تجزيه و تحليل سيستم‌ها (هفته دوم)

صفحه 1:
ات تجزیه و تحلیل سیستمها هفته دوم 

صفحه 2:
هفته دوم قوانین تفکر سیستمی تباید شرایط محیطی را سرزنش کرد دریافتن الگوی تغییرات به جای تمرکز بر روی وقایع تفکر براساس رابطه علت و معلولی تعیین صحیح مر سیستم تفکر دینامیک به جَای تفگر استاتیک مقاومت در برابر سیانستهاء پیامدهای ناخواسته و رفتار تامشهود سیستمهای اجتماعی تفکر تر کیبی اهمیت چگونگی تعامل بین اجزاء سیستم در عملکرد آن بايد به دنبال نقاط حساس و مؤثر كشت بابد بد مهل كه براق ‎dks‏ باسخ ضرورى است: توجه نمود 

صفحه 3:
ee ‏فهرست مطالب‎ یادگیری یک فرآیند بازخوردی مواتع یادگیری پیچیدگی ‎bn‏ = اطلاعات محدو تَیرهای معکتوش کننده و مهم ‎ -‏ عقلائیت محتوّدو ادراگ نادرست از بازکورد ‎ ‏نقشه های ادراکی معیوب 7 استنباطهای نادرست ازپویایی 1 + -انتتدلال غیر علمی: خطاها و انحراف های قضاوتی ‎ ‏- مشکلات اجرا ‏نیازمندی های یادگیری موفق در سیستمهای پیچیده > بهبود فرآیند یادگیری, مزایای جهان مجازی ‏= معایب دنیای مجازی ‏سن ‎ 

صفحه 4:
[۳ Sn neve SSeS nee eOe eS eee ‏نباید شرایط محیطی را سرزنش کرد‎ * انسانها عموماً تملیل دارند مشکلات خود یا سیستم مورد مطالعه رابه محیط نسبت ‎BS‏ ‏واحد فروش: محصول تولیدی واحد تولید کیفیت لازم را ندارد و الا ما فروش زیادی داشتیم سم ‎Gite‏ تولید: بخش مهند‌سی دست به آچار نیستند و طراحی های آنها ایراد دارد ‎ -‏ بحَتن مهندسی؛ بخش بازاریبی مرتباً مشخصات محصول را تغییر می دهد - در سطح شركتهاء دَسَمَنَ ممكن أمتمتررقباء قانون کاره قوائین دولتی و یا حتی مشتریانی باشند که اقدام به خرید مَحصولات رقبا می کنندا ‎I‏ *راسل ایکاف مانع فوق را تحت عنوان ۵10121107 توضیح می دهد: معمولاً وقتکی رفتار کسی مورد انتظار مسانیست و نمی توائیم آنرا تشریح گنیتم اورا ۱۳۳۵۱0۳۵۱ (نا معقول. غیر منطقی) می نامیم * وقتی فرض می کنیم کسی یا دیگران نامعقول هستند. نصى_توائيم مكل دل كنيم ين 

صفحه 5:
[۳ Sn neve SSeS nee eOe eS eee ‏تباید شرایط محیطی را سرزنش کرد‎ برنامه کاهش رشد جمعیت در هند یک ژن برزیلی ۴۶ بچه به دنیاآورد. به طور متوسط هر زن می تواند ۲۰ بچه هدنیا بیورد تعداد فرزندان هر خانواده هندی ۴۶ است. فاصله بىَ-غك و ۴۶ از فاصله بین ۰ و ۴۶ بیشتر ‎ay ~P‏ علت فقدان تین اجتماعی ۱.۱حقوق بگیر برای تامین یک سالمند لازم است. اگر تخانواده هندی ۳ دحَتر داشته باشد در اول راه است. تبلیغات خیر مور در فروش بنزین مارک یتزین برای مشتری مهم نیست. زمان دسترسی مهْج است. رقابت با فولاد ارزان قيمت وارداتي” ۶ ابث لحم: مشكل شماره يكتندو و اسه ما وان ‎hae Sg‏ واردات فولاد موهبت الهى است. فولاد سنكين إست و آين قجهبار را بايد از آن طرف اقیانوس به این جا حمل کنند. فولاه اسیت. سرپوشت آنها را در کتاب از خوب به عالی" ببیتید: الگیی پنجره و آینه: مدیران شرکتهای عللی از پنجره بیرون رآ نگاه ی کنته و وقتی کارها خوب بيش مى رود سهمی از ن-وابه عوامل بیرونی و شلنس نسبت می دهند و در اینه نیز تگاه ی کنند. عا اگر کارها خوب پیش نرفته خود را مستول آن بدانند. آما در مقلبل مدیران شرکتهای دیگر از پنجره به بیرون نگاه می کنند تا كسى را بيدا نمايند و مسئوليت عدم موفقيت را به كردن او بياندازند و اثر در كارى موفق شوند جلوى اينه مى ايستند و مو ين یکسره یه خود نسبت هی دهند. 

صفحه 6:
71للالسلسل لل ‎EET‏ ‏نبايد شرايط محيطى را سرزنش كرد * آبله کوپی در زمان امیر کبیر * توین بی: تمدن ها بر لثر چللش ها به وجود می آیند و بقای آنها نیز در گرو آن است. 7 اگر محیط فشاری بر تمدن وارد نکند لن تمدن به انحطاط کشیده می شود. - مهم آين اسّت كه به حمله های-دشمن پاسخ مناسب و جدید |‘ داده شود نه پاسخ همیشگی * تفکر سیستمی. تشریح رفتار و سرنوشت تسیستمها بلید درونزا (15ا6۲۱0096۳0) باشد نه برونزا (6۳015 6(0) ين 

صفحه 7:
ee ‏تفکر براساس رابطه علت و معلولی‎ یکی از مونم تفکر سیستمی, تفکر براساس همبستگی بین عوامل به جای تفکر بر اساس رابطه علت و معلولی بین آنهاست. ۲ ایکاف: ی متا راک از رابطسه علسسی؛ بسا ارزش تسسر از خروارهسا دانش درباره همبستگی(0۳ 0۲۲6]24)) است. همبسستگی: دو متفیر زمانی_همبسته اند که با یکدیگر میل به افزایش یا کاهش داشته باشند(همبستگی کتبت) و ی اينکه اگر یکی از آتهافزایش یافت دیگری کاهش یابد(همبستگی منفی) استرمی؟ فوخ جنلیکه و فروش بستنی در تابستان افزلیش يافته و در زسنتان کاهش می یابد. آیا فروش بستلی علت جتایت است؟ اگر اینگونه است فروش بستنی را ممنوع کنیم. نه علت هر دو افزایش افتتباهچین جسبستگی و روابط علی عمکن آست به کتطوتها و سیاستهای اشتباه منجر شود مصرف سیگار و میزانابلابه تترطان ریه در ۲۲ کشور موودربررسی قرار گرفت و همبستگی مقبت آن : عشخص گردید. ایکاف همین کار را در همان ۲۱ کشور در توص مصرق تتیگار و آبتلاربه وبا مورد بررسی قرار تاد مشخص شد کهمبستگی منفی قوی تری نسبت به مورد قبل وجود دارد و بر آناساس نتیجه گیری شد که مصرف سیگار باعت کاهش ابتلا به وبا می گردد. لین موضوع توسط چاپ کندهمقلله اول مسخره عنوان شد. : ين 

صفحه 8:
ee ‏تعیین صحیح مرز سیستم‎ یک مشکل در یک گروه آموزشی از یک دانشگاه بوجود آمده است مرز سیستم کجاست؟ گروه آموزشی ؟ دانشکده ؟ دانشگاه ؟ نظام آموزش عالی در ایران ؟ كل جامعه ایران ؟ جهان سوم ؟. وزرا هر جا که در نظر بگيريم. برخی از یکی از اهداف آموزش رویکرد سیستمی, آموزش تعیین مرز مطالعه است. چه بسا | نظر بگيريم. واقعیات را بسیار رون تر و بهتر درک ۷ نستیجه گسترشمحدوده سَیستملست ی متوفزلیش‌سود کنزنجیره نه یسکحلقه آن تقلید کورکورلنه از تتیستم آأ[ژاینی ها که‌انتقال موجودی از درون کارخانه به پشت دیوارها و انبار تأمین کننده را بهینه سازی تتوجودی تضور کردنة پیتر سنکه در پنجمیی فرمان: استفاده ازسیک شَفّتکرسحه جای_موتور در شرکت ژاپنی و استفاده از [ 1 یه شفت متفاوت در یک موتور در یک شرکت بط موضوع با پیرامون آن را قطع كرده ايم اگر مرز را بزرگتر در آمريكا ‎eh, 2‏ ‎cle‏ وجود یک گروه طراح در شرکت ژاپنی با متتلولیت تمام تصیستم و وجود سه تیم ستفاوت که مسئول بخش های خود هستند در شرکت آمریکایی ‎ub‏ از بهینه سازی های محلی اجتناب کنیم تنگ کردن مرز سیستم گاهی ما رابه اشتباه در قوانین حتی فیزیک هم می رسآند. مگلبزنامه ساخت. خودروهای بدون آلودگی(قانون دوم ترمودیتامیک: هیچ توع فرآیند تبدیل انرؤى بدون اثرات محیطی نیست) ين 

صفحه 9:
تفکر دینامیک به جای تفکر استاتیک " علت افزونی جمعیت در بسیاری از کشورهای جهان چیست ؟ inl oa ‏اطلاعات نامناسب در زمينه كتدول تول‎ te فزنی جمعیت. * معمولا یک لیست ارلئه می شود؛ عناصر وزن دهی می گردد و اولویت Y=Qt aX axt-+ aX ‏بندی صورت میپذبرد.‎ ین شوه گرستونی ات در یوم تفكر ذوقء» فرض بر لين امت كه كر عامل وستقيما بعنوان عا برای معلول افزونی جمعیت است و هر عامل, متتتقل از تسایر عوامل عمل می کند و نحوه یر هرعامل در ایجاد معلول مبهم می ماند ‎SEE‏ ‏أن كين فى شر يعنى أبن عامل اثر مقت يا منفى كارك ين 

صفحه 10:
[۳ Sn neve SSeS nee eOe eS eee ‏استاتیک‎ SB ‏تفکر دینامیک به جای‎ اما طبق تفکر سیستمی» عولمل فوق در یک نمودار حلقوی با یکدیگر و با معلول مرتبط هستند نموذار ذیل نشان میدهد در طول زمان . افزونی جمعیت موجب ضعف آموزش می شود و ضعف آموزش م فقر را تشدید ی کند و فقر نیز موجب ضعف آموزش است. کر دینامیک سیستمربه حلقه های ذیل , حلقه بازخورگویند. سیستم روبرو دینامیک انست یعنی بين عوامل فوق اثرات متقابل وجودردارد و ممکن است در طولزمان یکه‌یگر را تشدید یا تضویف نمایند. ولی نمودار قبل, سیستم را استا در تظررمی گرفت در تفکر رگرسیونی بالاخره مشخص نمی شود که سیستم چگونه کار می_کند؟ *ممثال: میزان فرسایش خاک از رابطه زیر به دست می آیدد ۴۲۵5۱0۴ 2۶ ۶/۰ | ‎SubRol pos‏ 16 ضریب فرسایش پذیری خاک اطول‌شیب5 زاویه شیب) پوشش‌گیاهیو . 6 فا لیتهایک نترلخ رتست ‎i‏ ‏امامعادله فوق واقعا نشان نمی دهد که فرسایش چگونه اتفاق می افتد. وقتی یک ذره می خواهد از تيه به بايين بغلطد , معادله فوق را حل نمى كنند ‏هو ‎ ‎ 

صفحه 11:
مقاومت در برابر سیاستهاء پیامدهای ناخواسته و رفتار نامشهود سیستمهای اجتماعی در بسیاری از موارد. تلاش برای حل يك مشکل در یک سیستم اجتماعی, آنرا بدتر می کند. خط مشی ها اثرات جانیی پیش بینی نشده ایجاد می کنند. تصستات ما موجب عکس العسل دیگران می شود که می خواهند تازنی را که سا پر هم زده لیم برگردانند فارستر این پدیده ها را "رفتار غیرشهودی سیستمهای اجتماعی " می نامد پویایی کای بیش بینی نشککهونجر به مقاومت در برابر سیاستها می شود ینتم ‎Tor al Shae‏ ربا جآخیوه تضفیه یا قکست: مواجه می کند. برنامه افزایش نرخَ تولد در روتانی. - بعد از ۴ سال اترات ختتی شد ‎ -‏ تون مالی كم بود و خانواده های برَرگ مجبور به "تردن بچه ها به بتیم خانه ها شدند ‏>رروشهای زیرزمینی سقط جنین رشت کرد و باعث افزایتی مرگ و مَیر نوزادن و مادران شد ‏- به‌علت کمبود غذا استفاده از تزریق خون به عنوان مکمل غذلیی مرسوم شد و ایدز در بین کودکان از این طریق افزایش یافت ‏— بیکاری زیاد شکءخانواده های بزرگ مجبور بودند در آپارتمانهای گوچکندگی کنند ‏وقتی هروئین کم می شود جرم و جنایت اترایشن بینا می کت ‏- اگر مبارزه با قاچاقچیان انجام شود هروئین کم می شود و قیمت بالا می رود و معتادان برای تامین آن مجبور به جرم و جنایت می شوند. ‎55 ‎ 

صفحه 12:
مقاومت در برابر سیاستهاء پیامدهای ناخواسته و رفتار نامشهود سیستمهای اجتماعی * ما معمولا از روش زیر برای حل مسائلمان استفاده می نماییم: اما از این موضوع غافلیم که سیستم به نتایجی که مابه دست ۱ 7 آورده ایم واکنش نشان می دهد. = هدارا * راه حل امروز به مشکل قردای ما مبدل می شود ۱ / * ما باید سیستم را مانند حلقه های مقابل ببینیم | \ * محیط به تصمیمات ما راکش تا هلو مت ما باید به آنها نیز توجه داشته باشیم 

صفحه 13:
مقاومت در برابر سیاستهاء پیامدهای ناخواسته و رفتار نامشهود سیستمهای اجتماعی * شاید حلقه های مقابل نشان دهنده وضعیت دا قابل تصمیم ما و محیط باشد. 8 أثرات ‎Galle‏ اتلس | -_اثراتى_كه قبلا به آنهاافكر كرده ايم يا مفيد بوده اند. م / را اثرات اصلی یا لثرات مورد تظرمی نامیم. 2 ادن - اما ادعا می کنیم آثراتی که پیش بینی نمی کردیم» اثراتی ۲ ۴ / که با بازخور بوجود آمدنت تا سیاست ما را خنثی کنند 1 3 1 1 و اثراتی که به سیستم آسیب می رساندند» وید ‎Sil‏ جانبی هستند. = - اثرات جانبی» مشخصه ای از واقعیت نیستتد بلکه نشانه ایآ هرک محدود و ناقص ما از سیستم هستنده * نشانه های بیماری سیستمها و اسباب و علل این بیماریها به لحاظ زمانی و مکانی الزاما نزدیک هم نیستند دوم 

صفحه 14:
ال تفكر تركيبى در تفكر سيستمى ويزكى هاى اصلى سيستم از تعامل بين اجزا به وجود مى آيد نه فعاليت جداكانه اگر سیستم تجزیه شود ویژگی های اصلی آن از دست می رود تسیستم, یک کل است که با تحلیل قابل درک نیست ترکیب (5(/6116515)نقص تحلیل را جبران می نماید کامهای تفکر ترکیبی؛ وقتى مى خواهيد موصوكى را بررسى كنيدم إبتدا سيستم كلى كه دربركيرنده موضوع قوق است. را مشخص نمایید يه منواك مثال. هنكام تقكر كوروورد یک "دانشگاه" (بم عنوان موضوع). سیستم در برگیرنده + ممکن است تظام آموزتی عای * با "نظام أمورشي " در نظر كرفته شود رفتار وويؤكى هاى تتبستم كلى رأ بررسى نمابيف. 7 رفتار يا ويذكى هاق-موضوع مورك مطالعه را بآتوجه به نقشها يا كاركردهاى أن در سيستم كلى توضيح دهيد. برای مواجه با واقعيتها. هم ترکیب و هم تخلیل لازم است. تحلیل روی ساختار موضوع متمركز مى شود. تعییر عي کند سپس تمه كوه كار مي كنتت عرکیب ب كار كرة متمرکرمی شود. بتابراین تلیل._دانش ‎te [‏ (600۷/۱6096) ایجاد می کند و تر گیب درک (11006۲5121[61179) را افزایش می دهد ردر شك سيستم تركيب 3[ التسايل اتعام ‎Gi‏ كود داستان فیل مولانا و نقش "توان ديدن فيل و تظاره به رفتار آحتقانگوران" توسط نقل كننده از ديدكاة” چرچمن برای حل بسیاری)زسائل سازمان نگاه جزء تگز لازم است و برای حل بسیاری تکاه سور خيلى وقتها ما آنقدر دركير جزئيات” که نمی توانیم ار بالا تكاة كنيم مثل كسى كه درختى را با ار می برید. ين 

صفحه 15:
71للالسلسل لل ‎EET‏ ‏اهميت جكونكى تعامل بين اجزاء سيستم در عملكرد آن اگر هر جزء سیستم در کارآترین حد عمل کند لزوما کل سیستم در كارأترين حللت خود نيست بلكه اجزا باید به گونه ای باشند که در سیستم ]۳ شوند 7 مثال: اکترازبین خودروهای سواری موجود برای هر یک از اجزاء مورد نیاز ماشین, بهترین ‎Ol‏ جزء در بین کل ماشین صارا انتخاب و سپس این بهترین ها را مونتاژ کنیم؛ آیا ماشینی که بدست می آید. بهترین ماشین ممکن انست ؟ البته خیر حتی به یک اتومبیل که بتواند حرکت کند. هم نمی رسیم و حتی اگر اجزا فیت شوند. با هم خوب کار نمی کنند ۰ متا آیابهترین تیم فوتبال تیم ستاره هاست؟ خیر اما ممکن است بگوييم اگر تیم ستاره ها یکسال با هم تمرین گتتد بهترین تیم خواهند بوک اما اگر این اتفاق بیفتد دیگر برخی از آنها عضو تیم ستاره ها نخواهند بو در سازمانها معمولا ساختار به ۴ بخش_تولیته فروش/بازاریابی مالی و پرسنلی تقسیم می شود. این اجزا با هم تضادهایی دارئد | « * "مثلا تولید به منظور کاهش هزینه هی 56111 علاقه مندبة تولید انبوه است. بازاریلبی و فروش به. علت تنوع محصول و پاسخ مناسب به نیاز متغیر متتتری-علاقه منت به تولید با دسته های کوچک است و مالی علاقه مند به حداقل سرمایه گذا * چه کسی موفق ی شود؟ کسی که مدیر قویتری است یا به مکیرحاصل ‎ph‏ ‏بهینه بودن عملکرد کل تیستم نیست. اکثر مواقع مدیران عامل از بین مدیرآن بجخن های انازه شده انتخاب می شوند و آشنلیی میس نتارند ين أسته 

صفحه 16:
[۳ Sn neve SSeS nee eOe eS eee ‏بايد به دنبال نقاط حساس و مؤثر كشت‎ * برخى تفكر سيستمى را ” علم يلس آور جديد “ مى نامند زيرابه ما مى ‎LS Sigal‏ يشو زیون زاه‌بطهدا در ببهتریه شزابط فقط در کوکلممفت بهبودی را بوجود می آورند ولی در بلندمدت اوضاع را بدتر می کنند " اما این سکه روی دیگری نیز دارد: یک اقدام کوچک اگر به خوبی و با قدرت کاقی در محَل مناسب صورت گیرد. می تواند پیشرفتی قابل ملاحظه و بزرگ در رفتار سیستم خلق کند. به آن قانون "اهرم کاری" می گویند. ‎ ,‏ * مشکل در شناخت این تقاط است. ‏* با تجزیه و تحلیل سیستمی و تبیه سازی می توا نقاط حساس و موثر هر ‎ly clea es‏ بيدا كرد و نا اثر كذاركن ‎yee eC a‏ حرکت سیستم را تندتر و یا کندتر نمود. ‏ين ‎ 

صفحه 17:
بايد به مهلتى كه برای دریافت پاسخ ضروری است. توجه نمود ثل دوروسنی این اصل را به عنوان اصل دهم از "ده فرمان روش سیستمی" آورده است. سیستمهای پیچیده. عامل زمان را نیز در سازمان خود در بر می گيرند. به علت ترکیب آثار حلقه های بازخور و همچنین به سبب مدت زملنی که برای حرکت جریانها و یا متغیرهای ذخاثر لازم می باشد باید از شتابزدگی اجتناب نمود. پیتر سَنگه در پنجمین فرتان, اصل فوق را چنین توضیح می دهد: اما از یک عمل نباید غافل شد و آن وجود تأخیر در سیستم است. فاصله زمانى بين عمل شما و ‎tb Shs‏ از آن تأخیر می تولندشما ‎Se oiled al,‏ احشی:دز: مورد عملگرد سیستم مبتلا ساردویا ات رو مايا مرها آن سمرآهی ‎seals El wast‏ آورد. سرمایه گذاری, استخدام و تخصیص متابع به پروژّه ها مثالهایی از تاخیر هستند أكر به درستى بة تاخير نكاه نکنیم دچار مشکل می شوك به عنوان مثال جر تأخير بين خوردن غذا و احساس-صيرى. سبب مى كرد كه ما دجار امتلاء معدة شويم. مان لازم برای اتمام پروته های-ساختمانی بررگ» سبب امَافه ساخت مسکن می گرد و این ام آشفتگی در بازار مسکن را به دنبال خواه-داشت. تأخير بين تعتمیم کشاورزان به کشت یک محصول و فصل برداشت کر می تواند موجچ آشتگی در بدا یک صول خاس شود (مشد [نچه سالیان طولانی در موک ‏ ری و پیاز به طور متناوب اتفاق می افتاد. ناپایدار کننده آن بیشتر هر چه اندازه تاخیر بزرگتر باشد جای ۲ انیه ۱۰ ثانیه است 55 مانند دوه ی آیی که زمان پاسخ آن به 

صفحه 18:
یادگیری یک فرآیند بازخوردی *_یادگیری. یک فرایند بازخوردی است که در آن با استفاده از اطلاعات گرفته شده از جهان واقعی و مقايسه لن با هدف. تصمیّم انخاذ شّده و عمل انجام شده منجر به ایجاد تغییر در وضعیت فعلی می شَود. * مکانیزم بازخورد در چرخه دمینگ هم دیده می شود. i 1 8 SN تادوم : 

صفحه 19:
یادگیری یک فرآیند بازخوردی در حلقه تصمیم تنها ورودی برای اتخاذ تصمیم. اطلاعات جهان وآقعی نیست بلکه قواتین و سیاستهای تصمیم نیز از ورودیهای دیگرند که در نهایت تصمیم را می سازند. قوائین و سیاستهای تصمیم متأثر از مدلهای ذهنی تصمیم گیرنده هستند. مدل ذُهَعی: برداشتهای شخص از مجموعه شبکه علل و تأثیرات آنها می باشد كه 59 سن فتن نه عدم 

صفحه 20:
یادگیری یک فرآیند بازخوردی *_مدل ذهنی شخص به مرور زمان با گرفتن بازخورد از اطلاعات دنیای واقعی خود را تعدیل می نماید. * بدین ترتیب مکانیسم تصمیم گیری از دو حلقه تشکیل شده است که یکی بضورت كوتام مدت سیستم را تحت تأثیر قرار می دهد و دیگری بصورت پلند مدت. هفته دوم 

صفحه 21:
ال موانع يادكيرى * در حلقه های دوگلنه بازخوردی یادگیری. موانعی رخ می دهد که فرایند یادگیری را مى كتهد مثال: روش درمان مبتلایان به اسکوروی - ۱۶۰۷ لانگستر با انجام آزمایش کنترل شده ای اثر آبلیمو را در درمان این بیماری مشخص نمود. - ۲۷۴۷-دکتر جَمَیز ليند. طی آزمایشهایی نشان داد که تنها مصرف مرکبات مور ات 7 ۱۷۹۵ تیروی دربلیی پادشاهی انگلستان به مصرف منظم مرکبات روی آورد و اسکوروی | در اين نیروريشه کن شد. - ۱۸۶6: مصرف مرکبات توسط کشتی های تجاری انگلستان_صورت پذیرفت و آین بیماری بین بارگانان ريشه کن شد. بیماری = ع#اسال #اخير فر ياذكيرق ين 

صفحه 22:
هفته دوم nen Aaa: ‏سم‎ مدل‌های دهلی تب داتحرلت ماوت ۳ الى د استخوج ‎SET oe‏ 

صفحه 23:
موانع یادگیری * بيجيدكى بويا پویایی: همه چیز در حال تفییر است, تعامل محکم: همه چیز در سیستمها و جهان طبیعت با هم در تعملند. اعمال کنترل جدوبیله بازخورد: تضمیم ما وضع دنیا را تقییر می دهده این تغییر در طبیعت ائر می گنارد و كيكران را به عمل وا میا غیرخطی بودن: تعامل چند عمل در تثیر بر سیستم وابستگی تاریخی: بییشتر اعمال برگشت نلپذیرند(نیمرو را نمی توان دوباره تخم مرغ کرد) و انتخاب یک مسیر ما را از اه حل های دیگر باز ی دارد خودسازماندهی: آشفتگی ای کوچک اتفاقی ‎ally‏ ساختاربازخوردی بر روی سیستم اثرگذاشته و در سیستم پوبایی ایجاه می نمایند. تطابق: قابليتها و قوانین تصمیم گیری با تجربه و طی زمآن تیم کند. تاععلوم: در سیستمهای پیچیده» ‎gy Cle‏ معلول از لحاظ نان و مکان ماوت اند و در حالیکه که ما کتبال علتها هستیم توچهمان بیشتر به علائم کشیده می شود. همچتین سباستها تر تلو له اغلب معلوم و آشکار Seay see ‏مشخصه توازن: تخیرهای زمانی مستلزم واکنش های درازمدت است که با واکنش های کوتاه مدت متفاوت است.‎ ‏سیاست های کلیدی با تاثیر زیا ابتدا وضع را بدتر مى كند و سپس باعث رفتار خوب می شوند و سیاستهای‎ ‏کلیدی با تثیر کم اول وضع را بهتر می کنند و سپس شرایط را بدتر می كنند.‎ em ie 

صفحه 24:
ال موانع يادكيرى * اطلاعات محدود - همه اطلاعات را جمع آوری نمی کنیم. ‎eel) cs Get S‏ - اطلاعات را با تاخیر دریافت می کنیم. - چشم فقط آنچه را که مفز بزای درک کردن آماده می کند می |« بیند. ين 

صفحه 25:
71للالسلسل لل ‎EET‏ ‏موانع يادكيرى '_متغيرهاى مغشوش كننده و مبهم - ابهآم كيفى به علت وجود معلنى مختلف از يك واثه يا عبارت در زبان گفتاری 3 

صفحه 26:
موانع یادگیری عقلانیت محدود و ادراک نادرست از بازخورد - أي كرصورتى كه داده هاى مناسب وجود داشته باشد آيا ما قادر به اتخاذ تصمیم مناسب هستیم؟ ظرفیت ذهن انسان برای فرمهله کردن و حل مسائل پیچیده در مقایسه با ابعاد مساثل بسیارناتوان است,م ذهن واقع گرا عمل می کند. *_حلقه ها را باز فرض نمی کند. ۲ تاخیرهای زمانی بین تصمیم و اثرات را در نظر نمی گیرد. درک صحیحی از مفاهیم جریان و حالت تذارک - محدودیت های زیاه‌ی_در توجه حافظه فراخوانی» ‎SSE‏ هفته دوم اطلاعات و زمان وجود دارد. 

صفحه 27:
موانع یادگیری نقشه های ادراکی معیوب - روابط علی از ویژگیهای اصلی مدلهای ذهنی است. هفته دوم هن همواره کر حال ساختن و به روز نمودن برداشت های خود از روابط علی و معلولی استت. معمولاًبرداشتهای ما شامل خلقه های علی بسیار محدود و اندکی است. مردم كملل جد لین دارتت که هر ععاوفی یک ‎ol Fly sph cle‏ را بیابند تحقیق و جستجو را متوقف می کنند. بگه‌اصل اساسى در سیستم ‎Rattle‏ رجات زر به واسطه ساختار میتی اه مردم تمایل دارند رفتار را ده اشعاص تست دعند ۶ا به ساختار سیستم 

صفحه 28:
ال موانع يادكيرى * استنباطهاى نادرست از يويايى - اكر مَدَلَ ذهنى صحيح باشد آيا لزوما منجربه تصميم درست مى كردد؟ * اخذ بهترین تصمیم نیازمند استنباط پیامدهای قوانین تصميم كيرى که هرکت-مورک آزمون وقَعنشده و اطلاعی از آن نداریم می باشد.(حل تجودى معادلات کیفرانسیل خیشوطی_با در جات بالا) ‎ol‏ اسان در لكرش همه جانيم وديوويث كارو «انسان توانایی لازم در تحَیل همزمان چتدعامل را ندارد. ين 

صفحه 29:
ال موانع يادكيرى * استدلال غير علمی: خطا و انحراف های قضاوتی - اشخاص در تصمیم گیریها و داوری خود معمولا به گزینه های موجود اطمینان بیش از حد می کنند. - یا در داوربهای خود از نگرش آرزو و امید استفاده می نمایند و فرض را بر کتترل اوضاع قرار مي دهند. ين 

صفحه 30:
ال موانع يادكيرى تعصبات و موانع شخصى در يادكيرى - با تعصّب سعى در اعمال نظر خود بر ديكران داريم. 7 تمام اعمال و رفتار خود را عین حقیقت می دانیم. 7 با مخفی نمودن برخی اطلاعات مهم از دیگران و اجتناب از برخی ‎He‏ سعی در مخفی نمودن مدل ذهنی خود از دیگران می ين 

صفحه 31:
ال موانع يادكيرى * مشكلات اجرا < ممکن است همه درست باشد ولى اجرا درست نباشد جون يريت به نتيجه نكاه مى كند ممكن است ياه حل را كنار بگذارد. ين 

صفحه 32:
نیازمندی های یادگیری موفق در سیستمهای پیچیده بهبود فرآیند یادگیری. مزایای جهان مجازی 7 آزمایشگاه ارزان قیمتی را برای یادگیری فراهم می کند. بهزمان و مان اجازهبه هم فشردگی یا بسط و توسعه می دهد. ~ " اعمال می توانند تحت شرایط متفاوت و یکسان تکرار شوند. - از بازتاب اعمال می توانند جلوگیری کنند. تسميم سای خط ناكسو اشح دنيائواقفى زا فى توان در دثناى مجازى اتخاذ كرد. 7 "هر دنیای واقعی بسیاری از تصمیم گیری ها برگشت ناپذیرند. - در دنیای مجازی شما می توانید استراتژی هلیی را بیازماییت که گمان می کنید تتایج ضعیفی تسوا منجر به قاجعه می گردند. 7 بررسی شرایط حدی مهمتر و آموزنده تر از شرایط معمول است. ين 

صفحه 33:
نیازمندی های یادگیری موفق در سیستمهای پیچیده "_بهبود فرآیند یادگیری. مزایای جهان مجازی 

صفحه 34:
[۳ Sn neve SSeS nee eOe eS eee ‏مندی های یادگیری موفق در سیستمهای پیچیده‎ ‎ee eles 3‏ < مدلها برای غلبه بر نقص ها و ایرادهای مدل ذهنی. مهارت های ناشی از استدلالهای علمی و فرآیندهای گروهی کافی نیستند و مدلسازان در ‏دنیای مجازی بیشتر به بازی می پردازند تا تفکر. - افراد برای_-بازتاب نتایج زماوم صرف نمی کنند. اختلاف بین نتایج و انتظاراتشان را تشخیص نمی دهته» پرسش هایی را در لین زمینه مطرح ‎al‏ نمی کنند و آزمون هایی به منظور تشخیص جایگزین های رقابتی تدبیر ‎BES ost‏ - یادگیری در دنیای مجازی زملنی شتاب می گیرد که فرآیند مدلسازی به افراد کمک کتد کا چاه بگیرند چگونه ساختارهای بازخوردی وا ‏ين ‎ 

تجزيه و تحليل سيستمها هفته دوم فهرست مطالب • قوانين تفكر سيستمي – – – – – – 2 – – – – هفته دوم نبايد شرايط محيطي را سرزنش كرد دريافتن الگوي تغييرات به جاي تمركز بر روي وقايع تفكر براساس رابطه علت و معلولي تعيين صحيح مرز سيستم تفكر ديناميك به جاي تفكر استاتيك مقاوم7ت در برابر س7ياستها ،پيامدهاي ناخواس7ته و رفتار نامشهود س7يستمهاي اجتماع7ي تفكر تركيبي اهميت چگونگي تعامل بين اجزاء سيستم در عملكرد آن بايد به دنبال نقاط حساس و مؤثر گشت بايد به مهلتي كه براي دريافت پاسخ ضروري است ،توجه نمود فهرست مطالب • یادگیری یک فرآیند بازخوردی موانع یادگیری • – – – – – – – 3 – – • پیچیدگی پویا اطالعات محدود متغیرهای مغشوش کننده و مبهم عقالنیت محدود و ادراک نادرست از بازخورد نقشه های ادراکی معیوب استنباطهای نادرست از پویایی استدالل غیر علمی :خطاها و انحراف های قضاوتی تعصبات و موانع شخصی در یادگیری مشکالت اجرا نیازمندی های یادگیری موفق در سیستمهای پیچیده – – بهبود فرآیند یادگیری ،مزایای جهان مجازی معایب دنیای مجازی هفته دوم نبايد شرايط محيطي را سرزنش كرد • انس7انها عموماً تماي7ل دارن7د مشكالت خود ي7ا س7يستم مورد مطالع7ه را ب7ه محي7ط نس7بت دهند – – – – • 4 • واحد فروش :محصول توليدي واحد توليد كيفيت الزم را ندارد و اال ما فروش زيادي داشتيم بخش توليد :بخش مهندسي دست به آچار نيستند و طراحي هاي آنها ايراد دارد بخش مهندسي :بخش بازاريابي مرتباً مشخصات محصول را تغيير مي دهد در س7طح شرك7ت ه7ا ،دشم7ن ممك7ن اس7ت رقب7ا ،قانون كار ،قواني7ن دولت7ي و ي7ا حت7ي مشتريان7ي باشند كه اقدام به خريد محصوالت رقبا مي كنند! راس7ل ايكاف مان7ع فوق را تح7ت عنوان Rationalityتوضي7ح م7ي ده7د :معموالً وقت77ي رفتار كس77ي مورد انتظار م77ا نيس77ت و نم77ي تواني77م آنرا تشري77ح كني77م ،او را ( Irrationalنا معقول ،غير منطقي) مي ناميم وقت7ي فرض م7ي كني7م كس7ي ي7ا ديگران نامعقول هس7تند ،نم7ي تواني7م مس7ئله را ح7ل كنيم. هفته دوم نبايد شرايط محيطي را سرزنش كرد – برنامه كاهش رشد جمعيت در هند « « « « « – تبليغات غير موثر در فروش بنزين « « – مارك بنزين براي مشتري مهم ني7ست. زمان دسترسي مهم است. رقابت با فوالد ارزان قيمت وارداتي « 5 يك زن برزيلي 46بچه به دنيا آورد .به طور متو7سط هر زن مي تواند 20بچه به دنيا بياورد. تعداد فرزندان هر خانواده هندي 4.6است. فاصله بين 20و 4.6از فاصله بين 0و 4.6بيشتر است. به علت فقدان تامين اجتماعي 1.1حقو7ق بگير براي تامي7ن يك سالمند الزم است. اگر خانواده هندي 3دختر داشته باشد در اول راه است. « « « هفته دوم بت لحم :مشكل شماره يك ،دو و سه ما واردات فوالد است. نيو7ك7ر :معض7ل واردات فو7الد موهب7ت اله7ي اس7ت .فوالد س7نگين اس7ت و اي7ن هم7ه بار را باي7د از آ7ن طرف اقيانوس به اين جا حمل كنند. سرنوشت آنها را در كتاب ”از خوب به عالي“ ببي7نيد. الگو7ي پنجره و آين7ه :مديران شركتهاي عال7ي از پنجره بي7رون را نگاه م7ي كنن7د و وقت7ي كارها خو7ب پي7ش م7ي رود س7همي از آ7ن را ب7ه عوام7ل بيرون7ي و شان7س نس7بت م7ي دهن7د و در اين7ه ني7ز نگاه م7ي كنند ت7ا اگ7ر كاره7ا خوب پي7ش 7نرفت7ه خود را مس7ئ7ول آ7ن بدانند ..ام7ا در مقاب7ل مديران شركت7هاي ديگر از پنجره به بي7رون نگاه مي كنن7د تا كسي را پي7دا نماين7د و مسئ7ولي7ت عدم موفقي7ت را به گردن او بياندازند و اگر در كاري مو7فق شوند جلوي اينه مي ايستند و موفقيت را يكسره به خود نسبت مي دهند.. نبايد شرايط محيطي را سرزنش كرد • • آبله كوبي در زمان امير كبير توي7ن ب7ي :تمدن ه7ا بر اث7ر چال7ش ه7ا ب7ه وجود م7ي آيند و بقاي آنها نيز در گرو آن است. – – 6 • اگ7ر محي7ط 7فشاري بر تمدن و7ارد نكن7د آ7ن تمدن به انحطاط كشيده مي شود. مه7م اي7ن اس7ت ك7ه ب7ه حمل7ه هاي دشم7ن پاس7خ مناس7ب و جديد داده شود نه پاسخ هميشگي تفك7ر س7يستمي ،تشري7ح رفتار و س7رنوشت س7يستمها باي7د درونزا ( )endogenousباشد نه برونزا ()exogenous هفته دوم تفكر براساس رابطه علت و معلولي • • • • • • 7 • • يك7ي از موان7ع تفك7ر س7يستمي ،تفك7ر براس7اس همبس7تگي بي7ن عوام7ل ب7ه جاي تفك7ر بر اس7اس رابط7ه علت و معلولي بين آنهاست. ايكاف :ي77777ك مثقال ادراك از رابط77777ه علّ77777ي ،ب77777ا ارزش ت77777ر از خرواره77777ا دانش درباره همبستگي( )Correlationاست. همبستگي :دو متغير زماني همبسته اند كه با يكديگر ميل به افزايش يا كاهش داشته باشند(همبستگي مثبت ) و يا اينكه اگر يكي از آنها افزايش يافت ديگري كاهش يابد(همبستگي منفي) استرمن :نرخ جناي7ت و فروش بس7تني در تابس7تان افزاي7ش يافت7ه و در زمس7تان كاه7ش م7ي يابد .آيا فروش بس7تني عل7ت جناي7ت اس7ت؟ اگ7ر اينگون7ه اس7ت فروش بس7تني را ممنوع كنيم .ن7ه عل7ت ه7ر دو افزايش دماست. اشتباه بين همبستگي و روابط علي ممكن است به قضاوتها و سياستهاي اشتباه منجر شود مصرف سيگار و ميزان ابتال ب7ه سرطان ريه در 21كشور مورد بررسي قرار گرف7ت و همبس7تگي مثب7ت آن مشخص گرديد. ايكاف همين كار را در همان 21كشور در خصوص مصرف سيگار و ابتال به وبا مورد بررسي قرار داد. مشخص شد همبستگي منفي قوي تري نسبت به مورد قبل وجود دارد و بر آن اساس نتيجه گيري شد ك7ه مص7رف س7يگار باع7ث كاه7ش ابتال ب7ه وب7ا م7ي گردد .اي7ن موضوع توس7ط چاپ كننده مقال7ه اول مسخره عنوان شد. هفته دوم تعيين صحيح مرز سيستم • يك مشكل در يك گروه آموزشي از يك دانشگاه بوجود آمده است – • • • • • 8 • • • مرز س7يستم كجاس7ت؟ گروه آموزش7ي ؟ دانشكده ؟ دانشگاه ؟ نظام آموزش عال7ي در ايران ؟ كل جامعه ايران ؟ جهان سوم ؟... مرز را هر جا كه در نظر بگيريم ،برخي از روابط موضوع با پيرامون آن را قطع كرده ايم يك7ي از اهداف آموزش رويكرد س7يستمي ،آموزش تعيي7ن مرز مطالع7ه اس7ت .چ7ه بس7ا اگ7ر مرز را بزرگت7ر در نظر بگيريم ،واقعيات را بسيار روشن تر و بهتر درك كنيم ي77عتي7فزا7ي7شس77ود ك77لز7ن7جيره 7ن77ه ي77كح7لقه آ7ن ا 7ت SCMن77تيجه گ77سترشم7حدود7ه 7س77يستما7س . تقلي7د كوركوران7ه از س7يستم JITژاپن7ي ه7ا ك7ه انتقال موجودي از درون كارخان7ه ب7ه پش7ت ديواره7ا و انبار تأمين كننده را بهينه سازي موجودي تصور كردند پيت7ر س7نكه در پنجمي7ن فرمان :اس7تفاده از ي7ك شف7ت در س7ه جاي موتور در شرك7ت ژاپن7ي و استفاده از سه شفت متفاوت در يك موتور در يك شركت آمريكايي عل7ت :وجود ي7ك گروه طراح در شرك7ت ژاپن7ي ب7ا مس7ئوليت تمام س7يستم و وجود س7ه تي7م متفاوت كه مسئول بخش هاي خود هستند در شركت آمريكايي بايد از بهينه سازي هاي محلي اجتناب كنيم تن7گ كردن مرز سيستم گاه7ي م7ا را ب7ه اشتباه در قواني7ن حت7ي فيزي7ك هم م7ي رساند .مث7ل برنامه ساخت خودروهاي بدون آلودگ7ي(قانون دوم ترمودينامي7ك :هي7چ نوع فرآين7د تبدي7ل انرژ7ي بدون اثرات محيطي نيست) هفته دوم تفكر ديناميك به جاي تفكر استاتيك 9 • علت افزوني جمعيت در بسياري از كشورهاي جهان چيست ؟ • معموال ي7ك ليس7ت ارائ7ه م7ي شود .عناص7ر وزن ده7ي م7ي گردد و اولويت بندي صورت مي پذيرد. ‏Y a  a x  a x  ... a x اين شيوه رگرسيوني است در شيوه تفك7ر فوق ،فرض بر اي7ن اس7ت ك7ه ه7ر عام7ل ،مس7تقيما بعنوان عل7ت براي معلول افزون7ي جمعي7ت اس7ت و ه7ر عام7ل ،مس7تقل از س7اير عوام7ل عم7ل مي كند و نحوه تاثير هر عامل در ايجاد معلول مبهم مي ماند فقط عالمت آن تعيين مي شود .يعني اين عامل اثر مثبت يا منفي دارد • • هفته دوم ‏n ‏n 2 2 1 1 0 تفكر ديناميك به جاي تفكر استاتيك • اما طبق تفكر سيستمي ،عوا7مل فوق در يك نمودار حلقوي با يكديگر و با معلول مرتبط هستند • نمودار ذي7ل نشان ميده7د در طول زمان ,افزون7ي جمعي7ت موج7ب ضع7ف آموزش م7ي شود و ضع7ف آموزش ,فقر را تشديد مي كند و فقر نيز موجب ضعف آموزش است. • در ديناميك سيستم ,به حلقه هاي ذيل ,حلقه بازخورگويند. • س7يستم روبرو دينامي7ك اس7ت يعن7ي بي7ن عوام7ل فوق اثرات متقاب7ل وجود دارد و ممك7ن اس7ت در طول زمان يكديگر را تشديد يا تضعيف نمايند. • ولي نمودار قبل ،سيستم را ايستا در نظر مي گرفت • در تفكر رگرسيوني باالخره مشخص نمي شود كه سيستم چگونه كار مي كند؟ • مثال :ميزان فرسايش خاك از رابطه زير به دست مي آيد: ‏Erosion = R × K × L × S ×C × P كه در آن Rبارندگي K ،ضريب فرسايش پذيري خاك ش77يب Cپ77وش7شگ77ياهيو ، ش77يب Sزاو7ي7ه Lط7ول ، 7ش7س7ت Pف77عا77ليته7ايك77نترلف77رساي ا 10 • • امامعادله فوق واقعا نشان نمي دهد كه فرسايش چگونه اتفاق مي افتد. وقتي يك ذره مي خواهد از تپه به پايين بغلطد ,معادله فوق را حل نمي كنند هفته دوم مقاومت در برابر سياستها ،پيامدهاي ناخ4واسته و رف4تار نامشهود سيستمهاي اج4تماعي • • • • • • در بسياري از موارد ،تالش براي ح7ل يك مشكل در ي7ك سيستم اجتماع7ي ،آنرا بدتر مي كند .خط مش7ي ها ،اثرات جانبي پيش بيني نشده ايجاد مي كنند. تص7ميمات م7ا موج7ب عك7س العم7ل ديگران م7ي شود ك7ه م7ي خواهن7د توازن7ي را ك7ه م7ا بر ه7م زده اي7م، برگردانند. فارستر اين پديده ها را "رفتار غيرشهودي سيستمهاي اجتماعي" مي نامد اين پويايي هاي پيش بيني نشده ،منجر به مقاومت در برابر سياستها مي شود سيستم ،مداخله ها را با تأخير ،تضعيف يا شكست مواجه مي كند. برنامه افزايش نرخ تولد در روماني – – – 11 – – • بعد از 4سال اثرات خنثي شد توان مالي كم بود و خانواده هاي بزرگ مجبور به سپردن بچه ها به يتيم خانه ها شدند روشهاي زيرزميني سقط جنين رشد كرد و باعث افزايش مرگ و مير نوزادن و مادران شد ب7ه عل7ت كمبود غذا اس7تفاده از تزري7ق خون ب7ه عنوان مكم7ل غذاي7ي مرس7وم ش7د و ايدز در بين كودكان از اين طريق افزايش يافت بيكاري زياد شد ،خانواده هاي بزرگ مجبور بودند در آپارتمانهاي كوچك زندگي كنند وقتي هروئين كم مي شود جرم و جنايت افزايش پيدا مي كند – هفته دوم اگر مبارزه با قاچاقچيان انجام شود هروئين كم مي شود و قيمت باال مي رود و معتادان براي تامين آن مجبور به جرم و جنايت مي شوند. مقاومت در برابر سياستها ،پيامدهاي ناخ4واسته و رف4تار نامشهود سيستمهاي اج4تماعي • 12 ما معموال از روش زير براي 7حل مسائلمان استفاده مي نماييم: • ام7ا از اي7ن موضوع غافلي7م ك7ه س7يستم ب7ه نتايج7ي ك7ه م7ا ب7ه دست آورده ايم واكنش نشان مي دهد. • راه حل امروز به مشكل فرداي ما مبدل مي شود.7 • ما بايد سيستم را مانند حلقه هاي مقابل ببينيم • محيط به تصميمات ما واكنش نشان مي دهد و ما بايد به آنها نيز توجه داشته باشيم هفته دوم مقاومت در برابر سياستها ،پيامدهاي ناخ4واسته و رف4تار نامشهود سيستمهاي اج4تماعي • • شاي7د حلق7ه هاي مقاب7ل نشان دهنده وضعيت دقيقتري از اثرات متقابل تصميم ما و محيط باشد. اثرات جانبي: – اثراتي كه قبال به آنها فكر كرده ايم يا مفيد بوده اند، را اثرات اصلي يا اثرات مورد نظرمي ناميم. – اما ادعا مي كنيم اثراتي كه پيش بيني نمي كرديم ،اثراتي كه با بازخور بوجود آمدند تا سياست ما را خنثي كنند و اثراتي كه به سيستم آسيب مي رساندند، اثرات جانبي هستند. – اثرات جانبي ،مشخصه اي از واقعيت نيستند بلكه نشانه اي از درك محدود و ناقص ما از سيستم هستند. 13 • نشان7ه هاي بيماري س7يستمها و اس7باب و عل7ل اي7ن بيماريه7ا ب7ه لحاظ زماني و مكاني الزاماً نزديك هم نيستند هفته دوم تفكر تركيبي – در تفكر سيستمي ويژگي هاي اصلي سيستم از تعامل بين اجزا به وجود مي آيد نه فعاليت جداگانه آنها اگر سيستم تجزيه شود ويژگي هاي اصلي آن از دست مي رود. سيستم ،يك كل است كه با تحليل قابل درك نيست تركيب ()Synthesisنقص تحليل را جبران مي نمايد. گامهاي تفكر تركيبي: – – – – .1 .2 .3 – 14 – – – – هفته دوم وقت7ي م7ي خواهي7د موضوع7ي را بررس7ي كني7د ،ابتدا س7يستم كل7ي ك7ه دربرگيرنده موضوع فوق اس7ت ،را مشخ7ص نمايي7د ب7ه عنوان مثال ،هنگام تفك7ر در مورد ي7ك "دانشگاه" (ب7ه عنوان موضوع) ،س7يستم در برگيرنده آ7ن ،ممك7ن اس7ت "نظام آموزش عالي" يا "نظام آموزشي" در نظر گرفته شود. رفتار و ويژگي هاي سيستم كلي را بررسي نماييد. رفتار يا ويژگي هاي موضوع مورد مطالعه را با توجه به نقشها يا كاركردهاي آن در سيستم كلي توضيح دهيد. براي مواج7ه ب7ا واقعيته7ا ،ه7م تركي7ب و ه7م تحلي7ل الزم اس7ت .تحلي7ل روي س7اختار موضوع متمرك7ز م7ي شود. تعيي7ن م7ي كن7د س7يستمها چگون7ه كار م7ي كنند .تركي7ب بر كاركرد متمرك7ز م7ي شود .بنابراي7ن تحلي7ل ،دانش ( )knowledgeايجاد مي كند و تركيب ،درك ( ) understandingرا افزايش مي دهد در تفكر سيستمي تركيب قبل از تحليل انجام مي شود داس7تان في7ل موالن7ا و نق7ش ”توان ديدن في7ل و نظاره ب7ه رفتار احمقان7ه كوران“ توس7ط نقل كننده از ديدگاه چرچمن براي حل بسياري از مسائل سازمان نگاه جزء نگر الزم است و براي حل بسياري نگاه كل نگر خيل7ي وقته7ا م7ا آنقدر درگي7ر جزئيات هس7تيم ك7ه نم7ي تواني7م از باال نگاه كني7م مث7ل كس7ي ك7ه درخت7ي را با اره مي بريد. اهميت چگونگي تعامل بين اجزاء سيستم در عملكرد آن • • • • • 15 • • اگ7ر ه7ر جزء س7يستم در كارآتري7ن ح7د عم7ل كن7د لزوم7ا ك7ل س7يستم در كارآتري7ن حال7ت خود نيس7ت بلكه اجزا بايد به گونه اي باشند كه در سيستم Fitشوند مثال :اگ7ر از بي7ن خودروهاي س7واري موجود براي ه7ر ي7ك از اجزاء مورد نياز ماشي7ن ،بهتري7ن آ7ن جزء در بي7ن ك7ل ماشي7ن ه7ا را انتخاب و س7پس اي7ن بهتري7ن ه7ا را مونتاژ كني7م ،آي7ا ماشين7ي ك7ه بدس7ت م7ي آي7د، بهتري7ن ماشي7ن ممك7ن اس7ت ؟ البت7ه خي7ر حت7ي ب7ه ي7ك اتومبي7ل ك7ه بتوان7د حرك7ت كن7د ،ه7م نم7ي رس7يم و حتي اگر اجزا فيت شوند ،با هم خوب كار نمي كنند مثال :آي7ا بهتري7ن تي7م فوتبال تي7م س7تاره هاس7ت؟ خي7ر ام7ا ممك7ن اس7ت بگويي7م اگ7ر تي7م س7تاره ه7ا يكس7ال با ه7م تمري7ن كنن7د بهتري7ن تي7م خواهن7د بود .ام7ا اگ7ر اي7ن اتفاق بيفت7د ديگ7ر برخ7ي از آنه7ا عض7و تي7م س7تاره ها نخواهند بود. در سازمانها معموال ساختار به 4بخش توليد ،فروش(بازاريابي) ،مالي و پرسنلي تقسيم مي شود .اين اجزا با هم تضادهايي دارند مثال تولي7د ب7ه منظور كاه7ش هزين7ه هاي Setupعالق7ه من7د ب7ه تولي7د انبوه اس7ت .بازارياب7ي و فروش به علت تنوع محصول و پاسخ مناسب به نياز متغير مشتري عالقه مند به توليد با دسته هاي كوچك است و مالي عالقه مند به حداقل سرمايه گذاري است. چ7ه كس7ي موف7ق م7ي شود؟ كس7ي ك7ه مدي7ر قويتري اس7ت ي7ا ب7ه مديرعام7ل نزديكت7ر اس7ت .و اي7ن به معناي بهينه بودن عملكرد كل سيستم نيست. اكث7ر مواق7ع مديران عام7ل از بي7ن مديران بخ7ش هاي اشاره شده انتخاب م7ي شون7د و آشناي7ي كاف7ي ب7ا كل سيستم ندارند. هفته دوم بايد به دنبال نقاط 4حساس و مؤثر گشت • • • 16 • برخ7ي تفك7ر س7يستمي را ” عل7م يأ7س آور جدي7د “ م7ي نامن7د زيرا ب7ه م7ا م7ي آموزد ك7ه بديه7ي تري7ن راه حله7ا در بهتري7ن شراي7ط فق7ط در كوتاه مدت بهبودي را بوجود مي 7آورند ولي در بلندمدت اوضاع را بدتر مي كنند ام7ا اي7ن س7كه روي ديگري ني7ز دارد :ي7ك اقدام كوچ7ك اگ7ر ب7ه خوب7ي و با قدرت كافي در محل مناسب صورت گيرد ،مي تواند پيشرفتي قابل مالحظه و بزرگ در رفتار سيستم خلق كند .به آن قانون ”اهرم كاري“ مي گويند. مشكل در شناخت اين نقاط است. با تجزيه و تحليل سيستمي و 7شبيه سازي مي توان نقاط حساس و مؤثر هر س7يستم پيچيده اي را پيدا كرد و ب7ا اث7ر گذاردن روي آنه7ا ،كار ،س7رعت و حركت سيستم را تندتر و يا كندتر نمود. هفته دوم بايد به مهلتي كه براي دريافت پاسخ ضروري است ،توجه نمود • • • • ژوئل دوروسني اين اصل را به عنوان اصل دهم از "ده فرمان روش سيستمي" آورده است. سيستمهاي پيچيده ،عامل زمان را نيز در سازمان خود در بر مي گيرند. ب7ه عل7ت تركي7ب آثار حلق7ه هاي بازخور و همچني7ن ب7ه س7بب مدت زمان7ي ك7ه براي حرك7ت جريانه7ا و يا متغيرهاي ذخائر الزم مي باشد بايد از شتابزدگي اجتناب نمود. پيتر سنگه در پنجمين فرمان ،اصل فوق را چنين توضيح مي دهد: – • اما از يك عمل نبايد غافل شد و آن وجود تأخير در سيستم است .فاصله زماني بين عمل شما و تبعات ناش7ي از آ7ن تأخي7ر م7ي توان7د شم7ا را ب7ه اشتباهات فاحش7ي در مورد عملكرد سيستم مبتال سازد و يا اگر به خوبي شناسايي شود و با آن همراهي گردد ،آثاري مثبت به بار آورد. سرمايه گذاري ،استخدام و تخصيص منابع به پروژه ها مثالهايي از تاخير هستند اگر به درستي به تاخير نگاه نكنيم دچار مشكل مي شويم به عنوان مثال • – 17 تأخير بين خوردن غذا و احساس سيري ،سبب مي گردد كه ما دچار امتالء معده شويم. زمان الزم براي اتمام پروژ7ه هاي س7اختماني بزرگ ،س7بب اضاف7ه س7اخت مس7كن م7ي گردد و اين امر ،آشفتگي در بازار مسكن را به دنبال خواهد داشت. تأخي7ر بي7ن تص7ميم كشاورزان ب7ه كش7ت ي7ك محص7ول و فص7ل برداش7ت آ7ن ،م7ي توان7د موجب آشفتگ7ي در بازار ي7ك محص7ول خاص شود (مانن7د آنچ7ه س7اليان طوالن7ي در مورد س7يب زميني و پياز به طور متناوب اتفاق مي افتاد). – – • هر چه اندازه تاخير بزرگتر باشد اثرات ناپايدار كننده آن بيشتر است مانند دوش آبي كه زمان پاسخ آن به جاي 2ثانيه 10ثانيه است هفته دوم یادگیری یک فرآیند بازخوردی • • يادگيري ،ي7ك فراين7د بازخوردي اس7ت ك7ه در آ7ن ب7ا استفاده از اطالعات گرفت7ه شده از جهان واقع7ي و مقايس7ه آ7ن با هدف، تص7ميم اتخاذ شده و عم7ل انجام شده منج7ر ب7ه ايجاد تغيير در وضعيت فعلي مي شود. مکانیزم بازخورد در چرخه دمینگ هم دیده می شود. 18 هفته دوم یادگیری یک فرآیند بازخوردی • • در حلق7ه تص7ميم تنه7ا ورودي براي اتخاذ تص7ميم ،اطالعات جهان واقع7ي نيس7ت بلكه قواني7ن و س7ياستهاي تص7ميم ني7ز از وروديهاي ديگرن7د ك7ه در نهاي7ت تص7ميم را مي سازند .قوانين و سياستهاي تصميم متأثر از مدلهاي ذهني تصميم گيرنده هستند. مدل ذهن7ي :برداشته7اي شخ7ص از مجموع7ه شبك7ه عل7ل و تأثيرات آنه7ا م7ي باش7د كه7 مشخص مي كند سيستم چگونه عمل مي كند. 19 هفته دوم یادگیری یک فرآیند بازخوردی • • مدل ذهن7ي شخ7ص ب7ه مرور زمان ب7ا گرفت7ن بازخورد از اط7العات دنياي واقعي خود را تعديل مي نمايد. بدي7ن ترتي7ب مكانيس7م تص7ميم گيري از دو حلق7ه تشكي7ل شده اس7ت ك7ه يكي بص7ورت كوتاه مدت س7يستم را تح7ت تأثي7ر قرار م7ي ده7د و ديگري بصورت بلند مدت. 20 هفته دوم موانع یادگیری • • در حلق7ه هاي دوگان7ه بازخوردي يادگيري ،موانع7ي رخ مي ده7د كه فرايند يادگيري را كند مي كند. مثال :روش درمان مبتالیان به اسکوروی – :1601النگس7تر ب7ا انجام آزمایش کنترل شده ای اث7ر آبلیم7و را در درمان این بیماری مشخص نمود. :1747دکت7ر جمیز لین7د ،ط7ی آزمایشهایی نشان داد که تنه7ا مصرف مرکبات بر بیماری موثر است. :1795نیروی دریایی پادشاه7ی انگلس7تان ب7ه مص7رف منظ7م مرکبات روی آورد و اسکوروی در این نیرو ریشه کن شد. :1865مص7رف مرکبات توس7ط کشتی های تجاری انگلس7تان ص7ورت پذیرف7ت و این بیماری بین بازرگانان ریشه کن شد. – 264سال تاخیر در یادگیری – – 21 – هفته دوم موانع یادگیری 22 هفته دوم موانع یادگیری • 23 پیچیدگی پویا – پویایی :همه چیز در حال تغییر است. – تعامل محکم :همه چیز در سیستمها و جهان طبیعت با هم در تعاملند. – اعمال کنترل به وسیله بازخورد :تصمیم ما وضع دنیا را تغییر می دهد ،این تغییر در طبیعت اثر می گذارد و دیگران را به عمل وا می دارد. – غیرخطی بودن :تعامل چند عامل در تاثیر بر سیستم – وابستگی تاریخی :بیشتر اعمال برگشت ناپذیرند(نیمرو را نمی توان دوباره تخم مرغ کرد) و انتخاب یک مسیر ما را از راه حل های دیگر باز می دارد. – خودسازماندهی :آشفتگی های کوچک و اتفاقی به وسیله ساختار بازخوردی بر روی سیستم اثرگذاشته و در سیستم پویایی ایجاد می نمایند. – تطابق :قابلیتها و قوانین تصمیم گیری با تجربه و طی زمان تغییر می کند. – نامعلوم :در سیستمهای پیچیده ،علت و معلول از لحاظ زمان و مکان متفاوت اند و در حالیکه که ما دنبال علتها هستیم توجهمان بیشتر به عالئم کشیده می شود .همچنین سیاستها در سطوح باال ،اغلب معلوم و آشکار نیستند.. – مقاومت در برابر سیاست – مشخصه توازن :تاخیرهای زمانی مستلزم واکنش های درازمدت است که با واکنش های کوتاه مدت متفاوت است. سیاست های کلیدی با تاثیر زیاد ابتدا وضع را بدتر می کند و سپس باعث رفتار خوب می شوند و سیاستهای کلیدی با تاثیر کم اول وضع را بهتر می کنند و سپس شرایط را بدتر می کنند. هفته–دومتاخیرها چرخه یادگیری را کند می کنند ،در سیستم نوسان ایجاد می کنند و موجب بی ثباتی می گردند. موانع یادگیری • اطالعات محدود – – – – 24 هفته دوم همه اطالعات را جمع آوری نمی کنیم. تخمین می زنیم. اطالعات را با تاخیر دریافت می کنیم. چش7م فق7ط آنچ7ه را که مغ7ز برای درک کردن آماده م7ی کن7د می بیند. موانع یادگیری • متغیرهای مغشوش کننده و مبهم – 25 هفته دوم ابهام کیف7ی ب7ه عل7ت وجود معان7ی مختل7ف از یک واژ7ه یا عبارت در زبان گفتاري موانع یادگیری • عقالنیت محدود و ادراک نادرست از بازخورد – – آیا درص7ورتي ك7ه داده های مناس7ب وجود داشت7ه باش7د آي7ا م7ا قادر به اتخاذ تصميم مناسب هستيم؟ ظرفي7ت ذه7ن انس7ان براي فرمول7ه كردن و ح7ل مس7ائل پيچيده در مقايس7ه با ابعاد مسائل بسيار ناتوان است. « « 26 « « – هفته دوم ذهن واقع گرا عمل می کند. حلقه ها را باز فرض می کند. تاخیرهای زمانی بین تصم7یم و اثرات را در نظر نمی گیرد. درک صحیحی از مفاهیم جریان و حالت ندارد. محدودیت های زیادی در توج7ه ،حافظ7ه ،فراخوان7ی ،قابلیت پردازش اطالعات و زمان وجود دارد. موانع یادگیری • نقشه های ادراکی معیوب – – – – 27 – – هفته دوم روابط علي از ويژگيهاي اصلي مدلهاي ذهني است. ذه7ن همواره در حال س7اختن و ب7ه روز نمودن برداشت های خود از روابط علی و معلولی است. معموالً برداشتهاي ما شامل حلقه هاي علي بسيار محدود و اندكي است. مردم تمایل به این دارند که هر معلولی یک علت دارد و اگر آن را بیابند تحقیق و جستجو را متوقف می کنند. ي7ك اص7ل اس7اسي در س7يستم داينامي7ك ايجاد رفتار ب7ه واس7طه ساختار سيستم است. مردم تمایل دارند رفتار را به اشخاص نسبت دهند تا به ساختار سیستم موانع یادگیری • استنباطهای نادرست از پویایی – اگ7ر مدل ذهن7ی ص7حیح باش7د آیا لزوما منج7ر ب7ه تص7میم درس7ت می گردد؟ « « 28 « هفته دوم اخ7ذ بهترین تص7میم نیازمن7د اس7تنباط پیامدهای قوانین تصمیم گیری که هرکز مورد آزمون واق7ع نشده و اطالع7ی از آ7ن نداریم م7ی باشد(.حل شهودی معادالت دیفرانسیل غیرخطی با درجات باال) انسان در نگرش همه جانبه محدودیت دارد. انسان توانایی الزم در تحلیل همزمان چندعامل را ندارد. موانع یادگیری • استدالل غیر علمی :خطا و انحراف های قضاوتی – – 29 هفته دوم اشخاص در تص7ميم گيريه7ا و داوري خود معموالً ب7ه گزينه هاي موجود اطمينان بيش از حد مي كنند. ي7ا در داوريهاي خود از نگرش آرزو و امي7د اس7تفاده م7ي نمايند و فرض را بر كنترل اوضاع قرار مي دهند. موانع یادگیری • تعصبات و موانع شخصی در یادگیری – – – 30 هفته دوم با تعصب سعی در اعمال نظر خود بر دیگران داریم. تمام اعمال و رفتار خود را عین حقیقت می دانیم. با مخفي نمودن برخي اطالعات مهم از ديگران و اجتناب از برخي آزمونه7ا س7عي در مخف7ي نمودن مدل ذهن7ي خود از ديگران مي نمائيم. موانع یادگیری • مشکالت اجرا – 31 هفته دوم ممکن اس7ت هم7ه چیز درس7ت باش7د ول7ی اجرا درس7ت نباشد چون مدیریت ب7ه نتیج7ه نگاه م7ی کن7د ممکن اس7ت ر7اه حل را کنار بگذارد. نیازمندی های یادگیری موفق در سیستمهای پیچیده • بهبود فرآیند یادگیری ،مزایای جهان مجازی – – – – – 32 – – – هفته دوم آزمایشگاه ارزان قیمتی را برای یادگیری فراهم می کند. به زمان و مکان اجازه به هم فشردگی یا بسط و توسعه می دهد. اعمال می توانند تحت شرایط متفاوت و یکسان تکرار شوند. از بازتاب اعمال می توانند جلوگیری کنند. تصمیم های خطرناک و ناشدن7ی دنیای واقع7ی را می توان در دنیای مجازی اتخاذ کرد. در دنیای واقعی بسیاری از تصمیم گیری ها برگشت ناپذیرند. در دنیای مجازی شم7ا م7ی توانید اس7تراتژی هایی را بیازمایید که گمان م7ی کنید نتایج ضعیفی دارند یا منجر به فاجعه می گردند. بررسی شرایط حدی مهمتر و آموزنده تر از شرایط معمول است. نیازمندی های یادگیری موفق در سیستمهای پیچیده • بهبود فرآیند یادگیری ،مزایای جهان مجازی 33 هفته دوم نیازمندی های یادگیری موفق در سیستمهای پیچیده • معایب دنیای مجازی – – 34 – هفته دوم مدله7ا برای غلب7ه بر نق7ص ه7ا و ایرادهای مدل ذهن7ی ،مهارت های ناشی از اس7تداللهای علم7ی و فرآیندهای گروه7ی کاف7ی نیس7تند و مدلسازان در دنیای مجازی بیشتر به بازی می پردازند تا تفکر. افراد برای بازتاب نتایج زمان ص7رف نم7ی کنن7د ،اختالف بین نتایج و انتظاراتشان را تشخیص نم7ی دهن7د ،پرس7ش هایی را در این زمینه مطرح نم7ی کنن7د و آزمون هایی ب7ه منظور تشخیص جایگزین های رقابت7ی تدبیر نمی کنند. یادگیری در دنیای مجازی زمان7ی شتاب م7ی گیرد که فرآین7د مدلس7ازی به افراد کمک کند تا یاد بگیرند چگونه ساختارهای بازخوردی پیچیده را ارائه نمایند.