پرورش بلدرچین

به نام خدا پرورش بلدرچین تهیه :حسین بخارائی مقدمه • بلدرچین یکی از پرندگان کوچک اهلی‌شده است که به دلیل رش د س ریع ،بل وغ زودرس ،تولی د تخم ب اال ،نی از ب ه فض ای کم و س رمایه اولی ه کم تر نس بت ب ه ب رخی طی ور دیگ ر ،در س ال‌های اخ یر م ورد توج ه پرورش‌دهن دگان قرار گرفته است .پرورش بلدرچین می‌تواند در قالب تولید گوشت ،تخم خوراکی ،تخم نطفه‌دار و جوجه یک‌روزه انجام شود و در واحدهای کوچک خانگی تا واحدهای صنعتی دارد. را اج ابلیت ق در میان انواع بلدرچین ،بلدرچین ژاپنی (Coturnix )japonica / Coturnix coturnix japonicaمهم‌ترین گونه اقتصادی برای تولید گوشت و تخم به شمار می‌رود ،زیرا رشد سریع دارد و در سن پایین به تخم‌گذاری می‌رسد. اهمیت و مزایای پرورش بلدرچین • مهم‌ترین مزایای پرورش بلدرچین عبارت‌اند از: .1 بل وغ جنس ی زودرس؛ بس یاری از بل درچین‌های ژاپ نی در ح دود 6ت ا 8 هفتگی به سن شروع تخم‌گذاری می‌رسند. .2 سرعت رشد باال و کوتاه بودن دوره پرورش گوشتی. .3 تراکم‌پذیری بیشتر نسبت به مرغ؛ یعنی در فضای کمتر می‌توان تعداد بیشتری پرنده نگهداری کرد. .4 نیاز سرمایه‌ای کمتر برای شروع در مقیاس کوچک. .5 بازگشت سرمایه سریع‌تر به دلیل کوتاه بودن دوره تولید. .6 تولید هم‌زمان گوشت و تخم و امکان فروش جوجه یا تخم نطفه‌دار. مصرف خوراک نسبتًا کم به ازای هر پرنده در مقایسه با مرغ. .8 مقاومت نسبی خوب در صورت مدیریت صحیح ،تهویه مناسب و رعایت بهداشت. .7 جایگاه بلدرچین در صنعت طیور • صنعت بل درچین بخش ی از ص نعت طیور اس ت و از نظر اقتصادی در چند شاخه فعالیت می‌کند: .1پرورش بلدرچین گوشتی برای تولید الشه و گوشت .2پرورش بلدرچین تخم‌گذار برای تولید تخم خوراکی .3پرورش مولد برای تولید تخم نطفه‌دار .4جوجه‌کشی و فروش جوجه یک‌روزه .5فرآوری و بسته‌بندی گوشت و تخم بلدرچین • در بس یاری از کش ورها ،بل درچین ب ه عن وان ی ک طی ور ب ا چرخ ه تولی د کوت اه ش ناخته می‌ش ود و ب رای واح دهای کوچک و متوسط جذاب است. گونه‌ها و نژادهای مهم بلدرچین • بل درچین‌ها گونه‌ه ای متن وعی دارن د ،ام ا از نظ ر پ رورش اقتصادی ،مهم‌ترین آن‌ها بلدرچین ژاپنی است .این پرنده به دلیل رشد سریع ،تخم‌گذاری مناسب و سازگاری ب ا پ رورش در قفس بیش ترین ک اربرد را در واح دهای دارد. اری تج در عم ل ،بل درچین‌های پرورش ی را می‌ت وان ب ه س ه گ روه کاربردی تقسیم کرد: .1بلدرچین گوشتی :انتخاب‌شده برای رشد سریع‌تر و وزن بیشتر .2بلدرچین تخم‌گذار :انتخاب‌شده برای تولید تخم بیشتر .3بلدرچین مولد :برای تولید تخم نطفه‌دار و جوجه ویژگی‌های ظاهری و زیستی بلدرچین • بلدرچین پرنده‌ای کوچک‌جثه با بدن فشرده ،رشد سریع و بلوغ زودرس است .ویژگی‌های مهم زیستی آن عبارت‌اند از: .1رشد سریع در هفته‌های ابتدایی .2حساس یت جوجه‌ه ا ب ه س رما ،تهوی ه نامناس ب و تغذی ه غلط .3رسیدن به بلوغ جنسی در سن پایین .4توانایی تخم‌گذاری باال در صورت تأمین نور ،تغذیه و شرایط محیطی مناسب .5مصرف خوراک کمتر از بسیاری از طیور بزرگ‌تر • در واحدهای مولد ،نسبت نر به ماده معموًال برای باروری مناسب مدیریت می‌شود؛ در برخی منابع نسبت حدود 1نر به 3ماده ذکر شده است. تفاوت پرورش بلدرچین گوشتی و تخم‌گذار • • • • • • • • • • الف) پرورش گوشتی هدف اصلی ،رساندن پرنده به وزن مناسب در مدت کوتاه و فروش به‌صورت الشه یا گوشت است .در این روش: رشد سریع مهم‌ترین معیار است. جیره پرانرژی و پرپروتئین در اوایل رشد اهمیت زیادی دارد. سن کشتار پایین است. ب) پرورش تخم‌گذار هدف اصلی ،تولید حداکثری تخم خوراکی یا نطفه‌دار است .در این روش: مدیریت نور بسیار مهم است. جیره باید کلسیم و مواد معدنی کافی داشته باشد. سالمت پوس ته تخم ،ت داوم تخم‌گ ذاری و کیفیت گل ه اهمیت باالیی دارد. ویژگی‌های اقتصادی پرورش بلدرچین • از دید اقتصادی ،پرورش بلدرچین به دالیل زیر جذاب است: .1 دوره کوتاه رسیدن به محصول .2 امکان راه‌اندازی در فضای محدود .3 امکان تولید چند محصول :گوشت ،تخم ،تخم نطفه‌دار ،جوجه .4 مناسب بودن برای کارآفرینی در مقیاس کوچک و متوسط .5 • با این حال ،سودآوری به‌شدت وابسته به این عوامل است: امکان بسته‌بندی و ارزش‌افزایی بر روی تخم و گوشت .1 قیمت خوراک .2 تلفات .3 کیفیت جوجه یا تخم نطفه‌دار اولیه .4 بازار فروش .5 بهداشت و مدیریت فارم محل و ساختمان واحد پرورش • برای راه‌اندازی واحد پرورش بلدرچین ،محل باید دارای ویژگی‌های زیر باشد: .1دسترسی مناسب به آب ،برق و راه ارتباطی .2فاصله منطقی از واحدهای آلوده یا کانون‌های بیماری .3امکان شست‌وشو و ضدعفونی .4تهویه مناسب .5قابلیت کنترل دما و نور .6امکان جلوگیری از ورود جوندگان ،حشرات و پرندگان وحشی .7ساختمان باید به گونه‌ای طراحی شود که مدیریت بهداشتی، جمع‌آوری فض والت ،شست‌وش و ،تغذی ه و آب‌دهی به‌راحتی انجام شود. سیستم‌های پرورش • • • • • • • • • • • )1سیستم قفس در این روش پرنده‌ها در قفس‌ه ای طبقاتی یا ردیفی نگهداری می‌شوند. مزایا: جمع‌آوری راحت‌تر تخم کنترل بهتر خوراک و آب کاهش تماس پرنده با فضوالت استفاده بهتر از فضا )2سیستم بستر در این روش بلدرچین‌ها روی بستر مناسب نگهداری می‌شوند .مزایا: تجهیزات اولیه کمتر در برخی شرایط امکان رفتار طبیعی‌تر پرنده در واحدهای تجاری تخم‌گذار ،سیستم قفس معموًال رایج‌تر است. تجهیزات موردنیاز • مهم‌ترین تجهیزات موردنیاز در مزرعه بلدرچین: .1 قفس یا جایگاه مناسب .2 دانخوری .3 آبخوری .4 مادر مصنوعی /منبع گرمایی برای جوجه‌ها .5 سیستم روشنایی .6 تهویه و فن .7 دماسنج و رطوبت‌سنج .8 دستگاه جوجه‌کشی (در صورت تولید جوجه) .9 تجهیزات شست‌وشو و ضدعفونی .10ظروف جمع‌آوری تخم .11تجهیزات بسته‌بندی در واحدهای بزرگ‌تر شرایط محیطی مناسب • سه عامل محیطی در پرورش بلدرچین بسیار مهم‌اند: • )1دما • جوجه‌ه ای ت ازه هچ‌ش ده توان ایی تنظیم دم ای ب دن را به‌خ وبی ندارن د و بای د تحت گرمایش مناسب قرار گیرند. • )2تهویه • تهویه باید به گونه‌ای باشد که: • گازهای مضر مانند آمونیاک تجمع پیدا نکنند • اکسیژن کافی تأمین شود • رطوبت و گرمای اضافی دفع شود • جریان مستقیم و شدید هوا روی جوجه‌ها ایجاد نشود • )3رطوبت • رطوبت خیلی کم یا خیلی زیاد می‌تواند روی سالمت پرنده ،کیفیت بستر و حتی راندمان جوجه‌کشی اثر منفی بگذارد. دمای مناسب جوجه‌بلدرچین • • • • • • • هفته‌ه ای اول زن دگی حس اس‌ترین دوره پ رورش اس ت .ب ر اس اس من ابع پ رورش بل درچین ،دم ای مح ل جوجه‌ه ا بای د به‌صورت تدریجی کاهش یابد .برنامه تقریبی رایج: هفته اول :حدود 90تا ( F°95تقریبًا 32تا )C°35 هفته دوم :حدود 85تا ( F°90حدود 29تا )C°32 هفته سوم :حدود 80تا ( F°85حدود 27تا )C°29 هفته چهارم :حدود 75تا ( F°80حدود 24تا )C°27 هفته پنجم :حدود 70تا ( F°75حدود 21تا )C°24 اصل مهم این است که دما هر هفته حدود F°5کاهش یابد و رفتار جوجه‌ها نیز کنترل شود .اگر جوجه‌ها زیر منبع گرما جمع ش وند ،ه وا س رد اس ت؛ اگ ر از گرم ا ف رار کنن د و نفس‌نفس بزنند ،هوا گرم است. مدیریت جوجه یک‌روزه • دوره آغ ازین ،پای ه م وفقیت ک ل گل ه اس ت .اق دامات مهم: .1آماده بودن سالن یا قفس قبل از ورود جوجه‌ها .2تأمین دمای مناسب .3ضدعفونی کامل محل .4دسترسی سریع جوجه به آب تمیز و خوراک آغازین .5جلوگیری از ازدحام .6جلوگیری از کوران هوا .7بازدید چندباره در طول روز و شب .8حذف جوجه‌های ضعیف یا بیمار از جمع • در روزه ای اول ،کمب ود گرم ا ،بی‌آبی ،کیفیت پ ایین خ وراک و ازدحام از مهم‌ترین عوامل تلفات هستند. برنامه نوری • نور در بل درچین به‌وی ژه ب رای گله‌ه ای تخم‌گ ذار اهمیت زیادی دارد .نور مناسب باعث: .1تحریک و حفظ تخم‌گذاری .2کمک به نظم مصرف خوراک .3کاهش استرس در صورت مدیریت صحیح • در گله‌ه ای تخم‌گ ذار معم وًال پس از رس یدن ب ه س ن مناسب ،طول روشنایی روزانه افزایش داده می‌شود تا تولید تخم تثبیت شود .در عین حال ،تغییرات ناگهانی در نور می‌تواند استرس ایجاد کند .بنابراین برنامه نوری باید تدریجی و منظم باشد. تغذیه بلدرچین :اصول کلی • تغذیه مهم‌ترین بخش هزینه‌ای در پرورش بلدرچین است و تأثیر مستقیم بر: .1 رشد .2 ضریب تبدیل غذایی .3 سن بلوغ .4 میزان تخم‌گذاری .5 کیفیت پوسته تخم .6 مقاومت گله • خوراک بلدرچین باید یک جیره کامل و متعادل باشد و شامل: .1 انرژی .2 پروتئین .3 اسیدهای آمینه ضروری .4 کلسیم و فسفر .5 ویتامین‌ها .6 عناصر کم‌مصرف • در پرورش صنعتی ،استفاده از دان کامل استاندارد بسیار مهم است و افزودن مواد نامتعادل یا مخلوط‌های غیراستاندارد می‌تواند باعث افت تولید شود. مرحله هدف ویژگی جیره آغازین رشد سریع جوجه پروتئین باال ،انرژی کافی رشد توسعه بدن تعادل انرژی و پروتئین تخم‌گذار تولید تخم کلسیم بیشتر ،مواد معدنی کافی مراحل تغذیه در بلدرچین • • • • • • • خوراک بلدرچین معموًال در سه مرحله تنظیم می‌شود: )1جیره آغازین (:)Starter برای جوجه‌ه ا در اوای ل رش د اس تفاده می‌ش ود و دارای باالترین سطح پروتئین است ،چون پرنده در این سن رشد سریعی دارد. )2جیره رشد /توسعه (:)Grower / Developer پس از مرحله آغازین اس تفاده می‌شود و برای رشد بدنی و آماده‌سازی گله‌های تخم‌گذار یا مولد مناسب است. )3جیره تخم‌گذار :breeder-layer / برای گله‌های مولد و تخم‌گذار استفاده می‌شود و باید از نظر کلس یم ،فس فر ،ان رژی و پروت ئین به‌خ وبی تنظیم ش ده باشد تا تولید تخم و کیفیت پوسته حفظ شود. نیازهای تغذیه‌ای تقریبی • • • • • اع داد دقی ق بس ته ب ه ن ژاد ،س ن ،ش رایط محیطی و فرم ول جیره متفاوت‌اند ،اما به‌طور کلی: جیره آغازین باید پروتئین باالتر داشته باشد. جیره تخم‌گذار باید کلسیم بیشتری برای تشکیل پوسته تخم داشته باشد. اس یدهای آمینه‌ای مانن د م تیونین ،سیس تین و ل یزین در عملکرد رشد و تخم‌گذاری مهم هستند. در پژوهش‌های مختلف ،برای بلدرچین ژاپنی در دوره رشد و تخم‌گذاری ،نیاز پروتئینی در سطوح نسبتًا باال گزارش شده و کمب ود آن می‌توان د م وجب افت رش د ،ت أخیر در بل وغ و کاهش تولید تخم شود. مواد اولیه خوراک • مواد اولیه رایج در خوراک بلدرچین شامل: .1ذرت .2کنجاله سویا .3سبوس .4روغن نباتی .5مکمل‌های معدنی و ویتامینی .6منبع کلسیم مانند پودر صدف یا کربنات کلسیم .7دی‌کلسیم فسفات .8نمک و افزودنی‌های مجاز • نکته مهم این است که جیره باید توسط فرمول مناسب تنظیم شود ،زیرا کمبود یا اضافه‌بودن هر ماده می‌تواند عملکرد را کاهش دهد. آب در پرورش بلدرچین • آب س الم ،تم یز و خن ک بای د همیش ه در دس ترس پرنده باشد .اهمیت آب کمتر از خوراک نیست ،زیرا: .1کمبود آب به‌سرعت مصرف دان و تولید را کاهش می‌دهد. .2آب آلوده می‌تواند منبع انتقال بیماری باشد. .3در هوای گرم ،نیاز به آب افزایش می‌یابد. • بنابراین باید: .1آبخوری‌ها مرتب شسته شوند. .2از آلودگی مدفوع به آب جلوگیری شود. .3فشار و دسترسی آب در همه نقاط مناسب باشد. مدیریت گله گوشتی • در گله گوشتی هدف ،تولید وزن مناسب در کمترین زمان است .اصول مهم: .1انتخاب جوجه سالم و یکنواخت .2استفاده از جیره آغازین مناسب .3مدیریت صحیح دما در 3تا 4هفته اول .4جلوگیری از تراکم بیش‌ازحد .5پایش روزانه رشد و تلفات .6حذف عوامل استرس‌زا • معم وًال بل درچین گوش تی در س ن پ ایین ب ه وزن ب ازار می‌رسد و دوره پرورش آن کوتاه‌تر از بسیاری از طیور دیگر است. مدیریت گله تخم‌گذار • برای تولید تخم پایدار ،باید این موارد کنترل شود: .1 یکنواختی وزن گله پیش از ورود به تولید .2 تغذیه مخصوص تخم‌گذار .3 برنامه نور ثابت و منظم .4 دمای مناسب و کاهش استرس گرمایی .5 تأمین کلسیم و فسفر کافی .6 جمع‌آوری منظم تخم‌ها .7 • بلدرچین ژاپنی در صورت مدیریت خوب می‌تواند در سن حدود 6تا 8هفته شروع به تخم‌گذاری کند و در دوره تولید عملکرد باالیی داشته باشد .برخی منابع تولید ساالنه حدود 250تا 300تخم را برای بلدرچین ژاپنی در شرایط مناسب ذکر می‌کنند؛ در یک منبع FAOبرای گله‌های ژاپنی حدود 260تخم در سال نیز گزارش شده است. حذف پرندگان ضعیف یا بیمار تخم بلدرچین و ویژگی‌های آن • تخم بلدرچین از نظر بازار مصرف ،ارزش غذایی و بسته‌بندی اهمیت زیادی دارد .ویژگی‌های مهم: .1اندازه کوچک‌تر نسبت به تخم مرغ .2پوسته با لکه‌های مشخص .3قابلیت فروش به‌صورت خام ،آب‌پز ،بسته‌بندی‌شده یا فرآوری‌شده .4امکان استفاده در بازار خانگی ،رستورانی و فروشگاهی • کیفیت تخم تحت تأثیر عوامل زیر است: .1 .2 .3 .4 .5 .6 تغذیه سن گله سالمت پرنده دما و استرس کیفیت آب برنامه نور تولیدمثل و گله مولد • در گله مولد هدف ،تولید تخم نطفه‌دار با قدرت جوجه‌درآوری باال است .برای این منظور: .1باید از گله سالم و نر و ماده‌های مناسب استفاده شود. .2نسبت نر به ماده باید درست باشد. .3تغذیه مولدها باید کامل باشد. .4تخم‌ه ا بای د تم یز ،س الم و ب ا ش کل ط بیعی انتخ اب شوند. .5تخم‌ه ای خیلی درش ت ،خیلی ری ز ،ترک‌خ ورده ی ا آلوده برای جوجه‌کشی مناسب نیستند. اصول جمع‌آوری و نگهداری تخم نطفه‌دار • برای حفظ قابلیت جوجه‌درآوری: .1تخم‌ها چند بار در روز جمع‌آوری شوند. .2از ضربه و آلودگی جلوگیری شود. .3تخم‌های کثیف یا ترک‌دار حذف شوند. .4تخم‌ها پیش از قرارگیری در دستگاه ،در شرایط مناسب نگهداری شوند. .5مدت نگهداری بیش‌ازحد باعث کاهش هچ می‌شود. .6تخم‌ه ای نطفه‌دار بای د ب ا دقت بیش تری نس بت ب ه تخم خ وراکی م دیریت ش وند ،زی را س المت ج نین ب ه ش رایط نگهداری بسیار وابسته است. جوجه‌کشی بلدرچین • • • • • • جوجه‌کشی بلدرچین شامل دو مرحله اصلی است: )1ستر بخش اصلی رشد جنین در دستگاه جوجه‌کشی انجام می‌شود و تخم‌ه ا بای د در دم ا ،رط وبت و تهوی ه مناس ب ق رار گیرن د و به‌طور منظم چرخانده شوند. )2هچر در روزهای پایانی ،تخم‌ها از ستر به هچر منتقل می‌شوند و دیگر چرخش انجام نمی‌شود تا جنین در وضعیت خروج از تخم قرار گیرد. در بلدرچین ژاپنی ( ،)Coturnixدوره جوجه‌کشی معموًال حدود 17روز است و توقف چرخش تخم‌ها معموًال از حدود روز 15انجام می‌شود. شرایط دستگاه جوجه‌کشی • عوامل اصلی موفقیت در جوجه‌کشی: .1دمای مناسب .2رطوبت مناسب .3تهویه کافی .4چرخش منظم تخم‌ها .5ضدعفونی و بهداشت دستگاه • بر اس اس من ابع پ رورش طی ور ،ب رای بل درچین ژاپ نی در دس تگاه فن‌دار ( )forced-airدمای حدود F°100معادل تقریب ًا 37.5 ت ا C°37.8مناس ب اس ت .در ی ک منب ع پژوهش ی ن یز C°37.5 به‌عن وان دم ای مناس ب جوجه‌کش ی بل درچین ژاپ نی گ زارش ش ده ت. اس در روزهای پایانی ،رطوبت باید افزایش یابد و تخم‌ها دیگر چرخانده نشوند. عوامل کاهش درصد هچ • کاهش درص د ج وجه‌درآوری می‌توان د ب ه علت م وارد زی ر باشد: .1دمای نامناسب دستگاه .2رطوبت خیلی باال یا خیلی پایین .3تهویه ناکافی .4ضدعفونی نامناسب دستگاه یا تخم‌ها .5نگهداری نامناسب تخم نطفه‌دار .6ضعف گله مولد .7کمبودهای تغذیه‌ای در گله مادر .8چرخش نادرست تخم‌ها .9آلودگی میکروبی تخم‌ها بهداشت و امنیت زیستی • امنیت زیستی یعنی جلوگیری از ورود و انتشار عوامل بیماری‌زا در مزرعه .مهم‌ترین اصول: .1ضدعفونی منظم سالن ،قفس ،تجهیزات و ظروف آب و دان .2محدود کردن ورود افراد متفرقه .3استفاده از لباس و کفش مخصوص داخل سالن .4کنترل جوندگان ،حشرات و پرندگان وحشی .5حذف صحیح الشه‌ها .6جلوگیری از اختالط گله‌های هم‌سن و ناهم‌سن .7قرنطینه جوجه‌ها یا گله تازه‌وارد .8بهداش ت خ وب ،هزین ه درم ان را کم می‌کن د و س ودآوری را ب اال می‌برد. بیماری‌ها و مشکالت رایج • بیماری‌های بلدرچین را می‌توان به چند دسته تقسیم کرد: • )1بیماری‌های باکتریایی • مانند سالمونلوز ،کلی‌باسیلوز و برخی عفونت‌های تنفسی و گوارشی • )2بیماری‌های ویروسی • مانند نیوکاسل و برخی بیماری‌های تنفسی یا کاهش تولید • )3بیماری‌های انگلی • انگل‌های داخلی و خارجی در شرایط بهداشتی ضعیف • )4مشکالت غیرعفونی • استرس گرمایی • تراکم زیاد • سوءتغذیه • کمبود کلسیم و ویتامین‌ها • مسمومیت خوراک • آمونیاک باال و تهویه نامناسب عالئم هشداردهنده بیماری در بلدرچین • نشانه‌هایی که باید جدی گرفته شوند: .1بی‌حالی و کاهش تحرک .2جمع شدن پرنده‌ها در گوشه‌ها .3کاهش مصرف دان و آب .4کاهش رشد یا کاهش ناگهانی تخم‌گذاری .5اسهال یا تغییر رنگ مدفوع .6تلفات غیرعادی .7خس‌خس ،عطسه ،تنفس سخت .8پرهای ژولیده .9پوسته نازک یا تخم‌های غیرطبیعی • در صورت مشاهده این عالئم ،باید سریعًا شرایط محیطی ،خوراک ،آب و وضعیت بهداشتی بررسی شود و در صورت نیاز از دامپزشک کمک گرفته شود. پیشگیری از بیماری‌ها • به ترین راه مقابل ه ب ا بیم اری در بل درچین ،پیش گیری اس ت .مهم‌ت رین اقدامات پیشگیرانه: .1خرید جوجه یا تخم نطفه‌دار از منبع معتبر .2رعایت کامل بهداشت و ضدعفونی .3استفاده از خوراک سالم و استاندارد .4تأمین آب سالم .5کنترل تراکم .6تهویه مناسب .7حذف سریع پرندگان بیمار .8کاهش استرس .9رعایت قرنطینه .10واکسیناس یون در ص ورت ل زوم و ب ر اس اس ش رایط منطق ه و نظ ر دامپزشک مدیریت فضوالت و بهداشت محیط • فضوالت اگر به‌درستی مدیریت نشوند ،باعث: .1افزایش آمونیاک .2افزایش مگس و آلودگی .3رشد عوامل بیماری‌زا .4کاهش کیفیت هوا .5استرس و افت تولید • بنابراین باید: .1فضوالت به‌صورت منظم جمع‌آوری شوند. .2سالن خشک نگه داشته شود. .3شست‌وشو و ضدعفونی دوره‌ای انجام شود. .4محل دفع فضوالت دور از سالن نگهداری پرنده باشد. کشتار ،بسته‌بندی و بازاررسانی • در واحدهای گوشتی ،پس از رسیدن بلدرچین به وزن مناسب ،پرنده کشتار شده و الشه می‌تواند به‌صورت موارد زیر عرضه شود: .1تازه .2منجمد .3بسته‌بندی‌شده .4طعم‌دار یا فرآوری‌شده • در م ورد تخم ن یز بس ته‌بندی مناس ب اهمیت زی ادی دارد .بسته‌بندی تمیز و استاندارد باعث: .1افزایش اعتماد مشتری .2کاهش شکستگی .3افزایش ارزش فروش .4امکان عرضه در فروشگاه‌ها و سوپرمارکت‌ها راه‌های کسب درآمد از بلدرچین • یک واح د بل درچین می‌توان د از چن د مس یر درآم د داش ته باشد: .1فروش گوشت بلدرچین .2فروش تخم خوراکی .3فروش تخم نطفه‌دار .4فروش جوجه یک‌روزه .5فروش گله مولد یا نیمچه .6فروش محصوالت فرآوری‌شده .7فروش کود حاصل از فضوالت در برخی واحدها • هرچ ه تن وع محص ول بیش تر و بازاری ابی ق وی‌تر باش د ،پای داری اقتصادی واحد بهتر خواهد بود. عوامل مؤثر بر سودآوری • سودآوری مزرعه بلدرچین به این عوامل بستگی دارد: .1قیمت خوراک .2قیمت خرید جوجه /تخم نطفه‌دار .3تلفات .4راندمان جوجه‌کشی .5کیفیت مدیریت .6بازار فروش .7قیمت تجهیزات و انرژی .8تراکم مناسب .9سرعت گردش سرمایه .10هزینه دارو ،ضدعفونی و حمل‌ونقل • در عمل ،خوراک معموًال مهم‌ترین بخش هزینه را تشکیل می‌دهد؛ بنابراین مدیریت تغذیه و جلوگیری از هدررفت دان بسیار مهم است. برآورد کلی هزینه‌ها • هزینه‌های اصلی یک واحد پرورش بلدرچین شامل: • هزینه‌های ثابت: .1 قفس .2 تجهیزات آبخوری و دانخوری .3 منبع گرمایی و تهویه .4 ساختمان یا اجاره مکان .5 دستگاه جوجه‌کشی (در صورت نیاز) • هزینه‌های جاری: .1 جوجه یا تخم نطفه‌دار .2 خوراک .3 آب و برق .4 دارو و ضدعفونی .5 کارگر .6 بسته‌بندی .7 حمل‌ونقل نوع هزینه مثال ثابت قفس ،آبخوری ،دانخوری، سیستم گرمایش جاری خوراک ،جوجه ،دارو ،آب و برق بازاریابی بسته‌بندی ،حمل‌ونقل ،تبلیغ چالش‌های پرورش بلدرچین • با وج ود مزای ای زی اد ،این ص نعت ب ا چالش‌ه ایی هم روبه‌رو است: .1نوسان قیمت خوراک .2نبود بازار ثابت در برخی مناطق .3بیماری و تلفات در صورت مدیریت ضعیف .4افت تولید در اثر استرس گرمایی یا تغذیه نامناسب .5مشکل فروش در واحدهای فاقد برند و بسته‌بندی .6نیاز به دانش مدیریتی و بهداشتی • بنابراین موفقیت در این کار فقط به خرید جوجه و دان محدود نیس ت؛ بلک ه ب ه م دیریت علمی و بازارشناس ی وابس ته است. جمع‌بندی • پرورش بلدرچین یکی از شاخه‌های مهم و رو‌به‌رشد صنعت طیور است که به دلیل رشد سریع ،تخم‌گذاری زودهنگام ،نیاز به فضای کم و امک ان تولی د چن د محص ول ،ب رای واح دهای کوچک و متوس ط ج ذابیت دارد. ادی زی با این حال ،موفقیت در این حرفه نیازمند رعایت اصول زیر است: .1انتخاب نژاد و گله مناسب .2تأمین دمای صحیح در دوره آغازین .3استفاده از جیره متعادل .4رعایت بهداشت و امنیت زیستی .5مدیریت نور ،آب و تهویه .6برنامه‌ریزی برای فروش و بازاریابی • در صورت اجرای صحیح این اصول ،پرورش بلدرچین می‌تواند یک فعالیت اقتصادی ،پربازده و زودبازده باشد.