تاریخ قاره آمریکا

به نام خدا تاریخ قاره آمریکا تهیه :حسین بخارائی مقدمه • قاره آمریکا دومین قاره بزرگ جهان پس از آسیا است و از شمالگان تا نزدیکی جنوبگان امتداد دارد .این قاره ش امل س ه بخش اص لی آمریک ای ش مالی ،آمریک ای مرکزی و آمریکای جنوبی است و از نظر جغرافیایی، فرهنگی ،اقتصادی و تاریخی یکی از مهم‌ترین مناطق جهان به شمار می‌رود. • تاریخ این ق اره ق دمتی بیش از ۱۵ه زار س ال دارد. نخس تین انس ان‌ها از طری ق پ ل زمی نی برین گ از آس یا وارد این س رزمین ش دند و به م رور تم دن‌های ب زرگی مانن د مایا ،آزت ک و اینک ا را به وجود آوردن د .در اواخر ق رن پ انزدهم میالدی ،ورود اروپایی ان ب ه آمریک ا مس یر ت اریخ جه ان را تغی یر داد و م وجب اس تعمار ،مه اجرت گس ترده ،انتق ال فرهنگ‌ه ا ،گس ترش تج ارت جه انی و مشخصات جغرافیایی قاره آمریکا • • • • • • • • • • • مساحت :حدود ۴۲٫۵میلیون کیلومتر مربع دومین قاره بزرگ جهان حدود ۸درصد سطح زمین جمعیت بیش از یک میلیارد نفر شامل ۳۵کشور مستقل بلندترین رشته‌کوه :آند بزرگ‌ترین جنگل :آمازون بزرگ‌ترین رودخانه از نظر حجم آب :آمازون بلندترین قله :آکونکاگوا بزرگ‌ترین دریاچه آب شیرین :سوپریور تن وع آب‌وه وایی آمریک ا از قطب ش مال ت ا جنگل‌ه ای اس توایی ب اعث شکل‌گیری تمدن‌ها و فرهنگ‌های گوناگون شده است. پیدایش نخستین انسان‌ها در آمریکا • بر اساس تحقیقات باستان‌شناسی ،انسان‌های اولیه حدود ۱۵تا ۲۰هزار سال قبل از طریق تنگه برینگ وارد قاره آمریکا شدند .در آن زمان به دلیل عصر یخبندان ،سطح آب دریاها پایین‌تر ب ود و می ان آس یا و آمریک ای ش مالی ی ک پ ل زمینی وجود داشت. • این گروه‌ه ا ابت دا ش کارچی و گردآورن ده غ ذا بودن د و ب ه ت دریج در سراس ر ق اره پراکن ده ش دند .آن‌ه ا بع دها کش اورزی ،دام داری، س فالگری ،معم اری و شهرنش ینی را توس عه دادند. زندگی بومیان اولیه • بومی ان آمریک ا ه زاران س ال پیش از ورود اروپایی ان در این ق اره زندگی می‌کردند. • ویژگی‌های آنان: .1شکار حیوانات بزرگ .2ماهیگیری .3کشاورزی .4ساخت ابزار سنگی .5ساخت خانه‌های گلی و چوبی .6ایجاد حکومت‌های محلی .7تجارت بین قبایل .8احترام به طبیعت و نیروهای طبیعی .9بومیان در مناطق مختلف سبک زندگی متفاوتی داشتند. تمدن اولمک • تمدن اولمک قدیمی‌ترین تمدن بزرگ منطقه مزوآمریکا بود و حدود ۱۵۰۰سال قبل از میالد در جنوب مکزیک شکل گرفت. • دستاوردها: .1ساخت مجسمه‌های عظیم سنگی .2ایجاد مراکز مذهبی .3توسعه کشاورزی .4پایه‌گذاری بسیاری از سنت‌های تمدن‌های بعدی • بس یاری از پژوهش گران اولم ک را «م ادر تم دن‌های آمریکای مرکزی» می‌دانند. تمدن مایا • تمدن مایا یکی از پیشرفته‌ترین تمدن‌های باستانی جهان بود که در س رزمین‌های ام روزی مکزی ک ،گواتم اال ،بل یز ،هن دوراس و السالوادور گسترش یافت. • دستاوردهای مهم: .1اختراع خط تصویری .2تقویم بسیار دقیق .3پیشرفت در ریاضیات .4استفاده از عدد صفر .5ستاره‌شناسی پیشرفته .6معماری باشکوه .7ساخت هرم‌های عظیم • شهرهای مهم شامل تیکال ،پالنکه و چیچن‌ایتزا بودند. نظام سیاسی و اجتماعی مایا • مایاها دارای حکومت واحد نبودند بلکه از شهرهای مستقل تشکیل می‌شدند. • هر شهر دارای: .1پادشاه .2ارتش .3معابد .4بازار .5کشاورزان .6صنعتگران .7کاهنان • اقتصاد آن‌ها بر پایه کشاورزی ،تجارت و مالیات بود. تمدن آزتک • تمدن آزتک در قرن چهاردهم میالدی در مرکز مکزیک شکل گرفت. • پایتخت آن‌ه ا تنوچ تیتالن یکی از بزرگ‌ت رین ش هرهای جهان در آن زمان بود. • ویژگی‌ها: .1حکومت مرکزی قدرتمند .2ارتش منظم .3بازارهای بزرگ .4معماری پیشرفته .5کشاورزی شناور (چینامپا) .6تجارت گسترده دین و فرهنگ آزتک‌ها • آزتک‌ها خدایان متعددی را می‌پرستیدند. • آن ان معتق د بودن د ب رای ادام ه زن دگی خورش ید بای د ب رای خ دایان قربانی انجام شود. • دستاوردهای فرهنگی: .1تقویم .2هنر .3مجسمه‌سازی .4شعر .5موسیقی .6آموزش رسمی تمدن اینکا • تمدن اینکا بزرگ‌ترین امپراتوری آمریکای جنوبی بود. • مرکز حکومت در شهر کوزکو قرار داشت. • سرزمین‌های امروزی: .1پرو .2بولیوی .3اکوادور .4شیلی .5آرژانتین پیشرفت‌های اینکاها • مهم‌ترین دستاوردها: .1بیش از ۴۰هزار کیلومتر جاده .2پل‌های معلق .3کشاورزی پلکانی .4معماری بدون مالت .5سیستم آبیاری .6انبارهای بزرگ ذخیره غذا .7سازمان اداری بسیار منظم • شهر تاریخی ماچو پیچو از مشهورترین آثار این تمدن است. ورود اروپاییان به قاره آمریکا • در اواخر قرن پانزدهم میالدی ،اروپاییان برای ی افتن مس یر دری ایی جدی د ب ه آس یا ،س فرهای اکتش افی گس ترده‌ای را آغ از کردن د .در س ال ،۱۴۹۲کریس تف کلمب ب ا حم ایت پادش اهان اسپانیا از اقیانوس اطلس عبور کرد و به جزایر دریای کارائیب رسید .او گمان می‌کرد به هند رس یده اس ت و ب ه همین دلی ل بومی ان را «سرخ‌پوستان» یا «هندی‌ها» نامید. • هرچند کلمب نخستین انسانی نبود که به آمریکا رس ید ،ام ا س فر او ب اعث آغ از ارتب اط دائمی اروپ ا ب ا ق اره آمریک ا و ش روع عص ر اس تعمار سفرهای اکتشافی دیگر • پس از کلمب ،دری انوردان بس یاری ب ه آمریک ا س فر کردند. • از مهم‌ترین آنان: .1آمریگ و وس پوچی ک ه ث ابت ک رد این س رزمین ق اره‌ای جدید است و نام «آمریکا» از نام او گرفته شد. .2فردیناند ماژالن که سفر او نخستین سفر دریایی به دور جهان را ممکن ساخت. .3جان ک ابوت ک ه س واحل آمریک ای ش مالی را ب رای انگلستان کاوش کرد. .4ژاک کارتی ه ک ه من اطق وس یعی از کان ادا را بررس ی کرد. • این سفرها رقابت میان کشورهای اروپایی برای تصرف آغاز استعمار اروپا • در قرن‌ه ای ش انزدهم و هف دهم میالدی ،کش ورهای اروپایی بخش‌های مختلف آمریکا را میان خود تقسیم کردند. • قدرت‌های استعمارگر عبارت بودند از: .1اسپانیا .2پرتغال .3انگلستان .4فرانسه .5هلند • هدف آنان دستیابی به طال ،نقره ،زمین‌های کشاورزی، منابع طبیعی و گسترش نفوذ سیاسی و مذهبی بود. سقوط امپراتوری آزتک • در س ال ،۱۵۱۹هرن ان ک ورتس ب ا گ روه ک وچکی از س ربازان اس پانیایی وارد مکزیک شد. • او ب ا کم ک ب رخی قبای ل محلی ک ه ب ا آزتک‌ه ا دش من بودن د و همچ نین ش یوع بیم اری آبل ه ،توانس ت در س ال ۱۵۲۱ پ ایتخت آزتک‌ه ا ،تنوچ تیتالن ،را تص رف کند. • پس از این شکس ت ،ام پراتوری آزتک از سقوط امپراتوری اینکا • در س ال ،۱۵۳۲فرانسیس کو پ یزارو وارد پرو شد. • در آن زمان امپراتوری اینکا به دلیل جنگ داخلی و اختالف ات سیاس ی ض عیف ش ده بود. • پیزارو ب ا تع داد ان دکی س رباز ،ام پراتور اینک ا را اس یر ک رد و پس از چن د س ال سراس ر ام پراتوری را ب ه تص رف اس پانیا درآورد. پیامدهای استعمار • ورود اروپاییان تغییرات بزرگی در قاره آمریکا ایجاد کرد. • مهم‌ترین پیامدها: .1نابودی بسیاری از تمدن‌های بومی .2انتقال بیماری‌هایی مانند آبله ،سرخک و آنفلوانزا .3کاهش شدید جمعیت بومیان .4گسترش زبان‌های اروپایی .5ورود دین مسیحیت .6استخراج گسترده طال و نقره .7توسعه تجارت جهانی .8مهاجرت میلیون‌ها اروپایی به آمریکا تجارت بردگان آفریقایی • با ک اهش جمعیت بومی ان ،اس تعمارگران ب رای ک ار در معادن و مزارع به نیروی کار نیاز داشتند. • به همین دلی ل میلیون‌ه ا نف ر از م ردم آفریق ا ب ه زور اس یر ش دند و از طری ق اقی انوس اطلس ب ه آمریک ا منتقل شدند. • ویژگی‌های این تجارت: .1بیش از ۱۲میلی ون آفریق ایی ب ه ق اره آمریک ا منتق ل شدند. .2بسیاری از آنان در مسیر سفر جان باختند. .3بردگ ان در م زارع نیش کر ،پنب ه ،تنب اکو و مع ادن ک ار می‌کردند. .4این تجارت یکی از تاریک‌ترین فص ل‌های تاریخ بشر به شکل‌گیری مستعمرات انگلیس در آمریکای شمالی • در اوایل قرن هفدهم ،انگلستان نخستین مستعمرات دائمی خ ود را در س واحل ش رقی آمریک ای ش مالی تأسیس کرد. • مهم‌ترین آن‌ها: .1جیمزتاون ()۱۶۰۷ .2پلیموث ()۱۶۲۰ • در ادام ه ،س یزده مس تعمره انگلیس ش کل گرفتن د ک ه بعدها هسته اولیه کشور ایاالت متحده آمریکا را تشکیل دادند. • مردم این مستعمرات به کشاورزی ،تجارت ،صنعت و ماهیگیری مشغول بودند و به‌تدریج خواهان استقالل از حکومت بریتانیا شدند. جنگ استقالل آمریکا • در ق رن هج دهم ،س یزده مس تعمره انگلیس در آمریک ای ش مالی ب ه دلی ل مالیات‌ه ای س نگین و نداش تن نماین ده در پارلم ان بریتانی ا ،علیه حکومت انگلس تان قیام کردند. • این جن گ از س ال ۱۷۷۵آغ از ش د و ت ا ۱۷۸۳ادامه یافت. • از مهم‌ترین رهبران این انقالب: • جورج واشنگتن اعالم استقالل آمریکا • در ۴ژوئیه ،۱۷۷۶مستعمرات سیزده‌گانه اعالم استقالل کردند و سند مهمی به نام «اعالمیه استقالل» منتشر شد. • از نویسندگان مهم این سند: • توماس جفرسون • پس از پایان جنگ ،بریتانیا استقالل آمریکا را ب ه رس میت ش ناخت و ای االت متح ده آمریکا شکل گرفت. تشکیل ایاالت متحده آمریکا • پس از اس تقالل ،نظ ام سیاس ی جدی دی ایج اد ش د ک ه شامل: .1قانون اساسی ()۱۷۸۷ .2تفکیک قوا .3رئیس‌جمهور .4کنگره (سنا و مجلس نمایندگان) .5دیوان عالی • این س اختار یکی از مهم‌ت رین م دل‌های دموکراس ی مدرن در جهان شد. گسترش سرزمین آمریکا • در ق/رن ن/وزدهم ،آمریک/ا ب/ه س/رعت گسترش یافت: .1خرید لوئیزیانا از فرانسه .2تصرف سرزمین‌های غربی .3جنگ با مکزیک .4رسیدن به سواحل اقیانوس آرام • این گس ترش ب اعث ش کل‌گیری کش ور فعلی ایاالت متحده شد. استقالل آمریکای التین • در اوای ل ق رن ن وزدهم ،کش ورهای آمریک ای التین علی ه اس تعمار اس پانیا و پرتغال قیام کردند. • رهبران مهم این جنبش‌ها: .1سیمون بولیوار .2خوزه د سن مارتین نتیجه انقالب‌های استقالل • در نتیجه این انقالب‌ها: .1کشورهای جدید در آمریکای التین شکل گرفتند .2اسپانیا و پرتغال قدرت خود را از دست دادند .3جمهوری‌های مستقل ایجاد شد .4ام ا بس یاری از کش ورها ب ا مش کالت سیاسی و اقتصادی روبه‌رو شدند دکترین مونرو • در س ال ،۱۸۲۳سیاس تی ب ه ن ام دک ترین مونرو اعالم شد. • دکترین مونرو بیان می‌کرد: .1اروپا حق دخالت در آمریکا را ندارد .2آمریکا در امور اروپا دخالت نمی‌کند .3قاره آمریک ا بای د مس تقل از اس تعمار اروپا بماند .4این سیاس ت بع دها پای ه نف وذ آمریک ا در قاره شد. جنگ داخلی آمریکا • در سال ۱۸۶۱جنگ داخلی آمریکا بین شمال و جنوب آغاز شد. • دالیل: .1برده‌داری .2اختالف اقتصادی .3اختالف سیاسی • رهبر مهم شمال: • آبراهام لینکلن پایان جنگ داخلی • جن/گ در س/ال ۱۸۶۵پای/ان ی/افت و نتیجه آن: .1لغو برده‌داری .2حفظ اتحاد آمریکا .3کشته شدن لینکلن .4آغاز دوره صنعتی شدن سریع انقالب صنعتی در آمریکا • در اواخر قرن نوزدهم ،آمریکا وارد دوره صنعتی شد. • ویژگی‌ها: .1رشد کارخانه‌ها .2ساخت راه‌آهن .3رشد شهرها .4مهاجرت گسترده .5توسعه فناوری .6آمریکا به یکی از قدرت‌های بزرگ صنعتی جهان تبدیل شد. قرن بیستم و قدرت جهانی آمریکا • در ق رن بیس تم ،آمریک ا ب ه ی ک ق درت جهانی تبدیل شد. • دالیل: .1رشد اقتصادی .2قدرت نظامی .3پیشرفت فناوری .4مهاجرت گسترده جنگ جهانی اول و دوم • در جنگ جهانی اول ( )۱۹۱۸–۱۹۱۴و جنگ جه انی دوم ( ،)۱۹۴۵–۱۹۳۹آمریک ا نقش مهمی داشت. • در جنگ جهانی دوم ،آمریکا پس از حمله به پرل هاربر وارد جنگ شد و در شکست آلمان و ژاپن نقش کلیدی داشت. جنگ سرد • پس از جن گ جه انی دوم ،رق ابت بین آمریک ا و ش وروی آغ از ش د ک ه ب ه آن جن گ س رد گفت ه می‌شود. • ویژگی‌ها: .1رقابت نظامی .2رقابت فضایی .3جنگ‌های نیابتی .4ساخت سالح هسته‌ای فروپاشی شوروی و تغییر جهان • در س ال ،۱۹۹۱اتح اد جم اهیر ش وروی فروپاشید و آمریکا به تنها ابرقدرت جهان تبدیل شد. • این اتفاق تأثیر زیادی بر سیاست جهانی گذاشت. تاریخ معاصر قاره آمریکا • در دوران معاصر: .1توسعه اقتصاد دیجیتال .2رشد فناوری .3مهاجرت گسترده .4نقش پررنگ آمریکا در سیاست جهانی .5چالش‌هایی مانند نابرابری و مهاجرت اقتصاد قاره آمریکا در دوران معاصر • • • • • • قاره آمریکا در دوران معاصر یکی از مهم‌ت رین مراک ز اقتصادی جهان است. ویژگی‌ها: ای االت متح ده :بزرگ‌ت رین اقتصاد جهان کانادا :اقتصاد صنعتی و منابع طبیعی گسترده برزی ل :ق درت اقتص ادی آمریکای جنوبی مکزیک :اقتصاد در حال رشد و صنعتی • وابس تگی ب رخی کش ورها ب ه صادرات مواد خام • صنایع مهم: .1فناوری .2خودروسازی .3کشاورزی صنعتی .4نفت و گاز .5خدمات مالی فرهنگ در قاره آمریکا • فرهن گ آمریک ا ترکی بی از فرهن گ ب ومی ،اروپ ایی، آفریقایی و آسیایی است. • ویژگی‌ها: .1تنوع زبانی (انگلیسی ،اسپانیایی ،پرتغالی ،فرانسوی) .2موسیقی (جاز ،بلوز ،التین ،رپ) .3سینما و هالیوود .4ورزش (فوتبال آمریکایی ،بیسبال ،بسکتبال) .5جشن‌ها و سنت‌های متنوع مهاجرت در قاره آمریکا • قاره آمریک ا یکی از مهم‌ت رین مقص دهای مه اجران در جهان است. • دالیل مهاجرت: .1فرصت‌های شغلی .2آزادی سیاسی .3تحصیل .4امنیت • کشورهای مهاجرپذیر اصلی: .1ایاالت متحده .2کانادا چالش‌های اجتماعی • با وج/ود پیش/رفت‌ها ،ق/اره آمریک/ا ب/ا مشکالتی نیز روبه‌رو است: .1نابرابری اقتصادی .2فقر در برخی مناطق آمریکای التین .3جرم و خشونت در برخی شهرها .4مشکالت مهاجرت غیرقانونی .5تنش‌های سیاسی محیط زیست قاره آمریکا • • • • • • قاره آمریک ا دارای یکی از مهم‌ت رین اکوسیس تم‌های جهان است. ویژگی‌ها: جنگل آمازون (ریه‌های زمین) کوه‌های آند و راکی تنوع گونه‌های جانوری تهدیدهای زیست‌محیطی مانند: – قطع درختان – آلودگی – تغییرات اقلیمی کشورهای مهم قاره آمریکا • ایاالت متحده آمریکا (قدرت جهانی) • کانادا (پیشرفته و وسیع) • برزیل (بزرگ‌ترین کشور آمریکای جنوبی) • مکزیک (دروازه آمریکای التین) • آرژانتین (اقتصاد کشاورزی قوی) • کلمبیا ،شیلی ،پرو و ونزوئال جمع‌بندی • تاریخ ق اره آمریک ا از تم دن‌های باس تانی مانند مایا ،آزتک و اینکا آغاز شد و با ورود اروپایی ان دچ ار تغی یرات اساس ی ش د. اس تعمار ،اس تقالل کش ورها ،انقالب‌ه ای سیاس ی و رش د اقتص ادی ب اعث شکل‌گیری دنیای امروز این قاره شد. • ام روزه آمریک ا یکی از مهم‌ت رین مراک ز سیاس ی ،اقتص ادی و ف رهنگی جه ان است.