روش تربیتی تغییر موقعیت

صفحه 1:


صفحه 2:
LL oP DH 

صفحه 3:
مبنای تربیتی * تاثیر موقعیت ها بر انسان: موقعیت های گوناگون وضعی, زمانی» مکانی و اجتماعی تاثیرات مختلفی بر ان ‎ae‏ 5 ‎So VII lee Gyles Gite‏ ار و اکن تفمی او اي في ‎(FF ge) hl‏ 

صفحه 4:
‎٠‏ اصلاح موقعیت ها: یکی از راه ها برای اصلاح رفتارهای ظاهری و حالات مطلوب باطنی آن است که ارتباط فرد با موقعیت پیرامون او دچار تغییر شود: عن الباقر ‎bel ib Rs ‏غَصْبَ و هُوَ‎ JS) lap dull ale Le ‏میدب عَلهُ رجر لشَيْطَانٍ وَإِنْ ن کان‎ ‎(WV go ۷۰ ۱۴۰۲ ‏لیم( مجلسی:‎ ‎ ‎ ‎ ‎ 

صفحه 5:


صفحه 6:
ال ۷-۳ * به کارگیری گسترده این روش در ‎GLE OUT‏ كريم و روايات اهل بيت علیهم السلام نشانگر اهمیت چشمگیر آن در برنامه هاى تربيتى اسلام است. 

صفحه 7:
انواع تغییر موتعیت در منابع اسلامی 

صفحه 8:
0 ea ‏وضعي:‎ ‏ا له‎ lg grea Seo (Marea ara eae Recs bec EUnet Beco ies OS) aes a 113 ‏مكانى: را‎ اجتماعي: تلع ی ‎Eee‏ | سم آات له کر بها ‎al Sen‏ خدیت غیره 0 ‎tue 1 Cl ce tale ert | alee‏ 

صفحه 9:
م ا 0 د اسلامى 

صفحه 10:
نا مستضعفین قالوا ألم تكن آزض له واسعةٌ قشهاجزوا فيها فأُولئكق مَأُواهُمْ ‎Oe‏ مصیر (نساءء/91) نْ آزضی واسعة ‎ue‏ دون ا من الأَرْض اسْتَوْجبَ الْجَنهُ وَ كان رف ج ص۳۳) 

صفحه 11:
‎ld)‏ پسیزوا فی الأرض فینظزوا کنف کان عاقبهٌالذین من قبلهخ کانوا انز مهم و أَشَدَ قُوْهُ وآثارأ فى الّض فما آغنی عم ما وا یکسبُون (غافر؛۸۲) ‏لدین من قبلهم درل غلیهم و للکافرین نها ‎ ‎ ‎ 

صفحه 12:
* نماز جمعه: ۳ الذينَ آمنُوا لا ودی للطلاة من یم الم فَاسْمَا إلى ذكر لل وَدَرُوا ايع ذلكم خَير کم نکم نلمون(جمعهه (a ۸۴۰۳ ‏تَشکین لْلُوب(مجلسی,‎ dl ‏حج: عن الصادق علیه السلام:‎ * )۱۸۳ ۷۵ ‏ج‎ * اعتکاف: قال رسول الّه صلّی الله عليه و آله: «اعتكاف عشر فى رمضان یعدل حجتین و عمرتین».( خرمشاهی و انصاری» ۱۳۷۶ ص۲۳۳) 

صفحه 13:
عن على عليه السلام: جالس الْعْلاء ترذ علماً (تميمي آمدی»۱۳۳۲ ۳۵۷ ‎te‏ الماءأَحَبْ ای ال تغالی من عبَاة ‎YA‏ ۱1 2 ۴ tle (تمیمی آمدی,۱۳۹۹» 1۳۵۷ ۳ إَِاكُمْ و مُجَالْسَه الموتی قیل با رضول ال من ‎BEE IE Sal‏ غناه(ورام» ج ‎٩‏ ص ‎(FY‏ 

صفحه 14:


صفحه 15:
آثار و نتایج تغيير موقعيت 

صفحه 16:
ot * غریزه جنسی: : و اقا اباب وَ قَدّتْ قَمِيصَهُ من دب و و لفیا ‎wits‏ ‎oll‏ الباب(یوسفه۲۵) ۶ خشم: عن الباقر علیه السلام: یمرج عصب و هو نم لش ‎S) de Ck Sp‏ الشیطان و ان کار ان جالساً فیقم(مجلسی,۰۳ 2۴۰ ج۷۰ ص ۲۶۴) 

صفحه 17:
2 ‏مسعنوی.‎ dating * ارزش های معنوی: : وَقَالَ ع لا ‎Sie Ils‏ کل الم ‎ple YY‏ يَدْعُوكُمْ من الْحَمْسٍ إلى الْحَمْسٍ مِنَ الشک إلى لبق و من الک ‎I‏ الموَاضّع و من الرياء إلى الإخلاص :و من الْعَدَاوَ إلى القصيحة و من ره ی لرُد(مجلسی, ۱۴۰۳ ج۰۱ ص‌۲۰۵] 1 رقت قلب: عم بسا في الأ قتکون له ‎lb‏ نقلون با ان يَْمَعُونَ ها فنا لا تخمى الْأْصَاروَ اکن تفمی لوب ‎A‏ ‏في السْدور(حج» ۶ 

صفحه 18:
‎ole ipa‏ فَاجمَلُ ‎AY cat pl) ig Ses‏ ‏لتی ‎Mal So‏ لت له لا ‎dis : ‏ها هلکوا و خربّت البلاد 5 ‎Lis‏ ‏| علی لک فدّلک علَكُ الحج(صدوق» بى تاه ۲ ‎ ‎ ‎ ‎ 

صفحه 19:
sis ‏ون‎ نْ فعطلوهُنَ و امْجُرُوهُنَ فى مضاجع وا سَبيلاً إن الله كان 8 ("¥) ns eae OB Sass ۰ وقل تشهم شکرث آ ی خن موی ابا لی فقال لا تَضربهُ و اجره و لا تلل(<ا لی,۱۴۰۷» ص ع۸) 

صفحه 20:
‎ea‏ انمد ‎0 ‏ال‎ ‎00 re os eee ‎ 

صفحه 21:
ae col ey Lab ‏کان‎ ‎oF ee te من مَقام إِْراهِيمَ مُصَلَى وَ ‎tig‏ إلى ‎elie J als‏ لمان 1 و العاکفین و 3 الع السّجُود ( (بقره. ۱۲۵) * فحرح منها اف یرف قال رب نجني مّ ال الَالِمينَإقصصر ۳۱ 

صفحه 22:


صفحه 23:
کیره ‎SUS‏ كُنثُم مْن قَبْلُ من ال علیکم نو إِنَّ له کآن با ‎Golesi‏ خبیژا(نساء, ۵۴). 

صفحه 24:
ae ‎ies Batre tea tec aI se‏ مُصيراً ۵7 ‎orl‏ من الژجل و ‎Peart di ‏دُونَ سَبيا‎ 0 a las) ligt ‎ 

صفحه 25:
* فَحَرَجَ منها خائفاً يرقب قال رَبِ تَجنى من الْقوْم المي ‎are)‏ ‏* وَقُلْ رب أذخلني مُدْخَلَ صذقٍ وَ أخرجنى مُخْرَجَ صذقٍ و اجمَلُ لى مِنْ لَدُنْكَ سُلّطاناً تصيراً (اسراء ٠م)‏ 

صفحه 26:
‎Ce 2‏ قمیضه مق و یا مها نی لاپ الثم جرا 

صفحه 27:
قرآن کریم باقری» خسرو(۱۳۸۰) نگاهی دوباره به تربیت اسالامی. تهران. انتشارات مدرسه ورام بن ابی فراس(بی تا) مجموعه ورام(تنبیه الخواطر)» قم. مکتبه الفقیه تمیمی آمدی» عبد الواحد(ع۱۳۶) غرر الحکم و درر الکلم» قم. دفتر تبلیغات اسلامی دیلمی. حسن(۱۴۱۲) ارشاد القلوب» قم. شریف رضی خرمشاهی, بهاء الدین و مسعود انصاری(۱۳۷۶) پیام پیامبر تهران. منفرد مجلسی, محمد باقر(۱۴۰۳) بحار الانوار» بیروت» موسسه الوقاء حلی, ابن فهد(۱۳۰۷) عده الداعی و نجاح الساعی, قم. دارالکتاب الاسلامیه صدوق, (بی تا) علل الشرایع» قم. داوری مفید. ابی عبد الّه محمد بن محمد بن نعمان(۱۴۱۲۳) امالی» قم» كنكره شيخ مفيد الحر العاملی, محمد بن الحسن(۱۳۱۲) وسائل الشیعة الی تحصیل مسائل ‎wed cay pill‏ موس آل البیت لاحیاءالتراث. 

صفحه 28:


روش تربیتی تغییر موقعیت هادی حسین خانی روش تربیتی تغییر موقعیت بسم اهلل الرحمن الرحیم مبنای تربیتی • تاثیر موقعیت ها بر انسان: موقعیت های گوناگون وضعی ،زمانی ،مکانی و اجتماعی تاثیرات مختلفی بر انسان به جا می گذارند: .1تاثیرات طبیعی :فاِلُق اِإْلْص باِح َو َج َع َل الَّلْيَل َس َك نًا َو الَّش ْمَس َو اْلَق َمَر ُح ْس بانًا ذِلَك َتْق ديُر اْلَع زيِز اْلَع ليِم (انعام)96 ، .2تاثیرات معنویَ :أ َفَلْم َيِس يُر وْا فِى اَأْل ْر ِض َفَتُك وَن لَُه ْم ُقُلوٌب َيْع ِقُلوَن بَِه ا َأْو َء اَذاٌن َيْس َمُع وَن بَِه ا َفِإنََّه ا اَل َتْعَم ى اَأْل ْبَص اُر َو اَل ِكن َتْعَم ى اْلُق ُلوُب اَّلتِى فِى الُّص ُد وِر(حج)46 ، اصل تربیتی • اصالح موقعیت ها: یکی از راه ها برای اصالح رفتارهای ظاهری و حاالت مطلوب باطنی آن است که ارتباط فرد با موقعیت پیرامون او دچار تغییر شود :عن الباقر علیه السالمَ:أُّيَم ا َر ُج ٍل َغ ِض َب َو ُه َو َقاِئٌم َفْلَيْج ِلس ْ َفِإَّنُه َس َيْذ َه ُب َع ْنُه ِرْج ُز الَّش ْيَط اِن َو ِإْن َكاَن َج اِلسًا َفْلَيُق م(مجلسی ،1403،ج ،70ص)272 تعریف • از آنجا که شرایط مختلف زمانی ،مکانی و اجتماعی مبدء تاثیرگذاری های متفاوتی در انسان است ،برای ایجاد حاالت مطلوب در وی الزم است روابط او را با موقعیت مزبور دچار تغییر سازیم(باقری ،1380،ص.)99 اهمیت روش • به کارگیری گسترده این روش در آیات قرآن کریم و روایات اهل بیت علیهم السالم نشانگر اهمیت چشمگیر آن در برنامه های تربیتی اسالم است. انواع تغییر موقعیت در منابع اسالمی وضعی :عن الباقر علیه السالمَ:أُّيَم ا َر ُج ٍل َغ ِض َب َو ُه َو َقاِئٌم َفْلَيْج ِلس ْ َفِإَّنُه َس َيْذ َه ُب َع ْنُه ِرْج ُز الَّش ْيَط اِن َو ِإْن َكاَن َج اِلسًا َفْلَيُق م(مجلسی،1403، ج ،70ص)272 زمانی :قاَل َس ْو َف َأْس َتْغ ِفُر َلُك ْم َر ِّبي ِإَّنُه ُه َو اْلَغ ُف وُر الَّر حيُم (یوسف)98 ، مکانیُ :ق ْل سيُر وا ِفي اَأْل ْر ِض َفاْنُظ ُر وا َك ْيَف َبَد َأ اْلَخ ْلَق ُثَّم اُهَّلل ُيْنِش ُئ الَّنْش َأَة اآْل ِخ َر َة ِإَّن اَهَّلل َع لى ُك ِّل َش ْي ٍء َقديٌر (عنکبوت)20، اجتماعیَ :و َقْد َنَّز َل َع َلْيُك ْم ِفي اْلِكتاِب َأْن ِإذا َس ِم ْع ُتْم آياِت اِهَّلل ُيْك َف ُر ِبها َو ُيْس َتْه َز ُأ ِبها َفال َتْق ُع ُد وا َمَع ُه ْم َح َّتى َيُخ وُض وا في َح ديٍث َغ ْيِر ِه ِإَّنُك ْم ِإذًا ِم ْثُلُه ْم ِإَّن اَهَّلل جاِم ُع اْلُم ناِفقيَن َو اْلكاِفريَن في َج َهَّنَم َج ميعًا (نساء)140، مصادیق تغییر موقعیت در منابع اسالمی هجرت 1. • • • • ِإَّن اَّلذيَن َتَو َّفاُه ُم اْلَم الِئَك ُة ظاِلمي َأْنُف ِس ِه ْم قاُلوا فيَم ُك ْنُتْم قاُلوا ُك َّنا ُم ْس َتْض َع فيَن ِفي اَأْلْر ِض قاُلوا َأ َلْم َتُك ْن َأْر ُض اِهَّلل واِس َع ًة َفُتهاِج ُر وا فيها َفُأولِئَك َمْأواُه ْم َج َه َّنُم َو ساَء ْت َمصيرًا (نساء)97، يا ِعباِد َي اَّلذيَن آَمُنوا ِإَّن َأْر ضي واِس َع ٌة َفِإَّياَي َفاْع ُبُد وِن (عنکبوت)56، ُقْل يا ِعباِد اَّلذيَن آَمُنوا اَّتُق وا َر َّبُك ْم ِلَّلذيَن َأْح َس ُنوا في هِذ ِه الُّد ْنيا َح َس َنٌة َو َأْر ُض اِهَّلل واِس َع ٌة ِإَّنما ُيَو َّفى الَّص اِبُر وَن َأْج َر ُه ْم ِبَغ ْيِر ِح ساٍب (زمر)10، اْلَح َس ُن َقاَل َر ُس وُل اِهَّلل ص َمْن َفَّر ِبِد يِنِه ِمْن َأْر ٍض ِإَلى َأْر ٍض َو ِإْن َك اَن ِش ْبرًا ِمَن اَأْلْر ِض اْس َتْو َج َب اْلَج َّنَة َو َك اَن َر ِفيَق َأِبيِه ِإْبَر اِهيَم َو َنِبِّيِه ُم َح َّم ٍد ص(ورام، ج ،1ص)33 سیاحت 2. • • • • • • • • ُقْل سيُر وا ِفي اَأْلْر ِض ُثَّم اْنُظ ُر وا َك ْيَف كاَن عاِقَبُة اْلُم َك ِّذبيَن (انعام)11 ، ُقْل سيُر وا ِفي اَأْلْر ِض َفاْنُظ ُر وا َك ْيَف كاَن عاِقَبُة اْلُم ْج ِرميَن (نمل)69 ، ُقْل سيُر وا ِفي اَأْلْر ِض َفاْنُظ ُر وا َك ْيَف َبَد َأ اْلَخ ْلَق ُثَّم اُهَّلل ُيْنِش ُئ الَّنْش َأَة اآْل ِخ َر َة ِإَّن اَهَّلل َع لى ُك ِّل َش ْي ٍء َقديٌر (عنکبوت)20، ُقْل سيُر وا ِفي اَأْلْر ِض َفاْنُظ ُر وا َك ْيَف كاَن عاِقَبُة اَّلذيَن ِمْن َقْبُل كاَن َأْك َثُر ُه ْم ُم ْش ِركيَن (روم)42 ، َأ َو َلْم َيسيُر وا ِفي اَأْلْر ِض َفَيْنُظ ُر وا َك ْيَف كاَن عاِقَبُة اَّلذيَن ِمْن َقْبِلِه ْم َو كاُنوا َأَش َّد ِمْنُه ْم ُقَّو ًة َو ما كاَن اُهَّلل ِلُيْع ِج َزُه ِمْن َش ْي ٍء ِفي الَّس ماواِت َو ال ِفي اَأْلْر ِض ِإَّنُه كاَن َع ليمًا َقديرًا (فاطر؛)44 َأ َو َلْم َيسيُر وا ِفي اَأْلْر ِض َفَيْنُظ ُر وا َك ْيَف كاَن عاِقَبُة اَّلذيَن كاُنوا ِمْن َقْبِلِه ْم كاُنوا ُه ْم َأَش َّد ِمْنُه ْم ُقَّو ًة َو آثارًا ِفي اَأْلْر ِض َفَأَخ َذ ُه ُم اُهَّلل ِبُذ ُنوِبِه ْم َو ما كاَن َلُه ْم ِمَن اِهَّلل ِمْن واٍق (غافر؛)21 َأ َفَلْم َيسيُر وا ِفي اَأْلْر ِض َفَيْنُظ ُر وا َك ْيَف كاَن عاِقَبُة اَّلذيَن ِمْن َقْبِلِه ْم كاُنوا َأْك َثَر ِمْنُه ْم َو َأَش َّد ُقَّو ًة َو آثارًا ِفي اَأْلْر ِض َفما َأْغ نى َع ْنُه ْم ما كاُنوا َيْك ِس ُبوَن (غافر؛)82 َأ َفَلْم َيسيُر وا ِفي اَأْلْر ِض َفَيْنُظ ُر وا َك ْيَف كاَن عاِقَبُة اَّلذيَن ِمْن َقْبِلِه ْم َد َّمَر اُهَّلل َع َلْيِه ْم َو ِلْلكاِفريَن َأْمثاُلها (محمد؛)10 انجام عبادات 3. • نماز جمعه :يا َأُّيَه ا اَّلذيَن آَم ُنوا ِإذا ُنوِد َي ِللَّص الِة ِم ْن َيْو ِم اْلُج ُم َع ِة َفاْس َعْو ا ِإلى ِذْك ِر اِهَّلل َو َذ ُر وا اْلَبْيَع ذِلُك ْم َخ ْيٌر َلُك ْم ِإْن ُك ْنُتْم َتْع َلُم ون(جمعه، )9 • حج َ:عن الصادق علیه السالم :اْلَح ُّج َتْس ِكيُن اْلُق ُلوب(مجلسی،1403 ، ج)183 ،75 • اعتکاف :قال رسول اهّلل صّلى اهّلل عليه و آله« :اعتكاف عشر فى رمضان يعدل حّج تين و عمرتين» (.خرمشاهی و انصاری،1376 ، ص)344 انتخاب همنشین مطلوب 4. • • • • عن علی علیه السالمَ :ج اِلِس اْلُع َلَم اَء َتْزَدْد ِع ْلمًا (تمیمی آمدی/357 ،1366، )3؛َ َقاَل ع ُج ُلوُس َس اَع ٍة ِع ْنَد اْلُع َلَم اِء َأَح ُّب ِإَلى اِهَّلل َتَع اَلى ِمْن ِع َباَد ِة َس َنٍة اَل ُيْعَص ى اُهَّلل ِفيَه ا َط ْر َفَة َع ْين(دیلمی ،1412 ،ج ،1ص)166 َج اِلِس اْلُح َلَم اَء َتْزَدْد ِح ْلمًا (تمیمی آمدی.)3 / 357 ،1366، َج اِلِس اْلُفَق َر اَء َتْزَدْد ُش ْك رًا (تمیمی آمدی.)3 /357 ،1366، َو َع ْنُه ع ِإَّياُك ْم َو ُم َج اَلَس َة اْلَمْو َتى ِقيَل َيا َر ُس وَل اِهَّلل َمِن اْلَمْو َتى َقاَل ُك ُّل َغ ِنٍّي َأْط َغاُه ِغ َناه(ورام ،ج ،2ص)32 سفر علمی 5. • َو ما كاَن اْلُم ْؤ ِم ُنوَن ِلَيْنِفُر وا َك اَّفًة َفَلْو ال َنَف َر ِم ْن ُك ِّل ِفْر َقٍة ِم ْنُه ْم طاِئَف ٌة ِلَيَتَف َّقُه وا ِفي الِّد يِن َو ِلُيْنِذ ُر وا َقْوَم ُه ْم ِإذا َر َج ُع وا ِإَلْيِه ْم َلَع َّلُه ْم َيْح َذ ُر وَن (توبه)122، • َفاْنَط َلقا َح َّتى ِإذا َر ِكبا ِفي الَّس فيَنِة َخ َر َقها قاَل َأ َخ َر ْقَتها ِلُتْغ ِر َق َأْه َلها َلَق ْد ِج ْئَت َش ْيئًا ِإْم رًا (کهف)71،؛ َفاْنَط َلقا َح َّتى ِإذا َلِقيا ُغ المًا َفَق َتَلُه قاَل َأ َقَتْلَت َنْف سًا َز ِك َّيًة ِبَغ ْيِر َنْفٍس َلَق ْد ِج ْئَت َش ْيئًا ُنْك رًا (کهف)74 ،؛ َفاْنَط َلقا َح َّتى ِإذا َأَتيا َأْه َل َقْر َيٍة اْس َتْط َع ما َأْه َلها َفَأَبْو ا َأْن ُيَض ِّيُف وُه ما َفَو َج دا فيها ِجدارًا ُيريُد َأْن َيْنَق َّض َفَأقاَم ُه قاَل َلْو ِش ْئَت َال َّتَخ ْذ َت َع َلْيِه َأْج رًا (کهف)77 ، آثار و نتایج تغییر موقعیت مهار غرایز 1. • غریزه جنسیَ :و اْس َتَبَق ا اْلباَب َو َقَّد ْت َقِميَص ُه ِم ْن ُد ُبٍر َو َأْلَف يا َس ِّيَد ها َلَد ى اْلباب(یوسف)25، • خشم :عن الباقر علیه السالمَ :فَأُّيَم ا َر ُج ٍل َغ ِض َب َو ُه َو َقاِئٌم َفْلَيْج ِلْس َفِإَّنُه َس َيْذ َه ُب َع ْنُه ِرْج ُز الَّش ْيَط اِن َو ِإْن َكاَن َج اِلسًا َفْلَيُق م(مجلسی،1403، ج ،70ص)264 رشد معنوی 2. • ارزش های معنویَ :و َقاَل ع اَل َتْج ِلُس وا ِع ْنَد ُك ِّل َع اِلٍم ِإاَّل َع اِلٍم َيْد ُع وُك ْم ِم َن اْلَخ ْم ِس ِإَلى اْلَخ ْم ِس ِم َن الَّش ِّك ِإَلى اْلَيِقيِن َو ِم َن اْلِك ْبِر ِإَلى الَّتَو اُض ِع َو ِم َن الِّر َياِء ِإَلى اِإْلْخ اَل ِص َو ِم َن اْلَع َد اَو ِة ِإَلى الَّنِص يَح ِة َو ِم َن الَّر ْغ َبِة ِإَلى الُّز ْه د(مجلسی ،1403 ،ج ،1ص)205 • رقت قلبَ :أ َفَلْم َيِس يُر وْا فِى اَأْل ْر ِض َفَتُك وَن لَُه ْم ُقُلوٌب َيْع ِقُلوَن بَِه ا َأْو َء اَذاٌن َيْس َمُع وَن بَِه ا َفِإنََّه ا اَل َتْعَم ى اَأْل ْبَص اُر َو اَل ِكن َتْعَم ى اْلُق ُلوُب اَّلتِى فِى الُّص ُد وِر(حج)46 ، رشد اقتصادی 3. • َ َّرَّبَنا ِإنّى ِ َأْس َك نُت ِمن ُذ ِّر َّيتِى ِبَو اٍد َغ يِْر ِذى َز ْر ٍع ِعنَد َبْيِتَك اْلُم َح َّر ِم َر َّبَنا ِلُيِقيُم وْا الَّص َلوَة َفاْج َع ْل َأِْفَد ًة ِّم َن الَّناِس تَْه ِو ى ِإَليِْه ْم َو اْر ُز ْقُه م ِّم َن الَّثَمَر اِت َلَع َّلُه ْم َيْش ُك ُر وَن (ابراهیم.)37 ، • عن هشام بن الحکمَ :س َأْلُت َأَبا َع ْبِد اِهَّلل ع َفُق ْلُت َلُه َم ا اْلِعَّلُة اَّلِتي ِم ْن َأْج ِلَه ا َك َّل َف اُهَّلل اْلِعَب اَد اْلَح َّج َو الَّط َو اَف ِباْلَبْيِت َفَق اَل ِإَّن اَهَّلل َتَع اَلى َخ َلَق اْلَخ ْلَق اَل ِلِعَّلٍة ِإاَّل َأَّن ُه َش اَء َفَف َع َل َفَخ َلَق ُه ْم ِإَلى َو ْقٍت ُم َؤ َّج ٍل َو َأَم َر ُه ْم َو َنَه اُه ْم َم ا َيُك وُن ِم ْن َأْم ِر الَّط اَع ِة ِفي الِّد يِن َو َمْص َلَح ِتِه ْم ِم ْن َأْم ِر ُد ْنَي اُه ْم َفَج َع َل ِفيِه ااِل ْج ِتَم اَع ِم َن اْلَم ْش ِرِق َو اْلَم ْغ ِر ِب ِلَيَتَع اَر ُفوا َو ِلَيَتَرَّبَح ُك ُّل َق ْو ٍم ِم َن الِّتَج اَر اِت ِم ْن َبَل ٍد ِإَلى َبَلٍد َو ِلَيْنَتِفَع ِبَذِلَك اْلُم َك اِري َو اْلَج َّم اُل َو ِلُتْعَر َف آَثاُر َر ُس وِل اِهَّلل ص َو ُتْعَر َف َأْخ َباُر ُه َو ُيْذَك َر َو اَل ُيْنَس ى َو َلْو َكاَن ُك ُّل َقْو ٍم ِإَّنَم ا َيَّتِكُلوَن َع َلى ِباَل ِدِه ْم َو َم ا ِفيَه ا َه َلُك وا َو َخ ِر َبِت اْلِباَل ُد َو َس َق َط اْلَج َلُب َو اَأْل ْر َباُح َو َع ِم َيِت اَأْل ْخ َباُر َو َلْم َيِقُف وا َع َلى َذِلَك َفَذِلَك ِع َّل ُة اْلَح ج(صدوق ،بی تŽŽا ،ج،2 ص)406 اصالح رفتار دیگران 4. • الِّر جاُل َقَّو اُم وَن َع َلى الِّنساِء ِبما َفَّض َل اُهَّلل َبْع َض ُه ْم َع لى َبْع ٍض َو ِبما َأْنَفُق وا ِم ْن َأْم واِلِه ْم َفالَّص اِلحاُت قاِنتاٌت حاِفظاٌت ِلْلَغ ْيِب ِبما َح ِفَظ اُهَّلل َو الَّالتي َتخاُفوَن ُنُش وَز ُه َّن َفِعُظ وُه َّن َو اْه ُج ُر وُه َّن ِفي اْلَم ضاِج ِع َو اْض ِر ُبوُه َّن َفِإْن َأَط ْع َنُك ْم َفال َتْبُغ وا َع َلْيِه َّن َس بيًال ِإَّن اَهَّلل كاَن َع ِلًّيا َكبيرًا ()34 • َو َقاَل َبْع ُض ُه ْم َش َك ْو ُت ِإَلى َأِبي اْلَح َس ِن ُم وَس ى اْبنًا ِلي َفَق اَل اَل َتْض ِر ْبُه َو اْه ُج ْر ُه َو اَل ُتِط ْل (حلی ،1407،ص)86 سالمت روانی 5. • • • • آرامش :عن الصادق علیه السالم :اْلَح ُّج َتْس ِك يُن اْلُق ُلوب(مجلسی ،1403 ،ج)183 ،75؛ َو اُهَّلل َج َع َل َلُك ْم ِم ْن ُبُيوِتُك ْم َس َك نًا َو َج َع َل َلُك ْم ِم ْن ُج ُلوِد اَأْل ْنعاِم ُبُيوتًا َتْس َتِخ ُّفوَنها َيْوَم َظ ْع ِنُك ْم َو َيْوَم ِإقاَم ِتُك ْم َو ِم ْن َأْص واِفها َو َأْو باِرها َو َأْش عاِرها َأثاثًا َو َم تاعًا ِإلى حيٍن (نحل)80،؛ فاِلُق اِإْلْص باِح َو َج َع َل الَّلْيَل َس َك نًا َو الَّش ْمَس َو اْلَق َمَر ُح ْس بانًا ذِلَك َتْق ديُر اْلَع زيِز اْلَع ليِم (انعام)96 ، َأ نشاطَ :ع ْبُد اْلَع ِظ يِم ْبُن َع ْبِد اِهَّلل اْلَح َس ِنُّي َر ِح َم ُه اُهَّلل َقاَل َس ِم ْع ُت َبا َج ْع َفٍر ُم َح َّم َد ْبَن َع ِلِّي ْبِن ُم وَس ى ع َيُق وُل ُم اَل َقاُة اِإْلْخ َو اِن ُنْش َر ة(امالی مفید ،ص)329 امیدواری :عن السجاد علیه السالم :او رایتنی فی الغافلین فمن رحمتک آیستنی(مجلسی ،1403 ،ج ،98ص)87 اا ایمنی 6. • ِفيِه َء اَياُت َبِّيَناٌت َّمَق اُم ِإْبَر اِهيَم َو َم ن َد َخ َلُه كَاَن َء اِم ًنا َو ِهَّلِل َع لَى الَّناِس ِح ُّج اْلَبْيِت َم ِن اْس َتَط اَع ِإَلْيِه َس ِبياًل َو َم ن َك َف َر َفِإَّن اَهَّلل َغ نِى ٌّ َع ِن اْلَع اَلِميَن (آل عمران.)97 ، • َو ِإْذ َج َع ْلَنا اْلَبْيَت َم ثاَبًة ِللَّناِس َو َأْم نًا َو اَّتِخ ُذ وا ِم ْن َم قاِم ِإْبراهيَم ُمَص ًّلى َو َع ِه ْد نا ِإلى ِإْبراهيَم َو ِإْس ماعيَل َأْن َط ِّه را َبْيِتَي ِللَّط اِئفيَن َو اْلعاِكفيَن َو الُّر َّكِع الُّس ُج وِد (بقره)125 ، • فََخ َر َج ِم نَْه ا َخ ائًف ا َيتََر َّقُب َقاَل َر ّب ِ نَِّج نِى ِم َن اْلَق ْو ِم الَّظ اِلِميَن (قصص، .)21 شرایط تاثیرگزاری بصیرت 1. • َيَأيَُّه ا اَّلِذيَن َء اَم ُنوْا ِإَذا ضََر ْبُتْم فِى َس ِبيِل اِهَّلل َفَتَبَّيُنوْا َو اَل َتُق وُلوْا ِلَم ْن َأْلَق ى ِإَلْيُك ُم الَّس اَل َم َلْس َت ُم ْؤ ِم ًنا َتْبَتُغ وَن َع َر َض اْلَح َيوِة الُّد ْنَيا َفِعنَد اِهَّلل َم َغ اِنُم َكِثيَر ٌة َكَذ اِلَك ُكنُتم ِّم ن َقْبُل َفَم َّن اُهَّلل َع َلْيُك ْم َفَتَبَّيُنوْا ِإَّن اَهَّلل كَاَن ِبَم ا َتْعَم ُلوَن َخ ِبيًر ا(نساء.)94 ، توانایی 2. • • • • از مقدمات الزم برای تغییر موقعیت آن است که فرد از توانایی جسمی مناسب برخوردار بوده و بنیه اقتصادی الزم را نیز برای آن دارا باشد. جهادَّ :لْيَس َع لَى الُّض َع َف اِء َو اَل َع لَى اْلَمْر ضَى َو اَل َع لَى اَّلِذيَن اَل يَِج ُد وَن َم ا ُينِفُق وَن َح َر ٌج ِإَذا َنَص ُح وْا ِهَّلِل َو َر ُس وِلِه َم ا َع لَى اْلُم ْح ِس ِنيَن ِمن َس ِبيٍل َو اُهَّلل َغُف وٌر َّرِحيٌم َ .و اَل َع لَى اَّلِذيَن ِإَذا َم ا َأَتْو َك ِلَتْح ِمَلُه ْم ُقْلَت اَل َأِج ُد َم ا َأْح ِمُلُك ْم َع َلْيِه َتَو َّلوْا َّو َأْع ُيُنُه ْم َتِفيُض ِم َن الَّد ْم ِع َح َز ًنا َأاَّل يَِج ُد وْا َم ا ُينِفُق وَن (توبه91،و)92 هجرتِ :إَّن اَّلذيَن َتَو َّفاُه ُم اْلَم الِئَك ُة ظاِلمي َأْنُف ِس ِه ْم قاُلوا فيَم ُك ْنُتْم قاُلوا ُك َّنا ُم ْس َتْض َع فيَن ِفي اَأْل ْر ِض قاُلوا َأ َلْم َتُك ْن َأْر ُض اِهَّلل واِس َع ًة َفُتهاِج ُر وا فيها َفُأولِئَك َم ْأواُه ْم َج َهَّنُم َو ساَء ْت َم صيرًا (ِ)97إَّال اْلُم ْس َتْض َع فيَن ِم َن الِّر جاِل َو الِّنساِء َو اْلِو ْلداِن ال َيْس َتطيُع وَن حيَلًة َو ال َيْه َتُد وَن َس بيًال (َ)98فُأولِئَك َع َس ى اُهَّلل َأْن َيْع ُف َو َع ْنُه ْم َو كاَن اُهَّلل َع ُف ًّو ا َغُف ورًا (نساء)99 ، سفر تجاریِ :لْلُفَق راِء اَّلذيَن ُأْح ِص ُر وا في َس بيِل اِهَّلل ال َيْس َتطيُع وَن َض ْر بًا ِفي اَأْل ْر ِض َيْح َس ُبُه ُم اْلجاِهُل َأْغ ِنياَء ِم َن الَّتَع ُّفِف َتْع ِرُف ُه ْم ِبسيماُه ْم ال َيْس َئُلوَن الَّناَس ِإْلحافًا َو ما ُتْنِفُق وا ِم ْن َخ ْيٍر َفِإَّن اَهَّلل ِبِه َع ليٌم (بقره)273 ، درخواست از خداوند 3. • َفَخ َر َج ِم ْنها خاِئفًا َيَتَر َّقُب قاَل َر ِّب َنِّج ني ِم َن اْلَق ْو ِم الَّظ اِلميَن (قصص)21، • َو ُق ْل َر ِّب َأْد ِخْلني ُم ْد َخ َل ِص ْد ٍق َو َأْخ ِر ْج ني ُم ْخ َر َج ِص ْد ٍق َو اْج َع ْل لي ِم ْن َلُد ْنَك ُس ْلطانًا َنصيرًا (اسراء)80، سرعت 4. • در فرار از گناهَ :و اْس َتَبَق ا اْلباَب َو َقَّد ْت َقميَص ُه ِم ْن ُد ُبٍر َو َأْلَف يا َس ِّيَد ها َلَد ى اْلباِب قاَلْت ما َج زاُء َم ْن َأراَد ِبَأْه ِلَك ُس وءًا ِإَّال َأْن ُيْس َج َن َأْو َع ذاٌب َأليٌم (یوسف)25، • در برآوردن حاجاتَ :عْن َص ْف َو اَن اْلَج َّم اِل َقاَل ُك ْنُت َج اِلسًا َمَع َأِبي َع ْبِد اِهَّلل عِ -إْذ َد َخ َل َع َلْيِه َر ُج ٌل ِم ْن َأْه ِل َم َّك َة ُيَق اُل َلُه َم ْيُم وٌن َ -فَش َك ا ِإَلْيِه َتَع ُّذ َر اْلِك َر اِء َع َلْيِه َفَق اَل ِلي ُق ْم َفَأِع ْن َأَخ اَك َفُق ْم ُت َمَع ُه َفَيَّس َر اُهَّلل ِك َر اُه َفَر َج ْع ُت ِإَلى َم ْج ِلِس ي َفَق اَل َأُبو َع ْبِد اِهَّلل ع َم ا َص َنْع َت ِفي َح اَج ِة َأِخيَك َفُق ْلُت َقَض اَه ا اُهَّلل ِبَأِبي َأْنَت َو ُأِّم ي َفَق اَل َأَم ا ِإَّنَك َأْن ُتِعيَن َأَخ اَك اْلُمْس ِلَم َأَح ُّب ِإَلَّي ِم ْن َط َو اِف ُأْس ُبوٍع ِباْلَبْيِت ُم ْبَتِد ئًا ُثَّم َقاَل ِإَّن َر ُج اًل َأَتى اْلَح َس َن ْبَن َع ِلٍّي عَ -فَق اَل ِبَأِبي َأْنَت َو ُأِّم ي َأِع ِّني َع َلى َقَض اِء َح اَج ٍة َفاْنَتَع َل َو َقاَم َمَع ُه َفَم َّر َع َلى اْلُح َس ْيِن ع َو ُه َو َقاِئٌم ُيَص ِّلي َفَق اَل َأْيَن ُك ْنَت َعْن َأِبي َع ْبِد اِهَّلل َتْس َتِعيُنُه َع َلى َح اَج ِتَك َقاَل َقْد َفَع ْلُت ِبَأِبي َأْنَت َو ُأِّم ي َفُذِك َر َأَّنُه ُمْع َتِك ٌف َفَق اَل َأَم ا َلْو َأَّنُه َأَع اَنَك َكاَن َخ ْيرًا َلُه ِم ِن اْع ِتَك اِفِه َش ْه را(الحر العاملی ،1409،ج ،16ص)370 فهرست منابع • • • • • • • • • • • قرآن کریم باقری ،خسرو( )1380نگاهی دوباره به تربیت اسالمی ،تهران ،انتشارات مدرسه ورام بن ابی فراس(بی تا) مجموعه ورام(تنبیه الخواطر) ،قم ،مکتبه الفقیه تمیمی آمدی ،عبد الواحد( )1366غرر الحکم و درر الکلم ،قم ،دفتر تبلیغات اسالمی دیلمی ،حسن( )1412ارشاد القلوب ،قم ،شریف رضی خرمشاهی ،بهاء الدین و مسعود انصاری( )1376پیام پیامبر ،تهران ،منفرد مجلسی ،محمد باقر( )1403بحار االنوار ،بیروت ،موسسه الوفاء حلی ،ابن فهد( )1407عده الداعی و نجاح الساعی ،قم ،دارالکتاب االسالمیه صدوق( ،بی تا) علل الشرایع ،قم ،داوری مفيد ،ابي عبد اهلل محمد بن محمد بن نعمان( )1413امالی ،قم ،کنگره شیخ مفید الحر العاملی ،محمد بن الحسن( )1412وسائل الشیعة الی تحصیل مسائل الشریعة ،قم ،مؤسسة آل البیت الحیاء التراث. والحمد هلل رب العالمین و صلی اهلل علی سیدنا محمد و آله اجمعین