تغییر واحد پولی

صفحه 1:


صفحه 2:
تغییر واحد پولی استاد مربوطه: سرکار خانم دکتر درودی ارائه شده توسط :بهچت آب چر دانشجویی کارشناسی ارشد مدیریت مالی 

صفحه 3:
ل ‎REE Ges Se ee‏ كين هاي تورم بالا را تجریه می کنند و سطح عمومى قيمت ها به نحو چشم گيري افزايش مى يابد. قدرت خريد يول به شدت كاهش يافته و شرايطى به وجود مى ‎aS ul‏ به عنوان وسیله مبادله. واحد شمارش و ذخبره ارزش ایفا کند. در چنین شرایطی است که براي جلو گيري از هزینه هاي ناشی از در گردش بودن پول کم ارزش در اقتصاد, دولت ها به تغيير واحد پول ملی .اقدام می کنند 

صفحه 4:
تورم هاي بالا مواجه بوده اند, براي معابله با اثرات منفی ناشی ازکاهش ارزش پول ملی, مجبور شده اند تا در واحد پول خود تجدید نظر کنند. تغییر واحد يول ملى به عنوان یک سیاست اصلاحی در بسياري ازکشور ها اجرا شده است. با توجه به روند تورمی دهه هاي اخیر در ایران و کاهش شدید ارزش پول ملی, اصلاح واحد يول ملى به منظور کاهش هزینه هاي مربوطه ضروري می نماید. با اين وجود دولتمردان به دلیل نگرانی از بروز اثرات تورمی حاصل از اجراي اين سیاست هنوز اقدام به اجراي ‎ol. ©‏ نکرده اند ‎ 

صفحه 5:
‎gl Laat yall bys‏ تسیت به رفم يسيار باكر است ( 134 برگ در مقبل 14 برگ): اصلاعواحد بو با كان ‎Capes cs a da pt cn Saas gle so gal Se ot gt ate Jw ay‏ أت له ار سال ذا بيش ور دستوركار باع مركري قرا ‎Sie a a‏ بل ملب قاس است که دی هاش رز اسمی بول صورت مى كيرد بتابراين با توجه به وضعيت تورم در ايرآن در سال هاي أخير و عزم دولت به اجراي ‏© طرح تحول اقتصادي که بخشی از لن را تغيير واحد يول تشكيل مى دهد. و مزايايى که براي این سیاست بیان شده است. چگونگی ‎ ‎ ‏دجم وبررسی ارچ اقدامب بر جورم سيار ضروري بد عار مى رس ‎ 

صفحه 6:
ابول وكاركرد جاق أن دافتساو لي ل نين يط ار وا رد اه سور بول جد ان قد در عا وا ومن عه افا ل ارود ةمد ‎at ie‏ اانا مود ب ول جود وي علوت بول ول ‎oom cna ie‏ رد زاو و ما تفای اش یت ی از یش پل هاگن مسر اد فد رای گر زا ود ار لت راو وم مر 

صفحه 7:
تاريحجه تغبير واحد بول تاريخ تعيرات وأحد يول على به أوايل قرن توزدهم مبلادي باز ميكردد. و از آن زمان نا كنون در مواجه با جالش هاي سباسى و اقتصادي. دولت ها به. كرات سياست حدف صغراز بول على راب کار گرفته اند أزان رع ‎gaged ab chal‏ تقبير واحد بول على نوعی بسن ‎“pla la SMa‏ شتاحته فى شود. دراين تفبيرات واحد يول جديد عموما با مضربى أز دم. از واحد يول قديعى به دسث أمده اسث. ار سال 3923 تا سال 2009 تجار كشورهابت كه أقدام به صفرزدايب ار بول ملب خوذ کرد ند به 50 کشور می رید که طی 06سیاست صفرزدایی. دا 272 عدد از صفرهاي ول ملی خود راخذف کرده اند وج به ‎talc yy ay pd anda‏ می شود که كشوراق (موسلن. 2005 ازيادي در مواجهة ا ببحران هاي يولى اقدام به اجراي ابن سياست كرده اند . هدف ثر أحراى سباست تقبير واحد بول در كشورهاي مختلف. مناوت بوده ات 

صفحه 8:
تاریخچه ي تغییر واحد پولي در ایران: براي جلوگيري از بي اعتمادي به پول ملي, بانك مركزي در سال 1373 تغییر واحد پولي را مورد بررسي قرار داد که یه دلیل برخي مخالفت ها بررسي طرح متوقف شد. ودر فاصله ی سال های 1380 تا 1381بحث تغیبر واحد پول کشور به واحدی با نام <<نور>>در مجلس مطرح شدو اين بار نیز به نتیجه نرسید.این بحث در سال 1384در مجلس مطرح شدو مورد بررسی قرار گرفت. 

صفحه 9:
اتغيير واحد يولى در ايران: در كشور جمهورى اسلامى ايان به سال 1308 واحد يولى ريال جايكزين تومان شد.ولى هیچ كاه نتوانست جايكاء خود را در بين مردم به دست ييأورد و تومان هم اكنون در معاملات و حتى در امور مالى مردم و بسیاری ار مسلولين مالى كشور ييز رايع اسث. بكم دق مشاهده مى شون ‎١‏ غير مذكور نه نتها صفرى حاف نشده بلكه يك صفر به آن اضافه شده ودر نيجه واحد 

صفحه 10:
مزایا: _ . ‏کاهش تورم‎ ٩ ‎٩‏ نقل و انتقال آسا نتر پول و کاستن از مخاطرات آن در حجم کلان ‎٩‏ صرفه جويي در هزینه ي چاپ اسکناس ‎٩‏ صرفه جويي در وقت نيروي انساني و هزینه هاي معاملاتي در مسایل مالي كشور ‎٩‏ اثرات مثبت رواني در جامعه (افزایش اعتماد مردم) ‎٩‏ مانع نفوذ ارزهاي خارجی ‎ol ‏تقویت پول ملي و افزایش ارزش اسمي‎ ٩ ‏© افزايش سرمایه گذاري هاي خارجي ‎٩‏ سادگي در مبادلات و نگهداري ساده تر حساب هاء ارقام و ترازنامه ها ‎٩‏ اشغال فضاي کمتر آمار و اطلاعات مالي در حافظه و هارد رایانه ها 

صفحه 11:
٩هزینه‏ ي سنگین جايگزيني اسکنا ‎slew‏ جدید ٩ناسازگاري‏ دفاتر و صورت هاي مالي و پایگاه هاي اطلاعاتي جدید و قدیم و تحمیل هزینه به فعالان اقتصاد “عدم يذيرش افراد مسن ©احتمال كاهش درامدهاي صادراتي © خنثي بودن اجراي اين طرح 

صفحه 12:
1376 1377 137 1379 1380 1381 1382 1383 1384 1385 هزینه‌های مربوط به امحاء اسکناس تعداد ميلبرن برك 468 0 397 707 40 706 613 504 89 5333 كزى جمهرری اسلامی ابران مبلغ مبليارد ريال 356 419 498 700 891 1306 1438 2158 2850 2373 

صفحه 13:
الزامات تغییر واحد پول مهمترین دلایلن که براي جذق صفر از پول ملی عنوان می شود به اختصار عبارتند: 9 - برطرف كردن مشکلات فنی و اجرایی ناشی از کاربرد اعداد بزرگ در صورت حسا بهاي مالی و ‎٩‏ - بازگرداندن اعتماد به پول ملی به عنوان یکی از نمادهاي هویت ملی ‏9 - بسترسازي براي کاهش تورم ‏9 - ایجاد تسهیل در معاملات تجاري ‏6- صرفه جویی در وقت افرادي که با مسائل پولی سرو کار دارند ‏9- کاهش سرانه اسکناس در گردش و صرفه جویی در هزینه انتشار حجم بالاي اسکناس 

صفحه 14:
تجربه ساير کشور ها در تغییر واحد پول: ‎٩‏ - یونان ( 1944 ) حذف 14 صفر ‎٩‏ - مجارستان ( 1946 ) حذف 21 صفر ‏© - آلمان ( 1948 ) حذف 14 صفر ‎(1950 ) ‏لهستان‎ - ٩ ‎(1953 ) ‏چک اسلواکی‎ -٩ ‏© - بوليوي ( 1985 ) حذف 6 صفر ‎٩‏ اسرائیل ( 1986 ) حذف 3 صفر ‏© - برزيل ( 1967 تا 1993 ) شش مرتبه حذف 18 صفر ‏© - صربستان ( 1994 ) حذف 12صفر ‏۰ - بلغارستان ( 1999 ) حذف 3 صفر ‏- اوکراین ( 1996 ) حذف 5صفر ‎)1993,1998 ( ‏روسیه‎ - ٩ ‎٩‏ افغانستان ( 2002 ) حذف 3 صفر 

صفحه 15:
ايع تير راط بول لر ‎ae Die‏ ال تقیر واحد. و 0 م بول اشدء ازيرل ملى = 1970 2 تلاخد زد مها هویم و 1983 4 ‎ata‏ ‏آرزتین | 1882 4 ‎pie Se gg‏ 1992 4 هل ‎i pak ep‏ اس تغیر وحدپولن تا به تور ‎us‏ 1995 4 دامن وه است بلکهمجر با کاهش تلیر واحد پول نه ها به تور ایسند 1981 2 ‎DU=4/3‏ دامن تزده است بلكه منجر به فش ترج فيج ‎cals‏ اتخيير واحد يول اثرى بر ردك تور بات | 2000 | 20 i ie خی رت yet 5 0-3 5 1989 wes as ‏وه‎ | 18 ‎pe‏ | بو 1994 3 ‏5 947 تدای 2005 ‎ ‏اتير واحد برل به شرايط تور مور الخ ا افا ره عرص ‎ ‎ ‎ ‎ ‏اجامعه اثری نداشته است. ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ ‎ 

صفحه 16:
د ی ‎eee SE ee eee ee‏ مستقیم مبارزه با تورم را در پیش گرفت که این برنامه شامل بندهاي زیر بود: ‎cle seal *‏ ياست مالي ‎gl results‏ افر اش مازاداو لیه ي منابع و تحقق اصلاحات ساختار ي وسرعت بخشیدن به خصوصي سازي ‏* سیاست درآمد زايي به موازات هدف گيري تورم ‏* اجراي سیاست هاي پولي و ارزي براي حمایت از درآمدزايي و کاهش تورم ‏* تلاش براي حذف كسري بودجه ي بخش دولتي ‏* افزايش درآمدهاي مالياتي ‏* بازنگري قوانین بانكي براي استقلال بانك مركزي ‏* سیاست کاستن از بودجه ي دولتي از طریق خصوصي سازي واقعی ‏* کمك گرفتن از سازمان هاي پولي و مالي مختلف از جمله صندوق بین المللي پول ‏* تشویق بخش خصوصي به سرمایه گذاري مولد ‏* کنترل نقدينگي 

صفحه 17:
محصول ناخالص داخلی به نظر مى رسدکه مقام پولی کشور طی سال ها با عرضه نقدینگی سبب شده است که فشارهاي تورمی بالقوه در داخل اقتصاد ایجاد شود. بررسی عوامل برانگيزنده تورم در کشور نشان می دهدکه اتکا به درآمدهاي نفتی, فقدان انضباط بودجه اي, بالا بودن هزینه هاي تولید درکشور, فقدان قدرت رقابت در بخش تولید کشور و انواع مداخله هاي دولتی درروندهاي قیمت بدون عنایت به رقابتی کردن ساخت اقتصاد که عامل بروز انتظارات تورمی گسترده می شود دست کم در سه دهه گذشته به شکل هاي مختلف درکشوراجر | شده است از جمله مواردي بوده اند که بر افزودن فشارهاي تورمی, بالقوه و بالفعل (, © اثرداشته اند(خلعت بري» 1386 

صفحه 18:
با توحه به ‎tes lt gla siya‏ براي دولت اجراق سياست ‎opt ely Dal‏ ضروري مى ثمايد. بدين متطور به بررسى لزوم جاب اسكناس هاي درشت تر و ‎si‏ واحد يول در ابن بش برداعته شده أنت. ابن مشكلات! رأ مي توان در سه دسته كلى تقسيم بندي كردانوفرستى و هاشمي. (1385 - مشكل ثيت أطلاعات در قالب زر هاي ‎ally‏ انجام محاسبات و برداعت درمعاملات تقد - هزيه هاي هتكفت جاب اسكناس وى يول TES Sts Css gu glad ae = 

صفحه 19:
هزینه هنگفت چاپ اسکناس براي جامعه سرانه اسکناس درایران در قیاس با سایرکشورها تفاوت چشمگيري دارد و اين به دلیل وجود اسکناس هاي درشت در اين كشورها مى باشد . عدم هماهنگی بین كاهش ارزش يول و جاب اسكناس هاي درشت ترموجب شده است كه حجم اسكناس ها به طور قابل ملاحظه اي افزايش يابد اين امر سبب شده است تا سرعت فرسايش اسكناس ها افزايش يابد و جايكزينى اسكناس هاي فرسوده هزينه هاي زيادي را به جامعه تحميل مى كند. همجنين عدم وجود اسكناس هاي درشت تر و كاهش ارزش اسمى ريال باعث كاهش كارايى سيستم بانكى و ايجاد هزينه هاي بالا براي ان مى باشد. 

صفحه 20:
و شید ا ‎ble yeti‏ ات ده ‎pl tanya SSS is‏ اد سم ی © ی قرط اش ان ده رم ‎ee ee‏ منهج 2 جهارم'بررسي تحارب متعرد حذف صفر يول در كشورهاي مختلف .جم اصلاح يولى نها ابزاري در خدمت وى بسته سياستى ثمام عيار بر اقتصاد أب ويه توابى راقع مشتكلائن جون تورم وبى ثبالى و غيرة نيسيت. 

صفحه 21:
تظیل حدف چند سفر در افناد ری یت خرچ ترآ رش تولخ ود ار را بعش برت رار مهم اران مود وذر فسعت آخر بحت وه ری ود ند فطع ار اناه اموه کوب وا ارات تور در اد پا را لات براي يك جنات مد يون “كعك ب جرا ‎ll hla i‏ و ردي حفن هد سای بات ابا مات وگ هگا وهای بل بای تلو اک وا وی متفه ابا ری و یی مک تون ند رای بول جد “كبك ب جار هوتسن مر تراد ورس سای اكيس جرم م ايزا بول علب بكاضش همه حي محاسات : عت حمل اسقان» الشتامات محا تايرماك مسرو ار سطاقت وير ور زا كاله ‎SS‏ 

صفحه 22:
ب) آثار متف آبجد یک زمیه جهنی در افزايش كيمت كالاها وخدمات در جنين شزايطى بك عارضه بد ولى مقطعى اتفاق من افتد و آن گرد شدن قیعت ها نم سمت بالاو اصراريه مصرف ‎eau‏ كالاهائى عه با كسري ار واحد جديد بس آز حذف جهار صفر عرصه مبشود به سمت قیمت رالر کرد مشود که أثار تورمى ارد و به مصرف كننده تحميل ميكردد لذا جنين طلرحی پدون آثر تورمی نبست: تحميل مجموعه هزينه هابى جون خارج كردن بول كهنه اركردش ,هزينه هاي مناد آموزش و جا انداری وثلاش براي ابجاد قاتلنت در مباذلات داخلن. و بين العللى تحميل هزينه ستكيتى در جهت ايجاد عادت اجتماعى به پول جدید و فرهنگ سازی خطر رجعت روند كاهنده مجدد اررش بول هلى جديد. له دليل تداوم تورم و ففدان اجراي همزمان بك بسته سیاستی کال پولی. الیو درآمدی حقیفی 

صفحه 23:
اتتيجة كبري ترات رات حذف ‎hn ag‏ یل علب تباب یش یهایس دزد إن ميض زعينه ههد دسه تسم می شود دس اول حوادت وشرليطة توکوعپبوسته ات که من ‎os TSE og bd‏ دس دادما امس که ‎ol gio al‏ و جمد آل ارا ریبد جام شود در وله اول آخراى این مرج تستلرم نجفی علل و شرابط مهم دیل انست: sos ae dae sp ‏تورم رفس هي كد اشر رتور مس شود دمآ که بر شیر اي اسلا گنه بل ماب یک‎ mele ‏رن سا مه مش رما‎ gs ‏ل‎ ae Selo dae pis gue aac ‏سال هم تیه گرد وه مراب وهای بزت اه‎ gloat Lanes SU emi alin olay 

صفحه 24:
pts pt ake aS nae jin aly aay ‏ات و وفع یک بارضاینی‎ Sl cds sn yay le a al ely ‏ی آن و‎ pa a pd le ae ‏يول و حذف‎ ile la ‏مت ار سوه فرهگی که در ول الب ان‎ ‏دش دگری وود داد که در شاه کنو ها مرح بسن رجا مجال طرح ها ست"‎ oe cbt at ead ‏امسق‎ ass we ie ‏كامل بك بسته ات ول.مالب و امد جقیقیهمزمان وق‎ ist - سل مراحل احرانی مرج هذهمند ساری باه ها 

صفحه 25:
در اقتصاذ ايران قيل از هر طرحى كه شوكهاي قيمتى در بر داشته باشدء نظير صفرزداتى ازيول ملى وبا تضعيف يول ملى (افزايش تر أرز). بايستى نظام حودكتترلى قيمتن ماليات بر ايش ‎Sani‏ يطور كامل أخرا و توادى شود كه يتواند جهشهاي غيرمتعارف قيمتها را مهار تمايد. نكته مهمتريياده كردن نظام نظارتي ؛ اررشبابى و کنترل است. شوگ هاي فيمتى در بى هر سياستى باعث حنثي ساري سياست و أثلاف منابع ميشود و آز أن مهمثر به انتظارات تورمی و بی اعتمادی دآمن میرند كه این خسارات بسیار سنگین تر ار هزینه های محسوس خواهد بود همه و یه خصوص دولت بابد نوجه داشته باشند که از دیدگاه اقتصاد اسلامی مسئول اعمال خود هستند هرینه ای در بی هر سیاست بر مردم تحمیل می نود مورد ستوال خواهد بود 

صفحه 26:
‎٩‏ ابریشمی, حمید ( 1375 (.« اقتصاد ایران ‏». شركت انتشارات علمی و فرهنگی, چاپ اول, تهران. ‏© - بافكرء آزيتا ( 1376( .بررسى علل تورم در ايران به روش همجمعى 1374 ‏-1338 » ..بايان نامه كارشناسى ارشد اقتصاد, دانشكده علوم اقتصادي و سياسى دانشكاه .شهيد بهشتى. ‎٩‏ بانک مركزي جمهوري اسلامی ایران, كزارش اقتصادي ‏ترازنامه بانک مركزي. اداره حساب هاي اقتصادي. سال ‏هاي مختلف. ‏برانسون» ویلیام ‎zl‏ ( 1386 .( .« تئوري ‏وسیاست هاي اقتصاد کلان ». ‏ترجمه عباس شاكري, نشر نی, تهران, جاب يازدهم. ‎(٩‏ تفضلی, فریدون ( 1376).اقتصاد کلان نظریه ها و سیاست هاي » . نشرنی, تهران, چاپ دهم. «. اقتصادي ‎° 

صفحه 27:
© Cagan, Philipp (1992), Hyperinflation: Theory. The Palgrave © Dictionary of Money and Finance, vol. 2, London and Basingstoke: © Macmillan, 323-326. Calomiris, C. (2006),“Devaluation with Contract Redenomination in © Argentina”, National Bureau of Economic Research Working Paper © No. 12644, http://www.nber.org/papers/w12644 © Dotsey, M (1988), “The demand for currency in the united state”, © Journal of osian economics, Vol 52. 

تغییر واحد پولی استاد مربوطه :سرکار خانم دکتر درودی ارائه شده توسط :بهجت آب چر دانشجویی کارشناسی ارشد مدیریت مالی در کشورهایی که براي مدتی طوالنی نرخ هاي تورم باال را تجربه می کنند و سطح عمومی قیمت ها به نحو چشم گیري افزایش می یابد ،قدرت خرید پول به شدت کاهش یافته و شرایطی به وجود می آید که پول ملی به سختی می تواند وظایف خود را به عنوان وسیله مبادله ،واحد شمارش و ذخیره ارزش ایفا کند .در چنین شرایطی است که براي جلو گیري از هزینه هاي ناشی از در گردش بودن پول کم ارزش در اقتصاد ،دولت ها به تغییر واحد پول ملی .اقدام می کنند تورم هاي باال مواجه بوده اند ،براي مقابله با اثرات منفی ناشی ازکاهش ارزش پول ملی ،مجبور شده اند تا در واحد پول ملی خود تجدید نظر کنند .تغییر واحد پول ملی به عنوان یک سیاست اصالحی در بسیاري ازکشور ها اجرا شده است .با توجه به روند تورمی دهه هاي اخیر در ایران و کاهش شدید ارزش پول ملی ،اصالح واحد پول ملی به منظور کاهش هزینه هاي مربوطه ضروري می نماید ،با این وجود دولتمردان به دلیل نگرانی از بروز اثرات تورمی حاصل از اجراي این سیاست هنوز اقدام به اجراي .آن نکرده اند سXرانه اسXکناس در اقتصXاد ایران نسXبت بXه کشورهاي پیشرفتXه بسXیار باالتXر اسXت ( 114برگ در مقابXل 14برگ) .اصXالح واحXد پول یا حذف چنXد صXفراز واحXد پول کشور بXه یکXی از نیازهاي اقتصXادي کشور براي تسXهیل در مبادالت تجاري تبدیXل شده اسXت.این موضوعی است که از سال ها پیش در دستورکار بانک مرکزي قرار داشته است .حذف صفر از پول ملی اقدامی است که با هدف افزایش ارزش اسXمی پول صXورت مXXی گیرد .بنابرایXن بXا توجXه بXه وضعیXت تورم در ایران در سXال هاي اخیXر و عزم دولXت بXه اجراي طرح تحول اقتصXادي کXه بخشXی از آXن را تغییXر واحXد پول تشکیXل مXی دهXد ،و مزایایXی کXه براي ایXن سXیاست بیان شده اسXت ،چگونگی .فرآیند انجام و بررسی آثار چنین اقدامی بر تورم بسیار ضروري به نظر می رسد پول و کارکرد هاي آن در اقتصاد: براي پول می توان تعاریف بسیاري عنوان کرد اما به صورت کلی پول چیزي است که در تمام جوامع و بین همه افراد آن کاربرد دارد و بدین منظور ویژگی هاي خاصی را باید دارا باشد تا بتواند به وظایف خود عمل کند. خواص مطلوب پول:پول حداقل پنج خاصیت ضروري دارد که (عبارتند از(داودي و صمصامی1388 ، قابلیت حمل دوام بخش پذیري استاندارد پذیري :بدین مفهوم که پول باید کیفیت یکسان داشته باشد و از نظرفیزیکی قابل تمیز باشد - .قابلیت تشخیص :اگر تشخیص پول به سادگی میسر نباشد ،افراد براي تصمیم گیري در مبادالت خود دچار مشکالت فراوانی خواهند شد تاریخچه تغییر واحد پول تاریخ تغییرات واحد پول ملی به اوایل قرن نوزدهم میالدي باز میگردد .و از آن زمان تا کنون در مواجه با چالش هاي سیاسی و اقتصادي ،دولت ها به کرات سیاست حذف صفراز پول ملی را به کار گرفته اند .ازاین رو است که امروزه تغییر واحد پول ملی نوعی بسته اصالحات سیاسی اقتصادي شناخته می شود .دراین تغییرات واحد پول جدید عموما با مضربی از ده ،از واحد پول قدیمی به دست آمده است .از سال 1923تا سال 2009 شمار کشورهایی که اقدام به صفرزدایی از پول ملی خود کرده اند به 50کشور می رسد که طی 84سیاست صفرزدایی ،تعداد 272عدد از صفرهاي پول ملی خود راحذف کرده اند.با توجه به تاریخچه تغییر واحد پول ،مشاهده می شود که کشورهاي (موسلی) 2005 ،زیادي در مواجهه با .بحران هاي پولی اقدام Xبه اجراي این سیاست کرده اند .هدف از اجراي سیاست تغییر واحد پول در کشورهاي مختلف ،متفاوت بوده است تاريخچBه ي تغييBر واحBد پولBي در ايران :براي جلوگيري از بXي اعتمادي بXه پول ملXي ،بانك مركزي در سXال 1373تغييXر واحXد پولXي را مورد بررسXي قرار داد كXه بXه دليXل برخXي مخالفXت هXا بررسي طرح متوقXف شد .ودر فاصXله ی سXال های 1380تXا 1381بحXث تغییXر واحXد پول کشور بXه واحدی با نام <<نور>>در مجلXس مطرح شدX.و ایXن بار نیXز بXه نتیجXه نرسXید.این بحXث در سXال 1384در مجلس مطرح شدو مورد بررسی قرار گرفت. تغییر واحد پولی در ایران: در کشور جمهوری اسالمی ایران به سال 1308واحد پولی ریال جایگزین تومان شد.ولی هیچ گاه نتوانست جایگاه خود را در بین مردم به دست بیاورد و تومان هم اکنون در معامالت و حتی در امور مالی مردم و بسیاری از مسئولین مالی کشور نیز رایج است. با کمی دقت مشاهده می شود با تغییر مذکور نه تنها صفری حذف نشده بلکه یک صفر به آن اضافه شده و در نتیجه واحد .پولی در آن زمان ده برابر بزرگتر شد مزایا: کاهش تورم نقل و انتقال آسا نتر پول و كاستن از مخاطرات آن در حجم كالن صرفه جويي در هزينه ي چاپ اسكناس صرفه جويي در وقت نيروي انساني و هزينه هاي معامالتي در مسايل مالي كشور اثرات مثبت رواني در جامعه (افزايش اعتماد مردم) مانع نفوذ ارزهاي خارجی تقويت پول ملي و افزايش ارزش اسمي آن افزايش سرمايه گذاري هاي خارجي سادگي در مبادالت و نگهداري ساده تر حساب ها ،ارقام و ترازنامه ها اشغال فضاي كمتر آمار و اطالعات مالي در حافظه و هارد رايانه ها معایب: هزينه ي سنگين جايگزيني اسكنا سهاي جديد افزايش سطح عمومي قيمتها ناسازگاري دفاتر و صورت هاي مالي و پايگاه هاي اطالعاتي جديد و قديم و تحميل هزينه به فعاالن اقتصاد عدم پذيرش افراد مسن احتمال كاهش درآمدهاي صادراتي خنثي بودن اجراي اين طرح الزامات تغییر واحد پول مهمترین دالیلی که براي حذف صفر از پول ملی عنوان می شود به اختصار عبارتند: - برطرف کردن مشکالت فنی و اجرایی ناشی از کاربرد اعداد بزرگ در صورت حسا بهاي مالی و ماشین هاي محاسباتی - بازگرداندن اعتماد به پول ملی به عنوان یکی از نمادهاي هویت ملی - بسترسازي براي کاهش تورم - ایجاد تسهیل در معامالت تجاري - صرفXه جویی در وقت افرادي که با مسائل پولی سرو کار دارند - کاهش Xسرانه اسکناس در گردش و صرفه جویی در هزینه انتشار حجم باالي اسکناس تجربه سایر کشور ها در تغییر واحد پول: - یونان ( ) 1944حذف 14صفر - مجارستان ( ) 1946حذف 21صفر - آلمان ( ) 1948حذف 14صفر - لهستان ( )1950 - چک اسلواکی ( )1953 - بولیوي ( ) 1985حذف 6صفر اسرائیل ( ) 1986حذف 3صفر - برزیل ( 1967تا ) 1993شش مرتبه حذف 18 صفر - صربستان ( ) 1994حذف 12صفر - بلغارستان ( ) 1999حذف 3صفر - اوکراین ( ) 1996حذف 5صفر - روسیه ( ) 1993,1998 افغانستان ( ) 2002حذف 3صفر در سال 2002دولت براي مقابله با بحران يك برنامه ي مستقيم مبارزه با تورم را در پيش گرفت كه اين برنامه شامل بندهاي زير بود: • اتخاذ يك سياست مالي مناسب بر اي افز ايش مازاد او ليه ي منابع و تحقق اصالحات ساختار ي وسرعت بخشيدن به خصوصي سازي • سياست درآمد زايي به موازات هدف گيري تورم • اجراي سياست هاي پولي و ارزي براي حمايت از درآمدزايي و كاهش تورم • تالش براي حذف كسري بودجه ي بخش دولتي • افزايش درآمدهاي مالياتي • بازنگري قوانين بانكي براي استقالل بانك مركزي • سياست كاستن از بودجه ي دولتي از طريق خصوصي سازي واقعی • كمك گرفتن از سازمان هاي پولي و مالي مختلف از جمله صندوق بين المللي پول • تشويق بخش خصوصي به سرمايه گذاري مولد • كنترل نقدينگي محصول ناخالص داخلی به نظر می رسدکه مقام پولی کشور طی سال ها با عرضه نقدینگی سبب شده است که فشارهاي تورمی بالقوه در داخل اقتصاد ایجاد شود .بررسی عوامل برانگیزنده تورم در کشور نشان می دهدکه اتکا به درآمدهاي نفتی، فقدان انضباط بودجه اي ،باال بودن هزینه هاي تولید درکشور ،فقدان قدرت رقابت در بخش تولید کشور و انواع مداخله هاي دولتی درروندهاي قیمت بدون عنایت به رقابتی کردن ساخت اقتصاد که عامل بروز انتظارات تورمی گسترده می شود دست کم در سه دهه گذشته به شکل هاي مختلف درکشوراجر ا شده است از جمله مواردي بوده اند که بر افزودن فشارهاي تورمی ،بالقوه و بالفعل (، اثرداشته اند(خلعت بري1386 ، با توجه به هزینه هاي منفی این وضعیت براي دولت اجراي سیاست اصالح واحد پول در ایران ضروري می نماید .بدین منظور به بررسی لزوم چاپ اسکناس هاي درشت تر و تغییر واحد پول در این بخش پرداخته شده است .این مشکالت: را می توان در سه دسته کلی تقسیم بندي کرد(نوفرستی و هاشمی1385( ، مشکل ثبت اطالعات در قالب ارزش هاي ریالی ،انجام محاسبات و پرداخت درمعامالت نقدی هزینه هاي هنگفت چاپ اسکناس و چک پول -عدم ایفاي نقش مناسب سکه در مبادالت هزینه هنگفت چاپ اسکناس براي جامعه سرانه اسکناس درایران در قیاس با سایرکشورها تفاوت چشمگیري دارد و این به دلیل وجود اسکناس هاي درشت در این کشورها می باشد .عدم هماهنگی بین کاهش ارزش پول و چاپ اسکناس هاي درشت ترموجب شده است که حجم اسکناس ها به طور قابل مالحظه اي افزایش یابد این امر سبب شده است تا سرعت فرسایش اسکناس ها افزایش یابد و جایگزینی اسکناس هاي فرسوده هزینه هاي زیادي را به جامعه تحمیل می کند .همچنین عدم وجود اسکناس هاي درشت تر و کاهش ارزش اسمی ریال باعث کاهش کارایی سیستم بانکی و ایجاد هزینه هاي باال براي آن می باشد. درسهایی از اصالح پولی کشورها تجربه صفرزدایی در کشور هاي مختلف چنددرس کلی دارد؛ اول اینکه؛ سیاست حذف صفرهاي پول ملی به خودي خود منتج به نتایج مطلوب نخواهد شد، دوم اینکه؛ قبل از سیاستهاي پولی و مالی باید اصالحاتی صورت گیرد تا حذف صفرهاي پول ملی به نتیجه مطلوب منجر شود سوم اینکه؛ یک شرط اساسی موفقیت اصالح پولی مستمر نبودن تورم است .درجاهایی که پرش و جهش قیمتی وجود داشته حذف صفر ها موفق بوده است. چهارم؛بررسی تجارب متعدد حذف صفر پول در کشورهاي مختلف .پنجم؛ اصالح پولی تنها ابزاري در خدمت یک بسته سیاستی تمام عیار در اقتصاد است وبه تنهایی رافع مشکالتی چون تورم وبی ثباتی و غیره نیست تحلیل حذف چند صفر در اقتصاد کشور اجراي سیاست حذف چند صفر و تغییر نام و ارزش اسمی پول ملی آثار خوب و بدي دارد.در این بخش برخی از آثار مهم ارایه میشود و در قسمت آخر بحث و نتیجه گیري خواهد شد. 4الف) آثار مفیدقطع آثار انباشته اسمی ،مکتوب ،روانی و انتظارات تورمی در واحد پولی و ارایه عالمت براي یک حیات مجدد پولی -کمک به اجراي بسته سیاست هاي مالی ،پولی و درآمدي حقیقی ضد تورمی زمینه سازي براي ایجاد مبادالت دو گانه ،چند گانه ومنطقه اي با پول داخلی متقابل و ایجاد یک واحد پولی منطقه اي -باز تعریف و یاتعریف یک پشتوانه جدید براي پول جدید -کمک به ایجادهویت ملی در بازار پول و زمینه سازي جایگزینی گرایش به ارز با پول ملی -کاهش هزینه هاي محاسباتی ،ثبت،حمل اسکناس ،اشتباهات محاسباتی،زمان مصروف در مبادالت و غیره در بازار کاالها ،خدمات ،پول و مالیه ب) آثار منفی ایجاد یک زمینه جهشی در افزایش قیمت کاالها و خدمات در چنین شرایطی یک عارضه بد ولی مقطعی اتفاق می افتد و آن گرد شدن قیمت ها به سمت باال و اضراربه مصرف کننده .کاالهائی که با کسري از واحد جدید پس از حذف چهار صفر عرضه میشود به سمت قیمت باالتر گرد میشود که آثار تورمی دارد و به مصرف کننده تحمیل میگردد.لذا چنین طرحی بدون آثار تورمی نیست. تحمیل مجموعه هزینه هایی چون خارج کردن پول کهنه ازگردش ،هزینه هاي مبادله،آموزش و جا اندازي وتالش براي ایجاد قابلیت در مبادالت داخلی و بین المللی تحمیل هزینه سنگینی در جهت ایجاد عادت اجتماعی به پول جدید و فرهنگ سازي خطر رجعت روند کاهنده مجدد ارزش پول ملی جدید به دلیل تداوم تورم و فقدان اجراي همزمان یک بسته سیاستی کامل پولی ،مالی و درآمدي حقیقی نتیجه گیري اجراي برنامه حذف چند صفر از پول ملی نیاز به پیش زمینه هایی دارد .این پیش زمینه ها به دو دسته تقسیم می شوند .دسته اول حوادث وشرایط بوقوع پیوسته است که زمینه را براي اجرا کامال ً آماده می سازد .دسته دوم اقداماتی است که قبل ،حین اجرا و بعد از اجراي طرح باید انجام شود. در وهله اول اجراي این طرح مستلزم تحقق علل و شرایط مهم ذیل است: حاکمیت یک تورم چندرقمی شدید که اخیرا ً به ابرتورم Xیاد می شود پدیده اي که در کشور هاي اصالح کننده پول ملی یک وXجه مشترك عام بوده است به صورت جمعبندي میتوان گفت اقتصادهاي دچار ابرتورم به این سیاست دست یازیدند در صورتیکه دراقتصاد ایران ما هیچگاه حتی زمان جنگ و زمان بازسازي تورم 50درصدي را حتی براي یک سال هم تجربه نکرده و به مراتب تورمهاي نازلی .داشتید پدید آمدن و رواج پولی که حامل چندین صفر دست وپاگیر در مبادالت و وقوع یک نارضایتی از روند کاهش ارزش و انباشت صفردر بین جامعه که حاصل تورم مستمراست محو آثار سوء فرهنگی که در اوایل انقالب این اقدام با تغییر ظاهر پول و حذف آثار سلطنت طاغوت انجام شد. دالیل دیگري وجود دارد که در شرایط کشور ما مطرح نیستند ودراینجا مجال طرح آنها نیست .در وهله دوم اقداماتی است که بایدانجام شود: اجراي کامل یک بسته سیاستی پولی ،مالی و درآمدي حقیقی همزمان و قبل از حذف صفر. -تکمیل مراحل اجرایی طرح هدفمند سازي یارانه ها. در اقتصاد ایران قبل از هر طرحی که شوكهاي قیمتی در بر داشته باشد ،نظیر صفرزدائی ازپول ملی و یا تضعیف پول ملی (افزایش نرخ ارز) بایستی نظام خودکنترلی قیمتی مالیات بر ارزش افزوده بطور کامل اجرا و نهادي شود که بتواند جهشهاي غیرمتعارف قیمتها را مهار نماید .نکته مهمترپیاده کردن نظام نظارتی ،ارزشیابی و کنترل است .شوك هاي قیمتی در پی هر سیاستی باعث خنثی سازي سیاست و اتالف منابع مBیشود و از آن مهمتر به انتظارات تورمی و بی اعتمادي دامن میزند که این خسارات بسیار سنگین تر از هزینه هاي محسوس خواهد بود همه و به خصوص دولت باید توجه داشته باشند که از دیدگاه اقتصاد اسالمی مسئول اعمال خود هستند هزینه اي در پی هر سیاست بر مردم تحمیل مBی شود مورد سئوال خواهد بود. منابع و مآخذ ابریشمBی ،حمیBد ( «.( 1375اقتصاد ایران ».شرکت انتشارات علمی و فرهنگی ،چاپ اول ،تهران. - بافکBر ،آزیتBا ( . (1376بررسی علل تورم در ایران به روش همجمعی 1374 .. » 1338پایان نامXه کارشناسXی ارشXد اقتصاد ،دانشکدهعلوم اقتصادي و سیاسی دانشگاه .شهید بهشتی. بانXک مرکزي جمهوري اسXالمی ایران ،گزارش اقتصادي ترازنامXه بانXک مرکزي ،اداره حسXاب هاي اقتصXادي ،سال هاي مختلف. برانسون ،ویلیام اچ ( «. (. 1386تئوري وسیاست هاي اقتصاد کالن ». ترجمه عباس شاکري ،نشر نی ،تهران ،چاپ یازدهم. ( تفضلBی ،فریدون ( .)1376اقتصBاد کالن نظریه هBا و سBیاست هاي » .نشرنی ،تهران ،چاپ دهم.« . اقتصادي Cagan, Philipp (1992), Hyperinflation: Theory. The Palgrave  Dictionary of Money and Finance, vol. 2, London and Basingstoke:  Macmillan, 323-326. Calomiris, C. (2006),“Devaluation with Contract Redenomination in  Argentina”, National Bureau of Economic Research Working Paper  No. 12644, http://www.nber.org/papers/w12644  Dotsey, M (1988), “The demand for currency in the united state”,  Journal of osian economics, Vol 52. 