفرینش خداوند بلند مرتبه است و این ها نشانه هایی از خداوند بلند مرتبه است که به تو فرمان داده است که در آنها نگاه کنی .پس در این نشانه های خداوند ،فکر و اندیشه کن. بدان :آگاه باش /ص"نع :آفرین"ش ،احس"ان /تعایل" :بلن"د مرتب"ه /هنره"ا :جوی ه"ا ،رودخان"ه ه"ا /جواه"ر :جمع جوهر ،گوهر ها /معادن :جمع معدن /نباتات :جمع نبات ،گیاهان /بر :خشکی /حبر :دریا /میغ :ابر /رعد :صدای ابرها /قوس و قزح :رنگنی کمان /عالمات :جمع عالمت ،نشانه ها /عجایب :جمع عجیبه ،شگفیت ها /آیات :جمع آیه ،نشانه ها /تفکر :فکر کردن . 5خت ،آب 5نگ های س 5ر س 5ب وی فراخ گسترانیده و از زی 5ان 5ت و جو 5اط تو ساخته اس 5ه بس در زمین نگاه کن که چگون 5ر و ّ 5ن که تفکر ک 5 5ت بهار بنگ 5د ؛ در وق 5ی آی 5ج بیرون م 5ه تدری 5ی رود و ب 5ن م 5ا بر روی زمی 5ف روان کرده ،ت های لطی زمین چگونه زنده شود و چون دیبای هفت رنگ گردد ،بلکه هزار رنگ شود . معنی : به زمین نگاه کن که { خداوند } چگونه آن را مانند فرشی برای تو ساخته و اطراف آن را وسیع ،گسرتده است و از زیر سنگهای محکم ،آبهای گوارا ،جاری کرده است ،که بر روی زمین ،جاری می شود و اندک اندک از زیر زمین بیرون می آید و به هنگام بهار ،نگاه کن ،چگونه زمین زنده و شاداب می شود هامنند پارچه ای ابریشمی ،رنگارنگ و زیبا می شود .بلکه هزار رنگ می شود. 5ب ،اطراف ،کناره ها / 5ع جان 5ب :جم 5فره /جوان 5د فرش و س 5تردنی مانن 5ر چیزی گس 5تردنی ،ه 5اط :فرش ،گس بس فراخ :گشادی ،وسعت ،گسترده /سخت :محکم /لطیف :خوش گوار /روان :جاری / دیبا :پارچه ی ابریشمین رنگین /بلکه :اضافه بر این ،عالوه بر این 5ر ؛ هر 5ر نیکوت 5ک دگ 5ر و همه از ی 5ورتی دیگ 5ر و بر ص 5ی دیگ 5ی بر شکل 5ر یک نگاه کن مرغان هوا و حشرات زمین را ه بچه را چون نگه 5ی را بیاموخته که غذای خویش چون به دس 5ی را آن چه به کار باید ،داد و هر یک یک 5ت آورد و ّ 5یش چون کند .درمورچه نگاه کن که به وقت خویش غذا چون جمع کند . دارد تا بزرگ شود و آشیان خو معنی : به پرندگان آسامن و حرشه های روی زمین نگاه کن که هر یک را با شکل و ظاهری متفاوت آفریده و هر کدام از دیگری بهرت و زیبا تر است .آن چه که الزم بود به هر یک (موجودات ) داده و به هر کدام ، یاد داده که چگونه غذا به دست بیاورد و از ب ّچ ه ی خود چگونه محافظت کند تا بزرگ بشود و چگونه النه ی خود را بسازد .به مورچه نگاه کن که چگونه در زمان مناسب غذایش را جمع می کند. مرغان هوا :پرندگان آسمان /نیکوتر :زیبا تر ،خوب تر /آشیان :النه اگ ر درخان ه ای شوی ک ه ب ه نق ش و گ چ کنده کرده باشن د ،روزگاری دراز ص فت آ ن گویی و تعجَلاع نیا و ؟ینکن بجعت چیه ییادخ ی هناخ رد هشیمه و ینک بّ م ،خانه ی خداست و فرش وی زمین است ولکن سقفی بی ستون و این َع َج ب تر است و چرا ِغ وی ماه است و شعله ی وی آفتاب و قندیل های وی ستارگان و تو از عجایب این غافل ،که خانه بس بزرگ است و چشم تو بس مختصر و در وی نمی گنجد . معنی : اگر داخل خانه ای بروی که نقّاشی و گچ بری کرده باشند ،زمان زیادی ،آن را وصف می کنی و از آن کار تع ّج ب می کنی در حالی که همیشه در خانه ی خدا ( دنیا ) هستی و اص الً تع ّج ب منی کنی و این دنیا ، خانه ی خداست و فرش آن ،زمین است و سقف بی ستون آن آسامن است که این ،بسیار عجیب است و چراغ آن ماه است و شعله ی آن ،خورشید و چراغدان هایش ستارگان هستند و تو از شگفتی های این دنیا ،بی خربی ،زیرا دنیا بسیار بزرگ است و تو کوتاه نظری و زیبایی ها و بزرگی های آن را ،درک منی کنی. 5فت :وصف کردن / 5د /ص 5د :کنده کاری کرده باشن 5ی /کنده کرده باشن 5ش :نقّاش شوی :بروی /نق قندیل :چراغ آویز ،چراغدان /غافل :بی خبر /مختصر :کم و کوتاه ،ناچیز و َم َثل تو چون مورچه ای است که در قصر َملِک ی سوراخی دارد ؛ جز غذای خویش و یاران خویش چیزی نمی بیند ؛ و از جمالِ لک وی ،هیچ خبر ندارد .اگر خواهی به درجه مورچه قناعت کنی ،می باش و اگر نه صورت قصر و بسیاری از غالمان و سریرِ ُم ِ متحیر شوی . ِ ،راهت داده اند تا در بُ ستانِ معرفت حق تعالی ،تماشا کنی و بیرون آیی .چشم باز کن تا عجایب بینی که مدهوش و ّ معین : ای انسان ،مثل تو در این دنیا ،مثل مورچه ای است که در قصر پادشاهی ،النه دارد و جز غذا و یارن خویش به چزی دیگری فک"ر منی کن"د و از زیبایی" قص"ر و غالمان و خت"ت پادشاه ،باخرب نیس"ت .اگ"ر یم خواه"ی در حدّ و اندازه ی مورچه بایش" ،در همان ح"د بایق" مبان و اگ"ر من"ی خواه"ی مث"ل مورچ"ه بایش" ب"ه ت"و اجازه داده ان"د ک"ه در باغ شناخ"ت خداون"د بلند مرتبه ،متاشا کین و از ...پس از چشم باز کن تا شگفیت های جهان را ببیین که شگفت زده و حریان شوی 5ریر :تخت ، 5ی /س 5ک :پادشاه /جمال :زیبای 5ه عنوان مثال َ /م ِل 5تان ،ب 5ف حال ،داس 5ل :وص مث اورنگ ُ /ملک :پادشاهی ،مملکت /مدهوش :سرگشته ،سرگردان /متح ّیر :حیران ،سرگردان اداره ی آموزش و پرورش منطقه ای رودخانه خود آزمایی -1منظور از واژه ی آیات در جمله ی « پس اندر این آیات تفکّ ر کن » چیست ؟ 5انه ها و پدیده های عالم هستی . نش -2عبارت « هر یکی را آن چه به کار باید ،داد » را توضیح دهید. هر کدام ازموجودات آن چه الزم بوده ،داده است. - 3بند پایانی درس ( و مثل تو چون مورچه ای ) ...چه ارتباطی با درک شگفتی های هستی دارد ؟ 5ی و موجودات اطراف خود ّ 5ه شناخت 5د ،قادر ب تفک ر نکن 5 5ر در آیات اله 5ه آگ 5ت ک 5ه ای اس 5ل ،مورچ 5ان مث 5ه انس 5ن ک ای 5اهد بود. عظمت آفرینش و شگفتی های عالم هستی نخو اداره ی آموزش و پرورش منطقه ای رودخانه کار گروهی : 5ا شنیده اید ، 5ن خوانده ی 5ه قرآ 5ه وِ یژ 5ر ب 5ه در کتاب های دیگ 5ش ک 5ر آفرین 5ی های دیگ -1درباره زیبای گفت و گو کنید .بر عهده دانش آموزان 5د ا بخش های 5ی توانی 5ر را م 5ن ثن 5و کنید .ای 5ت و گ 5ن گف 5ن را در گروه ،مطرح و درباره ی آ 5ر که 5ر از نث 5ه ی دیگ -2نمون دیگر همین کتاب پیدا کند. 5ا جامه از او بر کنند و از ده ،بیرون 5ت [ .امیر دزدان] فرمود ت 5ی بگف 5ت و بر او ثنای 5ی از شاعران ،پیش امیر دزدان رف یک 5گان را دفع کند. 5نگی بردارد و س 5ا س 5ت ت 5د .خواس 5ه دنبال وی افتادن 5گان ب 5ی رفت .س 5رما هم 5ه س 5ه ب 5کین برهن کنند .مس زمین یخ گرفته بود ،عاجز شد .گفت « :این چه حرام زاده مردمان اند ؛ سنگ را بسته اند و شگ را گشاده ». 5م اگر انعام 5ی خواه 5ه خود م 5ت جام 5ن چیزی بخواه » گف 5م ،از م 5ت « :ای حکی 5د و گف 5د و بخندی 5د و بشنی 5ر از دور بدی امی 5خیر تو ام ّید نیست ،شر مرسان ( گلستان سعدی ) 5خیر کسان مرا به فرمای .امیدوار بود آدمی به 5ه است 5ه کار رفت 5ل های زیادی ب 5تند ،فع 5یار کوتاه هس 5ت ،جمالت ،بس 5عدی انتخاب شده اس 5تان س 5ه از گلس 5ن ک 5ن مت در ای تنوع و تأکید ایجاد کند. تکرار کلمات و فعل ها دیده می شود ،نویسنده نثر خود را با شعر همراه کرده است تا ّ کار گروهی : -3درباره شبکه معنایی موجود در متن انتخاب شده تمرین ( )2کار گروهی ،گفت و گو کنید. 5م یک 5ا ه 5ه ب 5ب ) ک 5رما ( تناس 5خ و س 5ر) ی 5ا مراعات نظی 5ب ی 5ه ( تناس 5ه ،برکندن ،برهن جام زنجیره یا شبکه ی معنایی گسترده ای ایجاد کرده اند. اسحق احمدی نژاد /دبیر زبان و ادبیات فارسی منطقه رودخانه