دانلود پاورپوینت آشنایی با قضایای شرطی و انواع آنها

اهداف درس نهم :آنچه در این درس می آموزیم • • • • • قضیه شرطی و اقسام آن اقسام قضیه شرطی منفصل قیاس استثنایی و اقسام آن حاالت چهارگانه قیاس استثنایی اتصالی حاالت چهارگانه قیاس استثنایی اتصال ی آشنایی با قضایای شرطی و انواع آنها انفصا لی حقیقیه غیر قابل جمع در صدق( مانعه الجمع ) غیر قابل جمع در کذب ( مانعه الخلو ) آشنایی با چند مغالطه )1مغالطه رفع مقدم )2مغالطه وضع تالی قضیه شرطی و قضیه استثنایی به قضایایی که در آن به اتصال یا انفصال میان دو نسبت حکم .شود قضیه شرطی می گویند مثال اگر باران ببارد هوا لطیف می شود. قضا برای شرطی به دو دسته تقسیم می شوند شرطی متصل شرطی منفصل در قضایای شرطی متصل به پیوستگی و اتصال مالزمه .ی دو نسبت حکم می شود مثال اگر درس بخوانی آنگاه با سواد می شوی. مقدم (شرط) تالی ( جواب شرط) ساختار قضایای شرطی قضیه شرطی متصل ( اگر – آنگاه ،هرگاه ،در اینصورت ،چنانچه ،به این شرط که ،در صورتی که ) منفصل ( یا – یا ) - اجزای قضیه شرطی متصل به جزء اول این قضیه ،مقدم و به جزء دوم قضیه تالی می گویند. نکته: در قضایای شرطی متصل ،تالی به لحاظ .معنا دنباله مقدم است مثال تمرین ها را امشب می نویسم ،اگر وقت پیدا کنم. تالی مقدم قضیه شرطی منفصل و اقسام آن: در قضیه شرطی منفصل ،به انفصال و جدایی و عدم پیوستگی میان دو سنت حکم می کنیم. مثال: کتاب یا منطق است یا انگلیسی اقسام قضایای شرطی منفصل منفصل حقیقیه منفصل غیر قابل جمع در صدق (مانعه الجمع) منفصل غیر قابل جمع در کذب (مانعه الخلو)  )1منفصله حقیقیه: تنها اگر یکی از دو سنت شرطی منفصل برقرار باشد نسبت دیگر برقرار نخواهد بود هم درست بودن (صدق) دوطرف قضیه محال است و هم غلط بودن (کذب) دو طرف محال است ( اجتماع و ارتفاع محال) ‏Sال :این عSدد یSا زوج اسSت یSا فSرد این عSدد نمی مث توانSد هم زوج باشSد و هم فSرد و نSیز این عSدد نمی تواند نه زوج باشد و نه فرد.  )2منفصله مانعه الجمع ( غیر قابل جمع در صدق ) وقتی در قضیه شرطی منفصل ،درست بودن ( صدق ) دوطرف قضیه محال باشد اما غلط بودن ( کذب ) دوطرف قضیه محال نباشد این نسبت منفصله رخ میدهد. دو طرف قضیه با هم صحیح و صادق نیستند اما غلط به عبارتی بودن و کاذب بودن دوطرف امکان پذیر است( اجتماع محال ،ارتفاع جائز) مثال :لحظه تحویل سال یا در تهران هستم یا در ساری مثال :یا فردا سه شنبه است یا چهار شنبه  )3منفصله غیر قابل جمع در کذب ( مانعه الخلو) دوطرف قضیه می توانند با هم درست (صادق) باشند و باهم جمع شوند اما نمی توانند با هم غلط یا کاذب باشند یعنی محال است دو طرف کاذب باشند در حالی که اجتماعشان جائز است ( اجتماع جائز ،ارتفاع محال) مثال :مکافات عمل یا در دنیا است یا در آخرت مکافات عمل می تواند هم در دنیا و هم در آخرت نصیب انسان شود و این گونه نیست که نه در دنیا و نه در آخرت مکافاتی نباشد. قضایای منفصل دارای سه حالت زیر هستند منفصل حقیقی الف یا ب ( به هردو و نه هیچ کدام) منفصل غیر قابل جمع در صدق الف یا ب ( نه هردو و شاید هیچ کدام) منفصل غیر قابل جمع در کذب الف یا ب ( نه هیچ کدام و شاید هردو) نکته قضایای حملی قضایای شرطی رابطه تناقص منفصله حقیقیه رابطه تضاد رابطه تداخل تحت تضاد منفصله غیر قابل جمع در صدق (مانعه الجمع) منفصله غیر قابل جمع در کذب (مانعه الخلو) قیاس استثنایی: به قیاسی گفته می شودکه عین نتیجه یا نقیض نتیجه در یکی از مقدمات استدالل ذکر شده باشد. مثال: اگر بارا ببارد ،هوا ابری است. متصل ) هوا ابری نیست. نتیجه: باران نباریده ( قضیه شرطی ( قضیه حملی (خبری)) قیاس استثنایی از دو مقدمه تشکیل می شود که یکی شرطی و دیگری حملی است. قیاس استثنایی متص ل منف صل حقیقیه غیر قابل جمع در صدق غیر قابل جمع در کذب اعتبSار یSا عSدم اعتبSار قیSاس اسSتثنایی متصSل بSه چگSونگی مقدمSه دوم آن یعSنی بSه مقدمSه حملی آن بسSتگی دارد کSه چهSار حSالت داشSته کSه فقSط دو تSای آن معتبر است ؛ )1وضع مقدم )2رفع تالی مثال وضع مقدم : ( قضیه شرطی متصل ) اگر باران ببارد ،هوا لطیف می شود باران باریده ( وضع مقدم ) حملی) حملی (خبری) پس (قضیه قضیه هوا لطیف می شود ( وضع تالی) : مثال رفع تالی اگر این شخص دانشجو باشد ،دیپلم است. ( قضیه شرطی متصل ) حملی) لیکن دیپلم نیست ( وضع مقدم ) حملی (خبری) پس دانشجو نیست ( وضع تالی) (قضیه قضیه (( مغالطه ی وضع تالی ،مغالطه رفع مقدم )) نتیجه گرفتن از حاالت نامعتبر قیاس استثنایی اتصالی مثال مغالطه وضع تالی اگر او حصبه داشته باشد ،تب دارد ،او تب دارد ،پس حصبه دارد. نکته :در حالت کلی وضع تالی و رفع مقدم مغالطه به شمار می آیند. مثال مغالطه رفع مقدم :اگر این شخص دانشجو باشد ،دیپلمه است. لیکن دانشجو نیست پس دیپلمه نیست در صورتی که میتواند دانشجو نباشد ولی دیپلمه باشد. قیاس استثنایی منفصل حقیقی : مقدمSه نخسSت قیSاس اسSتثنایی منفصSله حقیقی ،قضSیه م کSذبS و Sه S ی مSنفSصSل حقیSقیS SاسSت SکSهS Sهم SصSدق S شSرSط S دو SجSزSء آن SمSحSال SاسSت Sو هSمچSون رSابSطSه SتنSاSقصS Sاز ق د SیگSر ه صSد S ب دیگSری Sو Sاز کSذب یSکی SبS S صSدSق یSکی SبSه SکSذ S جزء میرسیم. بنابراین با چهار حالت در این قیاس مواجه هستیم که هر چهار حالت آن معتبر است. مثال :این تصویر یا جزئی است یا کلی لیکن جزئی است پس کلی نیست قیاس انفصالی غیر قابل جمع در صدق ( مانعه الجمع) یکی از مقدمات این قیاس ،قضیه شرطی منفصله مانعه الجمع است از چهار حالتی که این قیاس می تواند داشته باشد فقط دو حالت اثباتی آن معتبر است. مثال قیاس استثنایی منفصل مانعه الجمع: فردا یا سه شنبه است یا چهارشنبه لیکن سه شنبه است پس چهار شنبه نیست قیاس استثنایی انفصالی غیر قابل جمع در کذب ( مانعه الخلو) یکی از مقدمات این قیاس ،قضیه شرطی منفصله مانعه الخلو (غیر قابل جمع در کذب است). با توجه به شرایط منفصل مانعه الخلو تنها دو حالت از چهار حالت تشکیل دهنده این قیاس معتبر است. مثال قیاس استثنایی منفصل مانعه الخلو: فرد شرور یا به خود آسیب می رساند یا به دیگران لیکن به خود آسیب نمیرساند پس به دیگران آسیب میرساند