صفحه 1:
و
وو طبایع
صفحه 2:
اصول كلى استفراغات
دکتر محمد عزیزخانی
صفحه 3:
استفراغ چیست : پاكسازي تن از اخلاط نابجا و فاسد اضافي
خغرض استفراغ
0) خلطي که مضر و زیانکار و زيادي است خارج شود .
©) از جايي كه خلط بدان تمایل دارد آن را خارج کنند.
) خلط را از مسیر کدام اندام باید از اندام مورد نظر بیرون کشید.
<) پختن اخلاط و زمان مناسب استفراغ ملاحظه گردد.
صفحه 4:
(غرض اول )
- علاج افزايش خون : اخراج خون (حجامت و رك زدن)
- علاج افزايش صفرا و بلغم و سودا : دارو (مسهل و قي)
- علاج افزايش تمام اخلاط : فصد
- خروج بي دليل خون از بدن : باقي ماندن (ماندكي ) اخلاط در بدن و تشديد
بيماري و علائم عفونت اخلاط ...
- عوارض داروهاي مسهل و مقي : تراشيده شدن روده ها و مثانه
صفحه 5:
غرض دوم
خلط موجد تهوع : استفراغ و قي
خلط pgs پیچاننده روده ها : اسهال
خلط موجود در دماغ : عطسه غرغره گلو مالیدن به سر
خلط سینه : از راه حلق و حنجره
خلط ناحیه مقعر جگر و طحال : اسهال
خلط ناحیه محدب جگر : ادرار
خلط موجود ظاهرتن: مالیدن و عرق آوردن
خلط مثانه و گرده : ادرار
صفحه 6:
(غرض سوم )
بيماريهاي جگر : فصد رگ باسلیق
صفحه 7:
نکات مهم:
6) : ابتد! رفع سده سپس انجام استفراغ (مثال سنگ صفرا)
6 : در زمان پخته نبودن اخلاط فصد و مسهلات ممنوع است اما قي مجاز است .
©) : اسهال و قي مکرر جگر را گرم و ضعیف مي کند .
) : اسهال و قي جنبه پروفيلاكسي ندارد و عادت بدي خواهد شد.
) : بهتر است مقدار دارو کمتر از تخمین شدت فزوني اخلاط باشد زیرا ممکن است مزاج به یکباره
برگردد ...(مقدار کمتر دارو اما در دفعات بیشتر )
©) :ابتدا بايد درد را ساكت كرد سپس جابجايي ماده با مسهل و مقي
صفحه 8:
راههاي برگرداندن ماده از اعضاء به اعضاي دیگر
- ایجاد درد در عضو مقابل با مالش یا بستن پا- که خود درد سبب حرکت ماده به آن سمت مي گردد.
گذاشتن شيشه حجامت بر عضو مقابل
©- مالیدن داروهاي گرم بر عضو مقابل
“6 اگر در دست چپ است با دست راست كاري سخت و دردناك كنيد .
©- در سر مشكل است باها را سخت بمالند و در آب كرم نهند يا به طناب ببندند تا ماده از بالا به يايين فرو آيد.
© ماده درون مفاصل و حفره هاي بدن باشد كار بسسيار سخت است (بايسد از بالا و باييمن سعي در فرو
کشاندن و بالا راندن ماده شود) .
© هر كاه ماده به جانب بايين تن ميل كند : قي
©- هر كاه ماده فراسوي تن ميل كند : شياف و حقنه
© اكر ماده روبه معده و سينه آورد : رانها و بازوها را سخت بايد بست.
0 ادرار زياد را به عرق كردن كنترل مي كنيم.
0- عرق زياد را به ادرار كردن كنترل مي كنيم .
©0- اسهال را به قي كردن كنترل مي كنيم.
©0- قي را به اسهال كردن كنترل مي كنيم.
صفحه 9:
الویت استفراغها
هر که غذا و تدبير او يسنديده باشد ويرا نه به اسهاله حاجت باشد و نه به قي , لکن به گرمابه
و ماليدن و رياضت لز همه استفراغ ها مستغني كردد و أكر به اسهال يا قي حاجت آيد به اندك
استفراغ ها مستغني كرد و لكر به اسهال يا قي حاجت آيد جيزي سهل و لطيف كفايت باشد و
أكر يك وقتي اندرتن اين شخص امتلا" يديد آيد از اخلاط بد نباشد .
( فصد براي جنين فردي مناسب ترين استفراغ است .)
صفحه 10:
جایگزین استفراغها (اگر به هر دلیل موفق به استفراغ نشدیم) :
۳ روز د
۰ تمام خوابیدن
* شربتهاي لطیف و خنك و صافي
٠ غذاهاي اندگ و لطیف
۰ کم خوردن
۰ گرسنگي و صوم سبب پختن بلغم و مبدل شدن بلغم به خون خواهد به خون خواهد شد .
صفحه 11:
منع و وجوب استفراغات ( اندیکاسیون و کنتراندیکاسیون استفراغات)
کنتراندیکاسیونها :
عدم امتلاء اخلاط و فضولات در تن
0 ضعف يكي از قوتهاي حيواني و طبيعي و نفساني
0. فلج - خشكي مزاج
P سردي و تري مفرط
5 دعيف يودن و الخلغل بشره - باز بودن مسامات - نازكي بوسث
©- صفراويهاي نحيف - مردم كم غذل
7 جاقي و لاغري مفرط
© قبل از سن :06 سالكي بلوغ
©- كرما و سرماي بيش از حد هوا
00- كسي كه تا بحال هيج استفراغي نكرده است (اول كرمابه و غذا و ماساز و اكر نشد استفراغ)
0- كسي که استفراغ عادت خروج فضولات او شده
IE انتهاي بيماري
صفحه 12:
موارد وجوب فوري استفراغ
)- اخلاطي که طبیعت بدن امکان ندارد بتواند آنها را بپزاند.
©- فزوني اخلاط که طبیعت نتواند آنها را بپزاند .
©- در صفرا و سدا و دم مي توان بدون نضج استفراغ كرد اما بلغم خام هركز.
4 ابتداي بيماري باشد .
©- درد ناشي از تجمع خلط (سنكيني و كشيدكي ناشي از خلط نياز به استفراغ ندارد).
©- در امتلاء و علامتهاي امتلاء اينها هستند :
- تيك و پرش رگهاي بدن
- تهوع
- قروح و آبسه ها و دملها
صفحه 13:
کنترل عوارض جانبي استفراغ :
کنترل عوارض جانبي استفراغ :
0- فواق : اسبغول + روغن گل + آب سرد بخورد و سپس عطسه آور مي دهند.
©- سوزش و حرارت: لعاب اسبغول + لعاب دانه به + روغن بادام
- ساعتي یکبار مي دهند بخورد .
- اندكي سرکه + آب سرد بخورد .
- رب به یا رب سیب بخورد و لب سرد غسل کند.
- لعاب دانه به + روغن گاو و گلاب سرد
سوزش معده : سوپ جو + روخن بادلم + صمغ غربي + آب انار
سوزش معده: خرنوب ضماد شود روي معده و تناول پرست جو + آب به + مورد و گلنار + طباشیر
سوزش معده : نان و آب انار ترش
سوزش معده : پوست جو + تخم خشخاش : تفت داده شده بخورد .
سوزش معده : شير تازه آنقدر بجوشد تا آب آن کم شود .
سوزش داروها : روغن حيواني
سوزش داروها: آب سیب + آبگوشت مرخ چاق
پیاز ترش براي حالت تهوع داروها
سوزش معده : سوپ جو + روخن گلسرخ + صمغ غربي + گل ارمني
صفحه 14:
نکته
" قوت " داروست که اخلاط را مي جنباند يا دفع مي کند يا جذب مي کند یا
مي کشاند به معده (براي دفع) نه حجم و اثر مستقیم دارو...
- در ضمادها هم همینگونه است " قوت " داروست که مي رسد که
جرم دارو !! (روغن ها هم همینطور)
- جرم دارو و ماده دارو از معده و روده فراتر نمي رود و اين قوت داروست
که از طریق معده - عروق - کبد - مجراها - اعضاء
صفحه 15:
قوت داروها و شناخت افعال داروها :
تربد : فقط بلغم را از خون جدا مي کند
سقمونیا : فقط صفرا و بلغم را از خون جدا مي کند . (مضر براي جگر)
حجر ارمني : فقط سودا و بلغم را از خون جدا مي کند.
صبر زرد : صفرا و بلغم را مي جنباند .
شحم حنظل : بلغم و صفرا و سودا را مي جنباند .
غاریقون : بلغم و صفرا را منتهي بیشتر بلغم را دفع کند .
شحم حنظل : استفراخ بیشتر از دماغ و عصبها مي کند (مضر روده ها)
سورنجان : استفراغ بیشتر از مفاصل کند(مضر براي معده)
صفحه 16:
معيارهاي وزن در قرابادین
۰ هر دوم (درهم) مایعات :6/6
۰ هر دوم (درهم) جامدات :6/9
۰ هر مثقال :6/گرم
۰ هر اوقیه :90 گرم
. هر سیر : ۵ج گرم
۰ هر استار: 00 گرم
۰ هر رطل : ۵00 گرم
صفحه 17:
منايع :
*تحفه حكيمه مؤمن
*خلاصه الحکمه
*ذخیره خوارزمشاهی
*قانون ابن سينا
*مجربات فرنكى
*مخزن الادويه
*قرابادین کبیر
*تحفه الصالحین