دانلود پاورپوینت مدل های انتقال تکنولوژی

بسم الله الرحمن الرحیم مدل های انتقال تکنولوژی 1 مقدمه تکنولوژی عبارت است از تمامی دانش ها ،محصوالت ، فرایندها ،ابزارها ،روش ها و سیستم هایی که در خلق کاال و یا خدمات مورد استفاده قرار می گیرد در دنیای امروز رابطه ای مستقیم بین توسعه تکنولوژی و پیشرفت اقتصادی اجتماعی سیاسی و فرهنگی یک کشور برقرار است به طوری که می توان گفت تکنولوژی عاملی اساسی برای ایجاد ثروت و توانایی کشورهاست و وسیله ای قدرتمند در توسعه ملی تلقی می شود بدین جهت است که در سطح بین المللی جنگ اقتصادی تکنولوژیک جانشین جنگ های نظامی شده است 3 تعریف انتقال تکنولوژی انتقال تکنولوژی فرآیندی است که جریان تکنولوژی از یک منبع به یک گیرنده را میسر می سازد این منبع می تواند یک فرد یک شرکت یا یک کشور باشد 4 طبقه بندی انتقال تکنولوژی -1 انتقال بین المللی تکنولوژی :حالتی که عمل انتقال مرزهای ملی را در می نوردد مانند انتقال تکنولوژی از کشورهای صنعتی به کشورهای در حال توسعه -2 انتقال منطقه ای تکنولوژی :حالتی که تکنولوژی در یک کشور از منطقه ای به مناطق دیگر انتقال می یابد -3 انتقال میان صنعتی تکنولوژی :حالتی که تکنولوژی از یک صنعت به صنایع دیگر انتقال می یابد -4 انتقال میان شرکت تکنولوژی -5 انتقال درون شرکتی 4 روش های انتقال تکنولوژی به شرح زیر است انواع روش های انتقال تکنولوژی -1قرارداد لیسانس (دانش فنی، عالمت تجاری) -2قرارداد فرانشیز و توزیع -3سرمایه گذاری مستقیم خارجی -4قرارداد سرمایه گذاری مشترک -5قرارداد کلید در دست -6قرارداد تحقیق و توسعه -7قرارداد خدمات مهندسی -8قرارداد خدمات فنی -9سرمایه گذاری در پژوهش -106شرکتهای برگرفته از نتایج -12قرارداد پیمانکاری بیرونی -13کسب و ادغام -14اتحاد استراتژیک -15قراردادهای تجاری بیع متقابل -16کنسرسیوم -17سهام اقلیت -18شكبه سازي -19واردات کاالهاي سرمايه اي و ماشين آالت انتقال تکنولوژی از طریق سرمایه گذاری مشترک : در این روش طرف دریافت کننده تکنولوژی قادر است از تکنولوژی هایی بهره برداری کند که به تنهایی توان استفاده و بهره برداری از آن را نداشته است .درنتیجه هر قدر میزان و درجه در همکاری و حضور طرفین قراردادسرمایه گذاری مشترک در همه زمینه ها نظیر تحقیق و توسعه ،کنترل کیفیت و ترتیبات سازماندهی بیشتر باشد ،درجه موفقیت آن نیز افزایش می یابد .با وجود مزایای گوناگون انتقال دانش فنی و مهارت های مدیریتی توسط قراردادهای سرمایه گذاری مشترک ،موقعی که اهداف عرضه کننده و دریافت کننده تکنولوژی با یکدیگر مغایرت داشته باشد ،دست یابی به توافقی همه جانبه و پایدار، بسیارمشکل است .این روش در ایران جواب نداده و موجب شده است تا بخش های کم ارزش قراردادها انجام شود 7 انتقال تکنولوژی از طریق قراردادهای لیسانس (خرید حق امتیاز) قرارداد لیسانس ،به قراردادهایی گفته می شود که توسط عرضه کننده لیسانس برای مدتی معین و در برابر مبلغی مشخص به دریافت کننده آن فروخته می شود .تفاوت اصلی میان قرارداد لیسانس و سرمایه گذاری مشترک در این است که در اولی ،سهم یکسانی از مشارکت بین طرفین قرارداد وجود ندارد .عرضه کننده لیسانس موافقت می کند که تکنولوژی مورد نیاز را توسط سرمایه گذاری کامل دریافت کننده تکنولوژی فراهم سازد .به عالوه ،قرارداد به طورکلی یکی اد منابع ارزان تر تکنولوژی تلقی شده و موجبات خوداتکایی تکنولوژیکی کشور دریافت کننده تکنولوژی را فراهم می سادد .در کل، کشورهایی که دارای قابلیت های بیشتر و بهتر جذب تکنولوژی هستند ،بیشتر از این روش برای انتقال فناوری استفاده می شود . 8 کسب و ادغام یک شnرکت بnا شnرکت دارنnده فنnاوری ادغnام می شnود و شnرکت جدیدی ازترکیب دوشرکت قبلی بوجود می آید. غالبأ شرکتهای ادغام شده هم‌اندازه هستند. مثال :ادغام ‏RENULT & NISAN  9 اتحاد استراتژیک يك بنگاه منابع تكنولوژيكي خود را با ديگر بنگاه ها تقسيم مي نمايد تا به اين ترتيب به يك هدف مشترك در نوآوري تكنولوژيكي دست يابند .در اين اتحاد استراتژيك ممكن است بنگاه ها به نسبت مساوي مشاركت نداشته باشند. دالیل اتحاد: -1شانس بردن در اتحاد افزایش می یابد. -2ایجاد روابط پایدار و قابل اعتماد میان زنجیره تأمین -3ایجاد اطمینان در میان خریداران و جلوگیری از سردرگمی آنان 10 قرارداد کلید در دست قراردادی اسnت کnه یnک کشnور ،پnروژه کnاملی را از یnک منبnع ‏ رضnه‌کننده nتکنnولnوnژی عn ی کنnد .دn nر اینصnوnرت n خnارnجی nخریnداریn nم n ریnت فnنnیnو خnدماnت مnهنnدسnی تعnهnد می‌کنnد ،تnمnاnمی عمn nلیnات مnدی n ی برنnامه‌ریnزی n،سnاخnتnو نصnب پروژnه‌هnاnرا در مnورnد نیnاnز بnرا n ی مشnخص اnنجnام دnهnدn .مشnارکnت nدر پnرnوnژه برnnابnر د nریnافتnمبnلغ n کلnیnد د nر دسnت n،معnادnل بnا خnریnد یnا nفnروش تجهnیزاnت در مقیnاnس کارخانه است. ‏ كشnورهاي درحnال توسnعه ،معمnوًال از اين روش درمراحnل اوليnه توسعه صنعتي خود استفاده می کنند. 11 قرارداد تحقیق و توسعه یک شرکت هزینه انجام پروژه های پژوهشی را در مراکز دانشگاهی و تحقیقاتی برعهده می گیرد تا تکنولوژی خاصی توسعه یابد. 12 قرارداد فرانشیز و توزیع نوعی خرید حق امتیاز است با این تفاوت که منبع تکنولوژی نوعی حمایت مداوم رابه دریافت کننده عرضه می دارد مانند فروشگاههای مک دونالد در این قراردادها به ازای فروش هر واحد محصول مبلغی به صاحب تکنولوژی پرداخت می شود 13 قرار داد کمک های فنی و خدمات مهندسی کمک های فنی تهیه مشخصات محصول همکاری در مقایسه پیشنهاد های خرید ماشین آالت همکاری در تهیه ی مشخصات مواد اولیه و منابع تآمین آن ها 6 کنسر سیوم دو یا چند شرکت بزرگ در فعالیتی گسترده به همکاری می پردازند ،زیرا منابع هرکدام به تنهایی نمی تواند بر جهت گیری تغییرات تکنولوژی تاثیرگذار باشد. مثnال :تشnکیل کنسرسnیومی متشnکل از انگلیس و فرانسnه بnرای طراحی یک هواپیnمای nمافوnق صوتn در اين حnالت ممكن اسnnت يnك پnnروژه بnزرگ بnه زيnر پnروژه هnnايي تقnسnيم nشnده و nهnر شnرکnت موnظnف بnهnانجnام يnك يnا چنnد زيnر پnروژه گردد. مهم‌تnرین دلیnل کنسرسnیوم کمبnود منnابع یnک طnرف بnرای انجnام یnک ‏nی، فnعnالیnت اسnتn .این nمنبnعn nمnی‌تواnنnد مnاnلی ،nدانشnیn ،nتکنولnوژیک n روابط یا هر علتی باشد. قرارداد های بین مقابل در این روش عرضه کننده تکنولوژی موافقت می کند که امکانات تولیدی برای متقاضی فراهم کند ودر آینده از محصوالت تولید شده وی بعنوان باز پرداخت اصل و سود سرمایه گذاری خود ،خریداری می کند مهمترین انگیزه برای دریافت کننده ی تکنولوژی ،انتقال تکنولوژی صنعتی و بهره برداری حداکثر از منابع طبیعی و انسانی در کشورش است 12 واردات کاالهاي سرمايه اي و ماشين آالت: واردات کاالهnاي سnرمايه اي و ماشnين آالت نقش مهمي در توسnnعه سnnاختار صnnنعتي و افnnزایش توانnnايي تکنولnوژيکي کشnور گيرنnدة تکنولnوژي ايفnا مي نمايnد. درجnة مnوفقيت اين روش ،بسnتگي بnه سnطح توانnايي محلي تکنولnوژيکي در کشnور گيرنnدة تکنولnوژي و درجnة تخصnص هnاي مnديريتي و فnني و ظnرفيت جnذب آن دارد. 17 سهام اقلیت یک شرکت بخشی از سهام شرکت عرضه کننده تکنولوژی را می خرد اما در مدیریت آن نقشی ندارد 13 اتحاد دو شرکت توانایی های تکنولوژیک خود را در جهت رسیدن به محصولی جدیدتر به اشتراک می گذارند همکاری استراتژیک عبارت است از فرایند تشخیص شکاف در تکنولوژی های بومی با جستجو برای یافتن تکنولوژی های پر کننده و سپس درگیر کردن صاحبان آن تکنولوژی در مشارکتی که نتیجه ی آن انتقال تکنولوژی به کشور باشد .کشور های تازه صنعتی شده ای مثل کره همانند کشور های پیشرفته صنعتی ،اکنون در جستجوی مکمل های تکنولوژی بومی خود هستند و برای این منظور هر مشوقی را که الزم باشد فراهم می کنند تا صاحبان خارجی تکنولوژی را به این نوع همکاری ها بکشانند 14 الگوی توسعه ی یافته انتقال تکنولوژی فرایند انتقال تکنولوژی را می توان به هشت بخش عمده تقسیم نمود -1مرحله شناسایی و ارزیابی -2مرحله انتخاب تکنولوژی -3مرحله کسب -4مرحله مذاکره -5مرحله انطباق -6مرحله چگونگی انتقال -7مرحله جذب و اجرای بهره برداری از تکنولوژی -8مرحله توسعه 21 فرایند انتقال تکنولوژی را می توان به بخشهای زیر تقسیم نمود. -1مرحله شناسایی و ارزیابی در این مرحله ،تکنولوژی های مختلف و موجود کشورهای جهان خصوصا کشورهای توسعه یافته صنعتی شناسایی و بررسی می شوند. -2مرحله انتخاب تکنولوژی در انتخاب تکنولوژی ،چگونگی امکانات کشور یا سازمان مقصد نقش عمده ای دارد. -3مرحله کسب این مرحله از فرآیند انتقال شامل قرداد بستن ،دریافت سندها و مدارک و همچنین اطالعات و خدمات دهی های پیش بینی شده در قراردادانتقال می باشد. -4مرحله مذاکره در این مرحله ،میزان تسلط عنصرهای مذاکره کننده بر مسائل مالی ،فنی و حقوقی ،نقش بسیار مهمی در انتقال مطلوب تکنولوژی دارد. 22 فرایند انتقال تکنولوژی را می توان به بخشهای زیر تقسیم نمود. -5مرحله انطباق این مرحله شامل تطبیق تکنولوژی انتخاب شده با شرایط خاص محل بوده و شامل در نظر گرفتن مواردی چون حجم تولید ،مواد اولیه، سطح مهارت ها ،تاسیسات زیر بنایی ،ماشین آالت و تجهیزات وغیره می باشد -6مرحله چگونگی انتقال از انجایی که انتقال در بیشتر موارد ،همواره با تولید صورت می گیرد ،بنابراین ضروری است با جدا کردن آن به قسمتهای مجزا ،در انتقال قسمتهایی سعی نمود که دانش علمی تولیدی آن در داخل موجود نیست. -7مرحله جذب و اجرای بهره برداری از تکنولوژی -8مرحله توسعه مرحله آخر در فرایند انتقال ،مرحله توسعه ،گسترش و تعمیم تکنولوژی به دست آمده و ایجاد نوآوری و ابداع ها بر اساس آن می باشد. 23 مهمترین موانع انتقال تکنولوژی در جهان سوم: -١ساختار نامناسب سیاسی و اجتماعی -٢کوچک بودن طبقه متوسط جامعه -٣بی سوادی -٤افزایش جمعیت و عدم استفاده بهینه از نیروی انسانی -٥عوامل فرهنگی -٦ضعف نظام آموزشی -٧وابستگی -٨غارت منابع کلیدی جهان سوم -9عوامل زیر ساختاری :حمل و نقل ، ارتباطات ،تاسیسات مربوط به انرژی ،آموزشی و اطالعاتی عوامMMل کلیMMدی مMMوفقیت در توسMMعه کشورهای شرق آسیا: عوامل درونی: • عزم ملی برای توسعه تکنولوژی • آماده سازی کلیه بسترها و زیرساخت های برای توسعه • مدیریت کارا و موثر • همکاری نزدیک بین مراکز تحقیقاتی و صنایع • توجه به فعالیت های تحقیق و توسعه • قابلیت این کشورها در جذب تکنولوژی • سیاست توسعه صادرات عوامل بیرونی: • تمایnل سnرمایه گnذاران خnارجی بnه همکnاری مشnترک و سnرمایه گnذاری در این کشnورها بnدلیل اشnباع شnدن فضnای سnرمایه گnذاری در در کشورهای پیشرفته • در دسترس بودن بازار کافی 21 عوامMMل کلیMMدی مMMوفقیت در انتقMMال تکنولوژی در ژاپن اولویت واردات تکنولوژی با سرمایه گذاری در بخش هایی که قادر باشند با بهبود کیفیت کاال و تولید بیشتر منجر به صادرات و بهبود تراز تجاری گردند. توجه به تکنولوژی هایی که در توسعه صنایع استراتژیک موثرند. مشارکت فعال در کلیه مراحل فرآیند انتقال تکنولوژی از مذاکره و طراحی گرفته تا راه اندازی و تولید. آشنایی کامل با تکنولوژی وارداتی ،اصالح معایب آن و تحول و بهبود تکنولوژی. سیاست نامتمرکز انتقال تکنولوژی چه در سرمایه گذاری و چه در اجرا. همیاری و انطباق تکنولوژی های جدید بویژه برای صنایع متوسط و کوچک توسط موسسات پژوهشی که هزینه های سرمایه ای آنها توسط دولت و نیز شرکت ها و مقامات محلی تامین می گردد. توسعه ظرفیت های جذب و تجاری سازی تکنولوژی وارداتی. انتقال تکنولوژی در مراحل اولیه (تحقیقات کاربردی و توسعه ای) و خرید حق اختراعات. استفاده گسترده از روش های غیر رسمی انتقال تکنولوژی از جمله مبادالت علمی و فنی ،بازدید از نمایشگاه ها و مراکز علمی و فنی و... کشورهای در حال توسعه که فاقد بسیاری از تکنولوژی ها هستند دو راه حل پیش رو دارند . -1همه چیز را دوباره اختراع کنند -2با کسانی که دارای این تکنولوژی هستند وارد معامله شده و تکنولوژی مطلوب خود را انتقال دهند. 27 دالیل فروش و انتقال تکنولوژی -1دستیابی به تکنولوژی باالتر -2پایان چرخه عمر تکنواوژی -3تصاحب بازارهای جدید با انتقال تکنولوژی و مشارکت و کسب مزیت رقابتی -4حفظ بازار محصول در بازارهای هدف و ممانعت از نفوذ رقبا در بازار آگاهی و اطالعات گیرنده تکنولوژی از بازار و آخرین و بروزترین تکنولوژی و میزان قابلیت جذب این تکنولوژی در کشور یا سازمان مقصد در سرنوشت و به سرانجام رسیدن انتقال تکنولوژی بسیار مهم وحایز اهمیت می باشد. شرکت عالم آرا کارخانه تولید المپ تصویر می باشد که باصرف کلی هزینه ساخته شد ولی به علت ورود تکنولوژی LCDهرگز به بهره برداری نرسید 24 مدلهای انتقال تکنولوژی در حالت کلی پنج نوع مدل انتقال تکنولوژی وجود دارد .هر چند این پنج مدل در بعضی از پارامترها مشترک می باشند ولی هر کدام دارای معیارهای متفاوتی هستند. -1مدل چيه زا و مانزينی - 2مدل فورد -3مدل رابرتس وبری -4مدل گیلبرت -5مدل استاک -6مدل مالیک -7مدل مفهومی CIDA 29 انتخاب مدل انتقال تکنولوژی اگر نسخه یک پزشک را به عنوان راهکار درمان یک بیماری بدانیم پس می توان انتقال تکنولوژی را نیز به عنوان راهکار درمان یا بهبود یک محصول یا خدمات فرض نمود. دارویی که پزشک برای درمان یک بیماری مشابه برای بیماران تجویز می نماید متفاوت و با دوزهای مختلف خواهد بود .چرا که شرایط جسمی و فیزیکی بیماران با یکدیگر متفاوت بوده و هر کدام نیازمند تجویز خاص خود می باشند. جنسیت ،شرایط سنی ،فشار خون ،سابقه بیماری ،و سطح پیشرفت بیماری و.... عواملی هستند که در نسخه درمانی پزشک حایز اهمیت می باشد. لذا برای انتقال یک تکنولوژی نیز اطالع ازمواردی چون طول عمر تکنولوژی ،سطح تکنولوژی در کشور پذیرنده براساس طبقه بندی دهگانه ،نوع طبقه بندی بر اساس استراتژیک ،الزم و ضروری است .و این اطالعات مشخص کننده نحوه انتقال تکنولوژی خواهد بود. 30  -1مدل چيه زا و مانزينی در اين مدل ،از ديدگاه مديريتي ،روشهاي همكاري تكنولوژي مورد بررسي قرار ميگيرند منظور از روشهاي همكاري تكنولوژيك ،روشهاي انتقال تكنولوژي است كه در آن از طريق همكاري با طرف ديگر به تكنولوژي مورد نظر دسترسي پيدا ميشود .به عبارتي طرفين جهت رسيدن به تكنولوژي مورد نظر در يك همكاري تكنولوژيك مشاركت ميكنند .هدف از همكاري ،قابليت تعريف مفاد همكاري و آشنايي با تكنولوژي و بازار می باشد كه در اين مدل مورد بررسي قرار ميگيرند .روشهايي كه در اين مدل پيشنهاد ميشوند محدود به روشهاي همكاري تكنولوژيك است و كليه روشهاي انتقال تكنولوژي را شامل نمی شود. 31  -1مدل چيه زا و مانزينی هدف اين مدل كمك به تصميم گيرنده اي است كه،بدنبال كسب تکنولوژي خاصي از خارج است.زيرا اين مدل مناسب ترين روش همکاري تکنولوژيکي را بر اساس مراحل خاصي ارايه مي دهد.مراحل مورد نظرشامل 14مورد زیر می باشد. -1-1هدف از همکاری -1-2قابلیت تعریف محتوای همکاری - 1-3آشنایی به بازار و تکنولوژی - 1-4نسبت مزیت رقابتی - 1-5چرخه عمر تکنولوژی - 1-6سطح ریسک - 1-7قابلیت حفاظت از تکنولوژی 32  -1مدل چيه زا و مانزينی -1-8مرحله فرآیند نو آوری - 1-9سرمایه الزم -1-10قابلیت تقسیم سرمایه -1-11کشور منبع تکنولوژی -1-12زمینه فعالیت و قدرت شرکت مادر -1-13اندازه شرکت مادر -1-14نحوه ارتباط طرفین 33  -1مدل چييزا و مانزينی در اين مدل روشهاي انتقال تكنولوژي بر اساس ويژگيهايي از قبيل يكپارچه سازي ،انعطاف پذيري ،كنترل و تأثير برشركت گيرنده تكنولوژي طبقه بندي شده و با توجه به اين ويژگيها جدول ذيل ارائه شده است .به طور مثال هنگامي كه سطح سرمايه گذاري براي دسترسي به تكنولوژي مورد نظر باال باشد. روشهاي ادغام و کسب تکنولوژی از طريق اخذ مالکيت يک شرکت پيشنهاد ميگردد. 34 -2مدل فورد در اين مدل نيز روشهاي كلي دستيابي به تكنولوژي مورد توجه قرار ميگيرد .ولی اين مدل منحصًر ا در ارتباط با انتخاب روش مناسب انتقال نيست .عواملي كه در اين مدل براي تصميم گيري در مورد روش مناسب دستيابي به تكنولوژي مورد توجه قرار گرفته عبارتند 35 -2مدل فورد معیارهای مدل فورد عبارتند از -2-1اثر رقابتی تکنولوژی -2-2چرخه عمر تکنولوژی -2-3ضرورت تملک تکنولوژی -2-4فوریت دستیابی به تکنولوژی -2-5توانایی نسبی بنگاه در تکنولوژی 36 -3مدل رابرتس و بری اين مدل منحصًر ا در ارتباط با انتخاب روش مناسب انتقال تكنولوژي نيست بلكه روشهاي كلي دستيابي به تكنولوژي(از جمله توسعه درونزاي تكنولوژي) را نيز مورد توجه قرار ميدهد .در اين مدل استراتژيهاي مختلف براي كسب تكنولوژي به منظور ورود به يك تجارت جديد مورد بررسي قرار ميگيرد ميزان آشنائي شركت با بازار و تكنولوژي عواملي هستند كه در اين مدل مبناي تصميم گيري قرار ميگيرند كه به شرح ذيل طبقه بندي ميشوند. 37 طبقه بندی ماتریس رابرتس و بری -1تكنولوژي يا خدمات جديد ،يعني تكنولوژي يا خدماتي كه قبال در شركت وجود نداشته است. -2تكنولوژي پايه يا آشنايي با تکنولوژي ،که مفهوم آن اين است که تكنولوژي در شركت وجود دارد اما لزوًما در محصوالت استفاده نشده است. -3تكنولوژي ناشناخته ،تكنولوژي كه قبال وجود نداشته وناشناخته ميباشد -4بازار جديد ،به معنای اينکه تاكنون محصوالت شركت در اين بازار وارد نشده اند -5بازار پايه يا آشنايي با بازار ،که همان بازار شناخته شده مي باشد اما لزوما شركت وارد آن نشده است. -6بازار ناشناخته ،که به معنای اين است که بازاري براي محصول و تكنولوژي وجود نداشته است تركيب اين حاالت ماتريسي با ٩وضعيت مختلف ارائه ميدهد كه در هر وضعيت روش يا روشهايي براي كسب تكنولوژي پيشنهاد ميگردد 38  -4مدل گیلبرت مدل گیلبرت ماتریسی است چهار بخشی که بر اساس معیار های زیر استوار است. -4-1تمایل و توانایی رسیدن به خواسته های منبع تکنولوژی -4-2کنترل منبع تکنولوژی بر نحوه استفاده از آن مطابق با خواسته ها و شرایط مورد نظر بر اساس ترکیب این دو معیار که در مدل مورد نظر به صورت سوال مطرح می شوند و جواب آنهاکه به صورت بله یا خیر است می تواند چهار طبقه دستیابی به تکنولوژی را تعریف نمود که هر کدام از این طبقات شامل چندین روش انتقال می باشند. چهار طبقه مذکور شامل سیستم های همکاری ،سیستم های ضد رقابتی ،سیستم های غیر فعال و سیستم های عمومی می باشند. 39  -4مدل گیلبرت در انتخاب روشهاي فوق دو عامل اساسي نقش دارند ،اول تمايل و توانايي رسيدن به خواسته ها و تقاضا هاي منبع تكنولوژي و دوم كنترل منبع تكنولوژي برنحوه استفاده از تكنولوژي مطابق با خواستها و شرايط مورد نظر .که از تركيب اين دو عامل ،ماتريسي با چهار موقعيت مختلف براي انتخاب روش فعاليت بدست می آید. 40  -4مدل گیلبرت در اين مدل روشهاي انتقال تكنولوژي به چهار دسته تقسيم ميشوند، -1روشهاي غيرفعال ،در اين دسته ،روشهايي قرار ميگيرند كه در آن دريافت كننده بطور غيرفعال (يكطرفه) تكنولوژي مورد نظر را تحت شرايط خاصي كسب ميكند. -2روشهاي همكاري ،در اين دسته روشهايي قرار دارند كه در آن منبع(دهنده) و گيرنده تكنولوژي نقش فعال (دوطرفه) در انتقال تكنولوژي ايفا ميكنند -3روشهاي ضد رقابتي ،روشهايي كه در اين دسته قرار ميگيرند به تكنولوژي مورد نياز بدون اطالع يا رضايت دارنده( منبع) دسترسي پيدا ميشود. -4روشهاي عمومي ،در اين روشها عمدًتا دانش يا مهارت مورد نياز از طرق مختلف از جمله شركت در دورههاي آموزشي يا سمينار ،انجام دورههاي كارورزي ،بازديد از نمايشگاهها و غيره كسب ميشود. 41  -5مدل استاک مدل انتقال استاك ،بر اساس دو معيار عدم اطمينان تکنولوژي و تعامالت سازماني ميان انتقال دهنده و انتقال گيرنده تکنولوژي طراحي شده است.این يك مدل انتقال مناسب در سطح پروژه مي باشد.بر اساس اين مدل عدم اطمينان تکنولوژي به سه عامل بستگي دارد كه شامل: نوظهور بودن تکنولوژي،پيچيدگي و دانش ضمني آن مي باشد.درضمن تعامالت سازماني نيز به سه عامل بستگي دارد كه عبارتند از:ارتباطات،هماهنگي و همکاري. هر كدام از معيارهاي عدم اطمينان تکنولوژي و تعامالت سازماني،داراي وضعيت هاي متفاوتي مي باشند كه،دامنه اي از پايين تا باال را در بر مي گيردند.تركيب مناسب اين دو معيار منجر به شکل گيري چهار نوع فرآيند انتقال تکنولوژي مي شود كه،هر كدام رويکرد هاي مؤثري را براي انتقال ارايه مي هند.اين چهار فرآيند شامل:خريد معمولي ،خرید تسهيل شده ،فعاليت مشترك و توسعه مشترك مي باشند 42  -6مدل مالیک در این مدل انتقال فناوری به یک پیام تشبیه شده است که موفقیت اثر بخش آن در گرو درک متقابل ارسال کننده و دریافت کننده پیام می باشد 43  -7مدل مفهومی CIDA در این مدل ،سازمان پس از انتقال تکنولوژی مورد نظر ،ارتباط خود را بطور مستمر با بازار به منظور آشنایی با خواست و نیاز مشتری برقرار می کند که در این تعامل بنگاه پس از دستیابی به بخش نرافزاری و سخت افزاری تکنولوژی و بازخوردهای بازاربه یک انباشت توانمندی های تکنولوژیک دست می یابد که به تدریج به توسعه و نوآوری در تکنولوژی انتفال یافته و متناسب با نیاز بازار فرهنگ بومی آن تولید می شود . 44 انتخاب و کسب تکنولوژی جهت انتقال تکنولوژی وجود افراد خبره الزم وضروری است. خبره شخصی است که -1به تکنولوژی مورد نظر از دیدگاه اقتصادی ، اجتماعی ،سیاسی و فرهنگی آشنایی نسبی دارد -2با فرایند انتقال تکنولوژی و مفاهیم مرتبط با آن آشنایی داشته باشد. -3دارای تجربه قابل قبول در انجام پروژه های انتقال تکنولوژی است. 45 تعیین سیاستهای انتقال تکنولوژی با توجه به فرایند پیچیده انتقال تکنولوژی استفاده از نظر خبرگان الزم و ضروری است لذا چهار سوال مطرح می شود که می بایست توسط خبرگان امر پاسخ داده شده و برای هر ویژگی امتیازی بین یک تا ده اختصاص داده می شود سواالت عبارتند از: -1چه ویژگیهایی در تکنولوژی باعث انتقال موفقیت برای دریافت کننده تکنولوژی خواهد شد؟ ویژگیها را تعیین و امتیاز دهی نماید. -2چه ویژگیهایی در منبع یا دهنده تکنولوژی باعث انتقال تکنولوژی موفقیت برای دریافت کننده تکنولوژی خواهد شد؟ ویژگیها را تعیین و امتیاز دهی نماید -3چه ویژگیهایی در دریافت کننده تکنولوژی باعث انتقال تکنولوژی موفقیت برای دریافت کننده خواهد شد؟ ویژگیها را تعیین و امتیاز دهی نماید -4چه عاملی در همکاری تکنولوژیک باعث انتقال موفقیت برای دریافت کننده تکنولوژی خواهد شد؟ ویژگیها را تعیین و امتیاز دهی نماید 46 مطالعات امکان سنجی امکان سنجی به معنای بررسی امکان پذیر بودن انجام یک فعالیت در حوزه های مشخص زمان و مکان می باشد. دستگاه و یا محقق بررسی کننده پس از جمع آوری اطالعات با روشهای مختلف به پردازش اطالعات می پردازد و نتایج حاصل از پردازش اطالعات ،بیانگر تایید یا رد امکان سنجی پروژه می باشد. امکان سنجی انتقال تکنولوژی در سه سطح بررسی می گردد -1امکان سنجی پارامترهای محیطی -2امکان سنجی پارامترهای فنی -3امکان سنجی پارامترهای اقتصادی 47 امکان سنجی پارامترهای محیطی در امکان سنجی محیطی شش پارمتر مطرح می شود که تاثیر انتقال تکنولوژی از منظر هر کدام از این پارامترها بررسی می گردد و امکان یا عدم امکان انتقال تکنولوژی و یا لزوم اصالح محتوای تکنولوژی مشخص می گردد.این شش پارامتر عبارتند از -1جغرافیا -2فرهنگ -3اقتصاد -4مردم -5کسب و کار -6دولت 48 امکان سنجی پارامترهای فنی برای امکان سنجی فنی یک پروژه در ابتدا نیاز به اطالع کامل از اجزای آن تجهیز می باشد .لذا تکنولوژی مورد بحث می بایست به اجزای کوچکتر تفکیک شود و در مورد نحوه انتقال هر جز از ازجهت محدوده عملیاتی ،محدوده زمانی و محل تامین آن برنامه ریزی شود. تفکیک تکنولوژی به اجزای کوچکتر کمک می کند تا با برنامه های مناسب برای هر جزء و البته هماهنگ با اجزای دیگر فرایند انتقال تکنولوژی تنظیم و تسریع شود .با توجه به اینکه مفهوم تکنولوژی یک مفهوم کلی است لذت تفکیک مفاهیم به چهار بخش ضروری به نظر می رسد. -1تفکیک مفاهیم دانش افزار -2تفکیک مفاهیم سخت افزار -3تفکیک مفاهیم نرم افزار -4تفکیک مفاهیم سازمان ابزار 49 امکان سنجی پارامترهای اقتصادی اگر چه امکان سنجی فنی قبل از امکان سنجی اقتصادی صورت می گیرد ولی متخصصین امر بر این عقده هستند که اهمیت امکان سنجی اقتصادی از امکان سنجی فنی اگر بیشتر نباشد کمتر هم نیست. پارامترهای امکان سنجی اقتصادی عبارتند از: -1میزان سرمایه گذاری اولیه -2میزان برگشت پذیری سرمایه -3ریسک سرمایه گذاری -4میزان اشتغال زایی پروژه -5میزان فروش محصوالت و قیمت آنها -6شرایط اجتماعی سرمایه گذار -7میزان هزینه های اجتماعی طرح -8دوره برگشت سرمایه 50 ابعاد تکنولوژی از نظر اطلس تکنولوژی -1تفکیک مفاهیم دانش افزار :این بعد عبارت است از مهندسین و کاگرانی که از بعد سخت افزاری تکنولوژی آگاه می باشند. -2تفکیک مفاهیم سخت افزا:این بعد عبارت است از قسمت سخت افزاری تکنولوژی .مانند ربات یا ماشین تراش -3تفکیک مفاهیم نرم افزار :این بعد عبارت است از بعد اطالع افزای تکنولوژی که شامل نقشه های فنی و روشهای عملیات و نرم افزار می باشد. -4تفکیک مفاهیم سازمان ابزار:از این بعد به عنوان مدیریت تکنولوژی یاد می شود .این بعد مهم ترین بعد انتقال تکنولوژی بوده و سه بعد قبلی را مدیریت می نماید. 51 نتیجه گیری تکنولوژی یکی از عوامل مهم موفقیت در سازمانهایی است که می خواهند در عرصه رقابت جهانی حضور داشته باشند.استفاده از تکنولوژی عالوه بر افزایش کیفیت محصول وخدمات باعث کاهش قیمت تمام شده محصول و خدمات گردیده و مزیت رقابتی ایجاد خواهد نمود .تکنولوژی نقش موثری در کاهش ضایعات و حفظ ثروت ملی دارد سطح تکنولوژی کشورهای پیشرفته و جهان سوم فاصله محسوسی دارد برای کاستن این فاصله انتقال تکنولوژی یک الزمه انکار ناپذیری است انتقال تکنولوژی با استفاده ازروش های مختلف و مدل های مختلف مطرح شده امکان پذیر است عوامل مهم تعیین کننده به مقدار زیادی شامل ترکیبی از تمایل انتقال دهنده تکنولوژی جهت عرضه تکنولوژی و دانش فنی و هم چنین توانایی دریافت کننده تکنولوژی جهت کسب و جذب تکنولوژی است 52 موفق و سربلند باشید