نظام اقتصادی فئودالیسم

صفحه 1:
نظام های اقتصادی سس سس سس 0 مت فتود اليسم دكتر محمد جواد شريف زاده دانشكاه امام صادق (ع) 

صفحه 2:
پرسش هایی درباره فتودا ليسم . منظور از فتودالیسم چیست؟ زمان و دلایل شکل گیری آن چه بود؟ ۲ گروه های اجتماعی شکل دهنده فودلیسم و نوع اتباط نها با یکدیگر چگونه بود؟ ۳ _ مالکیت فثوالی با مالکیت خصوصی و سایر اشکال مالکیت چه تفاوت هایی داشت؟ *. چرا فئوالیسم افول کرد؟ و چگونه سرمایه داری از دل فئودالیسم زاده شد؟ 0 آیا فئودالیسم در جامعه ایران تجربه شده است؟ به عبارت دیگر آیا اقتصاد ایران در سده های پیشین مبتنی بر روابط فئودالی بوده است؟ 

صفحه 3:
واژه فتودالیسم از ريشه فیف ]116 مشتق شده است. فیف به زمینی گفته مى شود که در مقابل تعهد مشخصی در اختیار یک فرد قرار مى كيرد يا به وى اقطاع مى شود. #در حال حاضر سه تعبیر از فئودالیسم رواج دارد: © فندليسم به عنوان رابطه ای حقوقی: این رابطه حقوقی رویط لردهاء وال ها و سرف هار سس كد © فتوداليسم به عنوان نوعى سازماندهى سياسى: كه در آن قدرت سياسى به لحاظ جغرافيايي بت هکس ‎cli peel an Ss ot‏ ل ل شود. ‎٩‏ فتودالیسم به معنای نوعی شیوه تولید: در اين معنا فتودالیسم نوعی نظام فراگیر اجتماعی - اقتصادی اس که ستخبار طیفانی جامعه در آن پیومته بازتواید می شرن 

صفحه 4:
مبدا ظهور: درباره زمان پیدایش فتودالیسم نظر قطعی نمی توان داد. اما آنچه مسلم است تقریبا در تمامی قرون وسطی زندگی اجتماعی و اقتصادی اروپا مبتنی بر روابط فئودالی بوده است. قرون وسطى: به فاصله بين فروياشى امبراطورى روم غربی (۴۷۶) تا فروپاشی امپراطوری روم شرقی (۱۳۵۳) گفته می شود. #دلایل ظهور: با مجوم قبایل بربر از جمله ژرمن ها و نابودی امپراطوری روم و شهرهای مهم آن» زمین های به دست آمده مان فرماندهان و وابستگان آنها تقسیم شد. ‎٩‏ فرمانروایان پیروز برای کسب حمایت نظامی» زمین هایی را به اشراف واگذار می کردند و در مقابل» اشراف نیز متصهد می شدند به همراه تیروهایشان در جنگ ها حاضر شوند. ‎ ‎ 

صفحه 5:
گروه های اجتماعی در عصر فئودالیسم- ۱ #پادشاه: * پادشاه معمولا مهم ترین فنودال بود و زمین های زیادی را به اشراف (واسال ها) قطاع کرده بود. مقتدرترین پادشاه قرون وسطی شارلمانی (۷۳۲-۸۱۴ م) بود که امپراطوری مقدس روم را بنا گذاشت. * پس از او همواره پادشاهان همواره در رقابت با بارون ها و واسال های خودشان بودند و در بسیاری اوقات مقهور آنان می شدند. برای مثال دوک نورماندی قدرتمندتر از پادشاه فرانسه و انگلستان بود. فرانسه و انگلستان به پنجاه تا شصت دوک نشین تقسیم می شدند. هر دوک نشین نیز می توانست به جند كنت نشین تقسیم شود. 

صفحه 6:
گروه های اجتماعی در عصر فئوداليسم- ۲ #اشراف یا واسال ها: این گروه افرادی بودند که زمین هایی را به اقطاع در اختیار داشتند و سهمی از محصول را به لردی می دادند که به او سوگند وفاداری خورده بودند. یکی از وظایف اصلی آنان شرکت در جنگ بود. به همین دلیل بسیاری از شوالیه ها می توانستند با اعلام سوگند وفاداری به یک لرده واسال او بشوند. #واسال های بزرگ که زمین های زیادی در اختیار داشتند معمولا زمین های خود را به چند فرد دیگر اقطاع می دادند و بدین ترتیب برای خود واسال هایی داشتند. گاه بین شاه تا سرف ها شش یا هفت واسال قرار می گرفت. گاگر واسال تخلفی می کرد باید در دادگاهی که لرد تشکیل می داد و سایر واسال ها در آن حق رای داشتند حاضر و محاکمه می شد. 

صفحه 7:
گروه های اجتماعی در عصر فئودالیسم- ۳ *روحانیون و ارباب کلیسا: #بخش مهمى از زمين هاى هر دوك نشين يا كنت نشين متعلق به كليسا و ديرهاى مسیحی بود و جمعیت زیادی روی زمین های كليسا كار مى كردند؛ كليسا براى خود شوالیه ها و واسال های مخصوص داشت. #ضمن آنکه پادشاهان و فئودال ها درصدی از محصول خود را به کلیسا می دادند. #قدرت کلیسا به ویژه در عصر جنگ های صلیبی افزایش یافت. 

صفحه 8:
گروه های اجتماعی در عصر فئودالیسم- ۴ #دهقانان: به دو گروه دهقانان آزاد و سرف ها تقسیم می شدند. تعداد دهقانان آزاد بسیار اندک بود. بردگان: نقش مهمی در عصر فتودالیسم ندارند. ایشان عمدتاً اسیران مسلمان يا اروپاییان غیر مسیحی بودند که در جنگ یا از طریق خرید و فروش تصاحب می شدند و در خدمت کلیسا و پادشاهان بودند. #تفاوت سرف و برده: ‎ob! ©‏ (فتودال) حق خرید و فروش سرف ها را نداشت و نمی توانست آنها را از خانواده هایشان جدا کند. ‎٩‏ سرف نسبت به زمینی که در آن زندگی می کرد نوعی حق مالکیت (در طول مالکیت ارباب) داشت؛ البته مجاز به خارج شدن از زمین های ارباب نبود. 

صفحه 9:
وظایف ارباب: ارباب بخشی از زمین هایش را در اختیار سرف قرار می دهد و تا زمانی که خطای مهمی از او سرنزده است حق بازپس گرفتن زمین را ندارد. به علاوه ارباب موظف به تامین امنیت سرف هایش است. وظایف سرف: سرف (رعیت) موظف است علاوه بر پرداخت هزینه زمینهای کشاورزی (که ممکن بود به صورت درصدی از محصول يا پول باشد)» چند روز هفته را برای ارباب کار کند و امور مربوط به او و دارایبهایش را سامان بدهد. 

صفحه 10:
سایر تعهدات سرف ها در مقابل اربابان فئودال ‎١‏ دریافت قسمتی از ارث رعیت توسط ارباب ‏۲ مهد به استفاده ار وسایل اریاب و پرداحت من در ازی آن 7 حمل محصول ارباب به بازار ‏۴ باج به ارباب به خاطر شوهر دادن دختر ‏د پرداخت وجهی به خاطر استفاده از جنکل و چراگاه ‏۶ تهیه هیزم و پارچه های پشمی و پنبه ای برای ارباب ساخت خانه ی ارباب, نجاری و آهنگری ‏۲ پرداخت سهمی از محصول به ارباب ‎A‏ پرداخت هزینه اقامت سلاطین و شاهزادگان و تهیه علوفه برای اسبان آنها و پذیرایی از سفرای خارجی در هنگام عبور از اراضی ‎ ‎ 

صفحه 11:
شهر و روستا در عصر فئودالیسم #فقدان شهر و محوریت زندگی روستایی: #با حمله قبایل بربر به روم شهرهای قدیمی از بین رفتند. در دوران فتودالیسم بندرت می شد شهری در اروپا یافت. فعالیت اقتصادی در قلمروهای فتودالی انجام می شد که از قصر فتودال و زمینها و روستاهای اطراف آن تشکیل شده است. بهترین زمینها متعلق به اربابان بود اما برخی زمینهای دیگر در برابر پرداخت سهمی از محصول به سرفها داده ميشد. این مجموعه واحد اقتصادی نسبتاً خودکفایی را تشکیل میداد. از همین رو مبادله بازاری محصولات اندک بود. 

صفحه 12:
مالکیت در عصر فئودالیسم تفاوت مالکیت فنودالی و خصوصی: #مالكيت فتوالى نوعى مالكيت طولى است. مالكيت فتودال و سرف در طول يكديكر و غير مطلق است. يعنى فئودال در شرايط عادى حق سلب مالكيت از سرف و قروش زمين را تذارد ار طرف دیگر سرف نیز نها در چارچوب قواعد فتودلی مالک زمين و محصول آن است. در حالی که در مالکیت خصوصی بردگان یا کارگران حقی نسبت به زمين بيدا نمى کنند و مالک حق دارد زمین را بفروشد. 

صفحه 13:
مبادله و بازار در عصر فئودالیسم #آزادی مبادله: آزادی انتخاب شنل در این نظام وجود نداشت. رعیت به طور موروثى به زمین و ارباب وابسته بود و نمی توانست بدون اجازه مالک ملک اربابی را ترک کند. به علاوه خرید و فروش زمین نیز چندان مرسوم و مقبول نبود. #باز در عصر فنودالیسم بازار نیروی کار و زمین وجود نداشت. ۵ مبادله محصول نیز بیشتر در قالب تعهدات فئودالیستی انجام می شد و مبادلات بازاری کمرنگ بود. © توليد برای استفاده و مصرف انجام می شد و تولید برای مبادله جایگاهی نداشت. به ویژه آنکه تعالیم کلیسای کاتولیک نیز این شیوه نگرش به معیشت و تولید را تشویق می کرد. 

صفحه 14:
رشد اقتصادی در عصر فئو دالیسم به دلایل زیر در عصر فتودالیسم سطح تولید سرانه نازل و رشد اقتصادی اندک بود: ‎٩‏ فقدان شهر به ویژه شهرهای بزرگ ‎٩‏ کم جمعیت بودن اجتماعات روستایی 0 فقدان بازار و محدودیت مبادله بسیاری از ابزارهای تولید و محصولات ‎٩‏ نگرش دنیاگریز کلیسا 

صفحه 15:
افول فئودالیسم ‎L®‏ پایان گرفتن قرون وسطی روابط فتودالی به آرامی کمرنگ شد اما الغای رسمی آن مدت زمان زیادی طول کشید. در انگلستان این نظام رسماً در ۱۶۴۶ ملغی شد؛ هر چند همین کار در فرانسه تا زمان انقلاب کبیر ۱۷۸۹ به تاخیر افتاد. #اما چرا فتودالیسم افول کرد؟ ‎٩‏ مشکلات درونی فتودالیسم: از جمله رشد جمعیت خانواده های اشرافی و تشدید فشار کاری و معیشتی سرف ها (که بعضاً منجر به فرار آنان هم می شد.) ‎O‏ نقش جنگ های صلیبی: بسیج افراد برای جنگ های صلیبی نقش اجتماعی افراد و جایگاه آنان را تغییر داد. جنگ های صلیبی اروپاییان را با تمدن اسلامی و دستاوردهای آن آشنا کرد. ‏آیده تاسیس شهره‌ای بزرگ و دانشگاه ریشه در همین دوران دارد. ‎ ‎ 

صفحه 16:
فئودالیسم در ابران سوال مهم: آیا جامعه ایران فتودالیسم را تجربه کرده است؟ #دلایل نفی کننده: © نقش مهم و تعیین کننده شهر و شهرنشینان در تاریخ ایران پیش و پس از اسلام به ویژه با توجه به این نکته که جامعه فئودالی اساسأً یک جامعه روستایی است و شهر و شهرنشینی جایگاه اندکی در آن دارد. © تفاوت ساختار ارباب و رعیتی در تاریخ ایران و در تاریخ اروپای عصر فتودالیسم به علت حاکمیت نظام حقوقى اسلام نوع رابطه حقوقى ارباب و رعيت در تاريخ ايران متفاوت از تاريخ أروياست. براى مثال مفهوم جسبيدكى رعيت به زمين در نظام حقوقى اسلام قابل بذيرش نيست. غير متمركز قدرت در جامعه فتودال و تمركز آن در تجربه ايران قدرت در جامعه ايران در بيشتر ادوار تاريخ متمركز بوده و سازوكار غلبه. عصبيت و استبداد كه در آراى ابن خلدون أمده است نقش مهمى در ايجاد و انتقال قدرت داشته است. 

صفحه 17:
گذار از فئودالیسم به سرمایه داری اساسا تفاوت سرمایه داری و فئودالیسم در چیست؟ #نظام اقتصادی اروپا چرا و به چه صورت از فتودالیسم به سرمایه داری انتقال یافت؟ © ياسخ اين سوال و سوالاتى از اين دست در بخش مربوط به سرمایه داری بررسی خواهد شد. 

نظام هاي اقتصادي فئودالیسم دکتر محمد جواد شريف زاده دانشگاه امام صادق (ع) پرسش هايي درباره فئوداليسم .1 .2 .3 .4 .5 منظور از فئوداليسم چيست؟ زمان و داليل شکل گيري آن چه بود؟ گروه های اجتماعی شکل دهنده فئودالیسم و نوع ارتباط آنها با یکدیگر چگونه بود؟ مالکیت فئوالی با مالکیت خصوصی و سایر اشکال مالکیت چه تفاوت هایی داشت؟ چرا فئوالیسم افول کرد؟ و چگونه سرمایه داری از دل فئودالیسم زاده شد؟ آيا فئوداليسم در جامعه ايران تجربه شده است؟ به عبارت دیگر آیا اقتصاد ایران در سده های پیشین مبتنی بر روابط فئودالی بوده است؟ تعریف فئودالیسم ‏واژه فئودالیسم از ریشه فیف fiefمشتق شده است .فیف به زميني گفته مي شود که در مقابل تعهد مشخصی در اختیار یک فرد قرار می گیرد یا به وی اقطاع می شود. ‏در حال حاضر سه تعبیر از فئودالیسم رواج دارد: فئودالیسم به عنوان رابطه ای حقوقی :اين رابطه حقوقي روابط لردها ،واسال ها و سرف ها را مشخص مي کند. فئودالیسم به عنوان نوعی سازماندهی سیاسی :که در آن قدرت سياسي به لحاظ جغرافيايي بشدت شکسته مي شود .خدمات نظامي خصوصي است و در برابر امتيازات مختلفي مبادله مي شود. فئودالیسم به معنای نوعی شيوه توليد :در اين معنا فئوداليسم نوعی نظام فراگير اجتماعي – اقتصادي است که ساختار طبقاتي جامعه در آن پیوسته بازتوليد مي شود. ظهور فئودالیسم ‏مبدا ظهور :درباره زمان پیدایش فئودالیسم نظر قطعی نمی توان داد .اما آنچه مسلم است تقریب ًا در تمامی قرون وسطی زندگی اجتماعی و اقتصادی اروپا مبتنی بر روابط فئودالی بوده است. قرون وسطی :به فاصله بين فروپاشي امپراطوري روم غربي ( )476تا فروپاشي امپراطوري روم شرقي ( )1453گفته مي شود. ‏داليل ظهور :با هجوم قبايل بربر از جمله ژرمن ها و نابودي امپراطوري روم و شهرهای مهم آن ،زمين هاي به دست آمده ميان فرماندهان و وابستگان آنها تقسيم شد. فرمانروایان پیروز برای کسب حمایت نظامی ،زمین هایی را به اشراف واگذار می کردند و در مقابل ،اشراف نیز متعهد می شدند به همراه نیروهایشان در جنگ ها حاضر شوند. گروه های اجتماعی در عصر فئودالیسم1 - ‏پادشاه: ‏پادشاه معموال مهم ترین فئودال بود و زمین های زیادی را به اشراف (واسال ها) اقطاع کرده بود. ‏مقتدرترین پادشاه قرون وسطی شارلمانی ( 742-814م) بود که امپراطوری مقدس روم را بنا گذاشت. ‏پس از او همواره پادشاهان همواره در رقابت با بارون ها و واسال های خودشان بودند و در بسیاری اوقات مقهور آنان می شدند. ‏برای مثال دوک نورماندی قدرتمندتر از پادشاه فرانسه و انگلستان بود. ‏فرانسه و انگلستان به پنجاه تا شصت دوک نشین تقسیم می شدند .هر دوک نشین نیز می توانست به چند کنت نشین تقسیم شود. گروه های اجتماعی در عصر فئودالیسم2 - ‏اشراف یا واسال ها: ‏این گروه افرادی بودند که زمین هایی را به اقطاع در اختیار داشتند و سهمی از محصول را به لردی می دادند که به او سوگند وفاداری خورده بودند. ‏یکی از وظایف اصلی آنان شرکت در جنگ بود .به همین دلیل بسیاری از شوالیه ها می توانستند با اعالم سوگند وفاداری به یک لرد ،واسال او بشوند. ‏واسال های بزرگ که زمین های زیادی در اختیار داشتند معموال زمین های خود را به چند فرد دیگر اقطاع می دادند و بدین ترتیب برای خود واسال هایی داشتند. ‏گاه بین شاه تا سرف ها شش یا هفت واسال قرار می گرفت. ‏اگر واسال تخلفی می کرد باید در دادگاهی که لرد تشکیل می داد و سایر واسال ها در آن حق رای داشتند حاضر و محاکمه می شد. گروه های اجتماعی در عصر فئودالیسم3 - ‏روحانیون و ارباب کلیسا: ‏بخش مهمی از زمین های هر دوک نشین یا کنت نشین متعلق به کلیسا و دیرهای مسیحی بود و جمعیت زیادی روی زمین های کلیسا کار می کردند؛ کلیسا برای خود شوالیه ها و واسال های مخصوص داشت. ‏ضمن آنکه پادشاهان و فئودال ها درصدی از محصول خود را به کلیسا می دادند. ‏قدرت کلیسا به ویژه در عصر جنگ های صلیبی افزایش یافت. گروه های اجتماعی در عصر فئودالیسم4 - ‏دهقانان :به دو گروه دهقانان آزاد و سرف ها تقسیم می شدند .تعداد دهقانان آزاد بسیار اندک بود. ‏بردگان :نقش مهمي در عصر فئوداليسم ندارند .ايشان عمدت ًا اسيران مسلمان يا اروپاييان غير مسيحي بودند که در جنگ يا از طريق خريد و فروش تصاحب مي شدند و بيشتر در خدمت کليسا و پادشاهان بودند. ‏تفاوت سرف و برده: ارباب (فئودال) حق خريد و فروش سرف ها را نداشت و نمي توانست آنها را از خانواده هايشان جدا کند. سرف نسبت به زمینی که در آن زندگی می کرد نوعی حق مالکیت (در طول مالکیت ارباب) داشت؛ البته مجاز به خارج شدن از زمین های ارباب نبود. مناسبات ارباب و سرف ‏وظايف ارباب :ارباب بخشي از زمين هايش را در اختيار سرف قرار مي دهد و تا زماني که خطاي مهمي از او سرنزده است حق بازپس گرفتن زمين را ندارد .به عالوه ارباب موظف به تامين امنيت سرف هايش است. ‏وظايف سرف :سرف (رعیت) موظف است عالوه بر پرداخت هزينه زمين­هاي كشاورزي (که ممکن بود به صورت درصدي از محصول يا پول باشد) ،چند روز هفته را براي ارباب كار كند و امور مربوط به او و دارايي­هايش را سامان بدهد. سایر تعهدات سرف ها در مقابل اربابان فئودال .1 .2 .3 .4 .5 .6 .7 .8 دریافت قسمتی از ارث رعیت توسط ارباب تعهد به استفاده از وسایل ارباب و پرداخت مبلغی در ازای آن حمل محصول ارباب به بازار باج به ارباب به خاطر شوهر دادن دختر پرداخت وجهی به خاطر استفاده از جنگل و چراگاه تهیه هیزم و پارچه های پشمی و پنبه ای برای ارباب ،ساخت خانه ی ارباب ،نجاری و آهنگری پرداخت سهمی از محصول به ارباب پرداخت هزینه اقامت سالطین و شاهزادگان و تهیه علوفه برای اسبان آنها و پذیرایی از سفرای خارجی در هنگام عبور از اراضی شهر و روستا در عصر فئودالیسم ‏فقدان شهر و محوریت زندگی روستایی: ‏با حمله قبايل بربر به روم شهرهاي قديمي از بين رفتند .در دوران فئوداليسم بندرت مي شد شهري در اروپا يافت. ‏فعاليت اقتصادي در قلمروهاي فئودالي انجام مي شد که از قصر فئودال و زمين­ها و روستاهاي اطراف آن تشكيل شده است .بهترين زمين­ها متعلق به اربابان بود اما برخي زمين­هاي ديگر در برابر پرداخت سهمي از محصول به سرف­ها داده مي­شد. ‏اين مجموعه واحد اقتصادي نسبتً‌ا خودكفايي را تشكيل مي­داد .از همين رو مبادله بازاری محصوالت اندک بود. مالکیت در عصر فئودالیسم ‏تفاوت مالکیت فئودالی و خصوصی: ‏مالکيت فئوالي نوعي مالکيت طولي است .مالکيت فئودال و سرف در طول يکديگر و غير مطلق است .يعني فئودال در شرايط عادي حق سلب مالکيت از سرف و فروش زمين را ندارد .از طرف ديگر سرف نيز تنها در چارچوب قواعد فئودالي مالک زمين و محصول آن است. ‏در حالي که در مالکيت خصوصي بردگان يا کارگران حقي نسبت به زمين پيدا نمي کنند و مالک حق دارد زمين را بفروشد. مبادله و بازار در عصر فئودالیسم ‏آزادی مبادله :آزادي انتخاب شغل در اين نظام وجود نداشت .رعيت به طور موروثي به زمين و ارباب وابسته بود و نمی توانست بدون اجازه مالك ملك اربابي را ترك كند. به عالوه خريد و فروش زمين نيز چندان مرسوم و مقبول نبود. ‏بازار: در عصر فئوداليسم بازار نيروي کار و زمين وجود نداشت. مبادله محصول نيز بيشتر در قالب تعهدات فئوداليستي انجام می شد و مبادالت بازاری کمرنگ بود. تولید برای استفاده و مصرف انجام می شد و تولید برای مبادله جایگاهی نداشت .به ویژه آنکه تعالیم کلیسای کاتولیک نیز این شیوه نگرش به معیشت و تولید را تشویق می کرد. رشد اقتصادی در عصر فئودالیسم ‏به دالیل زیر در عصر فئودالیسم سطح تولید سرانه نازل و رشد اقتصادی اندک بود: فقدان شهر به ویژه شهرهای بزرگ کم جمعیت بودن اجتماعات روستایی فقدان بازار و محدودیت مبادله بسیاری از ابزارهای تولید و محصوالت نگرش دنیاگریز کلیسا افول فئودالیسم ‏با پایان گرفتن قرون وسطی روابط فئودالی به آرامی کمرنگ شد اما الغای رسمی آن مدت زمان زیادی طول کشید .در انگلستان اين نظام رسم ًا در 1646ملغي شد؛ هر چند همين كار در فرانسه تا زمان انقالب كبير 1789به تاخير افتاد. ‏اما چرا فئودالیسم افول کرد؟ مشکالت درونی فئودالیسم :از جمله رشد جمعیت خانواده های اشرافی و تشدید فشار کاری و معیشتی سرف ها (که بعض ًا منجر به فرار آنان هم می شد). نقش جنگ های صلیبی: بسیج افراد برای جنگ های صلیبی نقش اجتماعی افراد و جایگاه آنان را تغییر داد. جنگ های صلیبی اروپاییان را با تمدن اسالمی و دستاوردهای آن آشنا کرد. ایده تاسیس شهرهای بزرگ و دانشگاه ریشه در همین دوران دارد. فئودالیسم در ایران ‏سوال مهم :آیا جامعه ایران فئودالیسم را تجربه کرده است؟ ‏دالیل نفی کننده: نقش مهم و تعیین کننده شهر و شهرنشینان در تاریخ ایران پیش و پس از اسالم ‏ به وي‍ژه با توجه به اين نکته که جامعه فئودالي اساس ًا يک جامعه روستايي است و شهر و شهرنشيني جايگاه اندکي در آن دارد. تفاوت ساختار ارباب و رعیتی در تاریخ ایران و در تاریخ اروپای عصر فئودالیسم ‏ به علت حاکميت نظام حقوقي اسالم نوع رابطه حقوقي ارباب و رعيت در تاريخ ايران متفاوت از تاريخ اروپاست .براي مثال مفهوم چسبيدگي رعيت به زمين در نظام حقوقي اسالم قابل پذيرش نيست. تقسیم غیر متمرکز قدرت در جامعه فئودال و تمرکز آن در تجربه ایران ‏ قدرت در جامعه ايران در بيشتر ادوار تاريخ متمرکز بوده و سازوکار غلبه ،عصبيت و استبداد که در آراي ابن خلدون آمده است نقش مهمي در ايجاد و انتقال قدرت داشته است. گذار از فئوداليسم به سرمايه داري ‏اساس ًا تفاوت سرمايه داري و فئوداليسم در چيست؟ ‏نظام اقتصادي اروپا چرا و به چه صورت از فئوداليسم به سرمايه داري انتقال يافت؟ پاسخ اين سوال و سواالتي از اين دست در بخش مربوط به سرمايه داري بررسي خواهد شد.