تئوری رشد اخلاقی و آموزش اخلاق

صفحه 1:
كاركاه برنامة ريزى امورشي ‎EI‏ ی ترا - 91 ترزردین زازل اردیب:خت 1331 

صفحه 2:


صفحه 3:
اه 90۱/۱۳۵۵ ها ‎La‏ ۱۱۹ entic ۲ 6 | 1 RIOR RIGHTS AND SO} IVERSAL ETHICAL PR 

صفحه 4:
در اه ۹ ۳ © th ٠ ‏إلا‎ 

صفحه 5:


صفحه 6:
1 ورد که توسط راد 05 ‎Se ae‏ 13 ۱ ‎By ۳‏ * تغییر از اطاعت ‎ ‎ 

صفحه 7:
re an ‏عدم پرداخت در ازای کا‎ ‏رت 1 ار‎ 00 mee ۰ ‏د رار‎ 

صفحه 8:


صفحه 9:
postconventional ‏جر‎ 13 

صفحه 10:
ثرا در 

صفحه 11:
درا رز زني بل علت ابتلاه له هس ود ی بر رس د ا ا اا 0 50 را در همان 000 ‎Sie‏ کشف كرده است ساحين دارو كران تمام شده است اما داروساز اقيمت أن زلريراي فروش<1]0 برابر قيمت / تمام شده ‎page‏ 3 ترد است. او 200 دلار براي(ساخت دارو هزیثه ‎ ‎ ‎ 

صفحه 12:
بت 0 00 ان يا مولقق عمل :112لا لست يا اإين اد كوجكي اسان سارل نمي شود. 

صفحه 13:


صفحه 14:


صفحه 15:
| هر مي‌شود. 2 5 ‎ae 0 / 7‏ 

صفحه 16:


صفحه 17:
eer ۳ ی اس اد سم ,بايد ير ببايدي بحث 

صفحه 18:


صفحه 19:
25 تروهي 

صفحه 20:


صفحه 21:
و ه بحث تاد 0 - 7 + و بر © ‎I)‏ .| 05 2 ‎ase SF‏ ها ‏های ‏خلاة ‎ ‎ ‎ce ‏معض‎ ‎ 

صفحه 22:


صفحه 23:


صفحه 24:


صفحه 25:


صفحه 26:
7 publicity 

صفحه 27:
لح ‏مورد نظر‎ ae ٩ J 

تئوري رشد اخالقي و آموزش اخالق دکتر فريبا اصغري مرکز تحقيقات اخالق و تاريخ پزشکي دانشگاه علوم پزشکي تهران کارگاه برنامه ريزي آموزشي اخالق پزشکي تهران – 31فروردين و اول ارديبهشت 1387 تئوري رشد اخالقي پياژه كودكان كوچك اگوسنتريك هستد نمي‌توانند به‌طور هم‌زمان نقطه نظرات ديگران را با نقطه نظرات خود ارزشمند بدانند يادگيري قابليت نقد قوانين در تعامل با ساير كودكان ايجاد فرصت خودکاوي به جاي ديکته کردن هنجارها تئوري رشد اخالقي کلبرگ Level   STAGE 1: PUNISHMENT AND OBEDIENCE STAGE 2: INSTRUMENTAL EXCHANGE Level    2: conventional STAGE 3: INTERPERSONAL CONFORMITY STAGE 4: LAW AND ORDER Level  1: Preconventional 3: post conventional STAGE 5: PRIOR RIGHTS AND SOCIAL CONTRACT STAGE 6: UNIVERSAL ETHICAL PRINCIPLES سطح اولPreconventional : ‏STAGE 1: PUNISHMENT AND OBEDIENCE ‏اجتناب از تنبيه فيزيکي :تعاقب فيزيکي بالفاصله پس از انجام عمل مالک درستي يا نادرستي عمل است. ‏تبعيت از قواعد فرد ديگر براي اجتناب از تنبيه و تعاقبات فيزيكي مالک است. ‏مقام ارشد مجموعه‌اي از قوانين و مقررات را كه بايد بي‌چون و چرا اطاعت شود ديكته مي كند. ‏در استدالل ,آن‌چه مورد توجه است چيزي است كه از طرف authorityمجاز است و يا مورد مجازات قرار مي‌گيرد. سطح اولPreconventional : ‏STAGE 2: INSTRUMENTAL EXCHANGE افراد مختلف ديدگاه‌هاي متفاوتي دارند و تنها يك ديد درست وجود ندارد. هر چيزي نسبي است و هر فرد آزاد است كه منافع شخصي خودش رOارا دنبال كند. عمل درست عملي است که بعنوان ابزاري در خدمت منافع تو باشد تنبيه يك ريسك است كه هر فردي به‌طور معمول ترجيح مي‌دهد از آن ممكن است براساس منافع خود اين ريسك را بپذيرد. اجتناب كند اما ممكن اعتقاد به تالفي عادالنه و انتقام وجود دارد :بده بستان لطف و خشونت عدالت اين است که با ديگران همان کاري را بکني که ديگران با تو مي کنند سطح دومconventional : ‏STAGE 3: INTERPERSONAL CONFORMITY كوچك (جامعه كوچك است (جامعه انتظار است مورد انتظار نزديك مورد افراد نزديك توسط افراد كه توسط است كه چيزي است معني چيزي درستي بهبه معني درستي مدرسه). خانواده --مدرسه). خانواده بودن خوب بودن فرد خوب تأكيد بربر فرد تأكيد نزديكان كمك بهبه نزديكان ‌ي كمك انگيزهه‌ي داشتن انگيز داشتن خوب رفتار خوب دادن رفتار نشان دادن اطرافيان وو نشان خانواده وو يايا اطرافيان انتظارات خانواده كردن انتظارات برآورده كردن برآورده خوب ‌ي خوب انگيزهه‌ي توجه بهبه انگيز نسبي وو توجه ديدگاه نسبي محض بهبه ديدگاه اطاعت محض تغيير ازاز اطاعت تغيير عمل درست همرنگي با جماعت است عمل درست عملي است که تاييد ساير اعضاء گروه را در پي داشته باشد. سطح دومconventional : ‏STAGE 4: LAW AND ORDER به صالح جامعه و پيشگيري از هرج و مرج مي‌انديشد درستي رارا قانون و هنجارهاي سيستم اجتماعي مشخص مي‌كند. اجتماعي خود را انجام دهد. ت‌هاي اجتماعي مسؤوليت هر فرد بايد مسؤولي احترام به قانون و مسئوليت پذيري نسبت به رفاه ديگران در جامعه عدم پرداخت در ازاي کار و پرداخت در قبال بي لياقتي بي عدالتي است رفتار درست در حمايت حفظ سلسله مراتب اجتماعي است مسئولين بندرت مورد بازخواست قرار مي گيرند .او درستکار است ,او پاپ است ( .او رييس جمهور است و)... سطح سومpostconventional : ‏STAGE 5: PRIOR RIGHTS AND SOCIAL CONTRACT قوانين که بر اساس چک ليستي از قوانين موقعيت اقدامي نيست که عمل اخالقي در يک موقعيت اساس اصول اخالقي و مقررات مشخص شود بلکه زاييده استدالل منطقي بربر اساس جهاني و مجرد است. افراد حقوق و آزادي هاي ضايع نشدني دارند که بر جامعه موظف به محترم شمردن آنها است ارزيابی نظامات اجتماعی براساس اصول اخالقي تصميم گيري دموکراتيک برای تصويب يا اصالح يک قانون سطح سومpostconventional : ‏STAGE 6: UNIVERSAL ETHICAL PRINCIPLES ‏ عمل بر اساس اصول اخالقي جهاني که به عدالت و حيات تمام ابناء بشر ارزش مي دهد( .عدالت )Rawls در فرايند دموکراسی هميشه عدالت بوقوع نمي پيوندد .نبايد حقوق اقليت فداي حقوق اکثريت شود استفاده ابزاري از انسان اشتباه است. معني در هر موقعيتي هر فراتراز آزادي فردي است به اين معني واجد حق بودن فراتراز فردي حق دارد منافعش به ميزاني برابر با منافع من مورد توجه قرار گيرد. مراحل رشد تفکر و تصميم گيري اخالقي ‏ ‏ کنند. مي کنند. پيدا مي اخالقی پيدا رشد اخالقی ثابت رشد توالی ثابت مطابق بابا توالی مرحله وو مطابق مرحله بهبه مرحله افراد مرحله افراد کنند. درک کنند. خود رارا درک مرحله خود فراتر ازاز مرحله مراحل باالتر ازاز يک مرحله فراتر استدالل مراحل نميتوانند استدالل افراد نميتوانند افراد جالب وو برايشان جالب خودشان برايشان مرحله خودشان فراتر ازاز مرحله مرحله فراتر يک مرحله استدالالت يک شناختی استدالالت نظر شناختی افراد ازاز نظر افراد است. جذاب است. جذاب برای شناختی برای تعادل شناختی عدم تعادل که عدم دهد که می دهد رخ می زمانی رخ بعد زمانی مرحله بعد مرحله بهبه مرحله يک مرحله ارتقائ ازاز يک ارتقائ معضل يک معضل دادن بهبه يک پاسخ دادن ناتوان ازاز پاسخ خود رارا ناتوان اخالقي خود استدالل اخالقي شيوه استدالل يعني شيوه دهد يعني روی دهد فرد روی فرد ببيند. اخالقي ببيند. اخالقي بلوغ اخالقي بهبه بلوغ نظر اخالقي اما ازاز نظر باشد اما شده باشد بالغ شده فيزيکي بالغ نظر فيزيکي فردی ازاز نظر که فردی است که محتمل است بسيار محتمل بسيار باشد. نرسيده باشد. نرسيده در افراد در اغلب افراد رسند .اغلب می رسند. مرحله 66می افراد بهبه مرحله درصد افراد 25درصد تنها 25 داشت تنها اعتقاد داشت کلبرگ اعتقاد کلبرگ مانند. می مانند. مرحله 44می مرحله ‌دزد! Heinzدارو م ي در اروپا ،زني به علت ابتالء به سرطان در خطر مرگ است .دارويي وجود دارد كه پزشكان فكر مي‌كنند ممكن است او را از مرگ نجات دهد .اين دارو شكلي از راديوم است كه يك داروساز در همان شهر به تازگي كشف كرده است .ساختن دارو گران تمام شده است اما داروساز قيمت آن را براي فروش 10برابر قيمت تمام شده براي خودش تعيين كرده است .او 200دالر براي ساخت دارو هزينه كرده و آن را 2000دالر مي‌فروشد .همسر زن بيمار ,آقاي Heinzبه هر كسي رو مي‌اندازد كه پول قرض كند اما فقط مي‌تواند 1000دالر جمع كند كه فقط نصف هزينه‌ي دارو است .او به داروساز مي‌گويد كه همسرش در حال مرگ است و از او مي‌خواهد كه دارو را ارزن‌تر به او بفروشد كه او بتواند آن‌را بخرد اما داروساز مي‌گويد« :نه ،من اين دارو را كشف كرده‌ام و قصد دارم از آن پول در بياورم» بنابراين Heinzناراحت مي‌شود و يك شب شيشه داروخانه را ميشکند و دارو را براي همسرش مي‌دزد .آيا بايد Heinzاين‌كار را مي‌كرد؟ Stage 1 مخالف عمل Heinzهستند چون دزدي كار بدي است, چون بر خالف قانون است و به زندان مي‌افتد. يا موافق عمل Heinzاست با اين استدالل كه چيز كوچكي دزديده و مجازات نمي‌شود. Stage 2 استدالل اين است که کار او درست است چوم ممكن است بچه‌هايي در خانه دارد كه نياز به كسي براي مراقبت دارند. اما شايد هم نبايد دزدي مي‌كرد چون او را براي سال‌هاي طوالني در زندان مي‌اندازند كه بيش از حد تحمل اوست. Stage 3 او زنش را دوست دارد و مي‌خواهد او را نجات دهد .فكر مي‌كنم هر كس ديگري جاي او بود همين‌كار را مي‌كرد. قاضي به همه‌ي جوانب توجه مي‌كند و مي‌فهمد كه داروساز خيلي دارو را گران مي‌خواسته بفروشد. Stage 4 من فكر مي‌كنم کارش خوب نبود چون اگر هر فرد مثل او عمل كند و براساس عقايد خود خوب و بد را بسنجد هرج و مرج مي‌شود. Stage 5 وظيفه‌ي Heinzاست كه جان همسرش را نجات دهد .حفظ اين وظيف جان انسان بر تمام استانداردهايي كه بايد در قضاوت عملكرد اواو در گرفته شود برتري دارد .قاضي بايد به مالحظات اخالقي توجه نظر گرفته بيش‌تري نشان دهد اما در عين حال قانون را جاري سازد و مجازات خفيفي را براي او در نظر بگيرد. در اين مرحله درباره‌ي حقوق فردي و اخالق و تفوق آنها بر برخي ي‌شود. قوانين صحبت مي ممكن بود حرفي از حق حيات بزند اما در آن در مرحله‌ي 4هم ممكن طرف مسؤولين نظام اجتماعي يا مرحله حق حيات حقي است كه از طرف در stage 5افراد گروه مذهبي مشروعيت پيدا كرده است .اما در مستقل از ارزش‌هاي اجتماع ,به خود ارزش‌ها ببه‌عنوان معياري براي اين‌كه يك جامعه چه‌گونه بايد باشد مي‌پردازند. Stage 6 در مرحله‌ي قبل افراد به جامعه خوب فكر مي‌كنند و پيشنهاد مي‌كنند كه الزم است حقوق اساسي افراد محترم شناخته شود و تنظيم نظامات اجتماعي بايد بر پايه‌ي بحث دموكراتيك باشد. در فرآيند دموكراسي هميشه عدالت به وقوع نمي‌پيوندد و حقوق اقليت ممكن است ناديده گرفته شود در stage 6فرد به معناي عدالت ‌Rawlsمي‌رسد تمام افراد ذينفع يعني داروساز Heinz ،و همسرش در يك جلسه بدون اين‌كه بدانند كدام نقش به آن‌ها خواهد افتاد در مورد رفتار درست و عادالنه نظر مي‌دهند. آموزش اخالق الگوي سنتي :ارائه فضائل اخالقي از طريق ارائه‌ي مثال‌ها و صحبت‌ مستقيم ,ايجاد فرصت عمل به آنها و دادن پاداش چه فضائلي ارزش آموزش دارند ؟ ارزشي که جامعه بر آن ق Oدارد؟ ارزشهاي دلبخواهي؟ تواف توافق آموزش اخالق بر پايه نظريه کلبرگ آموزش اخالق از طريق وارد كردن دانش آموز به تفكر و تعمق درباره‌ي ضد و نقيص‌هايي است كه در سطح فعلي استدالل اخالقي او وجود دارد .شايع‌ترين ابزار براي اين كار ارائه‌ي معضالت اخالقي است و از دانش‌آموزان خواسته شود تا تعيين كند كه چه كاري بايد انجام مي‌شد و براي آن دليل بياورند .دانش‌آموزان بايد ترغيب به بحث گروهي شوند. چيزي بيش از خودكاوي فردي براي رشد اخالقي الزم است رخ دهد .ايجاد تجاربي براي دانش‌آموزان براي اقدام در يك گروه به‌عنوان فردي اخالقي الزم است. Just Community schools است به نحوي كه فرد يكي از اصول اين مدارس سايز كوچك آن‌ها است گروه پيدا كند .مسائل مربوط به زندگي و نظم در احساس تعلق به گروه مدرسه در جلساتي به بحث و تصميم‌گيري دموكراتيك گذاشته مي‌شود و نظر معلم و شاگردان به يك اندازه ارزش دارد .در چنين محيطي دانش‌اموز رفتارهاي اجتماعي رارا جدي‌تر ياد مي‌گيرد. كننده بحث‌هاست.خوب به هدايت كننده نقش معلم در اين مدرسه به‌عنوان هدايت حق دانش آموز گوش دهد و در عين حال كه به آن‌ها حق استدالل دانش ‌دهد ,به آنن‌ها محدوديت‌ها و ايرادات استداللشان را ي‌دهد, تصميم‌گيري مي نشان دهد. عملكرد آن‌ها را « جامعه‌ي عادالنه» نه تنها استدالل دانش‌آموز بلكه عملكرد تحت تأثير قرار مي‌دهد. نحوه بحث و بررسي caseهای معضل اخالقي انواع مسائل اخالقي اخالقي ديسترس اخالقي ديسترس  اخالقي معضل اخالقي معضل  عدالت عدالت  Ethical Ethical distress distressٍٍ A A ________________ ________________ O O C C O1 O1 C1 C1 A A C2 C2 Ethical Ethical dilemma dilemma O2 O2 Justice Justice C1 C1 A A C5 C5 01 01 02 02 03 03 04 04 05 05 مراحل تجزيه و تحليل اخالقي )1 )1 اخالقي شناختن مسئله اخالقي • • تصميم‌گيري در چه موردي و به چه منظوري خواسته شده است؟ در رابطه با مشكل مطرح شده چيست؟ شرايط موجود در مراحل تجزيه و تحليل اخالقي )2 )2 جمع‌آوري اطالعات الزم ‏ ‏ ‏ ‏ عوارض وو ...... عالئم ,عوارض پروگنوز ,عالئم, تشخيص ,پروگنوز, باليني :تشخيص, اطالعات باليني: اطالعات فرد گيري ,فرد تصميم گيري, ظرفيت تصميم بيمار ,ظرفيت گفته بيمار, بيمار ,گفته ارزشهاي بيمار, بيمار :ارزشهاي تمايل بيمار: تمايل و... جايگزين و... جايگزين ماند, مي ماند, باقي مي معلوليتهايي باقي چه معلوليتهايي چيست؟ چه رنج چيست؟ عامل رنج زندگي :عامل کيفيت زندگي: کيفيت تسكيني وو ...... مراقبتهاي تسكيني مراقبتهاي خانوادگي, مالحظات خانوادگي, موسسه ,مالحظات سياستهاي موسسه, قانون ,سياستهاي اي :قانون, زمينه اي: عوامل زمينه عوامل اقتصادي وو ...... مالحظات اقتصادي مالحظات مراحل تجزيه و تحليل اخالقي )3 )3 ‏ ‏ ‏ ‏ تجزيه و تحليل اطالعات چه تعارضاتي وجود دارد؟ چه ارزشها ,وظايف يا اصولي با هم در تعارض هستند؟ مشخص کردن راه حلهاي مختلف(گسترش دايره راه حلهاي مشخص ممکن) نتايج و ‌ها و نتايج بررسي هر انتخاب از نظر تطابق با اصول ,ارزش‌ها محدوديت‌هاي آن انتخاب بهترين راه حل ‏ ‏ بيشترين توافق با ارزشها و اصول اخالقي بيشترين صدمه کمترين صدمه کمترين مراحل تجزيه و تحليل اخالقي )4 )4 ‏ انتخاب دفاع ازاز انتخاب دفاع تست پايايي: ‏ ‏ ‏ ‏ ‏ ‏ ‏ تست legality تست تست publicity تست زمان تست زمان تست شويد. جويا شويد. پيشنهاد جويا مورد پيشنهاد در مورد مسئله رارا در در مسئله ذينفع در افراد ذينفع نظرات افراد نظرات ‌کنيد. بندي‌کنيد. ذينفع است را جمع بندي افراد ذينفع توافق افراد مورد توافق كه مورد نكاتي كه نكاتي شود تاتا بهبه بحث شود دارد بحث وجود دارد نظر وجود اختالف نظر كه اختالف نكاتي كه مورد نكاتي در مورد در برسيد. باشد برسيد. قبول باشد مورد قبول همه مورد براي همه که براي پيشنهادي که پيشنهادي اخالقي وو ‌هاي اخالقي ش‌هاي ارزش تطابق بابا ارز نظر تطابق مجدداًاً ازاز نظر نهايي رارا مجدد نتيجة نهايي نتيجة كنيد بررسي كنيد صحيح بررسي عملکرد صحيح همچنين عملکرد همچنين مراحل تجزيه و تحليل اخالقي )5 )5 ‏ ‏ ‏ ‏ اجراي تصميم و ارزيابي آن آيا بخشهاي مختلف تصميم به موقع اجرا شد؟ شده يا نه؟ حل شده مورد نظر حل آيا مشكل مورد تغييري بهبود يافته يا بدتر شده است يايا تغييري حال حاضر بهبود شرايط در حال نكرده است؟ آموزنده آن چه نکات آموزنده اين مسئله اخالقي و تصميم شما در مورد آن اي داشت؟